
|
SỐ
60
|
 |
|
|
|
|
PHÁT HUY VAI TRÒ CỦA BAN CÔNG TÁC MẶT TRẬN
Ở KHU DÂN CƯ TRONG PHÒNG, CHỐNG HIV/AIDS
NGUYỄN THU THẢO
Phòng, chống lây nhiễm HIV/AIDS, là một trong những nhiệm vụ, mục
tiêu quan trọng trong chương trình phối hợp và thống nhất hành động
của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam thực hiện Chương trình quốc gia phòng,
chống HIV/AIDS, phòng, chống tệ nạn ma tuý, mại dâm của Chính phủ.
Đây là nhiệm vụ được triển khai đến tất cả các cấp của Mặt trận,
thành nhiệm vụ hoạt động thường xuyên, nhất là với các Ban Công tác
Mặt trận ở khu dân cư.
Pháp lệnh
phòng, chống virus gây ra hội chứng suy giảm miễn dịch mắc phải ở
người (HIV/AIDS) cùng các văn bản qui phạm pháp luật về phòng, chống
nhiễm HIV/AIDS được Mặt trận Tổ quốc Việt Nam xác định trách nhiệm
tuyên truyền, vận động trong nhân dân và cùng tham gia giám sát thực
hiện trong những năm qua đã mang lại kết quả nhất định. Thực hiện
lời kêu gọi của Đoàn Chủ tịch Uỷ ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc
Việt Nam “Toàn dân đoàn kết tham gia phòng, chống HIV/AIDS”, Mặt
trận Tổ quốc Việt Nam các cấp đã phối hợp với các cấp uỷ đảng, chính
quyền tổ chức ký cam kết giữa khu dân cư, gia đình và người dân
không tham gia các tệ nạn xã hội trong cộng đồng dân cư. Bước đầu
cho thấy nhận thức của người dân về phòng, chống HIV/AIDS đã được
nâng cao, góp phần khống chế tốc độ gia tăng lây nhiễm HIV/AIDS, và
đang có xu hướng giảm dần so với các nước trong khu vực. Tuy nhiên,
tình hình lây nhiễm HIV/AIDS vẫn tiếp tục diễn biến phức tạp, về cơ
bản vẫn còn chứa đựng nguy cơ lan rộng ở nước ta. Báo cáo đánh giá
của Bộ Y tế tại hội nghị sơ kết công tác phòng, chống HIV/AIDS 6
tháng đầu năm, cho thấy: Toàn quốc đã phát hiện thêm nhiều trường
hợp nhiễm HIV/AIDS; đối tượng nhiễm HIV tập trung chủ yếu trong nhóm
tuổi trẻ và có ở tất cả các địa phương trong cả nước, kể cả vùng sâu,
vùng xa, vùng nông thôn hẻo lánh. Đáng chú ý là, ở một số địa phương
khởi phát muộn nhưng tỉ lệ lây nhiễm HIV/AIDS lại rất cao và tăng
lên nhanh chóng. Nguyên nhân có nhiều nhưng chủ yếu là do các cấp uỷ
đảng, chính quyền chưa nhận thức đầy đủ về trách nhiệm lãnh đạo việc
thực hiện và kiểm tra, giám sát, chưa thực sự dành công sức để tập
trung lãnh đạo, chỉ đạo công tác phòng, chống HIV/AIDS đúng với tầm
quan trọng đặc biệt của nó, nên các biện pháp chưa đủ mạnh để ngăn
chặn nguy cơ trở thành đại dịch, gây tác động hàng ngày vào tình
hình kinh tế, chính trị, xã hội ở mỗi địa phương.
Ban Công
tác Mặt trận không phải là một cấp trong hệ thống quản lý hành chính
4 cấp của nước ta, nhưng do gần dân, sát với đời sống, lao động,
sinh hoạt thực tiễn của mọi tầng lớp dân cư, nên có vai trò rất quan
trọng trong hệ thống Mặt trận, thực hiện chức năng phối hợp với các
tổ chức thành viên, trưởng thôn, làng, ấp, bản, khu phố... để thực
hiện các nhiệm vụ tuyên truyền, phổ biến và chuyển tải những kiến
thức cơ bản, kỹ năng phòng tránh HIV đến mỗi người dân, mỗi gia đình
và mỗi cộng đồng từ nhỏ đến lớn, giúp họ hiểu biết, tự giác thực
hiện có hiệu quả việc ngăn chặn sự lây nhiễm HIV/AIDS. Hơn ai hết,
cán bộ Mặt trận cơ sở hàng ngày tiếp xúc trực tiếp với các đối tượng
lây nhiễm và có nguy cơ lây nhiễm cao trong địa bàn dân cư nên có
vai trò rất quan trọng, họ hiểu rất rõ nỗi đau tột cùng về tinh thần
của những người lây nhiễm HIV, động viên, an ủi, làm chỗ dựa tinh
thần cho người lây nhiễm HIV, giúp họ lấy lại sự cân bằng trong cuộc
sống. Trên thực tế, đã có nhiều Ban Công tác Mặt trận, nhiều cán bộ
mặt trận ở địa phương, ngày càng tham gia tích cực, có hiệu quả vào
chương trình xã hội hoá công tác chăm sóc người nhiễm HIV trong cộng
đồng dân cư. Để phát huy vai trò đó, Ban Công tác Mặt trận cần thực
hiện tốt một số vấn đề sau:
Thứ nhất,
để mọi người trong cộng đồng dân cư hiểu HIV không phải là tệ nạn xã
hội, mà là một bệnh xã hội, Ban Công tác Mặt trận phải tập hợp, huy
động và phối hợp với các lực lượng xã hội trong khu dân cư, phát
động phong trào phòng, chống HIV/AIDS, tích cực ngăn chặn sự lây lan
trong cộng đồng nhằm thực hiện tốt những nội dung mà Mặt trận Tổ
quốc Việt Nam đã cam kết trong thực hiện mục tiêu chiến lược quốc
gia phòng, chống HIV/AIDS ở Việt Nam đến năm 2010 và tầm nhìn 2020.
Nói cách khác, Ban Công tác Mặt trận ở khu dân cư phải là lực lượng
nòng cốt, đề cao tinh thần trách nhiệm trong việc xã hội hoá công
tác phòng, chống HIV/AIDS; cần phát huy lợi thế sức mạnh tập hợp,
đoàn kết các lực lượng, tổ chức, cơ quan, đơn vị... và nhân dân trên
địa bàn dân cư tham gia vào cuộc chiến phòng, chống HIV/AIDS.
Hai là,
phải đặt lên hàng đầu nhiệm vụ tuyên truyền, giáo dục lối sống trong
sạch, lành mạnh, thuỷ chung, “làm cho mọi người, mọi cơ quan, đoàn
thể thấy rõ trách nhiệm của mình, tự giác và chủ động tham gia phòng,
chống HIV/AIDS” theo đúng tinh thần Chỉ thị số 52-CT/TW của Ban Bí
thư Trung ương Đảng. Trên cơ sở đó tăng cường hơn nữa công tác giáo
dục và truyền thông về phòng, chống HIV/AIDS, bằng nhiều hình thức
khác nhau, lồng ghép vào các chương trình hành động ở khu dân cư.
