|
LUẬT
BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG
Môi trường có tầm
quan trọng đặc biệt đối với đời sống của con người, sinh vật và sự phát triển
kinh tế, văn hoá, xã hội của đất nước, dân tộc và nhân loại;
Để nâng cao hiệu
lực quản lý Nhà nước và trách nhiệm của chính quyền các cấp, các cơ quan Nhà
nước, tổ chức kinh tế, tổ chức xã hội, đơn vị vũ trang nhân dân và mọi cá nhân
trong việc bảo vệ môi trường nhằm bảo vệ sức khoẻ nhân dân, bảo đảm quyền con
người được sống trong môi trường trong lành, phục vụ sự nghiệp phát triển lâu
bền của đất nước, góp phần bảo vệ môi trường khu vực và toàn cầu;
Căn cứ vào Điều
29 và Điều 84 của Hiến pháp nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam năm 1992;
Luật này quy định
việc bảo vệ môi trường.
CHƯƠNG I
NHỮNG QUY
ĐỊNH CHUNG
Điều 1
Môi trường bao
gồm các yếu tố tự nhiên và yếu tố vật chất nhân tạo quan hệ mật thiết với nhau,
bao quanh con người, có ảnh hưởng tới đời sống, sản xuất, sự tồn tại, phát
triển của con người và thiên nhiên.
Bảo vệ môi trường
được quy định trong Luật này là những hoạt động giữ cho môi trường trong lành,
sạch đẹp, cải thiện môi trường, bảo đảm cân bằng sinh thái, ngăn chặn, khắc
phục các hậu quả xấu do con người và thiên nhiên gây ra cho môi trường, khai
thác, sử dụng hợp lý và tiết kiệm tài nguyên thiên nhiên.
Điều 2
Trong Luật này
các thuật ngữ dưới đây được hiểu như sau:
1- Thành phần môi
trường là các yếu tố tạo thành môi trường: không khí, nước, đất, âm thanh, ánh
sáng, lòng đất, núi, rừng, sông, hồ, biển, sinh vật, các hệ sinh thái, các khu
dân cư, khu sản xuất, khu bảo tồn thiên nhiên, cảnh quan thiên nhiên, danh lam
thắng cảnh, di tích lịch sử và các hình thái vật chất khác.
2- Chất thải là
chất được loại ra trong sinh hoạt, trong quá trình sản xuất hoặc trong các
hoạt động khác. Chất thải có thể ở dạng rắn, khí, lỏng hoặc các dạng khác.
3- Chất gây ô
nhiễm là những nhân tố làm cho môi trường trở thành độc hại.
4- Ô nhiễm môi
trường là sự làm thay đổi tính chất của môi trường, vi phạm tiêu chuẩn môi
trường.
5- Suy thoái môi
trường là sự làm thay đổi chất lượng và số lượng của thành phần môi trường,
gây ảnh hưởng xấu cho đời sống của con người và thiên nhiên.
6- Sự cố môi
trường là các tai biến hoặc rủi ro xảy ra trong quá trình hoạt động của con
người hoặc biến đổi bất thường của thiên nhiên, gây suy thoái môi trường
nghiêm trọng. Sự cố môi trường có thể xẩy ra do:
a- Bão, lũ, lụt,
hạn hán, nứt đất, động đất, trượt đất, sụt lở đất, núi lửa phun, mưa axít, mưa
đá, biến động khí hậu và thiên tai khác;
b- Hoả hoạn, cháy
rừng, sự cố kỹ thuật gây nguy hại về môi trường của cơ sở sản xuất, kinh doanh,
công trình kinh tế, khoa học, kỹ thuật, văn hoá, xã hội, an ninh, quốc phòng;
c- Sự cố trong
tìm kiếm, thăm dò, khai thác và vận chuyển khoáng sản, dầu khí, sập hầm lò,
phụt dầu, tràn dầu, vỡ đường ống dẫn dầu, dẫn khí, đắm tàu, sự cố tại cơ sở
lọc hoá dầu và các cơ sở công nghiệp khác;
d- Sự cố trong lò
phản ứng hạt nhân, nhà máy điện nguyên tử, nhà máy sản xuất, tái chế nhiên
liệu hạt nhân, kho chứa chất phóng xạ.
7- Tiêu chuẩn môi
trường là những chuẩn mức, giới hạn cho phép, được quy định dùng làm căn cứ để
quản lý môi trường.
8- Công nghệ sạch
là quy trình công nghệ hoặc giải pháp kỹ thuật không gây ô nhiễm môi trường,
thải hoặc phát ra ở mức thấp nhất chất gây ô nhiễm môi trường.
9- Hệ sinh thái
là hệ thống các quần thể sinh vật sống chung và phát triển trong một môi
trường nhất định, quan hệ tương tác với nhau và với môi trường đó.
10- Đa dạng sinh
học là sự phong phú về nguồn gien, về giống, loài sinh vật và hệ sinh thái
trong tự nhiên.
11- Đánh giá tác
động môi trường là quá trình phân tích, đánh giá, dự báo ảnh hưởng đến môi
trường của các dự án, quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội, của các cơ sở sản
xuất, kinh doanh, công trình kinh tế, văn hoá, xã hội, an ninh, quốc phòng và
các công trình khác, đề xuất các giải pháp thích hợp về bảo vệ môi trường.
Điều 3
Nhà nước thống
nhất quản lý bảo vệ môi trường trong phạm vi cả nước, lập quy hoạch bảo vệ môi
trường, xây dựng tiềm lực cho hoạt động bảo vệ môi trường ở Trung ương và địa
phương.
Nhà nước có chính
sách đầu tư, khuyến khích và bảo vệ quyền lợi hợp pháp của tổ chức, cá nhân
trong nước, ngoài nước đầu tư dưới nhiều hình thức, áp dụng tiến bộ khoa học
và công nghệ vào việc bảo vệ môi trường.
Điều 4
Nhà nước có trách
nhiệm tổ chức thực hiện việc giáo dục, đào tạo, nghiên cứu khoa học và công
nghệ, phổ biến kiến thức khoa học và pháp luật về bảo vệ môi trường.
Tổ chức, cá nhân
có trách nhiệm tham gia vào các hoạt động nói tại Điều này.
Điều 5
Nhà nước bảo vệ
lợi ích quốc gia về tài nguyên và môi trường.
Nhà nước Việt Nam
mở rộng quan hệ hợp tác trong lĩnh vực bảo vệ môi trường với các nước trên thế
giới, các tổ chức và cá nhân nước ngoài.
Điều 6
Bảo vệ môi trường
là sự nghiệp của toàn dân.
Tổ chức, cá nhân
phải có trách nhiệm bảo vệ môi trường, thi hành pháp luật về bảo vệ môi trường,
có quyền và trách nhiệm phát hiện, tố cáo hành vi vi phạm pháp luật về bảo vệ
môi trường.
Tổ chức, cá nhân
nước ngoài hoạt động trên lãnh thổ Việt Nam phải tuân theo pháp luật Việt Nam
về bảo vệ môi trường.
Điều 7
Tổ chức, cá nhân
sử dụng thành phần môi trường vào mục đích sản xuất, kinh doanh trong trường
hợp cần thiết phải đóng góp tài chính cho việc bảo vệ môi trường.
Chính phủ quy
định các trường hợp, mức và phương thức đóng góp tài chính nói tại Điều này.
Tổ chức, cá nhân
gây tổn hại môi trường do hoạt động của mình phải bồi thường thiệt hại theo
quy định của pháp luật.
Điều 8
Quốc hội, Hội
đồng nhân dân, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức thành viên của Mặt
trận trong phạm vi nhiệm vụ, quyền hạn của mình có trách nhiệm kiểm tra, giám
sát việc thi hành pháp luật về bảo vệ môi trường.
Chính phủ, Uỷ ban
nhân dân các cấp có trách nhiệm tổ chức thi hành pháp luật về bảo vệ môi
trường.
Điều 9
Nghiêm cấm mọi
hành vi làm suy thoái môi trường, gây ô nhiễm môi trường, gây sự cố môi trường.
CHƯƠNG II
PHÒNG, CHỐNG SUY
THOÁI MÔI TRƯỜNG,
Ô NHIỄM MÔI
TRƯỜNG, SỰ CỐ MÔI TRƯỜNG
Điều 10
Các cơ quan Nhà
nước trong phạm vi chức năng, nhiệm vụ của mình có trách nhiệm tổ chức điều
tra, nghiên cứu, đánh giá hiện trạng môi trường, định kỳ báo cáo với Quốc hội
về tình hình môi trường; xác định khu vực bị ô nhiễm môi trường và thông báo
cho nhân dân biết; có kế hoạch phòng, chống suy thoái môi trường, ô nhiễm môi
trường, sự cố môi trường.
Tổ chức, cá nhân
có trách nhiệm thực hiện việc phòng, chống suy thoái môi trường, ô nhiễm môi
trường, sự cố môi trường.
Điều 11
Nhà nước khuyến
khích và tạo điều kiện cho tổ chức, cá nhân trong việc sử dụng và khai thác
hợp lý thành phần môi trường, áp dụng công nghệ tiên tiến, công nghệ sạch, tận
dụng chất thải, tiết kiệm nguyên liệu, sử dụng năng lượng tái sinh, chế phẩm
sinh học trong nghiên cứu khoa học, sản xuất và tiêu dùng.
Điều 12
Tổ chức, cá nhân
có trách nhiệm bảo vệ các giống, loài thực vật, động vật hoang dã, bảo vệ tính
đa dạng sinh học, bảo vệ rừng, biển và các hệ sinh thái.
Việc khai thác
các nguồn lợi sinh vật phải theo đúng thời vụ, địa bàn, phương pháp và bằng
công cụ, phương tiện đã được quy định, bảo đảm sự hồi phục về mật độ và giống,
loài sinh vật, không làm mất cân bằng sinh thái.
Việc khai thác
rừng phải theo đúng quy hoạch và các quy định của Luật bảo vệ và phát triển
rừng. Nhà nước có kế hoạch tổ chức cho các tổ chức, cá nhân trồng rừng phủ
xanh đất trống, đồi núi trọc để mở rộng nhanh diện tích của rừng, bảo vệ các
vùng đầu nguồn sông, suối.
Điều 13
Việc sử dụng,
khai thác khu bảo tồn thiên nhiên, cảnh quan thiên nhiên phải được phép của cơ
quan quản lý ngành hữu quan, cơ quan quản lý Nhà nước về bảo vệ môi trường và
phải đăng ký với Uỷ ban nhân dân địa phương được giao trách nhiệm quản lý hành
chính khu bảo tồn thiên nhiên, cảnh quan thiên nhiên nói trên.
Điều 14
Việc khai thác
đất nông nghiệp, đất lâm nghiệp, đất sử dụng vào mục đích nuôi trồng thuỷ sản
phải tuân theo quy hoạch sử dụng đất, kế hoạch cải tạo đất, bảo đảm cân bằng
sinh thái. Việc sử dụng chất hoá học, phân hoá học, thuốc bảo vệ thực vật, các
chế phẩm sinh học khác phải tuân theo quy định của pháp luật.
Trong sản xuất,
kinh doanh, xây dựng các công trình phải áp dụng các biện pháp hạn chế, phòng,
chống xói mòn, sụt lở, trượt đất, làm đất phèn hoá, mặn hoá, ngọt hoá tuỳ tiện,
đá ong hoá, sình lầy hoá, sa mạc hoá.
Điều 15
Tổ chức, cá nhân
phải bảo vệ nguồn nước, hệ thống cấp nước, thoát nước, cây xanh, công trình vệ
sinh, thực hiện các quy định về vệ sinh công cộng ở đô thị, nông thôn, khu dân
cư, khu du lịch, khu sản xuất.
Điều 16
Tổ chức, cá nhân
trong sản xuất, kinh doanh và các hoạt động khác phải thực hiện các biện pháp
vệ sinh môi trường, phải có thiết bị kỹ thuật để xử lý chất thải, bảo đảm tiêu
chuẩn môi trường, phòng, chống suy thoái môi trường, ô nhiễm môi trường, sự cố
môi trường.
Chính phủ quy
định danh mục tiêu chuẩn môi trường, phân cấp ban hành và kiểm tra việc thực
hiện các tiêu chuẩn đó.
Điều 17
Tổ chức, cá nhân
quản lý cơ sở kinh tế, khoa học, kỹ thuật, y tế, văn hoá, xã hội, an ninh,
quốc phòng đã hoạt động từ trước khi ban hành Luật này phải lập Báo cáo đánh
giá tác động môi trường của cơ sở mình để cơ quan quản lý Nhà nước về bảo vệ
môi trường thẩm định. Trường hợp không bảo đảm tiêu chuẩn môi trường, tổ chức,
cá nhân đó phải có biện pháp xử lý trong một thời gian nhất định theo quy định
của cơ quan quản lý Nhà nước về bảo vệ môi trường.
Nếu quá thời hạn
quy định mà cơ sở xử lý không đạt yêu cầu thì cơ quan quản lý Nhà nước về bảo
vệ môi trường báo cáo lên cơ quan Nhà nước cấp trên trực tiếp xem xét, quyết
định đình chỉ hoạt động hoặc có biện pháp xử lý khác.
Điều 18
Tổ chức, cá nhân
khi xây dựng, cải tạo vùng sản xuất, khu dân cư, các công trình kinh tế, khoa
học, kỹ thuật, y tế, văn hoá, xã hội, an ninh, quốc phòng; chủ dự án đầu tư
của nước ngoài hoặc liên doanh với nước ngoài, chủ dự án phát triển kinh tế -
xã hội khác phải lập Báo cáo đánh giá tác động môi trường để cơ quan quản lý
Nhà nước về bảo vệ môi trường thẩm định.
Kết quả thẩm định
về Báo cáo đánh giá tác động môi trường là một trong những căn cứ để cấp có
thẩm quyền xét duyệt dự án hoặc cho phép thực hiện.
Chính phủ quy
định chi tiết việc xây dựng và thẩm định Báo cáo đánh giá tác động môi trường
và có qui định riêng đối với các cơ sở đặc biệt về an ninh, quốc phòng nói tại
Điều 17 và Điều này.
Quốc hội xem xét,
quyết định đối với dự án có ảnh hưởng lớn đến môi trường. Danh mục dự án loại
này do Uỷ ban Thường vụ Quốc hội quyết định.
Điều 19
Việc nhập khẩu,
xuất khẩu công nghệ, máy móc, thiết bị, các chế phẩm sinh học hoặc hoá học,
các chất độc hại, chất phóng xạ, các loài động vật, thực vật, nguồn gien, vi
sinh vật có liên quan tới bảo vệ môi trường phải được phép của cơ quan quản lý
ngành hữu quan và cơ quan quản lý Nhà nước về bảo vệ môi trường.
Chính phủ quy
định danh mục đối với từng lĩnh vực, từng loại nói tại Điều này.
Điều 20
Tổ chức, cá nhân
khi tìm kiếm, thăm dò, khai thác, vận chuyển, chế biến, cất giữ các loại
khoáng sản và các chế phẩm, kể cả nước ngầm phải áp dụng công nghệ phù hợp,
thực hiện các biện pháp bảo vệ môi trường, bảo đảm tiêu chuẩn môi trường.
Điều 21
Tổ chức, cá nhân
khi tìm kiếm, thăm dò, khai thác, vận chuyển, chế biến, tàng trữ dầu khí phải
áp dụng công nghệ phù hợp, phải thực hiện các biện pháp bảo vệ môi trường, có
phương án phòng, tránh rò rỉ dầu, sự cố tràn dầu, cháy nổ dầu và phương tiện
để xử lý kịp thời sự cố đó.
Việc sử dụng các
hoá chất độc hại trong quá trình tìm kiếm, thăm dò, khai thác và chế biến dầu
khí phải có chứng chỉ kỹ thuật và chịu sự kiểm tra, giám sát của cơ quan quản
lý Nhà nước về bảo vệ môi trường.
Điều 22
Tổ chức, cá nhân
có phương tiện giao thông vận tải đường thuỷ, đường không, đường bộ, đường sắt
phải tuân theo các tiêu chuẩn môi trường và phải chịu sự giám sát, kiểm tra
định kỳ về việc bảo đảm tiêu chuẩn môi trường của cơ quan quản lý ngành hữu
quan và cơ quan quản lý Nhà nước về bảo vệ môi trường; không cho lưu hành các
phương tiện không bảo đảm tiêu chuẩn môi trường đã được quy định.
Điều 23
Tổ chức, cá nhân
sản xuất, vận chuyển, buôn bán, sử dụng, cất giữ, huỷ bỏ các chất độc hại,
chất dễ gây cháy, nổ, phải tuân theo quy định về an toàn cho người, sinh vật,
không gây suy thoái môi trường, ô nhiễm môi trường, sự cố môi trường.
Chính phủ quy
định danh mục các chất độc hại, chất dễ gây cháy, nổ nói tại Điều này.
Điều 24
Việc xác định địa
điểm, thiết kế, xây dựng, vận hành nhà máy thuộc ngành công nghiệp hạt nhân,
lò phản ứng hạt nhân, cơ sở nghiên cứu hạt nhân, sản xuất, vận chuyển, sử dụng,
cất giữ chất phóng xạ, đổ, chôn chất thải phóng xạ phải tuân theo quy định
pháp luật về an toàn bức xạ, an toàn hạt nhân và quy định của cơ quan quản lý
Nhà nước về bảo vệ môi trường.
Điều 25
Tổ chức, cá nhân
sử dụng máy móc, thiết bị, vật liệu có nguồn phát ra bức xạ điện từ, bức xạ
ion hoá có hại phải tuân theo quy định pháp luật về an toàn bức xạ và phải
thường xuyên kiểm tra, đánh giá tác động môi trường của cơ sở mình và định kỳ
báo cáo với cơ quan quản lý Nhà nước về bảo vệ môi trường.
Điều 26
Việc đặt các điểm
tập trung, bãi chứa, nơi xử lý, vận chuyển rác và chất gây ô nhiễm môi trường
phải tuân theo quy định của cơ quan quản lý Nhà nước về bảo vệ môi trường và
chính quyền địa phương.
Đối với nước thải,
rác thải có chứa chất độc hại, nguồn gây dịch bệnh, chất dễ cháy, dễ nổ, các
chất thải không phân huỷ được phải có biện pháp xử lý trước khi thải. Cơ quan
quản lý Nhà nước về bảo vệ môi trường quy định danh mục các loại nước thải,
rác thải nói ở khoản này và giám sát quá trình xử lý trước khi thải.
Điều 27
Việc an táng,
quàn, ướp, chôn, hoả táng, di chuyển thi hài, hài cốt cần áp dụng những biện
pháp tiến bộ và tuân theo các quy định của Luật bảo vệ sức khoẻ nhân dân để
bảo đảm vệ sinh môi trường.
Chính quyền các
cấp phải quy hoạch nơi chôn cất, hoả táng và hướng dẫn nhân dân bỏ dần các tập
tục lạc hậu.
Nghĩa địa, nơi
hoả táng phải xa khu dân cư và các nguồn nước.
Điều 28
Tổ chức, cá nhân
trong các hoạt động của mình không được gây tiếng ồn, độ rung động vượt quá
giới hạn cho phép làm tổn hại sức khoẻ và ảnh hưởng xấu đến sinh hoạt của nhân
dân xung quanh.
Uỷ ban nhân dân
các cấp có trách nhiệm thực hiện các biện pháp làm giảm tiếng ồn tại khu vực
bệnh viện, trường học, công sở, khu dân cư.
Chính phủ quy
định việc hạn chế, tiến tới nghiêm cấm sản xuất pháo, đốt pháo.
Điều 29
Nghiêm cấm các
hành vi sau đây:
1- Đốt phá rừng,
khai thác khoáng sản một cách bừa bãi gây huỷ hoại môi trường, làm mất cân
bằng sinh thái;
2- Thải khói, bụi,
khí độc, mùi hôi thối gây hại vào không khí; phát bức xạ, phóng xạ quá giới
hạn cho phép vào môi trường xung quanh;
3- Thải dầu mỡ,
hoá chất độc hại, chất phóng xạ quá giới hạn cho phép, các chất thải, xác động
vật, thực vật, vi khuẩn, siêu vi khuẩn độc hại và gây dịch bệnh vào nguồn nước;
4- Chôn vùi, thải
vào đất các chất độc hại quá giới hạn cho phép;
5- Khai thác,
kinh doanh các loại thực vật, động vật quý, hiếm trong danh mục quy định của
Chính phủ;
6- Nhập khẩu công
nghệ, thiết bị không đáp ứng tiêu chuẩn môi trường; nhập khẩu, xuất khẩu chất
thải;
7 - Sử dụng các
phương pháp, phương tiện, công cụ huỷ diệt hàng loạt trong khai thác, đánh bắt
các nguồn động vật, thực vật.
CHƯƠNG
III
KHẮC PHỤC
SUY THOÁI MÔI TRƯỜNG,
Ô NHIỄM MÔI
TRƯỜNG, SỰ CỐ MÔI TRƯỜNG
Điều 30
Tổ chức, cá nhân
trong hoạt động sản xuất, kinh doanh và các hoạt động khác mà làm suy thoái
môi trường, ô nhiễm môi trường, gây sự cố môi trường phải thực hiện các biện
pháp khắc phục theo quy định của Uỷ ban nhân dân địa phương và cơ quan quản lý
Nhà nước về bảo vệ môi trường, có trách nhiệm bồi thường thiệt hại theo quy
định của pháp luật.
Điều 31
Tổ chức, cá nhân
để phóng xạ, bức xạ điện từ, bức xạ ion hoá quá giới hạn cho phép phải tiến
hành ngay các biện pháp xử lý và khắc phục hậu quả, báo cáo kịp thời với cơ
quan quản lý ngành và cơ quan quản lý Nhà nước về bảo vệ môi trường, đồng thời
báo cáo Uỷ ban nhân dân địa phương để giải quyết.
Điều 32
Việc khắc phục sự
cố môi trường bao gồm : loại trừ nguyên nhân gây sự cố; cứu người, cứu tài sản;
giúp đỡ, ổn định đời sống nhân dân; sửa chữa các công trình; phục hồi sản xuất;
vệ sinh môi trường, chống dịch bệnh; điều tra, thống kê thiệt hại, theo dõi
biến động của môi trường; phục hồi môi trường vùng bị tác hại.
Điều 33
Người phát hiện
dấu hiệu xảy ra sự cố môi trường phải báo ngay cho Uỷ ban nhân dân địa phương,
cơ quan hoặc tổ chức gần nhất để xử lý kịp thời.
Tổ chức, cá nhân
nơi có sự cố môi trường phải thực hiện những biện pháp để kịp thời khắc phục
sự cố môi trường và báo cáo ngay với cơ quan quản lý cấp trên, Uỷ ban nhân dân
địa phương nơi gần nhất và cơ quan quản lý Nhà nước về bảo vệ môi trường.
Điều 34
Sự cố môi trường
xảy ra ở địa phương nào thì Chủ tịch Uỷ ban nhân dân địa phương đó có quyền
huy động khẩn cấp nhân lực, vật tư, phương tiện để khắc phục.
Sự cố môi trường
xảy ra trong phạm vi nhiều địa phương thì Chủ tịch Uỷ ban nhân dân các địa
phương nơi xảy ra sự cố cùng phối hợp để khắc phục.
Trường hợp vượt
quá khả năng khắc phục của địa phương thì Bộ trưởng Bộ Khoa học, Công nghệ và
Môi trường phối hợp với thủ trưởng các cơ quan liên quan quyết định áp dụng
biện pháp khắc phục và báo cáo Thủ tướng Chính phủ.
Điều 35
Trường hợp sự cố
môi trường đặc biệt nghiêm trọng, Thủ tướng Chính phủ ra quyết định về việc áp
dụng các biện pháp xử lý khẩn cấp.
Khi sự cố môi
trường đặc biệt nghiêm trọng đã được khắc phục, Thủ tướng Chính phủ quyết định
bãi bỏ việc áp dụng biện pháp xử lý khẩn cấp.
Điều 36
Cơ quan có thẩm
quyền huy động nhân lực, vật tư, phương tiện để khắc phục sự cố môi trường
phải thanh toán chi phí cho tổ chức, cá nhân được huy động theo quy định của
pháp luật.
CHƯƠNG
IV
QUẢN LÝ NHÀ
NƯỚC VỀ BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG
Điều 37
Nội dung quản lý
Nhà nước về bảo vệ môi trường bao gồm:
1- Ban hành và tổ
chức thực hiện các văn bản pháp luật về bảo vệ môi trường, ban hành hệ thống
tiêu chuẩn môi trường;
2- Xây dựng, chỉ
đạo thực hiện chiến lược, chính sách bảo vệ môi trường, kế hoạch phòng, chống,
khắc phục suy thoái môi trường, ô nhiễm môi trường, sự cố môi trường;
3- Xây dựng, quản
lý các công trình bảo vệ môi trường, công trình có liên quan đến bảo vệ môi
trường;
4- Tổ chức, xây
dựng, quản lý hệ thống quan trắc, định kỳ đánh giá hiện trạng môi trường, dự
báo diễn biến môi trường;
5- Thẩm định Báo
cáo đánh giá tác động môi trường của các dự án và các cơ sở sản xuất, kinh
doanh;
6- Cấp, thu hồi
giấy chứng nhận đạt tiêu chuẩn môi trường;
7- Giám sát,
thanh tra, kiểm tra việc chấp hành pháp luật về bảo vệ môi trường; giải quyết
các tranh chấp, khiếu nại, tố cáo về bảo vệ môi trường; xử lý vi phạm pháp
luật về bảo vệ môi trường;
8- Đào tạo cán bộ
về khoa học và quản lý môi trường; giáo dục, tuyên truyền, phổ biến kiến thức,
pháp luật về bảo vệ môi trường;
9- Tổ chức nghiên
cứu, áp dụng tiến bộ khoa học, công nghệ trong lĩnh vực bảo vệ môi trường;
10- Quan hệ quốc
tế trong lĩnh vực bảo vệ môi trường.
