CÁC DÂN TỘC Ở VIỆT NAM
|
|
Tên gọi khác
Nhóm ngôn ngữ
Mèo - Dao
Dân số
3.700 người.
Cư trú
Tập trung ở một số xã của tỉnh Hà
Giang và tỉnh Tuyên Quang
Đặc điểm kinh tế
Người Pà Thẻn sống chủ
yếu bằng nghề làm nương rẫy. Lúa, ngô là cây lương thực chính.
Tổ chức cộng đồng
Các bản của người Pà
Thẻn thường tập trung ven suối, thung Lũng hoặc triền núi thấp. Có làng đông tới
30-40 nóc nhà.
Hôn nhân gia đình
Dân tộc Pà Thẻn có
nhiều dòng họ. Những người cùng họ coi nhau như những người thân thích có chung
một tổ tiên, không được lấy nhau. Người Pà Thẻn có tục ở rể tạm thời, nếu gia
đình không có con trai mới lấy rể về ở hẳn. Người ở rể phải thờ ma họ vợ, con
cái một nữa theo họ bố, một nữa theo họ mẹ.
Văn hóa
Sinh hoạt văn hóa dân gian của
dân tộc Pà Thẻn khá phong phú, thể hiện qua tàng truyện cổ tích, các làn điệu
dân ca, hát ru, các điệu nhảy múa, các loại nhạc cụ (khèn bè, đàn tầy nhậy, sáo
trúc...).
Nhà cửa
Nhà ở của người Pà Thẻn có 3
loại: nhà sàn, nhà nền, nhà đất và nhà nữa sàn nữa đất.
Trang phục
Có đặc điểm tộc người đậm nét
khác phong cách các dân tộc cùng nhóm ngôn ngữ hay khu vực.
Cái độc đáo của trang phục Pà thẻn là ở trang phục nữ, được biểu hiện ở lối tạo
dáng áo dài, cách dùng màu và lối mặc, tạo nên một phong cách riêng.
+ Trang phục nam
Nam thường mặc áo
quần màu chàm. Đó là loại áo cánh ngắn xẻ ngực, quần lá tọa, giống phong cách
trang phục các dân tộc Tày,...
+ Trang phục nữ
Phụ nữ Pà thẻn đội
khăn màu chàm quấn thành nhiều vòng trên đầu. Đó là lối đội khăn chữ nhất quấn
thành mái xòe rộng như mũ, hoặc lối đội khăn hình chữ nhân giản đơn hơn cũng tạo
thành mái nhơ ra hai bên mang tai. Áo có hai loại cơ bản là áo ngắn và áo dài.
Aáo ngắn xẻ ngực, cổ thấp, màu chàm, cổ làm liền với hai vạt trước. Aáo này
thường mặc với váy rộng nhiều nếpgấp, màu chàm. Aáo dài là loại xẻ ngực, có thể
gọi là áo lửng, cổ thấp liền hai vạt trước, khi mặc vạt phải đè chéo lên vạt
trái, phía dưới của vạt phải nhọn xuống tạo thành vạt chínhcủa thân trước. Ông
tay và toàn bộ thân áo được trang trí với lối dùng màu nóng sặc sỡ. Aáo này mặc
với váy hở dệt thuê hoa văn đa dạng (hình thập ngoặc, hình quả trám...). Giữa eo
thân áo được thắt dây lưng là loại được dệt thuê hoa văn. Phụ nữ ưa mang nhiều
đồ trang sức vòng cổ, vòng tay, ... Cùng với áo và váy, phụ nữ có ?;a thứ?; (vừa
giống cái yếm vừa giống tạp dề). Nó được mang như mang tạp dề nhưng không có
công dụng như tạp dề. Màu sắc chủ yếu trên phụ nữ là đỏ, đen, trắng. Hoa văn chủ
yếu được tạo ra bằng dệt.