Trong đó, chú ý việc giáo dục tình yêu thương, tinh thần đoàn kết và
chia sẻ trách nhiệm của cộng đồng đối với những người bị lây nhiễm
HIV. Kiên trì thực hiện từng bước, làm cho ý tưởng nói trên trở
thành một nguyên tắc sống của cộng đồng, nhằm giúp người bị nhiễm và
bị ảnh hưởng bởi HIV/AIDS được bình đẳng, hưởng các quyền cơ bản như
mọi người dân bình thường, thuận lợi trong việc tiếp cận các dịch vụ
hỗ trợ y tế và giao tiếp, sinh hoạt xã hội tại cộng đồng. Vì vậy,
Ban Công tác Mặt trận tại mỗi khu dân cư phải chủ động có kế hoạch
phối hợp với cấp uỷ đảng, các đoàn thể, trưởng các thôn, làng, ấp,
bản, khu phố... đẩy mạnh việc chống kỳ thị, phân biệt đối xử, hoặc
có những hành vi, thái độ thiếu văn hoá, không đúng mực với người
không may mắc bệnh hoặc ảnh hưởng của HIV/AIDS. Đặc biệt quan tâm
sâu sát với các trường hợp người nhiễm HIV/AIDS bị gia đình hắt hủi,
bạn bè cự tuyệt, cộng đồng xa lánh... Ban Công tác Mặt trận là đại
diện đáng tin cậy của nhân dân nên phải sẵn sàng đứng ra bảo đảm các
quyền hợp pháp và chính đáng của họ.
Ba là, để
thực hiện ngày càng hiệu quả hơn lời kêu gọi “Toàn dân đoàn kết tham
gia phòng, chống HIV/AIDS” của Uỷ ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc
Việt Nam, Ban Công tác Mặt trận phải có chương trình thường xuyên
phối hợp hành động với các tổ chức thành viên trong khu dân cư, để
huy động các tổ chức xã hội, tổ chức tôn giáo, từ thiện, các nhóm
cộng đồng, các tập thể lao động, người nhiễm HIV cùng gia đình chủ
động, tích cực cùng tham gia công tác phòng, chống HIV/AIDS. Đặc
biệt Ban Công tác Mặt trận phải phát huy có hiệu quả đội ngũ cộng
tác viên, tuyên truyền viên ở khu dân cư đã được tập huấn về phòng,
chống HIV/AIDS. Chỉ trên cơ sở nắm được kiến thức cơ bản về
HIV/AIDS, lại có trách nhiệm, có thái độ đúng đắn, có kỹ năng hoạt
động phòng, chống HIV/AIDS, Ban Công tác Mặt trận mới triển khai
thực hiện tốt chương trình hành động chung của Chính phủ đề ra.
Bốn là,
tăng cường công tác giám sát của Ban Công tác Mặt trận đối với hoạt
động của cơ quan Nhà nước trong thực hiện các quy định của pháp luật
về phòng, chống HIV/AIDS trong cộng đồng dân cư. Trên cơ sở đánh giá
đúng tình hình diễn biến lây nhiễm HIV/AIDS ở khu dân cư. Mặt trận
kịp thời tập hợp được ý kiến, kiến nghị của nhân dân, để báo cáo với
Mặt trận Tổ quốc cấp trên và phản ánh kịp thời với cơ quan chức năng
của Nhà nước để có chủ trương, biện pháp, giải quyết những tồn tại,
yếu kém trong việc ngăn chặn HIV. Tuy nhiên, để hoạt động giám sát
và sự tham gia của Ban công tác Mặt trận ở khu dân cư đối với công
tác phòng, chống HIV/AIDS có hiệu quả, Nhà nước cũng cần sớm cụ thể
hoá các qui định về giám sát, phân định rõ trách nhiệm của Mặt trận
đến đâu, các qui định về việc cung cấp thông tin, tài liệu, tổ chức
lấy ý kiến nhân dân, chế độ khen thưởng biểu dương khi làm tốt, xử
lý hoặc kỷ luật khi có vi phạm...
Năm là,
phải thường xuyên bồi dưỡng những kiến thức cơ bản về HIV/AIDS cho
các thành viên trong Ban Công tác Mặt trận ở khu dân cư, để giúp họ
hiểu rõ nguồn gốc, bản chất, tác hại và con đường lây nhiễm HIV.
Thành viên của Ban Công tác Mặt trận phải là những người vừa có kiến
thức, vừa có nghiệp vụ để nâng cao năng lực làm công tác phòng,
chống HIV/AIDS ở khu dân cư mình, trên cơ sở đó, giúp Ban Công tác
Mặt trận thực hiện tốt công tác tuyên truyền, vận động nhân dân, tư
vấn cho người nhiễm HIV/AIDS và gia đình họ biết cách phòng ngừa,
không để lây nhiễm cho người thân và cộng đồng.
Phòng,
chống lây nhiễm HIV/AIDS, là một trong tám Mục tiêu Phát triển Thiên
niên kỷ (MDG) mà Việt Nam đã cam kết với thế giới. Do đó, nó có vị
trí rất quan trọng; không kiềm chế được HIV/AIDS thì không chỉ ảnh
hưởng tới sức khoẻ, nòi giống mà còn ảnh hưởng rất lớn đến quá trình
phát triển của kinh tế, văn hoá - xã hội. Mặt trận Tổ quốc Việt Nam
phát huy lợi thế của mình trong hệ thống chính trị; làm tốt công tác
tuyên truyền, giáo dục; phát huy vai trò của toàn dân ở cơ sở cùng
tham gia các hoạt động có hiệu quả mới mong đẩy lùi, ngăn chặn
HIV/AIDS trở thành đại dịch.
[ về đầu trang ]
|
|
VAI TRÒ CỦA TRƯỞNG THÔN, NGƯỜI CÓ UY TÍN
TRONG TUYÊN TRUYỀN, VẬN ĐỘNG
PHÒNG, CHỐNG TỘI PHẠM Ở LẠNG SƠN
SƠN BÁ
Tỉnh Lạng Sơn trong những năm qua, cùng với những kết quả đạt được
về phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội, an ninh, quốc phòng; thì mặt
trái của cơ chế thị trường cũng làm nảy sinh nhiều vấn đề phức tạp
về an ninh, trật tự an toàn xã hội, trong đó nổi lên hoạt động của
các loại tội phạm về ma túy, buôn lậu, buôn bán phụ nữ và trẻ em, tệ
nạn nghiện hút ma túy và nhiều tệ nạn xã hội khác. Trước tình hình
đó, cấp ủy đảng, chính quyền, Mặt trận và các đoàn thể nhân dân các
cấp đã nêu cao vai trò trách nhiệm, tích cực phối hợp tuyên truyền,
vận động các tầng lớp nhân dân tham gia đấu tranh phòng, chống tội
phạm để góp phần ổn định đời sống xã hội, phấn đấu hoàn thành các
mục tiêu phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội, an ninh, quốc phòng
trên địa bàn tỉnh.