Điều 38
Theo nhiệm vụ và
quyền hạn của mình, Chính phủ thống nhất quản lý Nhà nước về bảo vệ môi trường
trong cả nước.
Bộ Khoa học, Công
nghệ và Môi trường chịu trách nhiệm trước Chính phủ thực hiện chức năng quản
lý Nhà nước về bảo vệ môi trường.
Các Bộ, cơ quan
ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ theo chức năng, nhiệm vụ và quyền hạn của
mình phối hợp với Bộ Khoa học, Công nghệ và Môi trường thực hiện việc bảo vệ
môi trường trong ngành và các cơ sở thuộc quyền quản lý trực tiếp.
Uỷ ban nhân dân
tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương thực hiện chức năng quản lý Nhà nước về
bảo vệ môi trường tại địa phương.
Sở Khoa học, Công
nghệ và Môi trường chịu trách nhiệm trước Uỷ ban nhân dân tỉnh, thành phố trực
thuộc Trung ương trong việc bảo vệ môi trường ở địa phương.
Điều 39
Hệ thống tổ chức,
chức năng, nhiệm vụ và quyền hạn của cơ quan quản lý Nhà nước về bảo vệ môi
trường do Chính phủ quy định.
Điều 40
Cơ quan quản lý
Nhà nước về bảo vệ môi trường thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành về
bảo vệ môi trường và có trách nhiệm phối hợp với thanh tra chuyên ngành của
các Bộ, ngành hữu quan trong việc bảo vệ môi trường.
Tổ chức, nhiệm vụ,
quyền hạn, hoạt động và sự phối hợp của thanh tra chuyên ngành trong việc bảo
vệ môi trường do Chính phủ quy định.
Điều 41
Trong quá trình
thanh tra, Đoàn thanh tra hoặc Thanh tra viên có quyền:
1- Yêu cầu các tổ
chức, cá nhân có liên quan cung cấp tài liệu và trả lời những vấn đề cần thiết
cho việc thanh tra;
2- Tiến hành các
biện pháp kiểm tra kỹ thuật tại hiện trường;
3- Quyết định tạm
đình chỉ trong trường hợp khẩn cấp các hoạt động có nguy cơ gây sự cố nghiêm
trọng về môi trường và phải chịu trách nhiệm trước pháp luật về quyết định đó,
đồng thời báo cáo ngay với cơ quan Nhà nước có thẩm quyền quyết định xử lý
hoặc kiến nghị với cơ quan Nhà nước có thẩm quyền để đình chỉ các hoạt động có
thể gây sự cố môi trường;
4- Xử lý theo
thẩm quyền hoặc kiến nghị với cơ quan Nhà nước có thẩm quyền xử lý các vi phạm.
Điều 42
Tổ chức, cá nhân
phải tạo điều kiện cho Đoàn thanh tra hoặc Thanh tra viên thi hành nhiệm vụ và
chấp hành quyết định của Đoàn thanh tra hoặc Thanh tra viên.
Điều 43
Tổ chức, cá nhân
có quyền khiếu nại với Thủ trưởng cơ quan ra quyết định thanh tra về kết luận
và biện pháp xử lý của Đoàn thanh tra hoặc Thanh tra viên tại cơ sở mình.
Tổ chức, cá nhân
có quyền khiếu nại, tố cáo với cơ quan quản lý Nhà nước về bảo vệ môi trường
hoặc cơ quan khác của Nhà nước những hành vi vi phạm pháp luật về bảo vệ môi
trường.
Cơ quan nhận được
khiếu nại, tố cáo có trách nhiệm xem xét, giải quyết theo quy định của pháp
luật.
Điều 44
Khi có nhiều tổ
chức, cá nhân hoạt động trong một vùng mà có gây sự cố môi trường, ô nhiễm môi
trường, suy thoái môi trường thì thẩm quyền xác định trách nhiệm phải xử lý về
môi trường đối với tổ chức, cá nhân được quy định như sau:
1- Sự cố môi
trường, ô nhiễm môi trường hoặc suy thoái môi trường xảy ra trong phạm vi một
tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương do thanh tra chuyên ngành về bảo vệ môi
trường của tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương xác định hoặc báo cáo, đề
nghị Chủ tịch Uỷ ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương xem xét
quyết định. Nếu một hoặc các bên không đồng ý với quyết định trên thì có quyền
khiếu nại lên Bộ trưởng Bộ Khoa học, Công nghệ và Môi trường. Quyết định của
Bộ trưởng Bộ Khoa học, Công nghệ và Môi trường có hiệu lực thi hành.
2- Sự cố môi
trường, ô nhiễm môi trường hoặc suy thoái môi trường xảy ra trong phạm vi hai
hoặc nhiều tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương do thanh tra chuyên ngành của
Bộ Khoa học, Công nghệ và Môi trường xác định hoặc báo cáo, đề nghị Bộ trưởng
Bộ Khoa học, Công nghệ và Môi trường xem xét quyết định. Nếu một hoặc các bên
không đồng ý với quyết định của Bộ trưởng Bộ Khoa học, Công nghệ và Môi trường
thì có quyền khiếu nại lên Thủ tướng Chính phủ quyết định.
CHƯƠNG
V
QUAN HỆ QUỐC
TẾ VỀ BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG
Điều 45
Nhà nước Việt Nam
thực hiện các điều ước quốc tế đã ký kết hoặc tham gia có liên quan đến môi
trường, tôn trọng các điều ước quốc tế về bảo vệ môi trường trên nguyên tắc
tôn trọng độc lập chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ và lợi ích của nhau.
Điều 46
Nhà nước Việt Nam
có chính sách ưu tiên đối với các nước, các tổ chức quốc tế, các tổ chức, cá
nhân nước ngoài trong việc đào tạo cán bộ, nghiên cứu khoa học về môi trường,
áp dụng công nghệ sạch, xây dựng và thực hiện các dự án cải thiện môi trường,
khắc phục sự cố môi trường, ô nhiễm môi trường, suy thoái môi trường, các dự
án xử lý chất thải ở Việt Nam.
Điều 47
Tổ chức, cá nhân
và chủ phương tiện khi quá cảnh lãnh thổ Việt Nam có mang theo các nguồn có
khả năng gây sự cố môi trường, ô nhiễm môi trường phải xin phép, khai báo và
chịu sự kiểm tra, giám sát của cơ quan quản lý Nhà nước về bảo vệ môi trường
của Việt Nam. Trường hợp vi phạm pháp luật Việt Nam về bảo vệ môi trường thì
tuỳ theo mức độ mà bị xử lý theo pháp luật Việt Nam.
Điều 48
Tranh chấp mà một
bên hoặc các bên là người nước ngoài về bảo vệ môi trường trên lãnh thổ Việt
Nam được giải quyết theo pháp luật Việt Nam, đồng thời có xem xét đến pháp
luật và thông lệ quốc tế.
Tranh chấp giữa
Việt Nam với nước khác trong lĩnh vực bảo vệ môi trường được giải quyết trên
cơ sở thương lượng, có xem xét đến pháp luật và thông lệ quốc tế.
CHƯƠNG
VI
KHEN THƯỞNG
VÀ XỬ LÝ VI PHẠM
Điều 49
Tổ chức, cá nhân
có thành tích trong hoạt động bảo vệ môi trường, phát hiện sớm và báo cáo kịp
thời các dấu hiệu sự cố môi trường, khắc phục sự cố môi trường, ô nhiễm môi
trường, suy thoái môi trường, ngăn chặn các hành vi phá hoại môi trường thì
được khen thưởng.
Những người tham
gia bảo vệ môi trường, khắc phục sự cố môi trường, ô nhiễm môi trường, suy
thoái môi trường và đấu tranh chống các hành vi vi phạm pháp luật về bảo vệ
môi trường mà bị thiệt hại tài sản, sức khoẻ hoặc tính mạng thì được bồi
thường theo quy định của pháp luật.
Điều 50
Người nào có hành
vi phá hoại, gây tổn hại đến môi trường, không tuân theo sự huy động của cơ
quan Nhà nước có thẩm quyền khi có sự cố môi trường, không thực hiện quy định
đánh giá tác động môi trường, vi phạm các quy định khác của pháp luật về bảo
vệ môi trường thì tuỳ theo tính chất, mức độ vi phạm và hậu quả xảy ra mà bị
xử phạt hành chính hoặc bị truy cứu trách nhiệm hình sự.
Điều 51
Người nào lợi
dụng chức vụ, quyền hạn vi phạm quy định của pháp luật về bảo vệ môi trường,
bao che cho người vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường, thiếu tinh thần
trách nhiệm để xảy ra sự cố môi trường, ô nhiễm môi trường, thì tuỳ theo tính
chất, mức độ vi phạm và hậu quả xảy ra mà bị xử lý kỷ luật hoặc bị truy cứu
trách nhiệm hình sự.
Điều 52
Tổ chức, cá nhân
có hành vi vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường, gây thiệt hại cho Nhà nước,
tổ chức, cá nhân thì ngoài việc bị xử lý theo quy định tại Điều 50 và Điều 51
của Luật này, còn phải bồi thường thiệt hại, khắc phục hậu quả theo quy định
của pháp luật.
CHƯƠNG
VII
ĐIỀU KHOẢN
THI HÀNH
Điều 53
Tổ chức, cá nhân
trong nước hoặc nước ngoài đã gây ra những tổn hại nghiêm trọng cho môi trường
trước khi ban hành Luật này, còn làm ảnh hưởng xấu lâu dài tới môi trường và
sức khoẻ của nhân dân thì tuỳ theo mức độ phải có trách nhiệm bồi thường thiệt
hại và phục hồi môi trường theo quy định của Chính phủ.
Điều 54
Luật này có hiệu
lực kể từ ngày công bố.
Những quy định
trước đây trái với Luật này đều bãi bỏ.
Điều 55
Chính phủ quy
định chi tiết thi hành Luật này.
Luật này đã được
Quốc hội nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam khoá IX, kỳ họp thứ tư, thông
qua ngày 27 tháng 12 năm 1993.
Về đầu trang
NGHỊ ĐỊNH
SỐ 175-CP NGÀY 18-10-1994 CỦA CHÍNH PHỦ
Về hướng dẫn thi hành Luật Bảo vệ môi trường
CHÍNH PHỦ
Căn
cứ Luật Tổ chức Chính phủ ngày 30 tháng 9 năm 1992;
Căn
cứ Luật Bảo vệ môi trường ngày 27 tháng 12 năm 1993;
Theo
đề nghị của Bộ trưởng Bộ Khoa học, Công nghệ và Môi trường,
NGHỊ ĐỊNH
Chương I
Những quy định chung
Điều 1. Nghị
định này quy định chi tiết việc thi hành Luật Bảo vệ môi trường được Quốc hội
nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam thông qua ngày 27 tháng 12 năm 1993 và
Chủ tịch nước ra lệnh công bố số 29-L/CTN ngày 10 tháng 01 năm 1994.
Điều 2. Những
quy định của Nghị định này được áp dụng đối với mọi hoạt động của tổ chức, cá
nhân Việt Nam, tổ chức, cá nhân nước ngoài trên lãnh thổ nước Cộng hoà xã hội
chủ nghĩa Việt Nam đã được Luật Bảo vệ môi trường quy định.
Điều 3. Những
quy định về bảo vệ môi trường có liên quan đến quan hệ quốc tế phải được tổ
chức và thực hiện phù hợp với các quy định của Luật Bảo vệ môi trường, các quy
định khác có liên quan của pháp luật Việt Nam, của các điều ước quốc tế mà
Việt Nam đã ký kết hoặc tham gia.
Trong trường hợp điều ước
quốc tế mà Việt Nam ký kết hoặc tham gia có quy định khác với quy định của
Nghị định này thì áp dụng các quy định của điều ước quốc tế đó.
Chương II
Phân công trách nhiệm quản lý
Nhà nước về bảo vệ môi trường, trách nhiệm của tổ chức và cá nhân đối với việc
bảo vệ môi trường
Điều 4.
1. Bộ Khoa học, Công nghệ và
Môi trường thực hiện việc thống nhất quản lý Nhà nước về bảo vệ môi trường
trong phạm vi cả nước, chịu trách nhiệm tổ chức và chỉ đạo các hoạt động bảo
vệ môi trường trong phạm vi chức năng, nhiệm vụ của mình như sau:
a. Xây dựng và trình Chính
phủ ban hành, ban hành theo thẩm quyền các văn bản pháp luật về bảo vệ môi
trường.
b. Xây dựng và trình Chính
phủ quyết định chiến lược; chính sách về bảo vệ môi trường.
c. Chủ trì xây dựng, trình
Chính phủ quyết định và phối hợp tổ chức thực hiện các kế hoạch dài hạn và
hàng năm về phòng, chống, khắc phục suy thoái môi trường, ô nhiễm môi trường,
sự cố môi trường, về các công trình bảo vệ môi trường và các công trình có
liên quan đến bảo vệ môi trường.
d. Tổ chức, xây dựng, quản lý
hệ thống quan trắc chung về môi trường.
đ. Đánh giá hiện trạng môi
trường cả nước, định kỳ báo cáo Chính phủ và Quốc hội.
e. Thẩm định báo cáo đánh giá
tác động môi trường của các dự án, các cơ sở theo quy định tại chương III của
Nghị định này.
f. Chỉ đạo việc tổ chức
nghiên cứu, áp dụng tiến bộ khoa học, công nghệ trong lĩnh vực bảo vệ môi
trường; tổ chức xây dựng và áp dụng hệ thống tiêu chuẩn môi trường; cấp, thu
hồi giấy chứng nhận đạt tiêu chuẩn môi trường; tổ chức tập huấn cán bộ khoa
học môi trường và quản lý, bảo vệ môi trường.
g. Hướng dẫn, kiểm tra các
ngành, các địa phương, các tổ chức và cá nhân trong việc thi hành pháp luật về
bảo vệ môi trường; tổ chức công tác thanh tra môi trường, giải quyết các khiếu
nại, tố cáo liên quan đến bảo vệ môi trường trong phạm vi thẩm quyền;
h. Trình Chính phủ việc tham
gia các tổ chức quốc tế, ký kết hoặc tham gia các điều ước quốc tế về bảo vệ
môi trường, tiến hành các hoạt động quốc tế liên quan đến bảo vệ môi trường.
2. Cục Môi trường có nhiệm vụ
giúp Bộ trưởng Bộ Khoa học, Công nghệ và Môi trường thực hiện chức năng quản
lý Nhà nước về bảo vệ môi trường trong phạm vi cả nước.
Nhiệm vụ, quyền hạn, tổ chức
bộ máy của Cục Môi trường do Bộ trưởng Bộ Khoa học, Công nghệ và Môi trường
quy định.
Điều 5
1. Các Bộ, cơ quan ngang Bộ,
cơ quan thuộc Chính phủ theo chức năng, nhiệm vụ và quyền hạn của mình có
trách nhiệm thực hiện quản lý Nhà nước về bảo vệ môi trường như sau:
a. Xây dựng và trình Chính
phủ ban hành, ban hành theo thẩm quyền các văn bản về bảo vệ môi trường thuộc
phạm vi ngành phụ trách phù hợp với quy định của Luật Bảo vệ môi trường.
Xây dựng chiến lược, chính
sách về bảo vệ môi trường của ngành phù hợp với chiếc lược, chính sách chung
về bảo vệ môi trường của cả nước.
b. Chỉ đạo và kiểm tra thực
hiện các quy định của pháp luật, các kế hoạch và biện pháp về bảo vệ môi
trường theo hướng dẫn của Bộ Khoa học, Công nghệ và Môi trường trong phạm vi
ngành mình và các cơ sở thuộc quyền quản lý trực tiếp.
c. Quản lý các công trình của
ngành liên quan đến bảo vệ môi trường.
d. Phối hợp thẩm định báo cáo
đánh giá tác động môi trường của các dự án, các cơ sở sản xuất, kinh doanh
theo quy định tại chương III của Nghị định này.
đ. Giải quyết các tranh chấp,
khiếu nại, tố cáo, kiến nghị xử lý các vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường
trong phạm vi thẩm quyền do pháp luật quy định.
2. Các bộ, cơ quan ngang Bộ,
cơ quan thuộc Chính phủ phối hợp với Bộ Khoa học, Công nghệ và Môi trường để
tiến hành các công tác sau đây:
a. Điều tra, quan trắc,
nghiên cứu, đánh giá hiện trạng môi trường trong phạm vi ngành;
b. Xây dựng trình Chính phủ
quy định và tổ chức thực hiện kế hoạch phòng, chống, khắc phục suy thoái môi
trường, ô nhiễm môi trường, sự cố môi trường trong phạm vi ngành;
c. Nghiên cứu, áp dụng tiến
bộ khoa học, công nghệ trong lĩnh vực bảo vệ môi trường thuộc phạm vi ngành;
d. Giáo dục, tuyên truyền,
phổ biến kiến thức, pháp luật về bảo vệ môi trường trong phạm vi ngành.
Điều 6
1. Uỷ ban nhân dân tỉnh,
thành phố trực thuộc Trung ương có trách nhiệm thực hiện quản lý Nhà nước về
bảo vệ môi trường như sau:
a. Ban hành theo thẩm quyền
các văn bản về bảo vệ môi trường tại địa phương.
b. Chỉ đạo và kiểm tra việc
thực hiện tại địa phương các quy định của Nhà nước, của địa phương về bảo vệ
môi trường.
c. Thẩm định báo cáo đánh giá
tác động môi trường của các dự án, các cơ sở theo quy định tại chương III của
Nghị định này.
d. Cấp, thu hồi giấy chứng
nhận đạt tiêu chuẩn môi trường cho các cơ sở sản xuất, kinh doanh;
đ. Phối hợp với các cơ quan
Trung ương trong hoạt động kiểm tra, thanh tra, xử lý các vi phạm pháp luật về
bảo vệ môi trường tại địa phương; đôn đốc các tổ chức, cá nhân thực hiện các
quy định của pháp luật về bảo vệ môi trường.
e. Tiếp nhận, giải quyết các
tranh chấp, khiếu nại, tố cáo và các kiến nghị về bảo vệ môi trường trong phạm
vi quyền hạn được giao hoặc chuyển đến các cơ quan có thẩm quyền để xử lý.
2. Sở Khoa học, Công nghệ và
Môi trường chịu trách nhiệm trước Uỷ ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc
Trung ương thực hiện quản lý Nhà nước về bảo vệ môi trường ở địa phương.
Nhiệm vụ, quyền hạn, tổ chức
bộ máy của Sở Khoa học, Công nghệ và Môi trường trong lĩnh vực bảo vệ môi
trường ở địa phương do Uỷ ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương
quy định theo hướng dẫn của Bộ Khoa học, Công nghệ và Môi trường.
Điều 7. Các
cơ quan Nhà nước, các đoàn thể nhân dân có trách nhiệm trong việc bảo vệ môi
trường như sau:
1. Bảo đảm thực hiện nghiêm
chỉnh tại trụ sở cơ quan, đoàn thể, các quy định của pháp luật, của các cơ
quan Trung ương và địa phương về bảo vệ môi trường;
2. Tuyên truyền, giáo dục để
nâng cao ý thức trách nhiệm của các thành viên cơ quan, tổ chức trong việc bảo
vệ môi trường.
3. Trong phạm vi trách nhiệm,
quyền hạn của mình, kiểm tra, giáo dục hoặc theo dõi việc thi hành pháp luật
về bảo vệ môi trường, kịp thời phát hiện, báo cáo để cơ quan có thẩm quyền xử
lý các hành động vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường.
Điều 8. Các
tổ chức sản xuất, kinh doanh có trách nhiệm nghiêm chỉnh thực hiện các quy
định của pháp luật về:
1. Đánh giá tác động môi
trường; bảo đảm thực hiện đúng các tiêu chuẩn môi trường; phòng, chống, khắc
phục suy thoái môi trường, ô nhiễm môi trường, sự cố môi trường.
2. Đóng góp tài chính bảo vệ
môi trường, bồi thường thiệt hại do có hành vi gây tổn hại môi trường theo quy
định của pháp luật.
3. Cung cấp đầy đủ tài liệu
và tạo điều kiện cho các đoàn kiểm tra, đoàn thanh tra hoặc thanh tra viên khi
thi hành công vụ, chấp hành quy định của đoàn thanh tra hoặc thanh tra viên.
4. Tuyên truyền, giáo dục để
nâng cao ý thức của cán bộ, công nhân trong việc bảo vệ môi trường; định kỳ
báo cáo với cơ quan quản lý Nhà nước về bảo vệ môi trường ở địa phương về hiện
trạng môi trường tại nơi hoạt động của mình.
Chương III
Đánh giá tác động môi trường
Điều 9. Chủ
đầu tư, chủ quản dự án hoặc giám đốc các cơ quan, xí nghiệp thuộc... các đối
tượng sau đây phải thực hiện đánh giá tác động môi trường.
1. Các quy hoạch tổng thể
phát triển vùng, quy hoạch, kế hoạch phát triển ngành, tỉnh, thành phố trực
thuộc Trung ương, các quy hoạch đô thị, khu dân cư.
2. Các dự án kinh tế, khoa
học, y tế, văn hoá, xã hội, an ninh, quốc phòng.
3. Các dự án do tổ chức hoặc
cá nhân nước ngoài, tổ chức quốc tế đầu tư, viện trợ, cho vay hoặc liên doanh
thực hiện trên lãnh thổ Việt Nam.
4. Các dự án nói tại các
khoản 1, 2 và 3 của Điều này được duyệt trước ngày 10-01-1994 nhưng chưa tiến
hành đánh giá tác động môi trường theo đúng yêu cầu.
5. Các cơ sở kinh tế, khoa
học, y tế, văn hoá, xã hội, an ninh, quốc phòng đã hoạt động từ trước ngày
10-01-1994.
Điều 10.
1. Nội dung đánh giá tác động
môi trường bao gồm:
a. Đánh giá hiện trạng môi
trường tại địa bàn hoạt động của dự án hoặc cơ sở;
b. Đánh giá tác động xảy ra
đối với môi trường do hoạt động của dự án hoặc cơ sở;
c. Kiến nghị các biện pháp xử
lý về mặt môi trường.
2. Các nội dung nói tại Điều
này đợc thể hiện thành một bản báo cáo riêng gọi là Báo cáo đánh giá tác động
môi trường.
Điều 11.
1. Đối với các đối tượng nói
tại khoản 1, 2, 3 và 4 của Điều 9, việc xây dựng báo cáo đánh giá tác động môi
trường được tiến hành thành 2 bước : sơ bộ và chi tiết (riêng các đối tượng
nói tại khoản 4 chỉ đánh giá chi tiết).
Nội dung của báo cáo đánh giá
tác động môi trường sơ bộ phải tuân theo Phụ lục I.1.
Nội dung của báo cáo đánh giá
tác động môi trường chi tiết phải tuân theo Phụ lục I.2.
2. Đối với các đối tượng nói
tại khoản 5 Điều 9, nội dung của báo cáo đánh giá tác động môi trường được quy
định tại Phụ lục I.3.
Điều 12.
1. Các phương pháp đánh giá
tác động môi trường được sử dụng phải bảo đảm tính khách quan, tính khoa học,
tính thực tiễn và phù hợp với trình độ quốc tế hiện hành.
2. Báo cáo đánh giá tác động
môi trường phải do các cơ quan và các tổ chức có đủ điều kiện về cán bộ chuyên
môn và cơ sở vật chất thực hiện.
3. Để tiến hành lập báo cáo
đánh giá tác động môi trường phải sử dụng các tiêu chuẩn môi trường Việt
Nam.
Đối với các lĩnh vực chưa có tiêu chuẩn môi trường, cần thoả thuận bằng văn
bản với cơ quan quản lý Nhà nước về bảo vệ môi trường.
Điều 13. Hồ
sơ xin thẩm định báo cáo đánh giá tác động môi trường bao gồm:
1. Đối với các đối tượng nói
tại khoản 1, 2, 3 và 4 của Điều 9:
a. Báo cáo đánh giá tác động
môi trường.
b. Hồ sơ dự án và các phụ lục
liên quan
2. Đối với các đối tượng nói
tại khoản 5 của Điều 9:
a. Báo cáo đánh giá tác động
môi trường
b. Báo cáo hiện trạng hoạt
động sản xuất kinh doanh của cơ sở và các vấn đề liên quan khác.
3. Hồ sơ xin thẩm định được
làm thành 3 bản. Đối với các đối tượng nói tại khoản 3 của Điều 9, văn bản cần
được thể hiện bằng tiếng Việt.
Điều 14.
1. Việc thẩm định báo cáo
đánh giá tác động môi trường của các dự án và các cơ sở đang hoạt động được
phân thành 2 cấp:
a. Cấp Trung ương do Bộ Khoa
học, Công nghệ và Môi trường thẩm định. Tuỳ trường hợp cụ thể, Bộ Khoa học,
Công nghệ và Môi trường có thể uỷ nhiệm cho Bộ chuyên ngành thẩm định;
b. Cấp địa phương do Sở Khoa
học, Công nghệ và Môi trường thẩm định.
Sự phân cấp thẩm định được
ghi trong Phụ lục II.
2. Bộ Khoa học, Công nghệ và
Môi trường có trách nhiệm xây dựng trình Chính phủ danh mục các dự án mà báo
cáo đánh giá tác động môi trường cần phải đưa ra để Quốc hội xem xét.
Điều 15.
1. Việc thẩm định báo cáo
đánh giá tác động môi trường do cơ quan quản lý Nhà nước về bảo vệ môi trường
chịu trách nhiệm.
2. Trong trường hợp cần thiết
thành lập Hội đồng thẩm định.
a. Hội đồng thẩm định cấp
Trung ương do Bộ trưởng Bộ Khoa học, Công nghệ và Môi trường ra quyết định
thành lập.
b. Hội đồng thẩm định cấp
tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương do Chủ tịch Uỷ ban nhân dân tỉnh, thành
phố trực thuộc Trung ương ra quyết định thành lập.