Thực hiện
Chỉ thị số 37/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ về phối hợp thống nhất
hành động phòng, chống tội phạm giai đoạn 2006 - 2010 và các chương
trình, kế hoạch của Uỷ ban nhân dân tỉnh; đẩy mạnh thực hiện Đề án
01-138/CP về “Phát động toàn dân tham gia phòng ngừa, tố giác tội
phạm; cảm hóa, giáo dục người lầm lỗi tại gia đình và cộng đồng dân
cư”, Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc các cấp trong tỉnh đã chủ động phối hợp
với các tổ chức thành viên, các cơ quan, ban, ngành chức năng vận
động các tầng lớp nhân dân trong tỉnh thực hiện công tác tuyên
truyền giáo dục phòng, chống tội phạm gắn với cuộc vận động “Toàn
dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư”. Trên cơ sở các
mục tiêu cụ thể đã đề ra, Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức
thành viên đặc biệt chú trọng đến công tác tuyên truyền, giáo dục
nâng cao nhận thức hiểu biết về pháp luật thông qua các văn bản
hướng dẫn tuyên truyền phòng, chống tội phạm đến mọi gia đình trong
cộng đồng dân cư. Công tác phối hợp tuyên truyền, vận động được thực
hiện bằng nhiều hình thức, biện pháp thích hợp, như: tổ chức nhiều
đợt cao điểm tuyên truyền vận động, đấu tranh, tấn công truy quét
các loại tội phạm, phấn đấu đến năm 2010 toàn tỉnh xây dựng được 80%
xã, phường, thị trấn an toàn, không có tội phạm. Vận động nhân dân
tích cực tham gia phong trào xây dựng “Xã, phường, thị trấn an toàn,
không có tội phạm” và ký cam kết giữ gìn trật tự an toàn xã hội ở
khu dân cư. Đặc biệt chú trọng đến vai trò của các già làng, trưởng
bản, trưởng thôn, trưởng dòng họ (gọi chung là người có uy tín trong
cộng đồng dân cư) đối với công tác tuyên truyền, vận động gia đình,
con cháu và mọi người dân tham gia công tác phòng, chống tội phạm ở
khu dân cư.
Công tác
tuyên truyền giáo dục, vận động, đấu tranh phòng, chống tội phạm đã
được tổ chức thực hiện đồng bộ, thông qua chương trình phối hợp
thống nhất hành động giữa các ngành công an, văn hóa, thông tin với
Mặt trận Tổ quốc để tuyên truyền, vận động đến các tầng lớp nhân dân.
Coi đó là một trong những biện pháp bảo đảm ổn định đời sống, xóa
đói giảm nghèo, nâng cao mức sống, tích cực làm giàu cho gia đình và
cho xã hội. Toàn tỉnh đã có 2.307/2.307 khu dân cư triển khai, học
tập và đăng ký thực hiện các nội dung tham gia phòng, chống tội phạm
gắn với thực hiện 6 nội dung cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây
dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư”.
Mặt trận
Tổ quốc các cấp đã tiến hành tổ chức triển khai chọn điểm chỉ đạo
xây dựng “xã, phường, thị trấn an toàn, không có tội phạm” để nhân
ra diện rộng. Kết quả đã xây dựng được 134 khu dân cư ở 111 xã,
phường, thị trấn làm điểm chỉ đạo; phối hợp với các tổ chức thành
viên ở cơ sở tuyên truyền được 125 hội nghị chuyên đề phòng, chống
tội phạm và thực hiện nội dung đề án: phối hợp tổ chức được 38 đợt
với 39.938 lượt khu dân cư được tuyên truyền, cổ động phòng, chống
tội phạm ma túy. Tổ chức phân phát được 146.143 tập tài liệu tuyên
truyền phòng, chống các loại tội phạm; lập được 19 hòm thư tố giác
tội phạm; phối hợp với Ban Dân tộc tỉnh tổ chức 23 hội nghị tập huấn
và tuyên truyền cho cán bộ Trưởng thôn, bản và đại diện các dân tộc
ở các xã vùng cao; vận động được 180.160 lượt hộ đăng ký cam kết
tham gia bảo đảm trật tự an ninh ở thôn, bản và xây dựng “Khu dân cư
an toàn, lành mạnh không có tội phạm”. Việc bình xét tiêu chuẩn
“Làng, bản văn hóa”, “Gia đình văn hóa” dần đi vào nề nếp. Năm 2007,
toàn tỉnh có 1.178 khu dân cư tiên tiến; 93.292 hộ gia đình được
công nhận “Gia đình văn hóa”. Trong đó đã duy trì được 1.664/2.307
khu dân cư, 170/226 xã, phường, thị trấn không có tội phạm.
Ủy ban
Mặt trận Tổ quốc các cấp và các tổ chức thành viên cùng các ban,
ngành liên quan ở cơ sở, khu dân cư; người có uy tín trong cộng đồng…
đã phối hợp tổ chức nhiều hình thức tuyên truyền, vận động nhân dân.
Tiến hành triển khai nhiều chiến dịch tuyên truyền, giáo dục và hội
nghị chuyên đề lồng ghép phòng, chống tội phạm và phòng, chống ma
túy đến cơ sở thôn, bản ở vùng nông thôn, các xã vùng sâu, vùng xa,
cửa khẩu và các xã có đường biên giới chung với nước bạn.
Việc thực
hiện chương trình phối hợp phòng, chống, đấu tranh truy quét các
loại tội phạm được xác định lấy phòng ngừa là cơ bản, nên công tác
tuyên truyền vận động luôn được đặt lên hàng đầu; đặc biệt coi trọng
hình thức tuyên truyền trực tiếp, tuyên truyền miệng của người có uy
tín trong cộng đồng giúp cho việc nâng cao ý thức tự giác, tự phòng
ngừa của mỗi người dân, mỗi gia đình, mỗi cơ sở, địa bàn dân cư nhất
là các vùng sâu, vùng xa, vùng giáp ranh, vùng đồng bào Công giáo,
đồng bào dân tộc thiểu số. Công tác kiểm tra, sơ, tổng kết, biểu
dương khen thưởng từ cơ sở, cổ vũ động viên người tốt, việc tốt để
duy trì và mở rộng phong trào cũng thường xuyên được các cấp ủy đảng,
chính quyền, Mặt trận coi trọng.
Sự lãnh
đạo của cấp ủy đảng, quản lý điều hành của chính quyền các cấp đã có
sự phối hợp hành động chặt chẽ hơn với Ủy ban Mặt trận Tổ quốc và
các tổ chức thành viên ở cơ sở. Hầu hết hội viên, đoàn viên của tổ
chức hội, những người có uy tín trong cộng đồng đều hăng hái tham
gia và ủng hộ phong trào.
Thông qua
phong trào xây dựng “xã, phường, thị trấn an toàn, không có tội phạm”,
vai trò, chức năng của đội ngũ cán bộ Mặt trận, của Trưởng ban Công
tác Mặt trận ở khu dân cư, của người uy tín trong cộng đồng dân cư
ngày một thể hiện rõ. Nội dung của công tác phối hợp tuyên truyền,
vận động đấu tranh phòng, chống tội phạm được lồng ghép với các nội
dung cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở
khu dân cư”.
Tuy nhiên,
phong trào đấu tranh phòng, chống tội phạm chuyển biến vẫn chưa đồng
đều. Bên cạnh những khu dân cư hoạt động tốt, thực hiện nội dung Đề
án có hiệu quả, thì trong bình xét vẫn còn 49% số khu dân cư chưa
đạt danh hiệu tiên tiến, danh hiệu văn hóa. Nhiều khu dân cư tình
hình tội phạm còn nhiều diễn biến phức tạp, hoạt động của cấp ủy
đảng, chính quyền, Mặt trận và các đoàn thể nhân dân, mà trực tiếp
là Ban Công tác Mặt trận ở khu dân cư còn yếu. Nhiều nơi còn chưa
phát động được phong trào quần chúng nhân dân tham gia đấu tranh để
đẩy lùi và giảm bớt tội phạm. Công tác phối hợp triển khai nhiệm vụ
và nhậân diện các mô hình điển hình để chăm lo phát triển còn chậm
nên đến nay vẫn chưa có nhiều điển hình xuất sắc trong công tác đấu
tranh phòng, chống tội phạm. Việc trợ cấp kinh phí, hướng dẫn, tổ
chức phối hợp và tạo điều kiện cho phong trào quần chúng phát huy ở
nhiều cơ sở chưa được các cấp ủy đảng, chính quyền, Mặt trận quan
tâm đúng mức nên chưa phát huy được các nhân tố tích cực, xuất sắc,
việc biểu dương, khen thưởng chưa kịp thời, ở nhiều nơi còn hình
thức chung chung.
Uỷ ban
Mặt trận Tổ quốc tỉnh Lạng Sơn chủ trương tiếp tục đẩy mạnh thực
hiện có hiệu quả công tác phối hợp phòng, chống tội phạm, nội dung
Đề án 01-138/CP và đẩy mạnh phong trào xây dựng “xã, phường, thị
trấn khu dân cư an toàn, không có tội phạm” gắn với 6 nội dung cuộc
vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư”.
Phương hướng chung là, tiếp tục tuyên truyền, vận động để nâng cao
nhận thức cho các tầng lớp nhân dân về công tác phòng, chống tội
phạm, lồng ghép với chương trình phòng, chống ma túy, tệ nạn nghiện
hút, các tệ nạn xã hội nói chung đến các tầng lớp nhân dân, nhất là
ở các vùng trọng điểm. Việc xây dựng mô hình, chỉ đạo điểm, nhân ra
diện rộng, tổ chức rút kinh nghiệm cần được thực hiện thường xuyên
giúp thúc đẩy phong trào. Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức thành
viên, các cấp thực hiện phối hợp để có nhiều hình thức cam kết từ
mỗi khu dân cư, từng gia đình, từng đoàn viên, hội viên thực hiện
tốt các nội dung của Đề án 01-138/CP.
Tiếp tục
chọn điểm chỉ đạo, xây dựng mô hình để rút kinh nghiệm giúp đẩy mạnh
phong trào quần chúng, đa dạng hóa các mô hình điển hình, phương
thức vận động để nhân dân tự giác tham gia. Ủy ban Mặt trận Tổ quốc
các cấp, các tổ chức thành viên phối hợp với ngành chức năng chăm lo
thực hiện có hiệu quả, mang lại cuộc sống bình yên cho mỗi người,
mỗi gia đình và toàn xã hội, cũng là góp phần vào sự nghiệp phát
triển kinh tế, văn hóa, xã hội, giữ vững quốc phòng, an ninh trên
địa bàn tỉnh và cả nước nói chung.
[ về đầu trang ]
|
|
KINH NGHIỆM THỰC HIỆN
CÔNG TÁC BẢO ĐẢM AN TOÀN GIAO THÔNG Ở TỈNH LÂM ĐỒNG
THANH
HOÀNG
Lâm Đồng có 10 huyện, 1 thị xã và 1 thành phố với 145 xã, phường,
thị trấn và 1.265 khu dân cư. Địa bàn tỉnh có các quốc lộ 20, 27,
28, 55 và các trục đường giao thông liên tỉnh như 721, 722, 723 với
độ dài gần 1.000 km; giao thông nông thôn phát triển mạnh với độ dài
trên 3.000 km, nhưng hạ tầng giao thông chưa đáp ứng với yêu cầu
phát triển của lưu lượng và phương tiện giao thông. Lâm Đồng là tỉnh
có đông đồng bào dân tộc thiểu số sống đan xen nên trình độ dân trí
không đồng đều, ý thức của người dân về chấp hành các quy định bảo
đảm an toàn giao thông còn thấp. Từ năm 2004 - 2007, tại Lâm Đồng đã
xảy ra gần 1.000 vụ tai nạn giao thông, làm hơn 800 người chết, 754
người bị thương, số vụ tai nạn giao thông hàng năm vẫn tiếp tục tăng.
Từ tình
hình trên đặt ra cho các cấp, các ngành trong tỉnh phải làm tốt công
tác tuyên truyền, vận động các tầng lớp nhân dân chấp hành pháp luật
nói chung và tham gia đảm bảo trật tự an toàn giao thông nói riêng:
- Những
năm qua các cấp Mặt trận Tổ quốc trong tỉnh luôn xác định nhiệm vụ
tuyên truyền về an toàn giao thông là một trong những nội dung trọng
tâm trong công tác Mặt trận, được gắn kết chặt chẽ với cuộc vận động
“Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ở khu dân cư”. Mặt trận
các cấp đã tổ chức nhiều hoạt động tuyên truyền, vận động, xây dựng
những mô hình điểm... góp phần cùng các cấp, các ngành thực hiện
nhiều giải pháp nhằm giảm thiểu tai nạn giao thông và các thiệt hại
do tai nạn giao thông gây ra.
- Hàng
năm, Ban Thường trực Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh chủ động
xây dựng kế hoạch, nội dung, chương trình hành động công tác bảo đảm
an toàn giao thông, đồng thời hướng dẫn các cấp Mặt trận trong tỉnh
tùy tình hình, đặc điểm của từng địa phương tổ chức triển khai thực
hiện; đặc biệt là việc vận dụng để đưa các tiêu chí phù hợp vào Quy
ước cộng đồng, nội dung xây dựng khu dân cư tiên tiến, khu dân cư
văn hoá, gia đình văn hoá.
Từ năm
2007, thực hiện Nghị quyết 32/NQ-CP của Chính phủ, Thông tri 27/TTr-MTTW
của Uỷ ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam; sau Hội nghị sơ kết
3 năm công tác bảo đảm an toàn giao thông của Ban Thường trực Uỷ ban
Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Ban Thường trực Uỷ ban Mặt
trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh đã tiến hành:
+ Tổ chức
đánh giá, tổng kết công tác chỉ đạo điểm xây dựng mô hình an toàn
giao thông nhằm rút kinh nghiệm trong công tác chỉ đạo và nhân rộng
mô hình trong phạm vi toàn tỉnh.
+ Tổ chức
2 hội nghị triển khai các giải pháp đảm bảo an toàn giao thông cho
Chủ tịch Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và Trưởng ban An toàn giao
thông của 145 xã, phường, thị trấn và các chức sắc tôn giáo, người
tiêu biểu trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số; cung cấp đủ tài liệu
và thông qua họ để tuyên truyền, vận động các tầng lớp nhân dân.
+ Tổ chức
biên soạn tài liệu tuyên truyền an toàn giao thông, cụ thể cấp phát
trên 6.000 cuốn tài liệu, 100 ngàn tờ rơi; 80 ngàn bản cam kết an
toàn giao thông do Mặt trận Tổ quốc biên soạn cho 145 xã, phường,
thị trấn; 1.265 khu dân cư trong tỉnh nhằm tuyên truyền, phổ biến,
nâng cao ý thức chấp hành pháp luật về bảo đảm trật tự an toàn giao
thông cho các tầng lớp nhân dân.
+ Hướng
dẫn Mặt trận Tổ quốc cấp cơ sở tổ chức cho các hộ gia đình, trước
hết là các hộ sống dọc theo các trục quốc lộ, tỉnh lộ ký cam kết
tham gia bảo đảm trật tự an toàn giao thông; đồng thời phát động
phong trào toàn dân tham gia đảm bảo trật tự, an toàn giao thông tại
1.265 khu dân cư trong tỉnh nhằm lôi cuốn các tầng lớp nhân dân cùng
tham gia.