3. Thành phần Hội đồng bao
gồm các nhà khoa học, quản lý, có thể có đại diện của các tổ chức xã hội và
đại diện của nhân dân. Số thành viên Hội đồng không quá 9 người.
Điều 16. Thời
hạn thẩm định báo cáo đánh giá tác động môi trường không quá 2 tháng kể từ
ngày nhận được đầy đủ các văn bản liên quan.
Đối với các đối tượng ghi tại
khoản 3 của điều 9 thời hạn thẩm định phải phù hợp với thời gian quy định cho
việc cấp giấy phép đầu tư.
Điều 17.
Cơ quan quản lý Nhà nước về bảo vệ môi trường có trách nhiệm giám sát việc
thiết kế kỹ thuật và thực thi các biện pháp bảo vệ môi trường theo kiến nghị
của Hội đồng thẩm định.
Điều 18.
Trường hợp không nhất trí với kết luận của Hội đồng thẩm định, chủ đầu tư, chủ
quản dự án hoặc giám đốc cơ quan, xí nghiệp... có quyền khiếu nại với cơ quan
đã quyết định thành lập Hội đồng và cơ quan quản lý Nhà nước về bảo vệ môi
trường cấp trên.
Đơn khiếu nại cần được xem
xét giải quyết trong thời hạn từ 1 đến 3 tháng kể từ ngày nhận được đơn.
Điều 19. Đối
với các đối tượng nói tại Điều 9 của Nghị định này thuộc diện quản lý của Bộ
Quốc phòng, Bộ Nội vụ, Bộ trưởng Bộ Quốc Phòng, Bộ trưởng Bộ Nội vụ tổ chức
xây dựng và thẩm định báo cáo đánh giá tác động môi trường theo hướng dẫn của
Bộ Khoa học, Công nghệ và Môi trường.
Điều 20.
1. Đối với các đối tượng nói
tại khoản 5 Điều 9 của Nghị định này, việc xây dựng và thẩm định báo cáo đánh
giá tác động môi trường phải được tiến hành từng bước và trong thời hạn theo
hướng dẫn của Bộ Khoa học, Công nghệ và Môi trường.
2. Kết quả của việc thẩm định
báo cáo đánh giá tác động môi trường của các cơ sở đang hoạt động được phân
thành 4 loại sau đây để xử lý:
a. Được phép tiếp tục hoạt
động không phải xử lý về mặt môi trường.
b. Phải
đầu tư xây dựng các công trình xử lý chất thải.
c. Phải
thay đổi công nghệ, di chuyển địa điểm.
d. Phải
đình chỉ hoạt động.
Chương IV
Phòng,
chống, khắc phục suy thoái môi trường, ô nhiễm môi trường và sự cố môi trường
Điều 21. Việc
sử dụng, khai thác các vườn quốc gia, khu bảo tồn thiên nhiên, khu di tích
lịch sử, văn hoá, cảnh quan thiên nhiên... phải được phép của cơ quan quản lý
ngành hữu quan. Trước khi cấp giấy phép cơ quan ngành hữu quan phải được sự
thoả thuận bằng văn bản của cơ quan quản lý Nhà nước về bảo vệ môi trường.
Sau khi nhận được các thủ tục
cho phép khai thác, sử dụng, tổ chức, cá nhân đứng tên trong giấy phép tiến
hành các thủ tục đăng ký với chính quyền địa phương, nơi trực tiếp quản lý các
khu bảo tồn trên.
Giấy phép cần ghi rõ các nội
dung sau: đối tượng phạm vi xin được sử dụng, mục đích và thời gian khai thác,
các giải pháp bảo vệ môi trường trong khi khai thác.
Điều 22. Các
tổ chức, cá nhân có các hoạt động liên quan đến môi trường phải tuân theo các
tiêu chuẩn môi trường.
Danh mục các loại tiêu chuẩn
môi trường Việt Nam bao gồm:
1. Tiêu chuẩn môi trường đối
với bảo vệ môi trường đất;
2. Tiêu chuẩn môi trường đối
với bảo vệ môi trường nước
3. Tiêu chuẩn môi trường đối
với bảo vệ môi trường không khí
4. Tiêu chuẩn môi trường
trong lĩnh vực tiếng ồn
5. Tiêu chuẩn môi trường
trong lĩnh vực bức xạ và ion hoá.
6. Tiêu chuẩn môi trường đối
với bảo vệ khu vực dân cư.
7. Tiêu chuẩn môi trường đối
với bảo vệ khu sản xuất.
8. Tiêu chuẩn đánh giá môi
trường trong lĩnh vực bảo vệ rừng.
9. Tiêu chuẩn đánh giá môi
trường trong lĩnh vực bảo vệ hệ sinh vật.
10. Tiêu chuẩn đánh giá môi
trường trong lĩnh vực bảo vệ hệ sinh thái.
11. Tiêu chuẩn môi trường đối
với bảo vệ biển
12. Tiêu chuẩn môi trường đối
với bảo vệ các khu bảo tồn thiên nhiên và cảnh quan thiên nhiên.
13. Tiêu chuẩn môi trường
trong lĩnh vực quy hoạch xây dựng công nghiệp, đô thị và dân dụng.
14. Tiêu chuẩn môi trường
liên quan đến việc vận chuyển, tàng trữ, sử dụng các chất độc hại, phóng xạ.
15. Tiêu chuẩn môi trường
trong khai thác các mỏ lộ thiên và khai thác các mỏ hầm lò.
16. Tiêu chuẩn môi trường đối
với các phương tiện giao thông cơ giới.
17. Tiêu chuẩn môi trường đối
với cơ sở có sử dụng các vi sinh vật.
18. Tiêu chuẩn môi trường đối
với bảo vệ lòng đất.
19. Tiêu chuẩn môi trường đối
với bảo vệ môi trường khu du lịch.
20. Tiêu chuẩn môi trường
trong lĩnh vực xuất, nhập khẩu.
21. Tiêu chuẩn môi trường đối
với bệnh viện và các khu chữa bệnh đặc biệt.
Tất cả các tiêu chuẩn trong
danh mục trên do Bộ Khoa học, Công nghệ và Môi trường phối hợp với các Bộ,
ngành có liên quan tổ chức biên soạn và ban hành.
Điều 23. Tổ
chức, cá nhân khi xuất khẩu, nhập khẩu các loài động vật, thực vật (kể cả hạt
giống), các chủng vi sinh vật, các nguồn gien, đều phải được phép của cơ quan
quản lý ngành hữu quan và cơ quan quản lý Nhà nước về bảo vệ môi trường và
phải có phiếu kiểm dịch của cơ quan kiểm dịch có thẩm quyền của Việt Nam. Khi
phát hiện các đối tượng ghi trong giấy phép có nguy cơ gây dịch bệnh cho người
và gia súc, gia cầm hoặc các nguy cơ gây ô nhiễm hoặc suy thoái môi trường
phải báo cáo khẩn cấp cho chính quyền địa phương và cơ quan quản lý Nhà nước
về bảo vệ môi trường nơi gần nhất để có biện pháp xử lý bao vây hoặc tiêu huỷ
ngay.
Đối với các loài động vật,
thực vật quý, hiếm theo "Công ước về buôn bán quốc tế các loài động , thực vật
hoang dã có nguy cơ tuyệt chủng" (CITES) cần thực hiện theo đúng Luật Bảo vệ
và phát triển rừng, Pháp lệnh về bảo vệ nguồn lợi thuỷ sản. Danh mục các giống
loài của các đối tượng ghi trong Điều này do các Bộ Lâm nghiệp (phụ lục III),
Bộ Thuỷ sản, Bộ Nông nghiệp và Công nghiệp thực phẩm công bố.
Điều 24. Tổ
chức, cá nhân xuất khẩu, nhập khẩu các hoá chất độc, hại, các chế phẩm vi sinh
vật phải xin phép cơ quan quản lý ngành hữu quan và cơ quan quản lý Nhà nước
về bảo vệ môi trường và phải tuân thủ nghiêm ngặt tiêu chuẩn hiện hành của
Việt Nam. Trong đơn cần ghi cụ thể mục đích sử dụng, số lượng, đặc tính kỹ
thuật, thành phần và công thức nếu có, tên thương mại, hãng và nước sản xuất.
Tổ chức, cá nhân có trách nhiệm xuất khẩu, nhập khẩu đúng chủng loại và số
lượng đã ghi trong giấy phép.
Trong trường hợp để quá hạn
phải huỷ cần làm đơn ghi rõ số lượng, đặc tính kỹ thuật, công nghệ huỷ và phải
có sự giám sát của cơ quan quản lý Nhà nước về bảo vệ môi trường và cơ quan
công an được uỷ quyền.
Đối với các chất bảo vệ thực
vật cần tuân thủ đúng pháp lệnh bảo vệ và kiểm dịch thực vật.
Điều 25. Việc
nhập khẩu các loại thiết bị toàn bộ và công nghệ theo các dự án, các liên
doanh chỉ được thực hiện sau khi đã có luận chứng kinh tế - kỹ thuật được
duyệt cùng với kết luận thẩm định báo cáo đánh giá tác động môi trường của các
dự án do cơ quan quản lý Nhà nước về bảo vệ môi trường thực hiện.
Đối với những thiết bị lẻ
quan trọng có liên quan đến bảo vệ môi trường, khi xét thấy cần thiết, cơ quan
quản lý Nhà nước về bảo vệ môi trường xem xét và cho phép nhập.
Phân cấp giải quyết giấy phép
về việc này như sau:
- Bộ Khoa học, Công nghệ và
Môi trường cấp giấy phép cho các trường hợp nhập của các dự án, liên doanh
được Hội đồng thẩm định của Nhà nước duyệt.
- Sở Khoa học, Công nghệ và
Môi trường địa phương cấp giấy phép cho các trường hợp còn lại theo hướng dẫn
của Bộ Khoa học, Công nghệ và Môi trường.
Điều 26.
1. Tất cả các phương tiện
giao thông đường sắt, đường bộ, đường thuỷ không được thải khói, bụi, dầu, khí
chứa chất độc ra môi trường vượt quá tiêu chuẩn quy định (phụ lục số IV). Đối
với các loại phương tiện giao thông kể trên được nhập vào Việt
Nam
từ ngày Luật Bảo vệ môi trường có hiệu lực phải bảo đảm các chỉ tiêu chất thải
theo tiêu chuẩn mới được phép vận hành.
2. Tất cả các loại phương
tiện giao thông cơ giới khi vận hành phải bảo đảm mức độ tiếng ồn không vượt
quá tiêu chuẩn quy định. (phụ lục số V.1, V.2, V.3, V.4).
3. Đối với các loại phương
tiện được phép vận hành trước ngày Luật Bảo vệ môi trường có hiệu lực, cần
phải áp dụng các giải pháp kỹ thuật để hạn chế tới mức tối đa lượng khói và
chất thải độc hại vào môi trường. Kể từ 01-04-1995 mọi loại phương tiện giao
thông cơ giới trên địa bàn thành phố phải bảo đảm mức xả khói không vượt quá
60 đơn vị Hartridge, không được thải các chất gây ô nhiễm môi trường nêu trên
và không được phép gây độ ồn vượt quá tiêu chuẩn cho phép.
Phương tiện nào không đạt các
tiêu chuẩn trên buộc phải đình chỉ hoạt động.
4. Các phương tiện giao thông
có động cơ khi qua các bệnh viện, khu điều dưỡng, trường học và khu đông dân
cư vào giờ nghỉ trưa và sau 22 giờ không được dùng còi.
Bộ Giao thông vận tải chịu
trách nhiệm tổ chức việc kiểm tra và cấp giấy phép về việc đạt tiêu chuẩn môi
trường đối với các phương tiện giao thông và vận tải.
Điều 27.
1. Mọi cơ sở sản xuất, kinh
doanh, bệnh viện, khách sạn, nhà hàng v.v... có các chất thải ở các dạng rắn,
lỏng, khí cần phải tổ chức xử lý đạt tiêu chuẩn môi trường trước khi thải ra
ngoài phạm vi quản lý của cơ sở mình, công nghệ xử lý các loại chất thải trên
phải được cơ quan quản lý Nhà nước có thẩm quyền xét duyệt.
2. Chất thải sinh hoạt tại
các thành phố, đô thị, khu công nghiệp cần phải được thu gom, vận chuyển, xử
lý theo quy chế quản lý chất thải.
3. Chất thải có chứa vi sinh
vật, vi trùng gây bệnh cần phải được xử lý nghiêm ngặt trước khi thải vào các
khu chứa chất thải công cộng theo quy định hiện hành.
4. Chất thải chứa các hoá
chất độc hại, khó phân huỷ phải được xử lý theo công nghệ riêng, không được
thải vào các khu chứa chất thải sinh hoạt.
Điều 28.
1. Nghiêm cấm việc xuất, nhập
khẩu chất thải, có chứa độc tố hay các vi trùng gây bệnh, có thể gây ô nhiễm
môi trường.
2. Bộ Khoa học, Công nghệ và
Môi trường hướng dẫn các ngành, các địa phương lập danh mục các nguyên liệu
thứ phẩm, các phế liệu bảo đảm tiêu chuẩn vệ sinh môi trường được phép nhập từ
nước ngoài vào làm nguyên liệu sản xuất để trình Thủ tướng Chính phủ quyết
định.
Điều 29. Bắt
đầu từ ngày 01-01-1995, nghiêm cấm việc sản xuất, vận chuyển, buôn bán, tàng
trữ và sử dụng tất cả các loại pháo trên toàn lãnh thổ Việt Nam.
Chính phủ quy định việc sản
xuất và sử dụng pháo hoa trong một số ngày lễ, tết đặc biệt.
Điều 30.
1. Bộ trưởng Bộ Khoa học,
Công nghệ và Môi trường trình Thủ tướng Chính phủ các trường hợp sự cố môi
trường đặc biệt nghiêm trọng và kiến nghị các biện pháp xử lý khẩn cấp để Thủ
tướng ra quyết định.
2. Trường hợp sự cố môi
trường đặc biệt nghiêm trọng là sự cố gây tổn hại lớn và nghiêm trọng:
a. Đối với tính mạng và tài
sản của nhiều người.
b. Đối với các cơ sở kinh tế,
xã hội, an ninh, quốc phòng.
c. Đối với khu vực rộng lớn
thuộc phạm vi nhiều tỉnh, thành phố.
d. Đối với vùng có ảnh hưởng
về mặt quốc tế.
3. Bộ trưởng Bộ Quốc phòng,
Bộ trưởng Bộ Nội vụ tổ chức một lực lượng chuyên trách để làm nòng cốt trong
việc khắc phục sự cố về môi trường. Bộ Khoa học, Công nghệ và Môi trường cùng
với Bộ Nội vụ, Bộ Quốc phòng và các Bộ, ngành có liên quan lập phương án xây
dựng các lực lượng này trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt.
Điều 31. Việc
thanh toán chi phí để khắc phục sự cố môi trường cho tổ chức, cá nhân được huy
động phải tuân theo nguyên tắc thoả thuận giữa tổ chức, cá nhân được huy động
với cơ quan có thẩm quyền huy động.
Bộ Tài chính quy định chi
tiết chế độ thanh toán chi phí này.
Chương V
Nguồn
tài chính cho nhiệm vụ bảo vệ môi trường
Điều 32.
Nguồn tài chính cho nhiệm vụ bảo vệ môi trường gồm:
1. Ngân sách Nhà nước dành
cho hoạt động bảo vệ môi trường, cho các nhiệm vụ nghiên cứu khoa học và quản
lý Nhà nước về bảo vệ môi trường.
2. Phí thẩm định báo cáo đánh
giá tác động của các công trình kinh tế - xã hội; phí bảo vệ môi trường do các
tổ chức, cá nhân sử dụng, thành phần môi trường vào mục đích sản xuất kinh
doanh đóng góp theo quy định chi tiết của Bộ Tài chính.
3. Các khoản khác (tiền phạt
vi phạm hành chính về bảo vệ môi trường, đóng góp của các tổ chức kinh tế - xã
hội...)
Điều 33.
Chính phủ lập Quỹ dự phòng Quốc gia khắc phục tình trạng suy thoái môi trường,
ô nhiễm môi trường và sự cố môi trường nhằm chủ động đối phó với các trường
hợp đột xuất về sự cố môi trường, ô nhiễm môi trường và suy thoái môi trường.
Nguồn tài chính lập Quỹ nói
trên gồm nguồn trích từ ngân sách Nhà nước, đóng góp của các doanh nghiệp (kể
cả các liên doanh với nước ngoài), đóng góp của các cá nhân, tổ chức trong
nước và nước ngoài cho các hoạt động bảo vệ môi trường ở Việt Nam.
Bộ Khoa học, Công nghệ và Môi
trường và Bộ Tài chính xây dựng quy chế quản lý và sử dụng quỹ này.
Điều 34. Các
tổ chức, cá nhân sản xuất, kinh doanh thuộc các lĩnh vực hoặc đối tượng sau
đây phải nộp phí bảo vệ môi trường:
- Khai thác dầu mỏ, khí đốt,
khoáng sản khác;
- Sân bay, bến cảng, bến xe,
nhà ga.
- Phương tiện giao thông cơ
giới
- Các lĩnh vực sản xuất kinh
doanh khác gây ô nhiễm môi trường.
Các tổ chức, cá nhân nước
ngoài tiến hành các hoạt động sản xuất kinh doanh có gây ô nhiễm môi trường
phải nộp phí bảo vệ môi trường.
Mức thu phí bảo vệ môi trường
tuỳ thuộc vào mức độ tác động xấu của hoạt động sản xuất kinh doanh có thể xảy
ra đối với môi trường.
Bộ Khoa học, Công nghệ và Môi
trường và Bộ Tài chính hướng dẫn cụ thể về thu và sử dụng phí bảo vệ môi
trường.
Điều 35.
Nguồn tài chính cho nhiệm vụ bảo vệ môi trường hàng năm được chi cho các nội
dung sau đây:
1. Điều tra cơ bản các yếu tố
về môi trường, chú trọng các môi trường đất, nước, không khí, rừng, biển và
các khía cạnh văn hoá liên quan...
2. Điều tra tình hình ô nhiễm
môi trường ở các tỉnh, thành phố lớn, khu công nghiệp, khu đông dân cư quan
trọng, các vùng biển đang khai thác dầu khí...
3. Các biện pháp bảo vệ, khôi
phục, cải tạo môi trường, quản lý chất thải (nhất là các chất thải độc hại) ở
các thành phố và các khu công nghiệp.
4. Các dự án bảo tồn, khôi
phục các hệ sinh thái có tầm quan trọng cho phát triển lâu bền kinh tế - xã
hội và duy trì tính đa dạng sinh học (bao gồm các vườn quốc gia, các khu bảo
vệ và dự trữ thiên nhiên, các hệ sinh thái đất ngập nước ở các cửa sông và ven
biển, các hệ sinh thái rừng ngập mặn, các ám tiêu san hô, các loài sinh vật
quý, hiếm, bảo vệ các nguồn gien...)
5. Xây dựng cơ bản các công
trình cần thiết về bảo vệ môi trường.
Điều 36. Bộ
Khoa học, Công nghệ và Môi trường và Bộ Tài chính quy định về thu, chi, quản
lý tài chính, tài sản trong công tác bảo vệ môi trường phù hợp với các chế độ
quản lý hiện hành.
Chương VI
Thanh
tra về bảo vệ môi trường
Điều 37. Bộ
Khoa học, Công nghệ và Môi trường chịu trách nhiệm trước Chính phủ tổ chức và
chỉ đạo thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành về bảo vệ môi trường với
nhiệm vụ sau đây:
1. Thanh tra về bảo vệ môi
trường của các Bộ, ngành và việc thực hiện chức năng quản lý Nhà nước về bảo
vệ môi trường tại địa phương của Uỷ ban nhân dân các cấp.
2. Thanh tra việc chấp hành
các quy định của pháp luật về bảo vệ môi trường: tiêu chuẩn, quy định về phòng,
chống, khắc phục suy thoái môi trường, ô nhiễm môi trường, sự cố môi trường
khi sử dụng và khai thác thành phần môi trường của các tổ chức và cá nhân.
Điều 38. Tổ
chức, quyền hạn, phạm vi hoạt động của Thanh tra chuyên ngành về bảo vệ môi
trường do Bộ trưởng Bộ Khoa học, Công nghệ và Môi trường và Tổng Thanh tra Nhà
nước thống nhất quy định, phù hợp với các quy định của Luật Bảo vệ môi trường
và Pháp lệnh thanh tra.
Chương VII
Điều
khoản thi hành
Điều 39. Nghị
định này có hiệu lực từ ngày ký.
Tất cả các quy định trước đây
trái với Nghị định này đều bãi bỏ.
Điều 40. Các
Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ, Thủ trưởng cơ quan thuộc Chính phủ;
Chủ tịch Uỷ ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương chịu trách
nhiệm hướng dẫn cụ thể việc thi hành Nghị định này theo chức năng và quyền hạn
của mình.
TM/ CHÍNH PHỦ
THỦ
TƯỚNG
Võ Văn Kiệt
Đã ký
Về đầu trang
NGHỊ ĐỊNH
SỐ 26/CP NGÀY 26/04/1996 CỦA CHÍNH PHỦ
QUY ĐỊNH XỬ PHẠT VI PHẠM HÀNH CHÍNH VỀ BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG
CHÍNH PHỦ
-
Căn cứ Luật Tổ chức Chính phủ ngày 30/9/1992;
-
Căn cứ Luật Bảo vệ môi trường ngày 27/12/1993;
-
Căn cứ Pháp lệnh xử lý vi phạm hành chính ngày 06/7/1995;
-
Theo đề nghị của Bộ trưởng Bộ Khoa học, Công nghệ và Môi trường
NGHỊ ĐỊNH
Chương I
Những quy định chung
Điều 1. Nguyên tắc
xử phạt vi phạm hành chính về bảo vệ môi trường
1.
Mọi hành vi cố
ý hoặc vô ý vi phạm các quy tắc quản lý Nhà nước về bảo vệ môi trường (dưới
đây gọi là vi phạm hành chính về bảo vệ môi trường) của các tổ chức, cá nhân
mà chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự theo quy định của pháp luật phải
bị xử phạt hành chính.
2.
Tổ chức, cá
nhân có hành vi vi phạm hành chính về bảo vệ môi trường bị xử phạt hành chính
theo quy định tại Nghị định này.
Tổ chức, cá nhân nước ngoài
có hành vi vi phạm hành chính về bảo vệ môi trường trong phạm vi lãnh thổ,
vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa của nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt
Nam cũng bị xử phạt theo quy định của Nghị định này, trừ trường hợp điều ước
quốc tế mà Việt Nam ký kết hoặc tham gia có quy định khác.
3.
Mọi hành vi vi
phạm hành chính về bảo vệ môi trường phải được phát hiện kịp thời và bị đình
chỉ ngay. Việc xử phạt phải được tiến hành nhanh chóng, công minh, đúng pháp
luật; mọi hậu quả về môi trường do hành vi vi phạm hành chính gây ra phải được
khắc phục theo đúng quy định. Tổ chức, cá nhân có hành vi vi phạm hành chính
về bảo vệ môi trường gây thiệt hại về vật chất phải bồi thường theo quy định
của pháp luật.
4.
Một hành vi vi
phạm hành chính về bảo vệ môi trường chỉ bị xử phạt một lần.
Một người thực hiện nhiều
hành vi vi phạm hành chính về bảo vệ môi trường thì bị xử phạt từng hành vi vi
phạm.
Nhiều người vùng thực hiện
một hành vi vi phạm hành chính về bảo vệ môi trường thì mỗi người vi phạm đều
bị xử phạt.
5.
Việc xử phạt vi
phạm hành chính về bảo vệ môi trường cần phải căn cứ vào tính chất, mức độ,
nhân thân và những tình tiết giảm nhẹ, tình tiết tăng nặng để quyết định hình
thức xử phạt và các biện pháp xử lý thích hợp theo quy định của Nghị định này.
6.
Không xử phạt
vi phạm hành chính về bảo vệ môi trường trong các trường hợp thuộc tình thế
cấp thiết, sự kiện bất ngờ hoặc vi phạm hành chính trong khi mắc bệnh tâm thần
hoặc các bệnh khác đã làm mất khả năng nhận thức hoặc khả năng điều khiển hành
vi của mình.
Điều 2-
Bồi thường thiệt hại về môi
trường
Việc bồi thường thiệt hại do vi phạm hành chính về bảo vệ môi
trường gây ra được tiến hành theo nguyên tắc thoả thuận giữa bên có hành vi
gây ra thiệt hại và bên bị thiệt hại.
Đối với những thiệt hại về vật chất do vi phạm hành chính về
bảo vệ môi trường gây ra có giá trị đến 1.000.000 đồng mà không tự thoả thuận
được thì người có thẩm quyền xử phạt quyết định mức bồi thường, những thiệt
hại có giá trị từ trên 1.000.000 đồng được giải quyết theo thủ tục tố tụng dân
sự.
Điều 3- Thời hiệu
xử phạt vi phạm hành chính về bảo vệ môi trường
1.
Thời hiệu xử
phạt vi phạm hành chính về bảo vệ môi trường là hai năm kể từ ngày hành vi vi
phạm hành chính được thực hiện. Nếu quá thời hạn nói trên thì không xử phạt,
nhưng có thể áp dụng các biện pháp quy định tại các điểm a, b và d thuộc khoản
3 của Điều 11 Pháp lệnh xử lý vi phạm hành chính.
2.
Đối với cá nhân
bị khởi tố, truy tố hoặc có quyết định đưa vụ án vi phạm Luật bảo vệ môi
trường ra xét xử theo thủ tục tố tụng hình sự mà có quyết định đình chỉ điều
tra hoặc đình chỉ vụ án thì bị xử phạt vi phạm hành chính về bảo vệ môi trường;
thời hiệu xử phạt vi phạm hành chính là ba tháng kể từ ngày có quyết định đình
chỉ.
3.
Trong thời hạn
quy định tại khoản 1, khoản 2 của Điều này nếu cá nhân, tổ chức có vi phạm
hành chính mới về bảo vệ môi trường hoặc cố tình trốn tránh, cản trở việc xử
lý thì thời hiệu xử phạt tính từ thời điểm thực hiện vi phạm mới hoặc từ thời
điểm có hành vi cố tình trốn tránh, cản trở việc xử lý chấm dứt.
4.
Tổ chức, cá
nhân bị xử phạt vi phạm hành chính về bảo vệ môi trường nếu quá một năm, kể từ
ngày thi hành xong quyết định xử phạt hoặc từ ngày hết hiệu lực thi hành quyết
định xử phạt mà không tái phạm, thì được coi như chưa bị xử phạt vi phạm hành
chính về bảo vệ môi trường.
Điều 4- Phân định thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính về bảo vệ môi trường
1.
Chủ tịch Uỷ ban
nhân dân các cấp có thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính về bảo vệ môi trường
ở địa phương mình.
2.
Chánh Thanh tra
và Thanh tra viên về bảo vệ môi trường của các cơ quan: Bộ Khoa học, Công nghệ
và Môi trường, Cục Môi trường và Sở Khoa học, Công nghệ và Môi trường có thẩm
quyền xử phạt các vi phạm hành chính về bảo vệ môi trường thuộc lĩnh vực cơ
quan mình quản lý.
3.
Trường hợp vi
phạm hành chính về bảo vệ môi trường thuộc thẩm quyền xử lý của nhiều cơ quan
thì việc xử phạt do cơ quan thụ lý đầu tiên thực hiện.
4.
Trường hợp hành
vi vi phạm về bảo vệ môi trường phải xử phạt ở mức cao hơn mức xử phạt quy
định đối với người có thẩm quyền đang thụ lý thì phải chuyển hồ sơ cho người
có thẩm quyền cao hơn quyết định.
5.
Khi xét thấy
hành vi vi phạm hành chính về bảo vệ môi trường có dấu hiệu tội phạm thì những
người có thẩm quyền quy định tại khoản 1, khoản 2 của Điều này phải chuyển
ngay hồ sơ cho cơ quan điều tra hoặc Viện Kiểm sát nhân dân cùng cấp giải
quyết.
Nghiêm cấm việc giữ lại các vụ vi phạm về bảo vệ môi trường
có dấu hiệu tội phạm để xử phạt hành chính.
Điều 5- áp dụng hình thức xử phạt và biện pháp khác
1.
Khi xử phạt
bằng hình thức phạt tiền, mức phạt cụ thể đối với một hành vi vi phạm hành
chính là mức trung bình của khung phạt tiền quy định đối với hành vi đó; nếu
vi phạm có tình tiết giảm nhẹ thì mức phạt tiền có thể giảm xuống thấp hơn
nhưng không được giảm quá mức tối thiểu của khung phạt tiền; nếu vi phạm có
tình tiết tăng nặng thì mức tiền phạt có thể tăng cao hơn nhưng không được
vượt quá mức tối đa của khung tiền phạt.
Tình tiết giảm nhẹ, tăng nặng được áp dụng theo quy định tại
Điều 7 và Điều 8 của Pháp lệnh xử lý vi phạm hành chính.
2.
Các hình thức
xử phạt bổ sung và biện pháp khác phải được áp dụng kèm theo hình phạt chính
nếu Nghị định này có quy định việc xử phạt bổ sung và các biện pháp khác đối
với hành vi vi phạm hành chính nhằm triệt để xử lý vi phạm, loại trừ nguyên
nhân, điều kiện tiếp tục vi phạm và khắc phục hậu quả do vi phạm hành chính
gây ra.
Chương II
Những hành vi vi phạm hành chính về bảo vệ môi trường
hình thức và mức xử phạt
Điều 6: - Vi phạm về phòng ngừa ô nhiễm và suy thoái môi trường
1.
Phạt cảnh cáo
hoặc phạt tiền từ 100.000 đồng đến 400.000 đồng đối với hành vi nộp không đúng
thời hạn quy định Bản kê khai các hoạt động có ảnh hưởng đến môi trường và Báo
cáo đánh giá tác động môi trường của các cơ sở đang hoạt động.
2.
Phạt tiền từ
500.000 đồng đến 2.000.000 đồng đối với một trong các hành vi sau đây:
a.
Không nộp bản
kê khai các hoạt động có ảnh hưởng đến môi trường của cơ sở đang hoạt động.
b.
Không nộp Báo
cáo đánh giá tác động môi trường của các dự án hoặc cơ sở đang hoạt động do
cấp tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương thẩm định theo danh mục của cơ quan
quản lý Nhà nước về bảo vệ môi trường ban hành.
c.
Cản trở công
tác điều tra, nghiên cứu, kiểm soát đánh giá hiện trạng môi trường, thanh tra
về bảo vệ môi trường do Cơ quan quản lý Nhà nước về bảo vệ môi trường tiến
hành.
1.
Phạt tiền từ
2.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng đối với một trong các hành vi sau đây:
a.
Không nộp hoặc
nộp không đúng thời hạn quy định Báo cáo đánh giá tác động môi trường của các
dự án hoặc cơ sở đang hoạt động do cấp Trung ương thẩm định theo danh mục của
cơ quan quản lý Nhà nước về bảo vệ môi trường ban hành.
b.
Không thực hiện
hoặc thực hiện không đúng các yêu cầu ghi tại phiếu thẩm định hoặc giấy phép
về môi trường của cơ quan quản lý Nhà nước về bảo vệ môi trường.
1.
Hình thức xử
phạt bổ sung và biện pháp khác đối với vi phạm quy định tại Điều này:
a.
Tước quyền sử
dụng đến 6 tháng Giấy phép về môi trường đối với vi phạm tại điểm b khoản 3
của Điều này.
b.
Buộc chấm dứt
vi phạm quy định tại khoản 1, khoản 2, điểm a khoản 3 của Điều này; buộc thực
hiện đúng yêu cầu đối với vi phạm quy định tại điểm b khoản 3 của Điều này.
Điều 7- Vi phạm về
bảo vệ đa dạng sinh học và bảo tồn thiên nhiên
1.
Phạt tiền từ
500.000 đồng đền 1.500.000 đồng đối với một trong các hành vi sau đây:
a.
Khai thác các
nguồn lợi sinh vật không theo đúng thời vụ, địa bàn, phương pháp và bằng công
cụ, phương tiện huỷ diệt hàng loạt, làm tổn hại tính đa dạng sinh học, gây mất
cân bằng sinh thái.
b.
Sử dụng, khai
thác khu bảo tồn thiên nhiên không có giấy phép của cơ quan có thẩm quyền cấp.
c.
Sử dụng, khai
thác khu bảo tồn thiên nhiên không theo đúng các quy định ghi trong giấy phép.
1.
Phạt tiền từ
2.000.000 đồng đến 6.000.000 đồng đối với một trong các hành vi sau đây:
a.
Khai thức các
nguồn lợi sinh vật gây tổn hại tính đa dạng sinh học, gây mất cân bằng sinh
thái trong trường hợp tái phạm.
b.
Sử dụng, khai
thác khu bảo tồn thiên nhiên không có giấy phép hoặc không theo đúng quy định
ghi trong giấy phép trong trường hợp tái phạm.
1.
Phạt tiền từ
20.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng đối với các hành vi được quy định tại
khoản 2 của Điều này trong trường hợp có nhiều tình tiết tăng nặng.
2.
Hình thức xử
phạt bổ sung và biện pháp khác đối với vi phạm quy định tại Điều này:
a.
Tịch thu tang
vật, công cụ, phương tiện khai thác đối với trường hợp vi phạm quy định khoản
1, khoản 2 của Điều này; Tước quyền sử dụng đến 6 tháng giấy phép đối với vi
phạm quy định tại điểm c khoản 1, điểm b khoản 2 của Điều này.
b.
Buộc chấm dứt
vi phạm, buộc bồi thường thiệt hại đối với vi phạm quy định tại điểm a khoản
1, điểm a khoản 2, khoản 3 của Điều này.
Điều 8- Vi phạm về
khai thác, kinh doanh thực vật quý hiếm thuộc danh mục do các Bộ Nông nghiệp
và Phát triển Nông thôn, Bộ Thuỷ sản công bố.
1.
Phạt tiền từ
500.000 đồng đến 2.000.000 đồng đối với hành vi khai thác, kinh doanh các đối
tượng trên lần đầu, hậu quả đã được khắc phục.
2.
Phạt tiền từ
2.000.000 đồng đến 8.000.000 đồng đối với trường hợp khai thác, kinh doanh số
lượng lớn có tính chất chuyên nghiệp một chủng loại hoặc một số lượng nhỏ
nhưng nhiều chủng loại khác đối tượng trên.
3.
Phạt tiền từ
10.000,000 đồng đến 30.000.000 đồng trường hợp có nhiều tình tiết tăng nặng
nhưng chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự.
4.
Hình thức xử
phạt bổ sung và biện pháp khác đối với hành vi vi phạm quy định tại Điều này:
a.
Tịch thu tang
vật, công cụ, phương tiện khai thác đối với vi phạm quy định tại khoản 1,
khoản 2, khoản 3 của Điều này.
b.
Buộc chấm dứt
vi phạm, buộc bồi thường thiệt hại đối với trường hợp vi phạm quy định tại
khoản 1, khoản 2 khoản 3 của Điều này.
Điều 9- Vi phạm về
bảo vệ môi trường trong lĩnh vực sản xuất, kinh doanh, bệnh viện, khách sạn,
nhà hàng
1.
Phạt cảnh cáo
hoặc phạt tiền từ 100.000 đồng đến 400.000 đồng đối với một trong các hành vi
sau đây:
a.
Không thực hiện
hoặc thực hiện không đầy đủ các biện pháp xử lý theo quy định của cơ quan quản
lý Nhà nước về bảo vệ môi trường trước khi thải chất thải ở các dạng rắn, lỏng,
khí ra ngoài phạm vi quản lý của cơ sở.
b.
Không trang bị
hoặc trang bị không đủ, không đúng các thiết bị kỹ thuật để xử lý chất thải
theo yêu cầu hoặc thiết kế đã được Cơ quan quản lý Nhà nước có thẩm quyền phê
duyệt.
1.
Phạt tiền từ
1.000.000 đồng đến 4.000.000 đồng đối với một trong các hành vi sau đây:
a.
Không thực hiện
hoặc thực hiện không đầy đủ các biện pháp xử lý chất thải trong trường hợp tái
phạm.
b.
Không trang bị
hoặc trang bị không đúng, không đầy đủ các thiết bị kỹ thuật để xử lý chất
thải trong trường hợp tái phạm.
1.
Phạt tiền từ
10.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng đối với hành vi không sử dụng hoặc sử dụng
không đúng chế độ quy định các thiết bị kỹ thuật xử lý chất thải, không bảo
đảm tiêu chuẩn môi trường.
2.
Phạt tiền từ
30.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng trường hợp các hành vi vi phạm quy định
tại khoản 2, khoản 3 của Điều này trong trường hợp có nhiều tình tiết tăng
nặng, gây hậu quả xấu về bảo vệ môi trường.
3.
Phạt tiền từ
500.000 đồng đến 2.000.000 đồng đối với một trong các hành vi sau đây:
a.
Thải khói, bụi,
khí độc quá giới hạn cho phép, thải mùi hôi thối gây hại vào không khí.
b.
Thải dầu mỡ,
hoá chất độc hại, chất phóng xạ vượt quá giới hạn cho phép, thải xác động thực
vật, vi khuẩn, siêu vi trùng độc hại và gây dịch bệnh vào nguồn nước.
1.
Phạt tiền từ
2.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng đối với hành vi vi phạm tại khoản 5 của Điều
này trong trường hợp tái phạm.
2.
Phạt tiền từ
10.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng đối với hành vi vi phạm tại khoản 5 của
Điều này trong trường hợp có nhiều tình tiết tăng nặng.
3.
Hình thức xử
phạt bổ sung và các biện pháp khác đối với hành vi vi phạm quy định tại Điều
này.
a.
Tước quyền sử
dụng đến 6 tháng giấy phép đối với hành vi vi phạm quy định tại Điều này.
b.
Buộc đình chỉ
vi phạm, áp dụng các biện pháp khắc phục hậu quả xấu và bồi thường thiệt hại
đối với các vi phạm quy định tại Điều này.
Điều 10- Vi phạm
về giấy phép xuất khẩu, nhập khẩu công nghệ, thiết bị toàn bộ, thiết bị lẻ
quan trọng, hoá chất độc hại, chế phẩm vi sinh vật có liên quan đến bảo vệ môi
trường.
1.
Phạt cảnh cáo
hoặc phạt tiền từ 100.000 đồng đến 400.000 đồng đối với các hành vi cho thuê,
mua bán giấy phép lần đầu, chưa gây hậu quả.
2.
Phạt tiền từ
2.000.000 đồng đến 8.000.000 đồng đối với một trong các hành vi sau đây:
a.
Khai man trong
việc xin cấp giấy phép.
b.
Không có giấy
phép của Cơ quan quản lý Nhà nước về bảo vệ môi trường cấp
c.
Không theo đúng
quy định ghi trong giấy phép về số lượng, nồng độ hoặc hàm lượng.
1.
Phạt tiền từ
10.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng đối với hành vi quy định ở khoản 2 của
Điều này trong trường hợp có nhiều tình tiết tăng nặng.
2.
Hình thức xử
phạt bổ sung và biện pháp khác đối với các hành vi vi phạm quy định tại Điều
này.
a.
Tước quyền sử
dụng đến 6 tháng giấy phép về môi trường đối với vi phạm quy định tại khoản 1,
điểm c khoản 2 của Điều này; tước quyền sử dụng không thời hạn giấy phép về
môi trường đối với vi phạm quy định tại điểm a, khoản 2 và khoản 3 của Điều
này.
b.
Tịch thu tang
vật hoặc buộc tiêu huỷ khối lượng sai khác so với giấy phép của các chế phẩm
vi sinh, các loài động vật, thực vật, nguồn gien; buộc tái xuất hàng hoá nhập
khẩu trái phép vi phạm quy định tại khoản 2 khoản 3 của Điều này.
Điều 11- Vi phạm
về nhập khẩu, xuất khẩu chất thải
-
Phạt tiền từ 2.000.000 đòng đến 8.000.000 đồng
đối với hành vi vi phạm quy định về nhập khẩu, xuất khẩu chất thải.
-
Phạt tiền từ 10.000,000 đồng đến 30.000.000 đồng
trường hợp tái phạm.
-
Phạt tiền từ 30.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng
trường hợp có nhiều tình tiết tăng nặng.
-
Hình thức xử phạt bổ sung và biện pháp khác đối
với các hành vi vi phạm tại Điều này.
Buộc
tiêu huỷ hoặc tái xuất chất thải, bồi thường thiệt hại và chấm dứt vi phạm.
Điều 12- Vi phạm
về phòng tránh sự cố môi trường trong tìm kiếm, thăm do, khai thác, vận chuyển
dầu khí
1.
Phạt tiền từ
2.000.000 đồng đến 8.000.000 đồng đối với một trong các hành vi sau đây:
a.
Không có phương
án phòng tránh rò rỉ dầu, cháy dầu, sự cổ nổ dầu và tràn dầu.
b.
Không có phương
tiện xử lý sự cố chảy nổ dầu và tràn dầu
1.
Phạt tiền từ
10.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng đối với một trong các hành vi sau đây:
a.
Không có chứng
chỉ kỹ thuật khi sử dụng các hoá chất độc hại.
b.
Không chịu sự
kiểm tra, giám sát của Cơ quan quản lý Nhà nước về bảo vệ môi trường.
1.
Phạt tiền từ
30.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng đối với hành vi gây ra sự cố rò rỉ dầu,
cháy nổ dầu và tràn dầu.
2.
Phạt tiền từ
50.000.000 đồng đến 100.000.000 đồng đối với vi phạm quy định tại điểm a khoản
1, khoản 2 của Điều này trong trường hợp có nhiều tình tiết tăng nặng.
3.
Hình thức xử
phạt bổ sung và biện pháp khác đối với hành vi vi phạm tại Điều này.
Buộc thực hiện theo quy định
đối với các vi phạm quy định tại khoản 1, khoản 2 của Điều này. Buộc áp dụng
các biện pháp khắc phục hậu quả, buộc bồi thường thiệt hại đối với các vi phạm
quy định tại khoản 3 của Điều này.
Điều 13- Vi phạm
quy định của Cơ quan quản lý Nhà nước về bảo vệ môi trường đối với chất phóng
xạ
1.
Phạt tiền từ
200.000 đồng đến 800.000 đồng đối với một trong các hành vi sau đây:
a.
Kinh doanh chất
phóng xạ mà không có giấy phép hoạt động trong lĩnh vực kiểm soát chất bức xạ.
b.
Kinh doanh chất
phóng xạ không có giấy phép kinh doanh.
c.
Không có giấy
phép khi sản xuất, vận chuyền, sử dụng, cất giữ chất phóng xạ.
1.
Phạt tiền từ
1.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng đối với trường hợp không đảm bảo điều kiện
kinh doanh và quy định khi sản xuất, vận chuyển sử dụng.
2.
Phạt tiền từ
4.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng đối với trường hợp tái phạm một trong các
hành vi quy định tại khoản 2 của Điều này.
3.
Hình thức xử
phạt bổ sung và các biện pháp khác đối với hành vi vi phạm quy định tại Điều
này:
a.
Tước quyền sử
dụng đến 6 tháng giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh đối với trường hợp vi
phạm quy định tại điểm a, điểm b khoản 2 của Điều này.
b.
Buộc áp dụng
các biện pháp theo quy định, buộc khắc phục hậu quả, buộc bồi thường thiệt hại
đối với vi phạm quy định tại khoản 2 khoản 3 của Điều này.
Điều 14- Vi phạm
quy định của Cơ quan quản lý Nhà nước về bảo vệ môi trường khi sử dụng nguồn
phát bức xạ
1.
Phạt tiền từ
500.000 đồng đến 1.000.000 đồng đối với một trong các hành vi sau đây:
a.
Sử dụng nguồn
bức xạ mà không xin phép.
b.
Sử dụng máy móc,
thiết bị, vật tư có nguồn phát bức xạ điện từ, bức xạ ion hoá có hại không
theo đúng quy định về an toàn bức xạ.
c.
Không thường
xuyên kiểm tra và định kỳ báo cáo với Cơ quan quản lý Nhà nước về bảo vệ môi
trường về tác động đến môi trường của cơ sở sử dụng máy móc, thiết bị, vật tư
có nguồn bức xạ điện tử, bức xạ ion hoá.
1.
Phạt tiền từ
2.000.000 đồng đến 8.000.000 đồng đối với vi phạm quy định tại khoản 1 của
Điều này trong trường hợp có tình tiết tăng nặng.
2.
Hình thức xử
phạt bổ sung và các biện pháp khác đối với hành vi vi phạm quy định tại Điều
này:
a.
Tước quyền sử
dụng đến 6 tháng giấy phép sử dụng nguồn bức xạ đối với vi phạm quy định tại
điểm a khoản 1, khoản 2 của Điều này.
b.
Buộc chấm dứt
vi phạm, áp dụng các biện pháp khắc phục và bồi thường thiệt hại đối với vi
phạm quy định tại điểm a, điểm b khoản 1, khoản 2 của Điều này.
Điều 15- Vi phạm
về vận chuyển và xử lý nước thải, rác thải
1.
Phạt cảnh cáo
hoặc phạt tiền từ 100.000 đồng đến 500.000 đồng đối với một trang các hành vi
sau đây:
a.
Vận chuyển rác
và các chất gây ô nhiễm môi trường không đúng các quy định về bảo vệ môi
trường.
b.
Không xử lý
theo quy định nước thải, rác thải trước khi thải.
1.
Phạt tiền từ
500.000 đồng đến 2.000.000 đồng đối với hành vi tái phạm tại điểm a khoản 1
của Điều này.
2.
Phạt tiền từ
2.000.000 đồng đến 8.000.000 đồng đối với hành vi vi phạm tại điểm b khoản 1
của Điều này trong trường hợp có nhiều tình tiết tăng nặng.
3.
Hình thức xử
phạt bổ sung và các biện pháp khác đối với hành vi vi phạm quy định ở Điều này:
a.
Tước quyền sử
dụng đến 6 tháng giấy phép về môi trường đối với vi phạm quy định tại khoản 1,
khoản 2 của Điều này.
b.
Buộc chấm dứt
vi phạm, áp dụng các biện pháp khắc phục và bồi thường thiệt hại đối với vi
phạm tại khoản 1, khoản 2, khoản 3 của Điều này.
Điều 16- Vi phạm
quy định về ô nhiễm đất
1.
Phạt tiền từ
2.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng đối với hành vi chôn vùi, thải các chất độc
hại quá giới hạn cho phép vào đất.
2.
Phạt tiền từ
5.000.000 đồng đền 15.000.000 đồng đối với hành vi chôn vùi, thải các chất độc
hại quá giới hạn cho phép với khối lượng lớn, thời gian khắc phục hậu quả lâu
dài.
3.
Hình thức xử
phạt bổ sung và các biện pháp khác đối với hành vi vi phạm quy định tại Điều
này:
Buộc chấm dứt vi phạm, áp
dụng các biện pháp khắc phục hậu quả và bồi thường thiệt hại đối với hành vi
vi phạm quy định tại khoản 1, khoản 2 của Điều này.
Điều 17- Vi phạm
quy định về tiếng ồn, độ rung quá giới hạn cho phép làm tổn hại sức khoẻ và
ảnh hưởng đến sinh hoạt của nhân dân
1.
Phạt cảnh cáo
hoặc phạt tiền từ 100.000 đồng đến 400.000 đồng đối với một trong các hành vi
sau đây:
a.
Gây tiếng ồn,
độ rung vượt quá giới hạn cho phép.
b.
Gây bất kỳ
tiếng ồn, độ rung lớn nào trong thời gian từ 22 giờ đêm đến 5 giờ sáng.
1.
Phạt tiền từ
500.000 đồng đến 2.000.000 đồng đối với hành vi gây tiếng ồn, đổ rung trong
trường hợp có nhiều tình tiết tăng nặng.
2.
Hình thức xử
phạt bổ sung và các biện pháp khác đối với hành vi vi phạm qui định tại Điều
này:
Buộc chấm dứt vi phạm và bồi
thường thiệt hại đối với hành vi vi phạm tại khoản 1, khoản 2 của Điều này.
Điều 18- Vi phạm
trong việc sản xuất, vận chuyển, buôn bán nhập khẩu, tàng trữ pháo, thuốc pháo
và đốt pháo hoa
1.
Phạt tiền từ
2.000.000 đồng đến 8.000.000 đồng đối với một trong các hành vi sau đây:
a.
Thực hiện không
đúng nội dung, quy định của giấy phép khi sản xuất, buôn bán, vận chuyển pháo
hoa.
b.
Vi phạm quy
định về an toàn khi sản xuất, buôn bán, vận chuyển pháo hoa.
1.
Phạt tiền từ
5.000.000 đồng đến 15.000.000 đồng đối với hành vi vận chuyển pháo hoa trên
các phương tiện chuyên chở người.
2.
Phạt tiền từ
15.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng đối với hành vi sử dụng các loại thuốc nổ
lấy từ bom, mìn, đạn, lựu đạn và các loại vũ khí khác để sản xuất pháo hoa.
3.
Hình thức xử
phạt bổ sung và các biện pháp khác đối với hành vi vi phạm ở Điều này.
a.
Tịch thu tang
vật, tước quyền sử dụng không thời hạn giấy phép đối với vi phạm quy định tại
khoản 1, khoản 2, khoản 3 của Điều này.
b.
Buộc chấm dứt
vi phạm quy định tại khoản 1, khoản 2, khoản 3 của Điều này.
Điều 19- Vi phạm
trong việc khắc phục hậu quả sự cố môi trường
1.
Phạt cảnh cáo
hoặc phạt tiền 50.000 đồng đến 200.000 đồng đối với môi trường trong các hành
vi sau đây:
a.
Không kịp thời
báo cho Uỷ ban Nhân dân địa phương, cơ quan hoặc tổ chức gần nhất khi phát
hiện sự cố môi trường.
b.
Không thực hiện
những biện pháp thuộc trách nhiệm của mình để kịp thời khắc phục sự cố môi
trường.
c.
Không chấp hành
hoặc chấp hành không đúng lệnh huy động khẩn cấp nhân lực, vật tư, phương tiện
để khắc phục sự cố môi trường.
1.
Phạt tiền từ
5.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng đối với các hành vi vi phạm quy định tại
khoản 1 của Điều này trong trường hợp có nhiều tình tiết tăng nặng.
2.
Hình thức xử
phạt bổ sung và các biện pháp khác đối với hành vi vi phạm quy định tại Điều
này:
Buộc chấm dứt vi phạm, buộc
thực hiện các yêu cầu đối với các hành vi quy định tại điểm b, điểm c khoản 1
khoản 2 của Điều này.
Chương III
Thẩm quyền, thủ tục xử phạt
Điều 20- Thẩm
quyền quyết định xử lý
1.
Thanh tra viên
chuyên ngành khoa học, Công nghệ và môi trường thuộc các tổ thanh tra: Thanh
tra Sở Khoa học, Công nghệ và Môi trường Tỉnh, Thành phố trực thuộc Trung ương,
Thanh tra Cục Môi trường và Thanh tra Bộ Khoa học, Công nghệ và Môi trường
đang thi hành công vụ có quyền áp dụng các quyền quy định tại khoản 1 Điều 34
Pháp lệnh Xử lý vi phạm hành chính, cụ thể gồm: phạt cảnh cáo, phạt tiền đến
200.000 đồng đối với những vi phạm hành chính thuộc địa bàn quản lý của mình;
tích thu tang vật phương tiện được sử dụng để gây ô nhiễm môi trường có giá
trị đến 500.000 đồng; được quyền buộc các tổ chức, cá nhân vi phạm đình chỉ
hành vi vi phạm, khôi phục tình trạng ban đầu đã bị thay đổi do vi phạm, khắc
phục hậu quả do hành vi vi phạm gây ra, tiêu huỷ các vật phẩm gây hại cho môi
trường sống.