+ Trên cơ
sở kế hoạch, hướng dẫn chung, Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc các cấp đã chủ
động phối hợp với các tổ chức thành viên và các ngành liên quan tổ
chức nhiều cuộc tọa đàm, hội thảo, thi tìm hiểu Luật Giao thông, tổ
chức các đợt ra quân... qua đó góp phần nâng cao nhận thức cho cán
bộ cơ sở, khu dân cư và trong các tầng lớp nhân dân, tạo tiếng nói
chung về đảm bảo an toàn giao thông.
Mặt trận
Tổ quốc và Ban An toàn giao thông các cấp đã chủ động phối hợp đồng
bộ trong tổ chức thực hiện; nhiều nơi còn thành lập được Ban vận
động an toàn giao thông ở thôn, khu phố; đặc biệt là xây dựng lực
lượng tự quản an toàn giao thông ở khu dân cư. Qua đó, ý thức chấp
hành các quy định đảm bảo an toàn giao thông của người dân được nâng
cao. Theo đánh giá, 6 tháng đầu năm 2008 tình hình tai nạn giao
thông trên địa bàn tỉnh đã giảm 13 vụ so với cùng kỳ năm 2007, số
người chết giảm 24 người, bị thương giảm 40 người.
Rút kinh
nghiệm công tác chỉ đạo điểm qua các năm, nhất là sau Hội nghị đánh
giá công tác xây dựng mô hình điểm; năm 2007, từ nguồn kinh phí của
Trung ương và địa phương, Mặt trận Tổ quốc tỉnh đã xây dựng kế hoạch
triển khai công tác chỉ đạo điểm tại 4 loại hình, vùng trọng điểm:
+ Vùng đô
thị: xây dựng mô hình không lấn chiếm lòng, lề đường, vỉa hè, nơi
công cộng.
+ Vùng
nông thôn: xây dựng mô hình khu dân cư tự quản an toàn giao thông.
+ Vùng
tôn giáo: phát huy vai trò của các vị chức sắc tôn giáo tham gia
tuyên truyền, vận động nhân dân chấp hành các quy định an toàn giao
thông.
+ Vùng
dân tộc: phát huy vai trò của người tiêu biểu, già làng tham gia
tuyên truyền, vận động nhân dân nâng cao ý thức pháp luật, bảo đảm
an toàn giao thông.
Tại các
điểm chỉ đạo đã tiến hành triển khai các bước như:
+ Tổ chức
khảo sát, tập huấn nghiệp vụ tuyên truyền, vận động bảo đảm trật tự
an toàn giao thông cho cán bộ cấp xã và Ban Công tác Mặt trận ở khu
dân cư;
+ Xây
dựng chương trình hành động; chỉ đạo, hướng dẫn các khu dân cư tổ
chức thực hiện bảo đảm an toàn giao thông;
+ Phát
huy các hình thức tự quản bảo đảm an toàn giao thông tại cộng đồng
dân cư;
+ Đưa nội
dung đảm bảo an toàn giao thông vào tiêu chí xây dựng gia đình văn
hoá, khu dân cư văn hoá, gắn kết chặt chẽ với cuộc vận động “Toàn
dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ở khu dân cư”;
+ Phân
công cho các thành viên triển khai thực hiện nhiệm vụ bảo đảm an
toàn giao thông;
+ Hỗ trợ
kinh phí và cấp phát tài liệu tuyên truyền để triển khai thực hiện
bảo đảm an toàn giao thông ở địa bàn khu dân cư...
- Tại các
khu dân cư xây dựng mô hình:
+ Ban
Công tác Mặt trận phối hợp với Ban điều hành thôn, khu phố tổ chức
họp dân để tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật nhằm nâng cao
hiểu biết, tạo ý thức chấp hành Luật Giao thông trong các tầng lớp
nhân dân;
+ Phát
động phong trào toàn dân tham gia bảo đảm trật tự, an toàn giao
thông;
+ Tổ chức
cho nhân dân thảo luận các biện pháp để bổ sung nội dung an toàn
giao thông vào bản Quy ước xây dựng gia đình văn hoá, khu dân cư văn
hoá;
+ Tổ chức
cho các hộ gia đình ký cam kết bảo đảm trật tự an toàn giao thông,
không có người vi phạm an toàn giao thông;
+ Duy trì
công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật về an toàn giao thông
trong các buổi họp dân, sinh hoạt (tổ, đội, nhóm nòng cốt, câu lạc
bộ...), dịp tổ chức “Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc” (18-11)
hàng năm, vận động nhân dân không vi phạm các quy định bảo đảm an
toàn giao thông.
Mặt trận
Tổ quốc các cấp đã chủ động bám sát các nội dung trọng tâm, tuyên
truyền, vận động đi vào chiều sâu, góp phần làm chuyển biến trong
nhận thức và hành động của cán bộ và các tầng lớp nhân dân, khi tham
gia giao thông.
Việc
triển khai chương trình an toàn giao thông trong hệ thống Mặt trận
và sự phối hợp giữa Mặt trận Tổ quốc với các cấp chính quyền, Ban An
toàn giao thông, các tổ chức thành viên khá chặt chẽ, đồng bộ. Ngày
càng xuất hiện nhiều mô hình, điển hình về bảo đảm an toàn giao
thông, như: mô hình “Bảo vệ hành lang an toàn giao thông”, mô hình
“Khu dân cư an toàn giao thông”; “Cổng trường, công sở tự quản an
toàn giao thông”; “Câu lạc bộ an toàn giao thông”...
Hiện nay,
các mô hình trên đã được nhân rộng ở 87 xã, phường, thị trấn và 215
khu dân cư trong tỉnh.
Qua quá
trình tổ chức chỉ đạo thực hiện bảo đảm an toàn giao thông, có thể
rút ra một số kinh nghiệm:
* Thứ
nhất: Coi trọng việc tổ chức điều tra, khảo sát thực trạng tình hình
an toàn giao thông ở cơ sở, khu dân cư; nắm chắc đối tượng tham gia
giao thông dọc theo các trục quốc lộ, tỉnh lộ, nhất là các điểm đen,
nơi phức tạp về giao thông, các đối tượng thường xuyên có hành vi vi
phạm an toàn giao thông... để xây dựng kế hoạch tuyên truyền, vận
động cho phù hợp.
* Thứ hai:
Đưa các nội dung, quy định bảo đảm trật tự an toàn giao thông vào
quy ước của cộng đồng, nội quy cơ quan, đơn vị, coi đó là tiêu chí
quan trọng trong việc bình xét các danh hiệu gia đình văn hoá, khu
dân cư tiên tiến, khu dân cư văn hoá và các danh hiệu thi đua ở cơ
quan, đơn vị hàng năm.
* Thứ ba:
Xây dựng quy chế phối hợp giữa công an khu vực, công an viên với nhà
trường, khu dân cư, trụ sở làm việc, địa điểm kinh doanh và hộ gia
đình. Thường xuyên nhắc nhở, giáo dục những người tham gia giao
thông, đặc biệt là những trường hợp vi phạm an toàn giao thông; phân
công cảm hóa, giáo dục đối tượng thường xuyên vi phạm an toàn giao
thông, nhất là trong học sinh, thanh thiếu niên...
* Thứ tư:
Đa dạng hóa các loại hình tổ chức tự quản an toàn giao thông ở khu
dân cư như: đội, tổ, nhóm, câu lạc bộ an toàn giao thông, tổ nhân
dân tự quản..., kết hợp giữa nhiệm vụ tuyên truyền, vận động, vừa
thực hiện việc giám sát thực hiện bảo đảm an toàn giao thông ở khu
dân cư vừa làm gương cho người khác noi theo.
* Thứ năm:
Mặt trận Tổ quốc cần tăng cường tập hợp, phát huy vai trò của người
tiêu biểu, các chức sắc tôn giáo, già làng, nhân sĩ, trí thức...
tham gia tuyên truyền, vận động nhân dân chấp hành các quy định về
an toàn giao thông, các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách,
pháp luật của Nhà nước nói chung.
* Thứ sáu:
Việc hỗ trợ kinh phí xây dựng mô hình điểm về an toàn giao thông
phải thông qua hợp đồng công việc cụ thể, có nghiệm thu kết quả, sơ
kết mô hình và kịp thời nhân rộng mô hình.
[ về đầu trang ]
|
|
Mô hình điểm
“XÂY DỰNG VÀ ĐẨY MẠNH CÔNG TÁC TUYÊN TRUYỀN,
VẬN ĐỘNG CHẤP HÀNH PHÁP LUẬT TRONG CỘNG ĐỒNG DÂN CƯ”
Ở PHƯỜNG NGHĨA TÂN
MAI QUÝ
DÂN*
Thực hiện Đề án 02-212/TTg, Hội Cựu chiến binh phường Nghĩa Tân (Cầu
Giấy - Hà Nội) đã tổ chức thực hiện việc phổ biến, giáo dục pháp
luật đến từng hội viên và gia đình hội viên, phát huy vai trò nòng
cốt của Hội Cựu chiến binh trong việc tuyên truyền nâng cao nhận
thức và ý thức chấp hành pháp luật cho cán bộ và các tầng lớp nhân
dân ở cộng đồng dân cư, gắn việc thực hiện đề án với đẩy mạnh phong
trào “Phát huy bản chất truyền thống bộ đội Cụ Hồ, góp phần xây dựng,
bảo vệ Tổ quốc” và trực tiếp chỉ đạo thực hiện đề án tại khu vực đô
thị.
Với diện
tích tự nhiên hẹp 57,3 ha, dân số 20.450 người, phần đông hộ gia
đình sống trong 100 ngôi nhà chung cư 5 tầng, trong đó có gần 50%
nhà do quân đội cấp. Dân cư trong phường Nghĩa Tân hầu hết là cán bộ,
công nhân viên chức thuộc các cơ quan Trung ương và Hà Nội, cùng với
thân nhân từ trên 36 tỉnh, thành phố về sống tại phường; trình độ
dân trí tương đối đều và cao so với một số nơi khác trong thành phố
Hà Nội, mức sống của người dân là trung bình do nguồn thu chủ yếu
đảm bảo đời sống là đồng lương cơ bản. Từ khi thành lập phường Nghĩa
Tân đến nay, cán bộ và nhân dân cùng phấn đấu xây dựng phường toàn
diện theo các mục tiêu “đoàn kết - kỷ cương - văn minh - giàu đẹp và
phát triển”, Cựu chiến binh phường được xem là một trong những lực
lượng nòng cốt. Hiện tại, nhiều vị trí chủ chốt trong Đảng uỷ, Hội
đồng nhân dân, Uỷ ban nhân dân, Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc đều do Hội
Cựu chiến binh Việt Nam và các đoàn thể nhân dân đảm nhận. Theo
thống kê, hiện số hội viên Cựu chiến binh tham gia công tác lãnh đạo
Đảng, chính quyền và các đoàn thể từ tổ dân phố đến cấp phường từ
63% đến 72%.
Trên cơ
sở thống nhất nhận thức thực hiện Đề án 02-212/TTg theo kế hoạch và
hướng dẫn của Uỷ ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Chủ tịch
Uỷ ban nhân dân phường Nghĩa Tân đã ra Quyết định số 288/QĐ-UB thành
lập Ban Điều hành gồm 15 người trong Đảng uỷ, Uỷ ban nhân dân, Uỷ
ban Mặt trận Tổ quốc, Hội Cựu chiến binh, Công an phường và một số
đoàn thể có liên quan. Ban Điều hành đã xây dựng kế hoạch chi tiết
về nội dung, phương thức hoạt động và phân công tổ chức thực hiện.
Ban Thường vụ và Ban Chấp hành Hội Cựu chiến binh phường với tư cách
là một trong những lực lượng nòng cốt đã xác định nhiệm vụ đầu tiên
của Đề án là công tác phổ biến, tuyên truyền và giáo dục pháp luật
trong cán bộ, đảng viên và các tầng lớp nhân dân. Với yêu cầu nhiệm
vụ như vậy, Thường vụ và Ban Chấp hành đã chỉ đạo tăng cường, bổ
sung thêm một số thành viên vào Ban Điều hành và thành lập Câu lạc
bộ tuyên truyền pháp luật.
Nhận thức
rõ việc “Xây dựng và đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động chấp
hành pháp luật trong cộng đồng dân cư” là quan trọng, có phạm vi tác
động đến nhiều đối tượng, trực tiếp góp phần xây dựng nếp sống văn
minh, kỷ cương, thanh lịch, giúp người dân sống, học tập và làm theo
Hiến pháp, pháp luật, Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc phường đã có chương
trình thống nhất hành động cụ thể phối hợp cùng Hội Cựu chiến binh
duy trì sinh hoạt, tọa đàm, thảo luận hàng quý ở 43 Chi hội. Mỗi khu
vực đã chọn ra một chi hội tổ chức toạ đàm, thảo luận, góp ý kiến và
đề xuất với Ban Điều hành và các cấp có thẩm quyền về phương pháp,
nội dung, thời gian phổ biến, tuyên truyền pháp luật. Tổ chức Hội
Cựu chiến binh và các đoàn thể còn tiến hành tổ chức khảo sát, điều
tra về thực trạng và nhu cầu hiểu biết pháp luật của nhân dân tại
phường. Đề án điểm và nội dung của 8 câu hỏi bằng 126 ý, đã được
triển khai thực hiện, kết quả có gần 100% các Trưởng ban Công tác
Mặt trận và đa số các uỷ viên Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc phường dự các
hội nghị, học tập trả lời câu hỏi. Câu lạc bộ tuyên truyền pháp luật
do Chủ tịch Hội Cựu chiến binh phường làm chủ nhiệm, đã bổ sung thêm
11 Cựu chiến binh vào Ban chủ nhiệm để tăng cường khả năng đáp ứng
được yêu cầu của nhiệm vụ, kết nạp 43 chi hội trưởng Cựu chiến binh
là thành viên câu lạc bộ.
Để tạo sự
đồng bộ, nhằm tăng tính hiệu quả trong công tác tuyên truyền, Hội
Cựu chiến binh phường còn phối hợp với các ban, ngành, đoàn thể: ban
Tư pháp, Hội Phụ nữ phường học tập, toạ đàm về các luật, pháp lệnh
với 1.450 lượt người tham dự; in và phát hành được 1.500 tập tài
liệu về 18 bộ luật; 120 câu hỏi đáp về Luật Khiếu nại, tố cáo; 60
câu hỏi - đáp về phòng, chống tham nhũng; 1.800 tờ rơi; xây dựng 2
tủ sách với 650 đầu sách phục vụ công tác học tập, tuyên truyền...