2.
Chánh Thanh tra
chuyên ngành Khoa học, Công nghệ và Môi trường thuộc Sở Khoa học, Công nghệ và
Môi trường có quyền áp dụng các quyền quy định tại khoản 2 Điều 34 Pháp lệnh
Xử lý vi phạm hành chính, cụ thể gồm: phạt cảnh cáo, phạt tiền đến 10.000.000
đồng; tước quyền sử dụng giấy phép về môi trường do Sở Khoa học, Công nghệ và
Môi trường cấp; tịch thu tang vật, phương tiện được sử dụng để gây ô nhiễm môi
trường; được quyền buộc tổ chức, cá nhân vi phạm bồi thường thiệt hại do hành
vi vi phạm gây ra đến 1.000.000 đồng, buộc khôi phục tình trạng ban đầu đã bị
thay đổi do vi phạm, khắc phục hậu quả do hành vi vi phạm gây ra, tiêu huỷ các
vật phẩm gây hại cho môi trường sống.
3.
Chánh Thanh tra
chuyên ngành Khoa học, Công nghệ và Môi trường thuộc Bộ Khoa học, Công nghệ và
Môi trường và Chánh Thanh tra Cục Môi trường có quyền áp dụng các quyền quy
định tại khoản 3 Điều 34 Pháp lệnh Xử lý vi phạm hành chính, cụ thể gồm: phạt
cảnh cáo, phạt tiền đến 20.000.000 đồng; tước quyền sử dụng giấy phép về môi
trường do Bộ Khoa học, Công nghệ và Môi trường và Cục Môi trường cấp; tịch thu
tang vật phương tiện được sử dụng để gây ô nhiễm môi trường; được quyền buộc
tổ chức, cá nhân vi phạm bồi thường thiệt hại do hành vi vi phạm gây ra đến
1.000.000 đồng, khôi phục tình trạng ban đầu đã bị thay đổi do vi phạm, khắc
phục hậu quả do hành vi vi phạm gây ra, tiêu huỷ các vật phẩm gây hại cho môi
trường sống.
4.
Chủ tịch ủy ban
nhân dân xã, phường, thị trấn có quyền áp dụng các hình thức xử phạt vi phạm
hành chính quy định tại Điều 26 Pháp lệnh Xử lý vi phạm hành chính đối với các
hành vi vi phạm hành chính về bảo vệ môi trường quy định tại Chương II của
Nghị định này trong phạm vi quản lý của địa phương về bảo vệ môi trường.
5.
Chủ tịch ủy ban
nhân dân huyện và cấp tương đương có quyền áp dụng các hình thức xử phạt vi
phạm hành chính quy định tại Điều 27 Pháp lệnh Xử lý vi phạm hành chính (từ
quyền tước quyền sử dụng giấy phép về môi trường do Bộ Khoa học, Công nghệ và
Môi trường, Sở Khoa học, Công nghệ và Môi trường, Cục Môi trường cấp) đối với
các hành vi vi phạm hành chính về bảo vệ môi trường quy định tại Chương II của
Nghị định này trong phạm vi quản lý của địa phương về bảo vệ môi trường.
6.
Chủ tịch ủy ban
nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương có quyền áp dụng các hình thức
xử phạt vi phạm hành chính quy định tại Điều 28 Pháp lệnh Xử lý vi phạm hành
chính (trừ quyền tước quyền sử dụng giấy phép về môi trường do Bộ Khoa học,
Công nghệ và Môi trường, Cục Môi trường cấp) đối với các hành vi vi phạm hành
chính về bảo vệ môi trường quy định tại Chương I của Nghị định này trong phạm
vi quản lý của địa phương về bảo vệ môi trường.
Điều 21- Thẩm
quyền xử phạt vi phạm hành chính về bảo vệ môi trường của các cơ quan Hải quan,
Thanh tra Nhà nước chuyên ngành
Người có thẩm quyền của các
cơ quan Hải quan, Thanh tra Nhà nước chuyên ngành được quyền xử phạt vi phạm
hành chính về bảo vệ môi trường theo quy định của Điều 30, Điều 34 Pháp lệnh
Xử lý vi phạm hành chính.
Điều 22- Thủ tục
xử phạt
Khi phát hiện hành vi vi phạm
hành chính trong quản lý và bảo vệ môi trường người có thẩm quyền xử phạt phải
ra lệnh đình chỉ ngay hành vi phạm, nói rõ cho tổ chức, cá nhân vi phạm biết
tên văn bản pháp luật, điều khoản mà họ đã vi phạm, mức độ trách nhiệm, tình
tiết tăng nặng, giảm nhẹ, hình thức xử phạt áp dụng đối với hành vi của họ và
tiến hành các thủ tục sau:
1.
Trường hợp xử
phạt bằng hình thức cảnh cáo thì người có thẩm quyền xử phạt quyết định xử
phạt tại chỗ.
2.
Trường hợp áp
dụng mức xử phạt tiền trên 20.000 đồng thì người có thẩm quyền xử phạt phải
lập biên bản theo đúng quy định tại Điều 47 Pháp lệnh Xử lý vi phạm hành chính.
Trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày lập biên bản, người có thẩm quyền xử phạt
phải ra quyết định xử phạt và gửi quyết định xử phạt tới tổ chức, cá nhân bị
xử phạt theo đúng quy định tại Điều 48 Pháp lệnh Xử lý vi phạm hành chính. Nếu
có nhiều tình tiết phức tạp, thời hạn trên có thể được kéo dài, nhưng không
được quá 30 ngày.
Quyết định phạt tiền từ 2.000.000 trở lên phải được gửi cho
Viện Kiểm sát Nhân dân cùng cấp.
3.
Quyết định xử
phạt phải gửi cho tổ chức, cá nhân bị xử phạt và nơi thu tiền phạt trong thời
hạn 3 ngày kể từ ngày ra quyết định xử phạt. Trong thời hạn 5 ngày kể từ ngày
tổ chức, cá nhân nhận được quyết định xử phạt mà tổ chức, cá nhân bị xử phạt
không tự giác chấp hành thì người có thẩm quyền xử phạt có quyền ra quyết định
cưỡng chế theo quy định tại Điều 55 Pháp lệnh Xử lý vi phạm hành chính.
Điều 23- Thu nộp
tiền phạt
Tổ chức, cá nhân có hành vi
vi phạm hành chính về bảo vệ môi trường bị phạt tiền phải nộp tiền phạt đúng
thời gian và đúng nơi ghi trong quyết định xử phạt.
Trong trường hợp không nộp
phạt đúng thời hạn quy định thì bị cưỡng chế thi hành.
Nghiêm cấm người xử phạt trực
tiếp thu tiền phạt dưới bất kỳ hình thức nào.
Điều 24- Tước
quyền sử dụng giấy phép
1.
Tổ chức, cá
nhân được Cơ quan quản lý Nhà nước về bảo vệ môi trường cấp các loại giấy phép,
giấy chứng nhận có nội dung liên quan về bảo vệ môi trường (dưới đây gọi là
giấy phép) đều có thể bị tước quyền sử dụng nếu có các vi phạm hành chính liên
quan trực tiếp đến quy định về sử dụng giấy phép đó.
Khi quyết định tước quyền sử dụng giấy phép, người có thẩm
quyền phải lập biên bản, ghi rõ lý do tước quyền sử dụng giấy phép theo các
nội dung quy định tại Điều 50 Pháp lệnh Xử lý vi phạm hành chính, đồng thời
phải buộc đình chỉ vi phạm.
Việc tước quyền sử dụng giấy phép chỉ được thực hiện khi có
quyết định bằng văn bản của người có thẩm quyền quy định tại khoản 2, khoản 3,
khoản 6 Điều 20 của Nghị định này. Quyết định phải giữ cho tổ chức, cá nhân bị
xử lý, đồng thời thông báo cho nơi cấp giấy phép biết.
Người có thẩm quyền quy định tại khoản 4 khoản 5, khoản 6
Điều 20 của Nghị định này có quyền đề nghị cơ quan cấp giấy phép về môi trường
thu hồi giấy phép.
2.
Tước quyền sử
dụng giấy phép có thời hạn đối với các vi phạm lần đầu, có thể khắc phục được.
Khi hết thời hạn ghi trong quyết định xử phạt người có thẩm quyền sử phạt phải
trả lại giấy phép cho tổ chức, cá nhân được sử dụng giấy phép.
3.
Tước quyền sử
dụng giấy phép không thời hạn áp dụng trong các trường hợp sau.
a.
Giấy phép được
cấp không đúng thẩm quyền
b.
Giấy phép có
nội dung trái với quy định về bảo vệ môi trường
c.
Vi phạm nghiêm
trọng xét thấy không thể cho tiếp tục hoạt động được.
Điều 25- Thủ tục
áp dụng các biện pháp xử lý hành chính khác
1.
Người có thẩm
quyền xử phạt quy định ở Điều 20 của Nghị định này khi quyết định áp dụng các
biện pháp hành chính khác phải căn cứ vào quy định của pháp luật và mức độ
thiệt hại thực tế do hành vi vi phạm hành chính gây ra và phải chịu trách
nhiệm trước pháp luật về quyết định của mình.
2.
Tổ chức, cá
nhân bị áp dụng những biện pháp hành chính khác thi hành các hình thức phạt do
trong thời hạn 5 ngày sau khi được giao quyết định xử phạt, trừ trường hợp
pháp luật có quy định khác. Trường hợp không thi hành sẽ bị cưỡng chế trong
thời gian quy định. Chi phí cho việc tổ chức cưỡng chế do tổ chức, cá nhân bị
cưỡng chế chịu trách nhiệm.
3.
Trong trường
hợp các tang vật, phương tiện vi phạm hành chính về bảo vệ môi trường phải
tịch thu hoặc tiêu huỷ thì khi thi hành phải lập biên bản có chữ ký của người
quyết đinh, người bị phạt, người làm chứng và xử lý tang vật vi phạm hành
chính theo đúng quy định tại Điều 51, Điều 52 Pháp lệnh Xử lý vi phạm hành
chính.
Chương IV
Khiếu nại, tố cáo xử lý vi phạm
Điều 26- Khiếu nại,
tố cáo và giải quyết kiếu nại, tố cáo
1.
Tổ chức, cá
nhân bị xử phạt vi phạm hành chính về bảo vệ môi trường hoặc người đại diện
hợp pháp của họ có quyền kiếu nại đối với quyết định xử phạt của người có thẩm
quyền. Thủ tục khiếu nại và giải quyết khiếu nại theo quy định tại Điều 87,
Điều 88, Điều 89 Pháp lệnh Xử lý vi phạm hành chính.
2.
Công dân có
quyền tố cáo với các cơ quan Nhà nước có thẩm quyền những vi phạm hành chính
về bảo vệ môi trường của tổ chức, cá nhân khác.
Điều 27- Xử lý
người có thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính về bảo vệ môi trường
Người có thẩm quyền xử phạt
vi phạm hành chính về bảo vệ môi trường mà vi phạm các quy định về xử phạt
hành chính, sách nhiễu, dung túng, bao che cho người vi phạm, không xử phạt
hoặc xử phạt không đúng thẩm quyền, thì tuỳ theo tính chất, mức độ vi phạm sẽ
bị xử lý kỷ luật hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự.
Trường hợp gây thiệt hại cho
Nhà nước, tổ chức, công dân thì phải bồi thường theo quy định của pháp luật.
Chương V
Điều khoản thi hành
Điều 28
Nghị định này có hiệu lực từ
ngày ký; các quy định xử phạt vi phạm hành chính về bảo vệ môi trường trái với
Nghị định này đều bãi bỏ.
Điều 29
Bộ trưởng, Bộ Khoa học, Công
nghệ và Môi trường và Bộ trưởng Bộ tài chính trong phạm vi chức năng, nhiệm vụ
của mình có trách nhiệm hướng dẫn chi tiết và tổ chức thi hành Nghị định này.
Điều 30
Các bộ trưởng, Thủ trưởng cơ
quan ngang Bộ, Thủ trưởng cơ quan thuộc Chính phủ, Chủ tịch ủy ban nhân dân
các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương chịu trách nhiệm thi hành Nghị định
này.
T/M
CHÍNH PHỦ
THỦ
TƯỚNG
Đã ký:
Võ Văn Kiệt
Về đầu trang
CHỈ THỊ SỐ 36/CT-TW NGÀY
25-6-1998 CỦA BỘ CHÍNH TRỊ
Về tăng cường công tác bảo vệ môi trường trong thời kỳ công
nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước
I
Bảo vệ môi trường là một vấn
đề sống còn của đất nước, của nhân loại; là nhiệm vụ có tính xã hội sâu sắc,
gắn liền với cuộc đấu tranh xoá đói giảm nghèo ở mỗi nước, với cuộc đấu tranh
vì hoà bình và tiến bộ xã hội trên phạm vi toàn thế giới.
Ðảng và Nhà nước ta đã có
những chủ trương, biện pháp giải quyết các vấn đề môi trường. Hoạt động bảo vệ
môi trường của nước ta đã đạt được những kết quả bước đầu, đã xuất hiện những
gương người tốt, việc tốt về bảo vệ môi trường.
Tuy nhiên, việc bảo vệ môi
trường ở nước ta hiện chưa đáp ứng yêu cầu của quá trình phát triển kinh tế -
xã hội trong giai đoạn mới. Nhìn chung môi trường nước ta vẫn tiếp tục bị ô
nhiễm và suy thoái, có nơi nghiêm trọng. Việc thi hành pháp luật bảo vệ môi
trường chưa nghiêm minh. ý thức tự giác bảo vệ và giữ gìn môi trường công cộng
chưa trở thành thói quen trong cách sống của đại bộ phận dân cư.
Rừng tiếp tục bị tàn phá nặng
nề, khoáng sản bị khai thác bừa bãi. Ðất đai bị xói mòn và thoái hoá; đa dạng
sinh học trên đất liền và dưới biển đều bị suy giảm. Nguồn nước mặt và nước
ngầm đang ngày càng bị ô nhiễm và cạn kiệt, vùng biển đã bắt đầu bị ô nhiễm.
Nhiều đô thị và khu công nghiệp bị ô nhiễm do nước thải, khí thải, chất thải
rắn ... Ðiều kiện vệ sinh môi trường ở nông thôn quá thấp kém, tiêu chuẩn an
toàn lao động và an toàn thực phẩm bị vi phạm. Các sự cố môi trường ngày càng
gia tăng.
Việc gia tăng dân số, việc di
dân tự do diễn ra ồ ạt và không kiểm soát được, việc khai thác có tính chất
huỷ diệt các nguồn lợi sinh vật trên cạn và dưới nước, việc phấn đấu thực hiện
một số chỉ tiêu quan trọng liên quan đến môi trường mà Nghị quyết Ðại hội VIII
đã đề ra cho năm 2000 như : phủ xanh 40% diện tích rừng, bảo đảm 80% dân số
được cung cấp nước sạch, xử lý triệt để các cơ sở gây ô nhiễm ... đang là
những thách thức gay gắt đối với nước ta hiện nay.
Các vấn đề môi trường toàn
cầu, như biến đổi khí hậu, suy giảm tầng ô-zôn, dâng cao mực nước biển, ô
nhiễm xuyên biên giới, suy giảm chất lượng nước của các dòng sông lớn và các
thảm rừng chung biên giới, hiện tượng mưa a-xít, hiện tượng ElNino ... ngày
càng ảnh hưởng xấu đến môi trường nước ta.
Tình trạng trên đây do nhiều
nguyên nhân khách quan và chủ quan, nhưng nguyên nhân chủ quan vẫn là chính :
- Các cấp uỷ đảng và chính
quyền chưa nhận thức đầy đủ tầm quan trọng của vấn đề bảo vệ môi trường trong
quá trình phát triển kinh tế - xã hội, chưa kịp thời có kế hoạch và biện pháp
bảo vệ môi trường, chưa quan tâm đúng mức lãnh đạo, chỉ đạo công tác bảo vệ
môi trường.
- Chính phủ, các bộ ngành,
các địa phương chậm trễ và kém hiệu quả trong việc tổ chức thực hiện Luật bảo
vệ môi trường và "Kế hoạch quốc gia về môi trường và phát triển bền vững giai
đoạn 1991 - 2000"; các văn bản pháp quy về bảo vệ môi trường vừa thiếu vừa
chồng chéo, lại không đồng bộ; đầu tư cho môi trường còn thấp.
- Việc tuyên truyền, giáo dục
nâng cao nhận thức về bảo vệ môi trường cho toàn Ðảng và toàn dân, toàn quân
chưa được quan tâm đúng mức, chưa phát huy được vai trò của các đoàn thể, các
tổ chức chính trị xã hội, các hội quần chúng, các phong trào quần chúng về bảo
vệ môi trường.
- Công tác quản lý nhà nước
về môi trường ở cả trung ương và địa phương chưa đáp ứng với yêu cầu.
II
Ðể góp phần bảo đảm thắng lợi
của sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước, Bộ Chính trị yêu cầu các
cấp, các ngành cần đổi mới nhận thức, tăng cường lãnh đạo, chỉ đạo công tác
bảo vệ môi trường, nắm vững và quán triệt các mục tiêu, quan điểm, giải pháp
sau :
A - Mục tiêu :
Ngăn ngừa ô nhiễm môi trường,
phục hồi và cải thiện môi trường của những nơi, những vùng đã bị suy thoái,
bảo tồn đa dạng sinh học, từng bước nâng cao chất lượng môi trường ở các khu
công nghiệp, đô thị và nông thôn, góp phần phát triển kinh tế - xã hội bền
vững, nâng cao chất lượng cuộc sống của nhân dân, tiến hành thắng lợi sự
nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước. Phấn đấu đến năm 2000 phải đạt
được các mục tiêu về bảo vệ môi trường mà Ðại hội VIII của Ðảng đã đề ra.
B - Các quan điểm cơ bản :
- Bảo vệ môi trường là sự
nghiệp của toàn Ðảng, toàn dân và toàn quân.
- Bảo vệ môi trường là một
nội dung cơ bản không thể tách rời trong đường lối, chủ trương và kế hoạch
phát triển kinh tế - xã hội của tất cả các cấp, các ngành, là cơ sở quan trọng
bảo đảm phát triển bền vững, thực hiện thắng lợi sự nghiệp công nghiệp hoá,
hiện đại hoá đất nước.
- Coi phòng ngừa và ngăn chặn
ô nhiễm là nguyên tắc chủ đạo kết hợp với xử lý ô nhiễm, cải thiện môi trường
và bảo tồn thiên nhiên.
- Kết hợp phát huy nội lực
với tăng cường hợp tác quốc tế trong bảo vệ môi trường và phát triển bền vững.
C - Ðể đạt được mục tiêu trên
cần tổ chức thực hiện các giải pháp sau đây :
1- Thường xuyên giáo dục, tuyên truyền, xây dựng thói quen, nếp sống và
các phong trào quần chúng bảo vệ môi trường.
Ðưa các nội dung bảo vệ môi
trường vào chương trình giáo dục của tất cả các bậc học trong hệ thống giáo
dục quốc dân.
Tạo điều kiện và khuyến khích
để người dân thường xuyên nhận được các thông tin về môi trường như một biện
pháp cơ bản bảo vệ môi trường.
Ðộng viên, hướng dẫn nhân dân
thực hiện nếp sống sạch, hợp vệ sinh, giữ gìn vệ sinh công cộng.
Tiếp tục đẩy mạnh các phong
trào quần chúng bảo vệ môi trường như phong trào Xanh - Sạch - Ðẹp, Vườn - Ao
- Chuồng (VAC), Vườn - Ao - Chuồng - Rừng (VACR), Tuần lễ nước sạch và vệ sinh
môi trường, gia đình văn hoá, vệ sinh tốt ...
2 - Hoàn chỉnh hệ thống văn bản pháp luật bảo vệ môi trường, ban hành các
chính sách về phát triển kinh tế phải gắn với bảo vệ môi trường, nghiêm chỉnh
thi hành Luật bảo vệ môi trường.
Rà soát và ban hành đồng bộ
các văn bản dưới luật, bảo đảm nâng cao hiệu lực của luật.
Ban hành các chính sách về
thuế, tín dụng nhằm khuyến khích áp dụng các công nghệ sạch.
Thể chế hoá việc đóng góp chi
phí bảo vệ môi trường.
Thể chế hoá việc phối hợp
giải quyết các vấn đề phát triển kinh tế với bảo vệ môi trường : trong các kế
hoạch phát triển kinh tế - xã hội phải có các chỉ tiêu, biện pháp bảo vệ môi
trường. Tính toán hiệu quả kinh tế, so sánh các phương án phải tính toán cả
chi phí về bảo vệ môi trường.
3 - Chủ động phòng chống ô nhiễm và sự cố môi trường, khắc phục tình
trạng suy thoái môi trường.
Thực hiện nghiêm chỉnh quy
định của Luật bảo vệ môi trường về báo cáo đánh giá tác động môi trường trong
việc xét duyệt cấp phép các quy hoạch, các dự án đầu tư. Nếu báo cáo đánh giá
tác động môi trường không được chấp nhận thì không cho thực hiện các quy hoạch,
dự án này.
Ðối với các cơ sở sản xuất
kinh doanh đang hoạt động, căn cứ vào kết quả đánh giá tác động môi trường,
các bộ, ngành, các tỉnh, thành phố tổ chức phân loại các cơ sở gây ô nhiễm và
có kế hoạch xử lý phù hợp : cơ sở nào gây ô nhiễm quá mức cho phép, thì phải
quy định thời gian xử lý đạt tiêu chuẩn môi trường cho phép, cơ sở nào gây ô
nhiễm nghiêm trọng nhất thì kiên quyết đình chỉ hoạt động hoặc di chuyển địa
điểm.
- Áp dụng công nghệ sạch, ít
phế thải, tiêu hao ít nguyên liệu và năng lượng.
Các đô thị, các khu công
nghiệp phải sớm có và thực hiện tốt phương án xử lý chất thải, ưu tiên xử lý
chất thải độc hại, chất thải bệnh viên.
Chính phủ khẩn trương thông
qua kế hoạch quốc gia ứng cứu sự cố tràn dầu trên biển, kế hoạch nghiên cứu
khắc phục hậu quả chất độc hoá học dùng trong chiến tranh đối với môi trường
và con người.
4 - Khai thác, sử dụng hợp lý, tiết kiệm tài nguyên thiên nhiên, bảo vệ
đa dạng sinh học, bảo tồn thiên nhiên.
Áp dụng các biện pháp kinh tế
và luật pháp cần thiết tăng nhanh tỷ lệ che phủ rừng, thực hiện nghiêm chỉnh
lệnh đóng cửa rừng tự nhiên, bảo vệ rừng đi đôi với việc giải quyết định canh
định cư, giải quyết việc làm và cung cấp đủ lương thực cho dân sinh sống với
rừng; mở rộng diện tích các khu bảo tồn động thực vật hoang dã, các vườn quốc
gia bảo vệ đa dạng sinh học.
Nhanh chóng chấm dứt tình
trạng khai thác khoáng sản bừa bãi gây lãng phí tài nguyên, huỷ hoại rừng, suy
thoái đất và ô nhiễm môi trường.
Chấm dứt ngay việc sử dụng
các biện pháp có tính huỷ diệt (như điện, xung điện, chất nổ, chất đốt ...) để
khai thác nguồn lợi thuỷ hải sản.
Tăng cường các biện pháp quản
lý tổng hợp nguồn nước theo lưu vực sông, khẩn trương nghiên cứu các phương án
đối phó với nguy cơ thiếu nước trong những năm tới.
5 - Tăng cường và đa dạng hoá đầu tư cho hoạt động bảo vệ môi trường.
Có chính sách và cơ chế huy
động tối đa mọi nguồn lực từ các ngành, các thành phần kinh tế và của người
dân để bảo vệ môi trường.
Ngay từ kế hoạch nhà nước năm
1999, Chính phủ, các ngành và các địa phương cần có khoản mục kế hoạch về bảo
vệ môi trường với kinh phí để thực hiện kế hoạch này.
Chính phủ quy định mức đầu tư
cho bảo vệ môi trường đối với các doanh nghiệp nhà nước.
Khuyến khích mọi tổ chức và
cá nhân trong và ngoài nước đầu tư cho bảo vệ môi trường của Việt
Nam.
6 - Tăng cường công tác quản lý nhà nước về bảo vệ môi trường từ trung
ương đến địa phương.
Nâng cấp cơ quan quản lý nhà
nước về bảo vệ môi trường ở trung ương, tạo điều kiện cần thiết về tổ chức,
nhân lực, cơ sở vật chất kỹ thuật để cơ quan này đủ sức thực hiện tốt chức
năng quản lý môi trường, kết hợp chặt chẽ với việc tư vấn hoạch định các chủ
trương, chính sách về phát triển bền vững, sử dụng hợp lý các loại tài nguyên
thiên nhiên, đặc biệt là tài nguyên rừng, tài nguyên nước, tài nguyên khoáng
sản và nguồn lợi thuỷ sản.
Tăng cường năng lực quản lý
nhà nước về bảo vệ môi trường cho các địa phương.
7 - Ðẩy mạnh nghiên cứu khoa học và công nghệ, đào tạo cán bộ, chuyên gia
về lĩnh vực bảo vệ môi trường.
Xây dựng mạng lưới quan trắc
môi trường, đánh giá và dự báo diễn biến môi trường của cả nước.
Hình thành hệ thống cơ sở
nghiên cứu khoa học và công nghệ môi trường.
Tổ chức hệ thống đào tạo cán
bộ, chuyên gia thuộc lĩnh vực môi trường với các cấp trình độ, các loại ngành
nghề đồng bộ, đáp ứng được yêu cầu của công tác bảo vệ môi trường.
Chú trọng hình thành và phát
triển ngành công nghệ môi trường phù hợp với điều kiện nước ta.
8 - Mở rộng hợp tác quốc tế về bảo vệ môi trường.
Mở rộng hợp tác khu vực và
quốc tế về bảo vệ môi trường.
Tham gia các chương trình hợp
tác có mục tiêu để giải quyết các nhiệm vụ bảo vệ môi trường chung với các
quốc gia có liên quan (chung biên giới, chung vùng biển, vùng trời, chung dòng
sông...).
III
Trong năm 1998, các cấp uỷ
đảng và chính quyền từ Trung ương đến cơ sở mở đợt tuyên truyền sâu rộng trong
toàn Ðảng, toàn dân, toàn quân nhằm quán triệt chỉ thị này, thực hiện các
nhiệm vụ bảo vệ môi trường nêu trong chỉ thị.
Ban cán sự đảng Chính phủ chỉ
đạo việc xây dựng chiến lược quốc gia về bảo vệ môi trường, kiện toàn bộ máy
quản lý nhà nước về bảo vệ môi trường ở Trung ương và địa phương và tăng cường
đầu tư kinh phí cho công tác bảo vệ môi trường.
Các cấp uỷ đảng và chính
quyền cần lãnh đạo và chỉ đạo trực tiếp việc kết hợp kế hoạch phát triển kinh
tế - xã hội với công tác bảo vệ môi trường, phát động phong trào quần chúng
rộng rãi, liên tục tham gia công tác bảo vệ môi trường, giữ gìn vệ sinh công
cộng, xây dựng nếp sống sạch, đẹp, văn minh trên địa bàn mình.
Mỗi cán bộ, đảng viên phải
không ngừng nâng cao nhận thức về bảo vệ môi trường và gương mẫu, tích cực
tham gia mọi hoạt động bảo vệ môi trường, chủ động lãnh đạo quần chúng bảo vệ
môi trường.
Ban Khoa giáo Trung ương, Ban
cán sự đảng Bộ Khoa học, Công nghệ và Môi trường giúp Bộ Chính trị theo dõi,
kiểm tra, đôn đốc việc thực hiện chỉ thị này và định kỳ báo cáo tình hình, đề
xuất ý kiến chỉ đạo.
TM/ BỘ CHÍNH TRỊ
Phạm Thế Duyệt
Ðã ký
Về đầu trang
CHIẾN LƯỢC BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG
QUỐC GIA
2001 - 2010
MỞ ÐẦU
Tình hình kinh tế xã hội nước
ta trong thời gian qua, đặc biệt là từ khi thực hiện chính sách đổi mới, đã có
những bước phát triển đáng khích lệ, tốc độ tăng trưởng GDP bình quân hàng năm
là 7%, cơ cấu kinh tế chuyển đổi theo hướng công nghiệp hoá, hiện đại hoá.
Chúng ta cũng đã thu được nhiều thành tựu trong các lĩnh vực sức khoẻ, giáo
dục, văn hoá và tinh thần của toàn xã hội và đã thực hiện tương đối thành công
chiến lược Bảo vệ môi trường 1991 - 2000. Tuy nhiên, do nhiều nguyên nhân khác
nhau, quá trình phát triển cũng đã làm nảy sinh nhiều vấn đề môi trường nghiêm
trọng. Môi trường đất, nước, không khí ở một số thành phố lớn, khu công nghiệp
tập trung và các khu đông dân cư đang bị suy thoái, ô nhiễm, tài nguyên thiên
nhiên, đa dạng sinh học đang bị cạn kiệt, sự cố môi trường có chiều hướng gia
tăng.
Cùng với việc xây dựng chiến
lược phát triển kinh tế- xã hội cho thời kỳ mới, chiến lược bảo vệ môi trường
Quốc gia giai đoạn 20012010 cũng đã được Bộ Khoa học, Công nghệ và Môi trường
chuẩn bị.
Chiến lược bảo vệ môi trường
Quốc gia giai đoạn 2001-2010 đã được nghiên cứu trong nhiều năm, được sự tham
gia đóng góp ý kiến của nhiều nhà quản lý, nghiên cứu, của hầu hết Bộ/ngành ở
trung ương và nhiều ban ngành ở các địa phương.
Dự thảo Chiến lược cũng đã
được hàng nghìn cán bộ, nhân dân thuộc đủ mọi lứa tuổi, thành phần, trình độ,
nghề nghiệp tham gia lựa chọn mục tiêu, xác định các giải pháp thực hiện và
các chương trình hành động ưu tiên. Nhiều nhà tài trợ và chuyên gia nước ngoài
cũng đã tham gia tư vấn và hoàn thiện Chiến lược này.
Trong qúa trình chuẩn bị,
nhiều nội dung quan trọng của dự thảo Chiến lược đã được sử dụng để đưa vào
các văn kiện liên quan của Ðảng, Quốc hội, Chính phủ và vận dụng vào thực tế
hoạt động của các ngành và địa phương.
CHƯƠNG I
THỰC TRẠNG MÔI TRƯỜNG VÀ NHỮNG THÁCH THỨC
1. Ðánh giá tình hình thực
hiện kế hoạch hành động quốc gia về môi trường và phát triển bền vững giai
đoạn 1991-2000
Tháng 6 năm 1991, Chính phủ
đã thông qua Kế hoạch Quốc gia về môi trường và phát triển bền vững 1991-2000.
Ðây là văn bản có tính chiến lược đầu tiên đề cập đến tất cả các lĩnh vực môi
trường và sử dụng các nguồn tài nguyên thiên nhiên của đất nước.
Kế hoạch này đã được các Bộ/ngành,
các địa phương triển khai thực hiện và đạt được những kết quả quan trọng.
Nhiều chính sách, văn bản pháp luật về bảo vệ môi trường đã được ban hành như
Luật Bảo vệ môi trường (1993), nghị định 175/CP về "hướng dẫn thi hành
luật bảo vệ môi trường", nghị định 26/CP về "xử phạt hành chính các vi phạm về
bảo vệ môi trường". Ðặc biệt năm 1998, Bộ Chính trị Ban chấp hành trung ương
Ðảng đã ban hành Chỉ thị 36/CT-TW về "Tăng cường bảo vệ môi trường trong thời
kỳ công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước". Hệ thống quản lý nhà nước về bảo
vệ môi trường từ trung ương đến địa phương và ở các Bộ/ngành đã được hình
thành, ngày càng được tăng CƯỜNG VÀ ÐI VÀO HOẠT ÐỘNG NỀ NẾP. Ý thức trách
nhiệm về bảo vệ môi trường của các cơ quan nhà nước, các tổ chức đoàn thể, tư
nhân, doanh nghiệp và cộng đồng ngày càng được nâng cao. Nước ta đã có vai trò
quan trọng trong hội nhập quốc tế về bảo vệ môi trường, tham gia hầu hết các
công ước và hiệp định quốc tế về bảo vệ môi trường. Việc thực hiện tốt kế
hoạch quốc gia đó đã góp phần ngăn chặn ô nhiễm, giảm bớt tình trạng suy thoái
môi trường và sự cố môi trường.
Tuy đã đạt được nhiều kết quả
nhưng một số nội dung của kế hoạch 1991-2000 vẫn chưa được làm hoặc làm chưa
tốt, như vấn đề quy hoạch môi trường lồng ghép với phát triển tài nguyên; vấn
đề chiến lược phát triển bền vững cấp ngành; vấn đề giáo dục và đào tạo, nâng
cao nhận thức môi trường; vấn đề quy hoạch phát triển đô thị; vấn đề quản lý
tổng hợp lưu vực; vấn đề quy hoạch quản lý tổng thể vùng ven biển; vấn đề bảo
tồn đa dạng sinh học; v.v... Hệ thống tổ chức quản lý môi trường còn nhỏ bé,
không tương xứng với nhiệm vụ, đầu tư cho bảo vệ môi trường còn quá hạn chế,
và giàn trải, v.v...Những yếu kém này là những nguyên nhân góp phần làm cho
môi trường nước ta tiếp tục xuống cấp, đặt ra những thách thức nghiêm trọng
cho giai đoạn tới.
2. Môi trường tiếp tục xuống cấp
Mặc dù trong những năm gần
đây, tỷ lệ che phủ rừng ở nước ta đã đạt mức khoảng 30% diện tích tự nhiên,
chiều hướng diễn biến rừng vẫn ở tình trạng suy thoái so với hơn nửa thế kỷ
trước, chất lượng rừng giảm sút.
Rừng ngập mặn, đầm phá đã bị
khai thác quá mức, việc sử dụng rừng ngập mặn để nuôi trồng thuỷ sản trên quy
mô lớn làm diện tích rừng này ngày càng bị thu hẹp.
Ðịa bàn cư trú của các loài
động thực vật hoang dã bị thu hẹp và chia cắt. Nhiều loại động vật quý hiếm bị
săn bắt. Nhiều loài đã có nguy cơ bị tuyệt chủng. Nguồn gen quý hiếm bị suy
giảm.
Nước thải sinh hoạt thành phố,
đô thị, các khu công nghiệp xả trực tiếp vào kênh, mương, sông, hồ dẫn đến
tình trạng ô nhiễm nghiêm trọng môi trường nước ở một số nơi như Hà nội, thành
phố Hồ Chí Minh, Hải Phòng, Việt Trì, Biên Hoà. Chất lượng nước một số khu vực
các sông Sài Gòn, Cửu Long, Thị Vải, Ðồng Nai, Cầu đã bị suy giảm, nhiều chỉ
tiêu như chất hữu cơ, BOD5,COD, NH4,N, P cao hơn tiêu chuẩn cho phép, nguy cơ
thiếu nước cho sinh hoạt và sản xuất ở nhiều vùng ngày càng trầm trọng. Nguy
cơ thiếu nước vào những thập kỷ tới có khả năng xảy ra.
Nước biển ven bờ đã bắt đầu
có dấu hiệu ô nhiễm. Hàm lượng các chất hữu cơ, chất dinh dưỡng, kim loại nặng,
vi sinh, hoá chất bảo vệ thực vật ở một số nơi vượt tiêu chuẩn cho phép 2-5
lần. Hàm lượng dầu ở một số vùng biển vượt quá tiêu chuẩn và đang có xu hướng
tăng dần.
Nước ngầm đang bị cạn kiệt
dần về lượng, bị ô nhiễm và suy giảm về chất. Mấy năm gần đây đã xảy ra suy
giảm mức nước ngầm vào mùa hè ở Tây Nguyên và các tỉnh miền núi phía Bắc.
Hiện nay nước ta có 623 thành phố, thị xã, thị trấn, trong đó có 4 thành
phố trực thuộc Trung ương, 82 thành phố, thị xã thuộc tỉnh. Tỷ lệ dân đô thị
trên tổng dân số năm 1986 là 19%; năm 1990 là 20%; năm 1999 là 23%; dự báo đến
năm 2010 là 33% và năm 2020 là 45%.
Môi trường ở nhiều đô thị ở
nước ta bị ô nhiễm do chất thải rắn và chất thải lỏng chưa được thu gom và xử
lý theo đúng quy định. Trong khi đó, khí thải, tiếng ồn, bụi... của nguồn giao
thông nội thị và mạng lưới sản xuất quy mô vừa và nhỏ cùng với cơ sở hạ tầng
yếu kém càng làm cho điều kiện vệ sinh môi trường ở nhiều đô thị đang thực sự
lâm vào tình trạng đáng báo động. Ðặc biệt hệ thống cấp thoát nước lạc hậu,
xuống cấp không đáp ứng được yêu cầu. Mức ô nhiễm không khí về bụi và các khí
thải độc hại nhiều nơi vượt tiêu chuẩn cho phép nhiều lần, đặc biệt tại một số
thành phố lớn như Hà nội, thành phố Hồ Chí Minh vượt tiêu chuẩn cho phép 2-5
lần.
Môi trường các khu công
nghiệp, đặc biệt ở các khu công nghiệp cũ, các ngành hoá chất, luyện kim, xi
măng, chế biến đang bị ô nhiễm do các chất thải rắn, nước thải, khí thải và
các chất thải độc hại chưa được xử lý theo đúng quy định. Các cơ sở công
nghiệp do trong nước đầu tư chủ yếu có quy mô nhỏ, công nghệ sản xuất lạc hậu
(chỉ có 20% xí nghiệp cũ đã đổi mới công nghệ). Khoảng 90% cơ sở sản xuất cũ
chưa có thiết bị xử lý nước thải.
Hiện nay đã hình thành gần
100 khu công nghiệp, khu chế xuất, công nghệ cao, nhưng chỉ khoảng 1/3 trong
số đó đã xây dựng cơ sở hạ tầng kỹ thuật và rất ít khu có hệ thống xử lý nước
thải tập trung.
Môi trường nông thôn đang bị
ô nhiễm do các điều kiện vệ sinh và cơ sở hạ tầng yếu kém. Việc sử dụng không
hợp lý các loại hoá chất nông nghiệp cũng gây ô nhiễm môi trường nông thôn.
Việc phát triển tiểu thủ công,
làng nghề và công nghiệp chế biến ở một số vùng do công nghệ sản xuất lạc hậu,
qui mô sản xuất nhỏ, phân tán xen kẽ trong dân và hầu như không có thiết bị
thu gom, xử lý chất thải, đã gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng.
Nước sinh hoạt và vệ sinh là
vấn đề cấp bách, điều kiện vệ sinh môi trường nông thôn vẫn chưa được cải
thiện đáng kể, tỷ lệ số hộ có hố xí hợp vệ sinh chỉ đạt 28%-30% và 30% đến 40%
số hộ ở nông thôn được dùng nước hợp vệ sinh.
Tại nhiều khu vực sản xuất
không đảm bảo tiêu chuẩn vệ sinh, an toàn và sức khoẻ nghề nghiệp. Tình trạng
ô nhiễm về bụi, hoá chất độc hại, tiếng ồn, nhiệt độ đã làm gia tăng tỷ lệ
công nhân mắc bệnh nghề nghiệp, nhất là trong các ngành hoá chất, luyện kim,
vật liệu xây dựng, khai thác mỏ v.v...
Tai biến thiên nhiên gần đây
có xu hướng gia tăng, hiện tượng lũ quét trên các lưu vực sông nhỏ, lũ trên
các sông lớn, bão, lốc, mưa đá, mưa axit, hạn hán kếo dài, nứt đất, xói lở bờ
sông ven biển trong thập niên vừa qua đã gây thiệt hại to lớn về người, nhà
cửa, tài sản, mùa màng ở nhiều nơi.
Trong những năm qua sự cố
tràn dầu vẫn xảy ra nhiều và gây thiệt hại lớn. Từ năm 1994 -1998 đã xác định
được đối tượng gây ra 34 vụ với số lượng dầu tràn trên 4000 tấn.
Hậu quả của chất độc hoá học
do chiến tranh để lại còn nặng nề, hàng vạn trẻ em bị dị tật bẩm sinh, hàng
triệu héc ta rừng bị suy thoái.
Ngộ độc thực phẩm có chiều
hướng ngày càng gia tăng và gây hậu quả nghiêm trọng cho hàng vạn người.
3. Tác động của môi trường toàn cầu
Môi trường là vấn đề có tính
liên ngành, liên vùng và toàn cầu. Vì vậy, môi trường nước ta cũng chịu tác
động bởi môi trường toàn cầu và môi trường xuyên biên giới với các quốc gia
láng giềng. Những tác động chính dưới đây cũng là những thách thức cần được
quan tâm giải quyết.
a) Vấn đề môi trường của các
lưu vực sông Cửu long và sông Hồng
Châu thổ sông Cửu Long là hạ
lưu của 5 nước khác. Châu thổ Cửu Long tạo ra 40% yêu cầu lương thực của nước
ta, cho nên bất kỳ một hoạt động nào trên thượng lưu, đều tác động trực tiếp
đến môi trường và tình hình kinh tế - xã hội của đất nước. Sông Hồng là con
sông chung với Trung Quốc và những hoạt động thượng nguồn của sông Hồng đều có
các mối liên can với vùng đông dân nhất của nước ta.
b) Vấn đề bảo vệ môi trường
của các vùng rừng xuyên biên giới
Các cánh rừng cũng là những
hệ thống cùng chia sẻ chung và các tài nguyên đa dạng sinh học quan trọng cần
được bảo vệ vì quyền lợi chung. Khai thác gỗ bất hợp pháp, buôn bán săn bắt
động vật hoang dã trong các vùng có chung biên giới Trung Quốc, Lào và
Campuchia, đang gây ra huỷ hoại môi trường có ý nghĩa quan trọng toàn cầu.
c) Vấn đề mưa a-xít
Mưa a-xít là là do SO2
và NOx do các ngành công nghiệp thải ra không khí, sau đó kết hợp với nước,
tạo thành các a-xít sulfuric và nitric. A-xít theo nước mưa, tuyết, sương, rơi
trở lại mặt đất. Mưa a-xít có thể tạo ra ô nhiễm xuyên biên giới, khi di
chuyển cùng gió và mây từ vùng này sang vùng khác. Những báo cáo của mạng lưới
quan trắc quốc gia cho thấy, mưa a-xít từ nước ngoài vào Việt
Nam
đang tăng lên. Các hậu quả tiềm tàng của mưa a-xít bao gồm phá huỷ cây trồng,
rừng và làm giảm sản lượng nông nghiệp, ô nhiễm các dòng sông, các hồ ảnh
hưởng đến nuôi trồng thuỷ sản và các sinh vật khác, phá huỷ các công trình
kiến trúc.
d) Ô nhiễm tầng khí quyển và
hiệu ứng nhà kính
Khí thải công nghiệp, khí
thải của các phương tiện giao thông có động cơ, khí thoát ra từ các qúa trình
sinh học đã là các nguồn chủ yếu gây ô nhiễm môi trường không khí. Hàm lượng
ngày càng tăng của các loại khí CO2, CH4, ... là loại
khí thải do các ngành công nghiệp có sử dụng nhiên liệu hoá thạch thải ra đã
gây hiệu ứng nhà kính với hậu quả nghiêm trọng. Hậu quả đó được thể hiện ở hai
dạng:
- Sự thay đổi
khí hậu của quả đất dẫn đến sự mất cân bằng của hệ sinh thái đã có ở
đây.
- Mực nước biển dâng cao. Theo dự báo, đến giữa thế kỉ 21 nhiệt độ không khí bình
quân trên trái đất sẽ tăng thêm từ 1,5 - 4,5oC và mực nước biển
trên toàn cầu sẽ dâng cao thêm từ 0,25 - 1,4m.
Ðồng thời, Hiện tượng El-nino,
La- nina làm gia tăng mưa bão và hạn hán nghiêm trọng cho một số vùng
trên thế giới.
e) Ô nhiễm biển và đại dương
Ước tính đến năm 2000, tổng
lượng chất phóng xạ có trong đại dương sẽ tăng nhiều lần so với năm 1970,
trong đó các chất thoát biến và chất phóng xạ sẽ tăng lên 100 lần, chất triti
(hidro siêu nặng) sẽ tăng 1000 lần.
Lượng dầu do đắm tàu, rò rỉ
trong vận chuyển và phun ra từ giếng khai thác vào các đại dương từ 5 - 10
triệu tấn/năm, số dầu do các xí nghiệp công nghiệp thải từ 3 - 5 triệu tấn.
Các hợp chất hữu cơ, kim loại
nặng, các nguồn chất thải từ đất liền đã gây ô nhiễm ngày càng nghiêm trọng.
Biển Ðông cũng đang nằm trong
tình trạng chung như các đại dương và biển khác.
g)
Thủng tầng ôzôn
Sự phá hoại tầng ôzon là nguy
hại rất lớn đối với con người và thiên nhiên.
Nguyên nhân của sự phá hoại
tầng ôdôn là do sự sử dụng và thải chất CFC, ngoài ra còn do các hợp chất oxy
nitơ được tạo ra trong khí thải của máy bay phản lực cỡ lớn và của các loại
máy bay khi bay vào tầng cao làm phân giải khí ôzon. Theo dự báo đến năm 2000
các máy bay cỡ lớn bay ở tầng bình lưu sẽ tiêu hao hàng chục vạn tấn xăng dầu
chúng sẽ thải ra một lượng lớn oxit nitơ, có thể phá hoại 10% khí ôzon.
h) Chuyển dịch ô nhiễm
Theo tài liệu về qui hoạch
môi trường của LHQ, mỗi năm toàn cầu có 500 triệu tấn rác thải nguy hại, trong
đó có 98% là của các nước phát triển. Việc một số nước phát triển chuyển dịch
công nghệ lạc hậu và các chất thải dưới nhiều hình thức khác nhau sang các
nước đang phát triển là một thực tế cần được chú trọng.
4. Những thách thức đối với môi trường Việt Nam
Hiện trạng môi trường tiếp
tục xuống cấp và các vấn đề môi trường toàn cầu vừa nêu là những thách thức
nghiêm trọng đối với môi trường Việt Nam trong thời gian tới, đồng thời cũng
có những thách thức khác nữa.
- Phát triển kinh tế - xã hội:
Theo dự kiến, tốc độ tăng trưởng GDP phải đạt xấp xỉ
7%/năm và được duy trì liên tục đến 2010. Theo tính toán của các chuyên gia
nước ngoài, nếu GDP tăng gấp đôi thì nguy cơ ô nhiễm tăng gấp 3 đến 5 lần.
Từ các mục tiêu của kịch bản
tăng trưởng kinh tế nêu trên có thể thấy nếu như trình độ công nghệ sản xuất,
cơ cấu sản xuất và trình độ quản lý sản xuất, quản lý môi trường không được
cải tiến thì sự tăng trưởng sẽ kéo theo tăng khai thác, tiêu thụ tài nguyên,
năng lượng, dẫn đến khai thác cạn kiệt tài nguyên thiên nhiên, tạo ra sự gia
tăng các loại chất thải gây sức ép lên môi trường. Tình trạng tài nguyên thiên
bị cạn kiệt, chất lượng môi trường bị xuống cấp cũng chính là những thách thức
đặt ra đối với phát triển kinh tế- xã hôi.
- Sự tăng dân số và di dân tự do: Những thách thức về nhân khẩu của nước ta là rất
nghiêm trọng đối với tất cả các vấn đề môi trường và tài nguyên thiên nhiên.
Tăng dân số vẫn ở mức cao và di dân nội bộ từ các khu vực nghèo tài nguyên
thiên nhiên và kinh tế kém phát triển vẫn đang tăng lên, không kiểm soát được.
Trung bình trong 10 năm qua (1989 - 1999) tỷ lệ tăng trưởng dân số là 1,7%.
Với mức tăng trưởng như vậy thì theo các dự báo đến năm 2020 số dân nước ta sẽ
xấp xỉ 100 triệu người, tức là phải bảo đảm cuộc sống cho thêm gần 25 triệu
người, tương ứng với một số dân nước ta trước năm 1945, trong khi tài nguyên
đất, tài nguyên nước và các dạng tài nguyên khác có xu thế suy giảm, vấn đề
nghèo đói ở các vùng sâu vùng xa chưa được giải quyết triệt để (hiện có 1750
xã ở diện đói nghèo). Tất cả những vấn đề trên là những thách thức nghiêm
trọng, gây ra sức ép to lớn đối với cả tài nguyên và môi trường trên phạm vi
toàn quốc.
- Công nghiệp hoá, hiện
đại hoá: Quá trình này đòi hỏi các nhu cầu về năng lượng, nguyên liệu
ngày càng to lớn, kéo theo chất lượng môi trường sống ngày càng xấu đi, nếu
không có biện pháp hữu hiệu ngay từ đầu. Mặt khác quá trình phát triển công
nghiệp và đô thị hoá ở nhiều khu vực, vùng lãnh thổ chưa quán triệt đầy đủ
hoặc quán triệt chưa đúng quan điểm phát triển bền vững, tức là chưa tính toán
đầy đủ hoặc tính đúng các yếu tố môi trường trong phát triển kinh tế - xã hội
của nhiều ngành, địa phương.
- Nhận thức về môi trường và phát triển bền vững còn thấp:
Kiến thức và nhận thức về môi trường và phát triển bền
vững chưa được nâng cao cho các nhà ra quyết định, các nhà quản lý, các doanh
nghiệp và cộng đồng.Còn tồn tại nhiều quan điểm cực đoan về môi trường.
- Du lịch, thương mại và môi trường:
Trong nền kinh tế thị trường có tính đến các yếu tố môi trường và hòa nhập với
du lịch, thương mại khu vực và toàn cầu, nhất thiết phải xem xét việc thay đổi
mẫu hình tiêu thụ, phát triển các sản phẩm thân thiện môi trường, chuẩn bị cơ
sở hạ tầng về giao thông vận tải, năng lượng đồng thời với việc xem xét đồng
bộ vấn đề môi trường xã hội, văn hoá, bảo tồn thiên nhiên và đa dạng sinh học.
Việc phát triển kinh tế phải đi liền bảo vệ môi trường, điều chỉnh dân số, xóa
đói giảm nghèo trong tất cả các vũng lãnh thổ, các vùng sinh thái của đất nước.
Ðâylà một thách thức nghiêm trọng đối với nước ta.
- Năng lực quản lý môi
trường bị hạn chế: Hiện trạng về công tác quản lý môi trường đang có
nhiều vấn đề chưa đáp ứng được yêu cầu của quản lý Nhà nước về bảo vệ môi
trường, hệ thống tổ chức quản lý hiện nay còn nhiều bất cập về nhân lực, nguồn
lực và trang bị kỹ thuật và các cơ chế phối hợp có hiệu quả giữa các bộ/ ngành
và địa phương; đầu tư cho công tác bảo vệ môi trường còn quá ít và thiếu tập
trung, hệ thống các chính sách, luật pháp còn chưa đồng bộ, thiếu tính hệ
thống, các chính sách công cụ kinh tế trong quản lý môi trường còn ít được áp
dụng.
Các chương trình giáo dục,
nâng cao nhận thức bảo vệ môi trường chưa được tiến hành rộng khắp, chưa phát
huy được vai trò của các đoàn thể, các tổ chức chính trị và xã hội, cũng như
các phong trào quần chúng tham gia công tác bảo vệ môi trường.