Hội Khuyến học cùng phối hợp thực hiện lồng ghép các chương trình
giáo dục pháp luật tại trung tâm học tập cộng đồng, triển khai cho
các chi hội và các “cầu thang văn hoá”, theo các nhà tập thể, các
điểm đọc báo nhằm sưu tầm, trao đổi và học tập các điển hình về chấp
hành pháp luật trong nhân dân.
Luật Giao
thông đường bộ đã dược chọn giới thiệu, học tập gắn với triển khai
thực hiện Nghị quyết 32/2007/NQ-CP của Chính phủ về đảm bảo trật tự
an toàn giao thông, gắn xây dựng mô hình điểm về “bảo đảm an toàn
giao thông” của phường. Cụ thể Hội đã kết hợp với Đoàn phường tổ
chức được 4 buổi tuyên truyền đội mũ bảo hiểm đối với người tham gia
giao thông bằng phương tiện xe gắn máy, tổ chức cho 20 đoàn viên đi
khảo sát các phương tiện giao thông hoạt động trên các tuyến phố
chính trên địa bàn phường vào giờ cao điểm, vận động trên 90% hộ gia
đình làm cam kết thực hiện 5 qui định khi tham gia giao thông.
Các cam
kết được in trên giấy khổ A3, trực tiếp được dán ở các cầu thang
liên gia để nhắc nhở mọi người thường xuyên chấp hành Luật Giao
thông. Hội Cựu chiến binh và Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc phường còn tổ
chức điều tra nắm số phương tiện hiện có trong phường tham gia giao
thông (xe ô, xe gắn máy, xe đạp điện, xe đạp, xe thô sơ...), nắm lưu
lượng các phương tiện giao thông vào giờ cao điểm ở 4 tuyến đường
chính trong phường; trong thời gian làm điểm, đã tổ chức tuyên
truyền trên hệ thống truyền thanh lưu động được 7 đợt, treo 670 băng
rôn, khẩu hiệu các loại, 102 panô áp phích, nhiều tranh cổ động...
Do làm
tốt công tác tuyên truyền, vận động chấp hành pháp luật trong cộng
đồng dân cư, nên tình hình tội phạm tại phường trong năm 2007 đã
giảm đáng kể, trên địa bàn không có các vụ trọng án xảy ra, bắt được
3 đối tượng có lệnh truy nã về ẩn náu tại phường, đưa đi cai nghiện
bắt buộc 5 đối tượng, công tác hoà giải đạt kết quả 87% (hoà giải
thành 79/94 vụ), trên địa bàn phường không có đơn thư, khiếu nại, tố
cáo...
Dù mới
qua một năm thực hiện Đề án “Xây dựng và đẩy mạnh công tác tuyên
truyền, vận động chấp hành pháp luật trong cộng đồng dân cư” nhưng
những kết quả đạt được là rất đáng khích lệ, góp phần tạo sự chuyển
biến tốt về nhiều mặt đối với nhân dân trên toàn phường. Có được kết
quả đó là do sự chỉ đạo sát sao của Đảng bộ, các chi bộ, sự vào cuộc
của chính quyền, sự chỉ đạo sâu sát của Mặt trận đối với các tổ chức
thành viên, mà nòng cốt là Hội Cựu chiến binh phường. Đặc biệt phải
kể đến vai trò chủ động, tích cực của đội ngũ cán bộ, đảng viên từ
phường đến mỗi khu dân cư.
Năm 2008,
Ban Điều hành Đề án 02-212 của phường Nghĩa Tân vẫn đang tiếp tục
đẩy mạnh thực hiện Quyết định số 28/2006/QĐ-TTg ngày 28-01-2006 của
Thủ tướng Chính phủ về các đề án chi tiết thuộc chương trình hành
động quốc gia phổ biến giáo dục pháp luật và nâng cao ý thức chấp
hành pháp luật cho cán bộ, nhân dân, xã phường, thị trấn đến năm
2010. Để tiếp tục duy trì thực hiện đề án ở địa bàn được chọn làm
điểm, phường Nghĩa Tân đang từng bước và nghiêm túc rút kinh nghiệm
với từng nội dung, hình thức tổ chức xây dựng mô hình điểm đã thực
hiện trong năm 2007 nhằm hoàn thiện cơ chế phối hợp giữa cựu chiến
binh, Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể của phường trong công tác
tuyên truyền, giáo dục và vận động nhân dân chấp hành pháp luật.
* Phó chủ Tịch Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc Phường Nghĩa Tân ( Hà Nội )
[ về đầu trang ]
|
|
CÔNG TÁC BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG Ở KHU DÂN CƯ NGHĨA DŨNG
VŨ LONG*
Khu dân cư Nghĩa Dũng (thuộc xã Cẩm Phong, huyện Cẩm Thuỷ - Thanh
Hóa) có diện tích tự nhiên là 96 ha, 300 hộ dân với 1.531 nhân khẩu,
100% số dân theo đạo Công giáo; có 2 dân tộc là Kinh và Mường cùng
chung sống. Đời sống của bà con nơi đây chủ yếu là nhờ nông nghiệp.
Với địa hình phía đông bắc có dãy núi đá vôi là nơi cung cấp nguồn
khoáng sản quý giá; phía nam có dòng sông Mã chảy qua cung cấp nước
và phù sa cho cánh đồng lúa và cây hoa màu; chạy dọc khu dân cư từ
đông sang tây là đường quốc lộ 217 nối với đường Hồ Chí Minh. Do địa
lý thuận lợi cho việc phát triển kinh tế, văn hoá, xã hội như vậy
nên bà con còn mở thêm nhiều ngành nghề dịch vụ, chế biến các sản
phẩm nông nghiệp, chăn nuôi và buôn bán.
Những
năm trước đây vì mục đích lợi nhuận khi chuyển sang nền kinh tế thị
trường, nhiều tổ chức, cá nhân thiếu ý thức, thiếu quan tâm đến việc
bảo vệ môi trường nên công tác bảo vệ môi trường bị buông lỏng dẫn
đến nguồn tài nguyên rừng bị khai thác, chặt phá bừa bãi, cạn kiệt,
nhiều chỗ trở thành đất trống, đồi trọc. Bà con nông dân tham gia
sản xuất nông nghiệp do thiếu hiểu biết đã sử dụng thuốc bảo vệ thực
vật bừa bãi, không đúng qui cách, qui định làm cho các nguồn tôm,
cua, cá, ếch... bị huỷ diệt, gây mất cân bằng sinh thái. Việc chăn
nuôi cũng không có qui hoạch, không tập trung, chuồng trại gần với
nhà ở gây mất vệ sinh trầm trọng. Nguồn nước thải từ các lò giết mổ
gia súc và các hộ chế biến sản phẩm từ nông nghiệp thải ra ao, hồ,
sông, suối gây ô nhiễm các nguồn nước sinh hoạt. Khói và khí độc
thải ra từ các lò gạch, lò vôi của một số hộ sản xuất ngay tại khu
dân cư đã làm ô nhiễm không khí, gây ngột ngạt, làm cho nhiều người
mắc các bệnh về đường hô hấp.