Các kiến thức phổ cập về môi
trường chưa được đưa vào hệ thống giáo dục ở các cấp học, bậc học.
Các thông tin về môi trường,
về chính sách, pháp luật chưa được cung cấp và phổ biến thường xuyên đến cộng
đồng.
- Mẫu hình tiêu thụ:
Phát triển kinh tế đang đem lại mức tăng thu nhập, mức tăng
này sẽ làm tăng mức tiêu thụ hàng hoá và dịch vụ xa xỉ, đồng thời cũng làm
tăng thêm lượng chất thải lên môi trường. Mẫu hình tiêu thụ này là không phù
hợp, thói quen này sẽ tác động nghiêm trọng lên môi trường, đòi hỏi phải có sự
thay đổi từ nhận thức đến hành động thực tế.
Nhằm giải quyết các thách
thức nêu trên, cần khai thác triệt để các thuận lợi sau:
Ðứng trước những diễn biến
xấu của môi trường toàn cầu, cộng đồng quốc tế và khu vực đều cam kết phối hợp
nỗ lực nhằm cải thiện môi trường vì mục tiêu phát triển bên vững cho cả thế hệ
hiện nay và các thế hệ sau này; cam kết hỗ trợ các nước chậm phát triển giải
quyết các vấn đề môi trường sinh thái. Ðặc biệt, các tổ chức tài chính thế
giới cũng khuyến khích các dự án đầu tư theo hướng thân môi trường. Nếu có
định hướng đúng và sớm tăng cường năng lực tiếp thu thì nước ta có thể tranh
thủ được các nguồn tài trợ quốc tế để giải quyết các vấn đề môi trường bức xúc
và bảo vệ lợi ích chính đáng của quốc gia.
Chúng ta có thể rút ra những
bài học quý giá, cả thành công lẫn không thành công, của các nước khác để có
thể lựa chọn lộ trình thích hợp nhất cho quá trình phát triển của mình, để sao
cho vừa đẩy nhanh tốc độ tăng trưởng kinh tế mà không phải trả giá cao về môi
trường. So với nhiều nước, nước ta vẫn còn có những lợi thế nhất định về môi
trường và tài nguyên thiên nhiên. Nếu các nguồn tài nguyên đó được sử dụng
chuẩn mực và được bảo vệ đúng quy cách, thì các nguồn tài nguyên này sẽ trở
thành một lợi thế trong cạnh tranh quốc tế, kể cả trước mắt lẫn lâu dài. Cho
dù các kỹ năng quản lý môi trường của nước ta còn bị hạn chế, nhưng những kinh
nghiệm tích luỹ trong những năm gần đây sẽ giúp chúng ta có khả năng xác định
các định hướng và lựa chọn đúng đắn hướng phát triển của mình trong thập kỷ
tới đây.
CHƯƠNG II
Quan điểm, mục tiêu và các nội dung cơ bản
của chiến lược
-
Các
quan điểm và nguyên tắc chỉ đạo.
Chỉ thị 36-CT/TW của Bộ Chính
trị đã đưa ra những quan điểm, nguyên tắc cơ bản, thể hiện đường lối, chủ
trương về bảo vệ môi trường trong thời kỳ công nghiệp hoá, hiện đại hoá ở nước
ta: "Coi công tác bảo vệ môi trường là sự nghiệp của toàn Ðảng, toàn dân và
toàn quân; là nội dung cơ bản không thể tách rời trong đường lối, chủ trương
và kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội của tất cả các cấp, các ngành; là cơ
sở quan trọng bảo đảm phát triển bền vững, thực hiện thắng lợi sự nghiệp công
nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước".
Chính phủ cũng đã cam kết vận
dụng các nguyên tắc và nội dung cơ bản của Chương trình Nghị sự 21 vào điều
kiện cụ thể của nước ta: "Coi phòng ngừa và ngăn chặn ô nhiễm là nguyên tắc
chủ đạo kết hợp với xử lý ô nhiễm, cải thiện môi trường và bảo tồn thiên nhiên;
kết hợp phát huy nội lực với tăng cường hợp tác quốc tế trong bảo vệ môi
trường và phát triển bền vững".
Quán triệt quan điểm chỉ đạo
của Ðảng và cam kết của Chính phủ, Chiến lược bảo vệ môi trường quốc gia 2001
- 2010 phải được xây dựng dựa trên những nguyên tắc cơ bản sau:
-
Mục
tiêu và nội dung của chiến lược bảo vệ môi trường quốc gia không tách rời
mục tiêu và nội dung của chiến lược phát triển kinh tế - xã hội, mà nó phải
là một bộ phận cấu thành của Chiến lược phát triển kinh tế - xã hội, được
xây dựng theo hướng phát triển bền vững.
-
Chiến
lược bảo vệ môi trường quốc gia phải dựa trên việc phân tích hiện trạng và
dự báo xu thế biến động môi trường của đất nước, trong bối cảnh công nghiệp
hoá, hiện đại hoá. Ðồng thời chiến lược bảo vệ môi trường quốc gia phải phù
hợp với nguồn lực của quốc gia, được xây dựng trên cơ sở tiếp thu các bài
học kinh nghiệm của các nước, thu hút được đầu tư của nước ngoài và là cơ sở
pháp lý cho việc xây dựng các kế hoạch môi trường quốc gia trung hạn và ngắn
hạn.
2. Các Mục tiêu chiến
lược
Mục tiêu chiến lược:
Tiếp tục phòng ngừa ô nhiễm, tăng cường bảo tồn đa dạng sinh học, chú
trọng sử dụng hợp lý các tài nguyên thiên nhiên và cải thiện môi trường.
Các mục tiêu cụ thể :
- Phòng ngừa ô nhiễm:
Tăng cường khả năng về quản
lý, đầu tư, pháp luật cưỡng chế và các giải pháp hỗ trợ phòng ngừa ô nhiễm môi
trường nước, không khí, tiếng ồn, và chất thải rắn độc hại; nâng cao nhận thức
và kiến thức, cung cấp đầy đủ thông tin về phòng ngừa ô nhiễm cho toàn cộng
đồng.
Xây dựng quy hoạch phát triển
bền vững cho các đô thị, khu công nghiệp, nông thôn, các vùng sinh thái.áp
dụng các công nghệ sạch, công nghệ thích hợp trong sản xuất và xử lý ô nhiễm
môi trường .
Ðảm bảo thực hiện được tiêu
chuẩn về môi trường tiệm cận với tiêu chuẩn của các nước tiên tiến trong khu
vực.
- Bảo tồn và sử dụng bền vững nguồn tài nguyên thiên nhiên, đa dạng sinh
học:
Tăng cường khả năng về quản
lý, đầu tư, pháp luật cưỡng chế và các giải pháp hỗ trợ để thực hiện bảo tồn,
phát triển và sử dụng bền vững đa dạng sinh học của các hệ sinh thái: rừng,
biển, trên cạn, dưới nước.
Bảo vệ, khôi phục và sử dụng
có hiệu quả các nguồn tài nguyên thiên nhiên hiện có như tài nguyên đất, rừng,
nước, khoáng sản, năng lượng và tài nguyên đa dạng sinh học, v.v... phục vụ sự
nghiệp phát triển bền vững của đất nước.
Bảo tồn các vùng có hệ sinh
thái đặc thù để duy trì cân bằng sinh thái, nâng tổng diện tích các khu bảo vệ
đa dạng sinh học (công viên, vườn và khu bảo tồn quốc gia) lên khoảng 2% diện
tích tự nhiên của cả nước.
- Cải thiện môi trường:
Tăng cường khả năng về quản
lý, đầu tư, pháp luật cưỡng chế và các giải pháp hỗ trợ để tiến tới xử lý
triệt để các cơ sở sản xuất có công nghệ lạc hậu, gây ô nhiễm nghiêm trọng.
Tiến tới thu gom, xử lý về cơ
bản chất thải rắn, chất thải công nghiệp, chất thải bệnh viện và chất thải
sinh hoạt ở các thành phố và khu dân cư đông đúc.
Tăng cường phục hồi và trồng
mới rừng tiến tới đạt mức độ che phủ trên 40% diện tích cả nước vào năm 2010.
Hạn chế sử dụng các hoá chất
độc hại như: phân bón hoá học, thuốc trừ sâu, các chất bảo quản nông sản, thực
phẩm, v.v....
Phấn đấu đến năm 2010 đảm bảo
90% dân số được dùng nước hợp vệ sinh và các hệ thống vệ sinh đạt tiêu chuẩn
môi trường, xử lý về cơ bản các khu vực bị ô nhiễm, suy thoái môi trường
nghiêm trọng do hậu quả của chiến tranh để lại và do hoạt động sản xuất gây ra.
3. Các nội dung chủ yếu của chiến lược
a) Bảo vệ môi trường nước và sử dụng bền vững tài nguyên nước
Nước là nguồn tài nguyên vô
cùng quan trọng đối với đời sống sản xuất và sinh hoạt của con người, để bảo
vệ và sử dụng hợp lý nguồn tài nguyên này, trong chiến lược bảo vệ môi trường
quốc gia giai đoạn 2001-2010 cần ban hành bổ sung các tiêu chuẩn và các quy
định bảo vệ đối với các nguồn nước ngầm, nước mặt, các lưu vực, các đập chắn
nước, đưa chất lượng nước ở các thuỷ vực lớn đạt tiêu chuẩn chất lượng nước đã
ban hành, đảm bảo chất lượng nước biển tại khu vực ven biển cửa sông đạt tiêu
chuẩn cho phép.
Phấn đấu đến năm 2005 cải tạo
được khoảng 40% các dòng sông, hệ thống tiêu thoát nước, đặc biệt là các dòng
sông đi qua các khu dân cư tập trung, các khu công nghiệp và đô thị. Cả nước
cần tập trung xử lý triệt để 90% các nguồn gây ô nhiễm nước nghiêm trọng tại
các khu công nghiệp, giải quyết được các vấn đề về nước đối với các khu vực
hoang mạc hoá.
Tổ chức đánh giá và kiểm soát
được chất lượng, trữ lượng nước ngầm, có kế hoạch khai thác và ban hành những
quy định cụ thể về khai thác nguồn này.
b) Bảo vệ môi trường đất và sử dụng bền vững tài nguyên đất
Hoàn thiện chiến lược, quy
hoạch và các văn bản pháp quy quản lý tài nguyên đất, bảo đảm việc quản lý và
sử dụng đất trống có hiệu quả. Việc sử dụng các hệ sinh thái, và địa lý đặc
thù phải dựa trên cơ sở cân bằng sinh thái và qui hoạch các khu bảo tồn.
Tăng cường các biện pháp quản
lý, luật pháp và các biện pháp hỗ trợ để giải quyết hài hoà các mâu thuẫn
trong sử dụng đất với bảo vệ môi trường, giữa khai thác khoáng sản với tài
nguyên đất và các dạng tài nguyên khác.
c) Bảo tồn đa dạng sinh học
Các bộ, ngành và địa phương
cần phối hợp tổ chức thực hiện tốt các nội dung kế hoạch hành động quốc gia về
đa dạng sinh học, đồng thời tiến hành các chương trình bảo vệ, tăng cường tài
trợ, quản lý các vườn quốc gia, công viên biển, mở rộng các khu bảo vệ, phân
cấp cho địa phương, các tổ chức đoàn thể và cộng đồng quản lý những khu hệ bảo
tồn đa dạng sinh học phù hợp với năng lực của từng đơn vị.
Ðể bảo tồn đa dạng sinh học
có hiệu quả cần nâng độ che phủ rừng lên 40% diện tích, trong đó khoảng 20-30%
rừng đặc dụng(bảo vệ) và khoảng10- 20% rừng sản xuất. Phải coi tăng diện tích
rừng như là một biện pháp hữu hiệu cân bằng sinh thái tự nhiên giữa các hệ
sinh thái và chất lượng môi trường.
Bảo vệ và sử dụng bền vững
tài nguyên đa dạng sinh học các hệ sinh thái rừng phải đồng bộ với việc bảo vệ
các hệ sinh thái biển và xem đó là một nội dung quan trọng của chiến lược này.
d) Bảo vệ môi trường không
khí
Với chức năng và nhiệm vụ của
mình, từng đơn vị sản xuất, kinh doanh và các cơ quan quản lý phải kiểm soát
chặt chẽ việc phát thải khí CO2, SO2,CO, ô nhiễm bụi do
các hoạt động sản xuất công nghiệp, năng lượng, xây dựng, nông nghiệp, giao
thông vận tải nhanh chóng tạo điều kiện thực hiện chính sách không sử dụng
xăng pha chì để giảm bớt ô nhiễm không khí. Từng bước phấn đấu để bảo đảm môi
trường không khí ở nước ta được trong lành theo các tiêu chuẩn tiếp cận mức
trung bình của các nước ASEAN.
e) Bảo vệ môi trường đô thị và khu công nghiệp
Ðể duy trì chất lượng và cải
thiện môi trường ở các đô thị và khu công nghiệp lâu dài, cần xây dựng và ban
hành chiến lược, quy hoạch và thể chế hoá bằng các văn bản pháp quy: luật,
nghị định, tiêu chuẩn, quy chế về quản lý chất thải rắn, chất thải nguy hại.
Phấn đấu đến năm 2010 tất cả các thành phố loại I, loại II, các đô thị đông
dân, khu công nghiệp phải có các bãi chôn lấp và xử lý chất thải rắn, chất
thải nguy hại theo đúng tiêu chuẩn. Thu gom và xử lý 90% chất thải rắn tại các
đô thị và khu công nghiệp, thu gom và xử lý100% chất thải công nghiệp, chất
thải bệnh viện và quản lý 100% chất thải độc hại. Ðảm bảo ít nhất 60% thành
phố đạt tiêu chuẩn về quy hoạch không gian, cảnh quan sinh thái.
Cần có cơ chế chính sách và
biện pháp đồng bộ để xử lý triệt để đối với các cơ sở sản xuất, kinh doanh,
....đang gây ô nhiễm nghiêm trọng về nước, không khí, và tiếng ồn.
Bằng nhiều biện pháp để xây
dựng hoàn thành cơ bản cải tạo, cải thiện các hệ thống cấp nước, tiêu thoát
nước, các cơ sở vệ sinh môi trường ở các thành phố trực thuộc Trung ương,
thành phố loại 2.
g) Bảo vệ môi trường nông thôn
Bảo vệ môi trường nông thôn
không có nghĩa chỉ gìn giữ môi trường trong sạch trong vùng mà còn cần có
nhiều biện pháp để ngăn chặn ô nhiễm có tính chất phòng ngừa đó là việc xây
dựng và ban hành các tiêu chuẩn về vệ sinh môi trường gắn với an toàn thực
phẩm, tiến tới hạn chế về cơ bản và thay thế sử dụng phân bón và thuốc bảo vệ
thực vật độc hại.
Thực hiện chính sách kế hoạch
hoá gia đình để tạo điều kiện nâng cao đời sống vật chất và tinh thần đảm bảo
không còn hộ đói nghèo ở nông thôn. Phấn đấu đến năm 2010 đảm bảo 90% số hộ ở
nông thôn được cung cấp nước hợp vệ sinh, thu gom và xử lý được 90% chất thải
sinh hoạt và xử lý về cơ bản chất thải nguy hại, chất thải bệnh viện, các vùng
nông thôn đều có cơ sở hạ tầng đạt tiêu chuẩn môi trường.
h) Bảo vệ môi trường biển, ven biển và hải đảo
Cũng như chiến lược phát
triển kinh tế - xã hội của đất nước, vấn đề bảo vệ môi trường biển, ven biển
và hải đảo có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong chiến lược bảo vệ môi trường
quốc gia. Bảo vệ môi trường biển, ven biển và hải đảo bao gồm các nội dung và
liên quan đến các lĩnh vực sau:
Chiến lược phát triển kinh tế
biển phải được xây dựng theo quan điểm sử dụng tổng hợp, hợp lý đi đôi với bảo
vệ tài nguyên và môi trường biển và ven bờ. Lĩnh vực này cần được các ngành
khai thác dầu khí, giao thông vận tải, thuỷ sản, lâm nghiệp, du lịch, ....
thực hiện đầy đủ các yêu cầu bảo vệ môi trường trong ngành và phối hợp với
nhau cùng bảo vệ môi trường liên quan đến biển, ven biển và hải đảo.
Chiến lược thực hiện các công
ước và hiệp định quốc tế và khu vực liên quan đến biển và đại dương và liên
quan đến môi trường biển.
Chiến lược quản lý môi trường
biển và ven biển với mục tiêu cơ bản là tiến hành thành công xoá đói giảm
nghèo và phát triển kinh tế một cách bền vững tại vùng duyên hải thông qua các
hoạt động quản lý và bảo vệ môi trường trong vùng.
Chiến lược quản lý môi trường
biển và ven biển bao gồm phân vùng chức năng biển và ven biển, quản lý tổng
hợp các hoạt động khai thác và nuôi trồng thuỷ sản ven biển, thành lập hệ
thống các khu bảo tồn biển và ven biển, phát triển và cải thiện sinh kế cho
những cộng đồng duyên hải, phòng ngừa và giảm thiểu tác hại của thiên tai ven
biển, trước hết là bão, lụt, xói lở và nước dâng đặc biệt là ở các tỉnh miền
Trung và tăng cường năng lực quản lý môi trường biển và ven biển.
Thực hiện nội dung bảo vệ môi
trường biển, ven biển và hải đảo là một nhiệm vụ cấp bách trong thực hiện
chiến lược bảo vệ môi trường quốc gia.
i) Bảo vệ các vùng đất ngập nước
Ðất ngập nước là một hợp phần
đặc biệt quan trọng của môi trường. Bảo vệ các vùng đất ngập nước về lâu dài
là nhằm quản lý việc sử dụng có hiệu quả các vùng đất ngập nước, bảo vệ đa
dạng sinh học trong vùng, đồng thời duy trì các chức năng sinh thái, chức năng
kinh tế - xã hội của những vùng đất này.
Các hoạt động trước mắt nhằm
bảo vệ môi trường trong vùng gồm:
-
Chấm
dứt việc sử dụng đất ngập nước một cách không bền vững, chỉ chú trọng giá
trị kinh tế, chuyển đổi mục đích sử dụng không hợp lý.
-
Bảo
tồn các giá trị đa dạng sinh học hiện còn của các vùng đất ngập nước.
-
Khôi
phục các hệ sinh thái đất ngập nước ở các vùng nhạy cảm về môi trường.
-
áp
dụng các hệ canh tác nông-lâm-ngư nghiệp bền vững, bảo đảm sự cân bằng giữa
các chức năng sinh thái - kinh tế - xã hội của đất ngập nước.
j) Bảo vệ môi trường thiên nhiên và di sản văn hóa
Các di sản văn hoá, thiên
nhiên của đất nước có vai trò đặc biệt đối với công tác bảo vệ môi trường do
tính độc đáo, đặc thù, quí hiếm, có một không hai về các khía cạnh văn hoá và
môi trường.
Nước ta có nhiều di sản văn
hoá, thiên nhiên có tầm cỡ quốc tế và quốc gia trong đó có những di sản đã
được thế giới công nhận (Huế, Hạ Long, Hội An, Mỹ Sơn) hoặc chuẩn bị công nhận
(Phong Nha-Kẻ Bàng, ....).
Cần phải coi việc gìn giữ,
bảo vệ và tôn tạo môi trường văn hoá, tự nhiên cho di sản văn hoá, thiên nhiên
của đất nước như một bộ phận quan trọng của Chiến lược bảo vệ môi trường quốc
gia.
Bộ phận này của Chiến lược
phải tính toán đầy đủ đến việc bảo vệ đồng bộ các loại môi trường văn hoá,
nhân văn, lịch sử, sinh thái,... của từng di sản.
k) Sản xuất sạch hơn
Sản xuất sạch hơn là sự áp
dụng liên tục một chiến lược phòng ngừa tổng hợp về môi trường đối với qui
trình công nghệ, các sản phẩm và dịch vụ nhằm nâng cao hiệu quả kinh tế, giảm
thiểu các rủi ro có thể xảy ra, bảo đảm sức khoẻ, an toàn và chất lượng môi
trường.Ðể thực hiện sản xuất sạch hơn cần xây dựng một chương trình có tính
chất quốc gia, ban hành các chính sách khuyến khích chuyển giao công nghệ sạch
và tổ chức tiếp xúc trao đổi, thông tin về sản xuất sạch hơn giữa các nhà
doanh nghiệp, các chuyên gia trong nước và Quốc tế về sản xuất sạch hơn và
những người quản lý.
n) Bảo vệ môi trường gắn với phát triển kinh tế - xã hội vùng
Chiến lược bảo vệ môi trường
tại các vùng và các lưu vực sông cần được lồng ghép với các mục tiêu phát
triển kinh tế xã hội và phải phù hợp với điều kiện tự nhiên và đặc điểm kinh
tế- xã hội có tính đặc thù của mỗi vùng. Nội dung lồng ghép chủ yếu là căn cứ
vào hiện trạng môi trường vùng và những thách thức về môi trường trong tương
lai chịu sự tác động của các hoạt động kinh tế trong vùng và các mục tiêu kinh
tế - xã hội được đặt ra. Ðặc biệt chú trọng đến mối quan hệ tương tác về mặt
môi trường với các vùng xung quanh (kể cả của nước ngoài nếu có); Năng lực
giải quyết các vấn đề môi trường của vùng. Nhận thức của nhân dân trong vùng
và các tập tục văn hoá-môi trường liên quan và nêu rõ các phương án tổ chức
thực hiện chiến lược vùng.
m) Bảo vệ môi trường gắn với phát triển các ngành kinh tế
Chiến lược Bảo vệ môi trường
quốc gia 2001-2010 gắn với các ngành kinh tế được lựa chọn phù hợp với cơ cấu
kinh tế trong chiến lược phát triển kinh tế - xã hội bao gồm các lĩnh vực:
nông nghiệp, lâm nghiệp, ngư nghiệp và kinh tế nông thôn; công nghiệp, kết cấu
hạ tầng và dịch vụ và được lồng ghép hài hoà theo hướng "cùng phát triển".
Nông nghiệp, lâm nghiệp, ngư
nghiệp và kinh tế nông thôn được xác định là một trọng điểm ưu tiên trong giai
đoạn 2001-2010. Sự phát triển của lĩnh vực này sẽ làm thay đổi cơ cấu của nền
kinh tế và sẽ có tác dụng mạnh mẽ đến môi trường theo hướng tích cực. Chiến
lược bảo vệ môi trường phải được lồng ghép trong chiến lược phát triển kinh tế
- xã hội của các ngành này theo những nội dung chủ yếu sau:
-
Qui
hoạch môi trường gắn với qui hoạch ổn định các vùng sản xuất lương thực, bảo
đảm an ninh lương thực đồng thời bảo đảm gìn giữ môi trường. Ðổi mới cơ cấu
cây trồng trong nông nghiệp, bảo vệ, khôi phục và phát triển tài nguyên rừng
theo hướng là những tác nhân tích cực đối với hệ sinh thái. Xây dựng nông
thôn mới gắn liền với chiến lược vệ sinh môi trường nông thôn nhằm nâng cao
chất lượng sống và đổi mới phương thức sản xuất nông nghiệp, lâm nghiệp, ngư
nghiệp theo hưóng tiên tiến hiện đại ít gây ô nhiễm môi trường.
-
Công
nghiệp được phát triển theo hướng đa dạng hoá sản phẩm với kỹ thuật sản xuất
tiên tiến hiện đại sẽ đẩy nhanh tốc độ tăng trưởng của ngành này, nhưng sẽ
có 2 hướng tác động tích cực và tiêu cực đến môi trường. Ðể giảm thiểu tác
động tiêu cực và đẩy mạnh lợi thế tác động tích cực, chiến lược bảo vệ môi
trường cần gắn một số nội dung sau:
-
áp
dụng công nghệ sản xuất sạch, sử dụng hợp lý và tiết kiệm các nguồn tài
nguyên thiên nhiên và qui hoạch ngành công nghiệp đồng bộ với qui hoạch môi
trường, đặc biệt chú trọng các khâu khai thác, sử dụng nguyên nhiên liệu, xử
lý chất thải công nghiệp.
Kết cấu hạ tầng là một lĩnh
vực có nhiều tác động tích cực đến môi trường, mạng lưới giao thông đường bộ,
đường thủy không hợp lý sẽ là tác nhân phá hủy hệ sinh thái hai bên đường, gây
ô nhiễm môi trường nước mặt trên sông, biển và ô nhiễm tiếng ồn trong các khu
đô thị, dân cư, .... Chiến lược môi trường cần được lồng ghép trong chiến lược
kết cấu hạ tầng một số nội dung chủ yếu sau:
-
Qui
hoạch mạng lưới giao thông đồng bộ với qui hoạch các vùng sinh thái, khu bảo
tồn thiên nhiên (trên đất liền và dưới biển), xây dựng chính sách cung cấp
nước sạch và xử lý nước thải và qui hoạch kết cấu hạ tầng ở các khu công
nghiệp, dân cư, .... gắn với qui hoạch xử lý chất thải (rắn và lỏng).
Dịch vụ là loại hình phù hợp
với xu hướng phát triển của nền kinh tế thị trường hiện đại, nhanh mang lại
lợi nhuận cho nền kinh tế. Nhưng cũng chính vì lợi nhuận và sự "nhanh nhậy"
của cơ chế thị trường là những tác nhân gây ô nhiễm môi trường nhanh nhất. Cần
khai thác lợi thế trong ngành dịch vụ như: du lịch sinh thái, đổi mới phong
tục tập quán văn hóa, lễ hội, .... theo hướng thân môi trường với những nội
dung chủ yếu là:
-
Tôn
tạo cảnh quan sinh thái gắn với lợi ích của ngành du lịch, xây dựng chính
sách và qui chế dịch vụ, thương mại liên quan đến vấn đề bảo vệ môi trường
và duy trì và khôi phục nếp sống văn hoá lành mạnh có lợi cho môi trường.
o) Nghiên cứu khoa học, công nghệ về môi trường
Cần tăng cường năng lực và
đẩy nhanh tốc độ nghiên cứu khoa học công nghệ về môi trường nhằm đặt nền móng
vững chắc để phát triển ngành môi trường, phục vụ một cách có hiệu quả các vấn
đề về môi trường, đảm bảo cho việc phát triển kinh tế - xã hội của nước ta
được bền vững.