Trước
thực trạng trên, được sự chỉ đạo và hướng dẫn của Mặt trận Tổ quốc
các cấp thông qua cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống
văn hoá ở khu dân cư”, Ban Công tác Mặt trận khu dân cư Nghĩa Dũng
đã họp bàn, tìm giải pháp để khắc phục tình trạng ô nhiễm môi trường,
xây dựng khu dân cư có môi trường trong lành, xanh, sạch, đẹp, góp
phần nâng cao chất lượng cuộc sống. Thực hiện Nghị quyết liên tịch
giữa Uỷ ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và Bộ Tài nguyên
môi trường về phối hợp thực hiện chiến lược Bảo vệ môi trường quốc
gia; triển khai chương trình phối hợp giữa Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc
tỉnh Thanh Hoá với Sở Tài nguyên - Môi trường về chương trình hành
động Bảo vệ môi trường trong cộng đồng dân cư gắn với cuộc vận động
“Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ở khu dân cư”; đồng
thời được sự chỉ đạo, hướng dẫn trực tiếp của Uỷ ban Mặt trận Tổ
quốc xã Cẩm Phong, Ban Công tác Mặt trận thôn đã tổ chức họp bàn với
các tổ chức thành viên thống nhất các nội dung và cách thức tiến
hành, tổ chức tuyên truyền, vận động nhân dân trong khu dân cư tích
cực hưởng ứng và tham gia bảo vệ môi trường cũng như giám sát việc
thực hiện bảo vệ môi trường theo luật định; thành lập tổ tự quản bảo
vệ môi trường, xây dựng dự thảo quy ước thực hiện nhiệm vụ bảo vệ
môi trường của thôn, tổ chức lấy ý kiến đóng góp của nhân dân, xây
dựng bản cam kết thực hiện của các gia đình; đưa nội dung bảo vệ môi
trường vào qui ước cộng đồng, đưa tiêu chí “Thực hiện tốt bảo vệ môi
trường” vào xét thi đua hàng năm của khu dân cư và từng hộ gia đình,
thống nhất với nhân dân về việc nhóm các hộ gần kề từ 7 đến 10 hộ
thành các tổ liên gia tự quản bảo vệ môi trường.
Song song
với việc tổ chức tuyên truyền, nhắc nhở các hộ gia đình có ý thức
trách nhiệm bảo vệ môi trường tại gia đình và khu dân cư, Ban Công
tác Mặt trận còn phối hợp với chính quyền có biện pháp xử lý các
hành vi cố tình vi phạm với các nội dung cụ thể, như: Nghiêm cấm
khai thác, chặt, đốt phá bừa bãi nguồn tài nguyên rừng núi đá vôi;
thực hiện tốt việc giao khu vực quản lý, bảo vệ thảm thực vật cho hộ
gia đình trông coi quản lý. Mời cán bộ khuyến nông về mở lớp hướng
dẫn cho bà con cách sử dụng thuốc bảo vệ dịch hại tổng hợp IPM cho
nông dân. Nhắc nhở bà con khi dùng thuốc bảo vệ thực vật không nên
vứt vỏ bao, chai lọ bừa bãi tại các hồ nước, không nên dùng phân
tươi bón ruộng. Khu chăn nuôi phải có chuồng trại, có nơi ủ phân.
Việc giết mổ gia súc và chế biến nông sản phải đảm bảo vệ sinh,
không thải nước bẩn ra các nguồn nước sinh hoạt và phải có bể lọc
lắng, có cống rãnh dẫn nước thải. Vận động các hộ làm gạch, nung vôi
thấy rõ tác hại ô nhiễm môi trường, cần phải di dời đến nơi xa khu
dân cư. Vận động các hộ gia đình cam kết thực hiện việc ăn sạch, ở
sạch, đặc biệt là xây nhà tiêu đảm bảo vệ sinh. Nhắc nhở bà con đào
giếng lấy nước mạch để dùng, không dùng nước sông, nước suối đã bị ô
nhiễm...
Sau một
thời gian phát động, triển khai công tác bảo vệ môi trường, đến nay
bộ mặt khu dân cư Nghĩa Dũng đã được đổi mới, cây xanh đã mọc lên
rất nhiều, trả lại lá phổi xanh cho khu dân cư. Bà con nông dân được
tập huấn hướng dẫn các phương pháp sử dụng thuốc bảo vệ thực vật
đúng kỹ thuật. Có nhiều hộ trồng rau màu không sử dụng thuốc trừ sâu
vừa đạt năng suất cao lại đảm bảo an toàn, hàng năm cung cấp rau
xanh cho toàn huyện; nhiều hộ có thu nhập từ 80 đến 100 triệu đồng/ha/năm;
xã đang có hướng xây dựng thương hiệu rau sạch phục vụ cho nhu cầu
thị trường. Việc chăn nuôi đã được qui hoạch tập trung, nhiều hộ đã
xây bể chứa bioga vừa đảm bảo vệ sinh, vừa có nguồn khí đốt phục vụ
sinh hoạt. Hiện nay có trên 20 hộ chăn nuôi lợn có số lượng lớn, từ
30 đến 50 con; do nắm bắt được kỹ thuật cũng như có ý thức giữ vệ
sinh chuồng trại nên trong đợt dịch lợn tai xanh xảy ra đầu năm
2008, mặc dù trên địa bàn tỉnh Thanh Hoá có nhiều địa phương bị mắc
dịch, nhưng đàn lợn ở khu dân cư Nghĩa Dũng vẫn được an toàn. Trong
khu dân cư có 10 lò giết mổ gia súc; 20 hộ chế biến bún, đậu phụ và
bánh các loại. Tất cả các điểm giết mổ gia súc, chế biến nông sản
đều đảm bảo vệ sinh, có hố chứa lọc lắng khử ô nhiễm rồi mới thải ra
mương. Nhân dân đã tự nguyện đóng góp trung bình mỗi hộ từ 500.000đ
đến 700.000đ để làm cống rãnh thoát nước. Đường đi lại trong thôn đã
bê tông hoá được trên 1 km, còn lại là đường đá cấp phối, đảm bảo
cho việc đi lại được dễ dàng. Hàng tuần bà con trong khu dân cư đều
tổ chức quét dọn, thu gom rác vào ngày thứ 7. Cùng với những việc
làm trên, các hộ gia đình còn thực hiện tốt việc ăn sạch, ở sạch:
trên 90% số hộ có giếng khoan; nhiều hộ dân có nhà vệ sinh đạt chuẩn.
Đường làng sạch sẽ, phong quang, nhà cửa khang trang, đời sống của
bà con được cải thiện, công tác bảo vệ môi trường được nhân dân đồng
tình hưởng ứng và tích cực tham gia.
Đạt được
kết quả trên là do có sự chỉ đạo của chi bộ, sự phối hợp chặt chẽ
giữa Ban Công tác Mặt trận và Trưởng thôn. Ban Công tác Mặt trận còn
trao đổi thường xuyên với Ban hành giáo, giáo họ phổ biến các nội
dung bảo vệ môi trường để bà con giáo dân trong giáo xứ tích cực
hưởng ứng. Nhờ khéo gắn công tác bảo vệ môi trường với thực hiện 6
nội dung cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá
ở khu dân cư”, khu dân cư Nghĩa Dũng đã góp phần cùng các thôn, bản
khác trong xã đẩy mạnh phát triển kinh tế, văn hoá, xã hội, an ninh,
quốc phòng, giữ gìn môi trường trong lành. Khu dân cư Nghĩa Dũng đã
được Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc tỉnh công nhận là khu dân cư tiên tiến
xuất sắc, làng văn hoá tiêu biểu, được tổ chức rút kinh nghiệm để
nhân rộng mô hình trong toàn tỉnh và được Uỷ ban Trung ương Mặt trận
Tổ quốc Việt Nam tặng bằng khen.
* Ban Tuyên huấn , cơ quan Uỷ ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam
|
|
|
SỐ
55
| 56
|
57|
58|
59
|
|
[ về đầu trang ] |
|
|