Nghiên cứu khoa học công nghệ
còn nhằm tạo cơ sở để đánh giá chính xác hiện trạng môi trường, đề xuất các
giải pháp tối ưu để bảo vệ môi trường cũng như phục vụ việc hoạch định các
chính sách quản lý môi trường, đồng thời áp dụng các công nghệ môi trường tiên
tiến trong việc giải quyết các vấn đề ô nhiễm, suy thoái và sự cố môi trường.
Ðể công tác nghiên cứu khoa
học công nghệ về môi trường thực sự có hiệu quả cần xây dựng cơ sở nghiên cứu
môi trường đủ khả năng đảm đương nhiệm vụ nghiên cứu môi trường tầm quốc gia,
tiến hành các chương trình nghiên cứu các vấn đề bức xúc, trọng tâm, khuyến
khích các nghiên cứu bảo vệ môi trường.
CHƯƠNG III
TỔ CHỨC THỰC HIỆN CHIẾN LƯỢC
Ðể đạt được các mục tiêu và nội dung của Chiến lược bảo vệ môi trường
quốc gia 2001-2010, các ngành, các cấp từ trung ương đến địa phương và toàn
cộng đồng tổ chức thực hiện tốt các giải pháp chính dưới đây:
1. Tăng cường giáo dục và nâng cao nhận thức về môi trường
Bảo vệ môi trường là trách
nhiệm của toàn xã hội, một trong những biện pháp thực hiện tốt chiến lược là
tăng cường giáo dục và nâng cao nhận thức môi trường cho mọi người dân, cộng
đồng, các doanh nghiệp, các nhà ra quyết định, và các cán bộ của các cơ quan
quản lý nhà nước các cấp. Chú trọng đào tạo cán bộ cho cơ sở ở tỉnh, thành phố,
quận, huyện và ở phường, xã có các kiến thức, nhận thức môi trường ở địa
phương, đào tạo và phát triển đội ngũ chuyên gia môi trường phục vụ cho công
tác quản lý nghiên cứu.
Tổ chức nâng cao nhận thức
môi trường cho cộng đồng, tư nhân, doanh nghiệp, các tổ chức chính trị, xã hội
thông qua các biện pháp phổ biến kiến thức pháp luật, tuyên truyền, phổ cập
hoá nhận thức môi trường theo các chương trình và thông tin môi trường như
tivi, đài, báo hoặc mở lớp tập huấn vv...và các phương tiện khác; Xây dựng
mạng lưới phổ biến, nâng cao, đổi mới nhận thức môi trường với sự tham gia của
các đoàn thể, các tổ chức phi chính phủ, các tuyên truyền viên môi trường, thí
điểm chương trình cung cấp thông tin về môi trường cho cộng đồng; Thực hiện xã
hội hóa công tác bảo vệ môi trường, như tổ chức quần chúng tham gia các phong
trào Xanh-Sạch-Ðẹp, VAC, VACR, cung cấp nước sạch và vệ sinh môi trường, gia
đình văn hóa mới,.....dưới các hình thức phù hợp đối với mọi lứa tuổi, giới
tính, dân tộc. Thông qua các phong trào để giáo dục các ý thức và đạo đức bảo
vệ môi trường.
Tổ chức thực hiện nghiêm
chỉnh đề án đưa các nội dung bảo vệ môi trường vào hệ thống giáo dục quốc dân
(Tất cả các cấp học, kể cả đại học và sau đại học).
2.Tăng cường vai trò của cộng đồng, doanh nghiệp, tư nhân trong bảo vệ môi
trường
Bảo vệ môi trường là sự
nghiệp của toàn dân. Việc thực hiện chiến lược bảo vệ môi trường đương nhiên
đòi hỏi sự tham gia của cộng đồng, của các doanh nghiệp và tư nhân.
Các tổ chức cộng đồng ở cơ sở,
các tổ chức chính trị - xã hội tham gia thực hiện chiến lược bảo vệ môi trường
Quốc gia 2001-2010 trong các kế hoạch, các chương trình và các phong trào quần
chúng tham gia bảo vệ môi trường.
Nhà nước thực hiện chính sách
xã hội hoá bảo vệ môi trường bằng luật pháp, các văn bản pháp lý, để huy động
cộng đồng tham gia vào các hoạt động quản lý môi trường các cấp, vào việc ra
các quyết định liên quan của các cơ quan nhà nước; tổ chức quản lý môi trường
địa phương lồng ghép nội dung bảo vệ môi trường vào các phong trào hiện có, tổ
chức truyền thống, giáo dục nâng cao nhận thức cho cộng đồng.
Các tư nhân, các doanh nghiệp
thực hiện chiến lược bảo vệ môi trường theo các qui định của pháp luật, các
chính sách và kế hoạch của nhà nước như đầu tư cải thiện môi trường, tổ chức
sản xuất sạch hơn để thực hiện hệ thống quản lý môi trường doanh nghiệp theo
tiêu chuẩn 780/4001 hoà nhập vào thị trường thương mại trong khu vực và quốc
tế. Nhà nước có chính sách tư nhân hoá dịch vụ môi trường.
3. Tăng
cường và đa dạng hoá đầu tư bảo vệ môi trường
Ðầu tư là một trong những
biện pháp quan trọng để thực hiện thành công chiến lược bảo vệ môi trường. Ðầu
tư bảo vệ môi trường phải được thực hiện xã hội hoá, huy động mọi nguồn lực
trong và ngoài nước và theo nguyên tắc:"người gây ô nhiễm phải đầu tư". Hình
thức xã hội hoá và nguyên tắc đầu tư này phải được quán triệt sâu rộng trong
tất cả các cấp lãnh đạo của Ðảng, chính quyền và các nhà quản lý đến từng
người dân sống trong cộng đồng.
Ðầu tư bảo vệ môi trường phải
được đa dạng hoá về hình thức và nguồn vốn nhằm huy động được mọi nguồn lực
trong xã hội. Hình thức đầu tư bao gồm đầu tư bằng trí lực, vật lực, ngày công
lao động hữu ích và bằng tiền,..... Trong đó toàn xã hội tham gia đầu tư bảo
vệ môi trường dưới mọi hình thức và chủ yếu đầu tư cho những chương trình, dự
án,.... mang tính cộng đồng; các đơn vị sản xuất kinh doanh đầu tư cho việc
phòng ngừa ô nhiễm, xử lý sự cố, cải tạo, bảo vệ môi trường trong phạm vi quản
lý của đơn vị mình. Ngân sách nhà nước đóng vai trò chủ đạo trong việc đầu tư
để bảo vệ môi trường có tính liên vùng, liên ngành và thực hiện các dự án quốc
gia, quốc tế.
Nguồn vốn đầu tư bảo vệ môi
trường được huy động từ ngân sách nhà nước, từ các doanh nghiệp, các đơn vị
sản xuất kinh doanh thuộc mọi thành phần kinh tế, từ nguồn viện trợ ODA, GEF
và các tổ chức trong, ngoài nước và trong cộng đồng dân cư.
Mức đầu tư bảo vệ môi trường
phải được tăng cường theo nhịp độ tăng trưởng của nền kinh tế, trước mắt trong
giai đoạn 2001-2005 hàng năm toàn xã hội cần đầu tư để bảo vệ môi trường không
dưới 1% GDP, trong đó huy động khoảng 2% tổng chi ngân sách của nhà nước. Các
doanh nghiệp được tính vốn đầu tư bảo vệ môi trường trong giá thành chi phí
sản xuất để huy động từ 1-2% tổng chi phí của doanh nghiệp, ngoài ra cần huy
động trong cộng đồng dân cư và từ các nguồn viện trợ khác để đầu tư bảo vệ môi
trường dưới mọi hình thức khác nhau.
Nhà nước qui định mức kinh
phí mà các doanh nghiệp phải đầu tư cho bảo vệ môi trường, xử lý chất thải và
có chính sách khuyến khích doanh nghiệp đổi mới công nghệ thân thiện môi
trường. Tranh thủ kinh phí từ các dự án Quốc tế song phương, đa phương cho bảo
vệ môi trường.
Ban hành Nghị định về tăng cường và đa dạng các nguồn
vốn bảo vệ môi trường, trong đó dự kiến hàng năm tăng dần tổng chi ngân sách
cho hoạt động bảo vệ
môi trường 10%, thành lập cơ chế tài chính như Quỹ Môi trường Quốc gia, địa
phương, ngành và ngân hàng môi trường.
Thành lập Quỹ Môi trường Quốc
gia để huy động các nguồn lực của Nhà nước, cộng đồng, của các tổ chức trong
và ngoài nước và sự ủng hộ, tài trợ của các tổ chức quốc tế để tập trung giải
quyết các vấn đề môi trường bức xúc ưu tiên. Quỹ môi trường là cơ chế tài
chính để giải quyết những vấn đề bất cập hiện nay về đầu tư cho công tác bảo
vệ môi trường. Quỹ hỗ trợ đầu tư cho việc phòng, chống, khắc phục suy thoái, ô
nhiễm và sự cố môi trường; hỗ trợ các dự án bảo vệ môi trường; hỗ trợ các dự
án xử chất thải và đầu tư thay thế công nghệ sạch. Quỹ Môi trường là tổ chức
tài chính Nhà nước hoạt động trên phạm cả nước, hoạt động theo điều lệ được
Thủ tướng Chính phủ phê duyệt. Quỹ môi trường được khai thác các nguồn kinh
phí thu được từ việc áp dụng các công cụ kinh tế như thuế, phí, quota chất
thải, đặt cọc ký cược môi trường, các công kinh tế này cần được nghiên cứu và
triển khai một cách đồng bộ với các giải pháp: hỗ trợ, khuyến khích, tăng
cường năng lực cưỡng chế, tăng cường trang thiết bị kỹ thuật kiểm tra giám sát,
quan trắc môi trường, hoàn thiện hệ thống tiêu chuẩn môi trường.
4. Tăng cường năng lực
quản lý nhà nước về môi trường
Phát triển bền vững trong
thời kỳ công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước và thực hiện chương trình hành
động của thế kỷ 21, thế kỷ của chuẩn mực về sinh thái nhân văn, của hội nhập
khu vực và toàn cầu hoá trong thương mại với môi trường. ...đòi hỏi phải kiện
toàn tổ chức, tăng cường năng lực quản lý nhà nước về bảo vệ môi trường.
Kiện toàn bộ máy tổ chức của
hệ thống quản lý nhà nước về môi trường từ trung ương đến địa phương, nâng cấp
hệ thống cơ quan quản lý môi trường trung ương thành lập Tổng cục Môi trường,
hoặc Bộ Môi trường và kiện toàn tổ chức quản lý môi trường ở các Bộ/ngành;
kiện toàn tổ chức quản lý môi trường ở cấp tỉnh, thành phố, quận huyện và các
vùng kinh tế trọng điểm, các khu công nghiệp tập trung, .v.v..
Tăng cưòng năng lực quản lý
nhà nước về môi trường phù hợp với chức năng, nhiệm vụ của hệ thống tổ chức
như tăng cường nguồn lực về nhân lực về đầu tư cho các hoạt động quản lý môi
trường; chú trọng đầu tư cho nghiên cứu chính sách và pháp luật, kiểm soát ô
nhiễm và chất thải, thanh tra, hệ thống quan trắc và phân tích môi trường,
giáo dục và nâng cao nhận thức môi trường, cũng như tăng cường các cơ sở vật
chất, kỹ thuật cho hoạt động quản lý Nhà nước về môi trường từ Trung ương đến
địa phương.
Nghiên cứu thành lập một cơ
chế quản lý liên ngành, có thể là một hội đồng quốc gia về phát triển bền vững
để điều phối thực hiện các mục tiêu, nội dung các chương trình trong chiến
lược bảo vệ môi trường quốc gia 2001-2010 cũng như thực hiện chương trình hành
động của thế kỷ 21 mà Việt Nam đã ký kết
5. Mở
rộng hợp tác quốc tế và thu hút sự tài trợ của quốc tế
Môi trường quốc gia liên quan
đến môi trường xuyên biên giới khu vực và toàn cầu, vì vậy sự nghiệp bảo vệ
môi trường của Việt nam cũng gắn với sự nghiệp bảo vệ môi trường trong khu vực
và trên toàn thế giới thông qua việc thực hiện các Công ước quốc tế về môi
trường, tham gia các chương trình, dự án đa phương hoặc song phương về bảo vệ
môi trường.
Phải tổ chức kiểm soát chặt
chẽ bằng các biện pháp luật pháp, hành chính nghiêm ngặt đi đôi với đối thoại,
thương lượng trong việc vận dụng các thoả thuận, các công ước, luật pháp quốc
tế và thu hút tài trợ quốc tế như thu hút sự trợ giúp của các nhà tài trợ, của
nguồn ODA, của Quỹ môi trường toàn cầu (GEF), của các hợp tác quốc tế đa
phương, song phương.Phải tăng cường cơ chế phối hợp thông qua việc thành lập
Hội đồng các nhà tài trợ môi trường có thành viên là đại diện của các tổ chức
Quốc tế như chương trình phát triển của Liên hợp quốc (UNDP), Ngân hành Thế
giới (WB), Hiệp hội bảo vệ thiên nhiên thế giới (IUCN),...
Hàng năm cần tổ chức diễn đàn
các nhà tài trợ, tiến hành các hoạt động trao đổi thông tin, thảo luận về các
chủ đề có liên quan, các cơ chế hợp tác giữa các bên liên quan, giữa các nhà
tài trợ và giữa chính phủ với các nhà tài trợ để phối hợp các nguồn viện trợ
cho các chương trình, dự án hợp tác về môi trường.
Trên cơ sở chiến lược bảo vệ
môi trường, cần xây dựng kế hoạch đầu tư dài hạn, xác định các mục tiêu và
danh mục các chương trình, dự án ODA và dự án GEF để cân đối nguồn ngân sách
quốc gia với hỗ trợ tài chính quốc tế. Ðể sử dụng các nguồn tài chính quốc tế
đó có hiệu quả, cần thiết phải tăng cường năng lực các cơ quan đầu mối quốc
gia, quốc tế về các chương trình, dự án thu hút từ nguồn tài trợ quốc tế, nhất
là các dự án được tài trợ từ nguồn vốn ODA, GEF.
Ðối với nguồn vốn ODA cần
nâng tỷ trọng viện trợ ODA cho môi trường lên 2 lần so với tổng vốn viện trợ,
đồng thời điều chỉnh cơ cấu ODA cho môi trường, tập trung viện trợ nhiều hơn
cho các dự án ưu tiên của chiến lược, tăng cường năng lực cho các cơ quan quản
lý môi trường ở TW, bộ/ ngành và địa phương; Chú trọng khai thác nguồn ODA
theo cơ chế của Nghị Ðịnh thư KYOTO trong lĩnh vực biến đổi khí hậu.
Cần nhiều biện pháp có hiệu
quả nhằm tranh thủ tối đa các dự án GEF để hoà nhập các mục tiêu môi trường
quốc gia với mục tiêu môi trường toàn cầu trong các lĩnh vực ưu tiên đã được
lựa chọn. Ðể thu hút được nhiều dự án từ nguồn GEF, nhà nước đầu tư phát triển
năng lực cho tổ chức GEF- Việt Nam, cơ quan điều phối quốc gia trong lĩnh vực
huy động nguồn GEF ở nước ta.
6. Kết hợp chiến lược bảo vệ môi trường quốc gia với chiến lược phát triển
kinh tế xã hội
Chiến lược bảo vệ môi trường
quốc gia 2001-2010 là một bộ phận của chiến lược phát triển kinh tế - xã hội
và là cơ sở để xây dựng chiến lươc bảo vệ môi trường của các ngành, vùng và
địa phương. Các chiến lược đó được thực hiện trong 2 giai đoạn 5 năm:
2001-2005 và 2006-2010.
Giai đoạn 2001-2005 tập trung
vào việc kết hợp giữa chiến lược kế hoạch phát triển kinh tế xã hội của tất cả
các ngành, lĩnh vực nhằm xác định khuôn khổ thích hợp để giám sát, báo cáo và
có tính trách nhiệm. Các hoạt động và kế hoạch về bảo vệ môi trường sẽ được
chuẩn bị để đưa vào kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội. Giai đoạn chính
trong quá trình này là xây dựng và thực hiện kế hoạch môi trường cho các vùng
kinh tế và vùng đa dạng sinh học được ưu tiên. Các chương trình kiểm soát sự ô
nhiễm môi trường, xây dựng năng lực và nâng cao kỹ năng quản lý môi trường.
Giai đoạn 2006-2010 tập trung
thực hiện các dự án ngăn ngừa ô nhiễm môi trường. Trong giai đoạn này phải xử
lý triệt để, đóng cửa hoặc di chuyển địa điểm các cở sở sản xuất đang gây ô
nhiễm môi trường nghiêm trọng, những cơ sở lạc hậu và không có khả năng đáp
ứng được các tiêu chuẩn môi trường; Thực hiện các dự án cải thiện môi trường
dự án nhằm khôi phục và nâng cao chất lượng môi trường.
Các mục tiêu và nội dung của
Chiến lược bảo vệ môi trường quốc gia 2001-2010 được kế hoạch hoá trong kế
hoạch phát triển kinh tế - xã hội quốc gia, các kế hoạch Ngành, địa phương và
theo vùng kinh tế.
Bộ Kế hoạch và Ðầu tư và Bộ
Khoa học, Công nghệ và Môi trường có trách nhiệm thiết lập nhóm công tác liên
bộ để hoà nhập các kế hoạch hành động của Chiến lược bảo vệ môi trường quốc
gia trong kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội hàng năm, 5 năm và 10 năm chiến
lược phát triển kinh tế xã hội. Nhóm công tác này cần thực hiện ít nhất trong
2 năm, có nguồn ngân sách riêng cho hoạt động của nhóm, thành phần nhóm gồm
các nhà kinh tế môi trường để giúp phân tích lợi ích chi phí của các chính
sách phát triển chọn lọc.
7. Lựa chọn hành động
ưu tiên
Việc lựa chọn ưu tiên hành
động trong tổ chức thực hiện luôn là vấn đề có ý nghĩa quan trọng đối với sự
thành công của chiến lược. Thông thường các ưu tiên hành động được lựa chọn
theo nội dung, theo địa bàn và theo các mối quan hệ giữa chúng với thời gian.
Các chương trình hành động ưu tiên: được lựa chọn theo nội dung sau khi đã xác định các
mục tiêu ưu tiên được trình bày trong phụ lục I. Mức độ ưu tiên cao nhất được
giành cho 7 chương trình sau đây:
-
Xây
dựng và thực hiện kế hoạch chủ đạo, toàn diện phát triển công nghiệp bền
vững, bao gồm tất cả các giai đoạn sẻ dụng tài nguyên, sản xuất và quản lý
chất thải.
-
Tiếp
tục ban hành các tiêu chuẩn và quy định về bảo vệ môi trường và sử dụng bền
vững các nguồn nước mặt, các lưu vực, các đập chứa nước và nước ngầm.
-
Phát
huy các phong trào bảo vệ môi trường tại các tổ chức xã hội như thanh niên,
phụ nữ, cựu chiến binh, nông dân và các tổ chức tình nguyện khác.
-
Củng
cố hệ thống quản lý và sử dụng bền vững Tài nguyên rừng thông qua các hình
thức tham gia của cộng đồng.
Mức độ ưu tiên "trung bình"
gồm 20 chương trình.
Và mức độ ưu tiên "thấp" gồm
82 chương trình còn lại.
Các địa bàn ưu tiên: Là các khu bảo tồn, các vườn quốc gia cả trên đất liền và trên biển đã
đư công nhận hoặc đang được đề nghị Chính phủ công nhận, các cơ sở gây ô nhiễm
môi trường nghiêm trọng, các khu vực hoặc vùng đã bị nhiễm độc hoặc đang bị ô
nhiễm trầm trọng. Các địa bàn ưu tiên này được trình bày trong phụ lục II
Ưu tiên theo thời gian:
Các chương trình hành động ưu tiên loại "cao" và "trung bình",
các hoạt động bảo tồn, phục hồi và cải thiện ở các địa bàn ưu tiên sẽ được
thực hiện trong cả 2 kỳ kế hoạch 5 năm: 2001-2005 và 2006-2010.
8. Trách
nhiệm và các cơ quan thực hiện
Dưới sự chỉ đạo trực tiếp của
Thủ tướng chính phủ, Bộ KHCN&MT phối hợp cùng với các bộ, ngành và các địa
phương tổ chức thực hiện chiến lược bảo vệ môi trường quốc gia.
Bộ Kế hoạch và Ðầu tư, theo
chức năng và nhiệm vụ chịu trách nhiệm lập kế hoạch, lồng ghép nội dung của
chiến lược bảo vệ môi trường trong kế hoạch phát triển kinh tế xã hội giai
đoạn 2001-2010, trong các kế hoạch năm kế hoạch 5 năm và 10 năm của đất
nước..Bộ Kế hoạch và Ðầu tư và Bộ Tài chính có trách nhiệm trong việc phân bổ
và tìm nguồn tài chính cần thiết để thực hiện chiến lược bảo vệ môi trường
quốc gia cũng như thực hiện kế hoạch bảo vệ môi trường của các Bộ, ngành và
địa phương.
Bộ Kế hoạch và Ðầu tư và Bộ
Tài chính sẽ đưa ra các chính sách nhằm khuyến khích các cơ sở sản xuất, cá
nhân, các tổ chức đầu tư cho lĩnh vực bảo vệ môi trường.
Dựa trên chiến lược phát
triển kinh tế xã hội và kế hoạch quốc gia về bảo vệ môi trường giai đoạn
2001-2010, Bộ Khoa học, Công nghệ và Môi trường và Bộ Kế hoạch và Ðầu tư phối
hợp với Bộ Tài chính, các bộ ngành và địa phương cụ thể hoá các kế hoạch hành
động ở các bộ ngành, địa phương để thực hiện kế hoạch quốc gia về bảo vệ môi
trường trong từng giai đoạn.
9. Giám
sát và đánh giá việc thực hiện chiến lược
Hàng năm và mỗi năm, Bộ KH&
ÐT và Bộ KH,CN&MT cùng với Bộ Tài chính và các bộ, ngành và địa phương xem xét
và đánh giá việc thực hiện Chiến lược bảo vệ môi trường quốc gia 2001-2010.
Mỗi bộ phận chương trình chình sẽ được giám sát và đánh giá theo các mục tiêu
đã đề ra.
Từng Bộ, ngành và địa phương
phải trình bản báo cáo đánh giá tiến độ thực hiện lên Thủ tướng chính phủ. Nếu
như Hội đồng quốc gia phát triển bền vững được thành lập, Hội đồng sẽ điều
phối quá trình giám sát và đánh giá sau đó trình báo cáo đánh giá tổng thể lên
Thủ tướng Chính phủ. Bản đánh giá này có những kiến nghị điều chỉnh và bổ sung
kế hoạch thực hiện bảo vệ môi trường quốc gia.
Về đầu trang
NGHỊ ĐỊNH CỦA CHÍNH PHỦ SỐ : 121/2004/NĐ-CP, NGÀY 12 THÁNG
5 NĂM 2004 QUY ĐỊNH VỀ XỬ PHẠT VI PHẠM HÀNH CHÍNH TRONG LĨNH VỰC BẢO
VỆ MÔI TRƯỜNG
______
CHÍNH PHỦ
Căn cứ Luật Tổ
chức Chính phủ ngày 25 tháng 12 năm 2001;
Căn cứ Luật Bảo
vệ môi trường ngày 27 tháng 12 năm 1993;
Căn cứ Pháp lệnh
Xử lý vi phạm hành chính ngày 02 tháng 7 năm 2002;
Theo đề nghị của
Bộ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường,
NGHỊ
ĐỊNH :
Chương I
Những quy định
chung
Điều 1. Phạm vi điều chỉnh
1. Nghị định này quy định các hành vi vi phạm
hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường, hình thức xử phạt, mức phạt, thẩm
quyền xử phạt, thủ tục xử phạt và các biện pháp khắc phục hậu quả.
2. Vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi
trường là những hành vi vi phạm các quy định quản lý nhà nước trong lĩnh vực
bảo vệ môi trường do cá nhân, tổ chức thực hiện một cách cố ý hoặc vô ý mà
không phải là tội phạm và theo quy định của Pháp lệnh Xử lý vi phạm hành chính
và Nghị định này phải bị xử lý vi phạm hành chính.
3. Vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi
trường quy định tại Nghị định này bao gồm:
a) Vi phạm các quy định về thực hiện đăng ký đạt
tiêu chuẩn môi trường, báo cáo đánh giá tác động môi trường và các quy
định khác về bảo vệ môi trường;
b) Vi phạm các quy định về thực hiện phòng,
chống, khắc phục ô nhiễm, suy thoái, sự cố môi trường.
4. Những hành vi vi phạm hành chính về bảo vệ
môi trường quy định tại các nghị định khác của Chính phủ (sau đây gọi là các
Nghị định có liên quan) được áp dụng các quy định tại các Nghị định đó.
Điều
2. Đối tượng bị xử phạt
1.
Cá nhân, tổ chức Việt Nam có hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ
môi trường đều bị xử phạt theo các quy định tại Nghị định này và các nghị định
có liên quan.
2.
Cá nhân, tổ chức nước ngoài có hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo
vệ môi trường trong phạm vi lãnh thổ, vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa
của nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam đều bị xử phạt như cá nhân, tổ
chức Việt Nam theo các quy định tại Nghị định này và các nghị định có liên
quan, trừ trường hợp các Điều ước quốc tế mà nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa
Việt Nam ký kết hoặc gia nhập có quy định khác.
3.
Cá nhân là người chưa thành niên có hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực
bảo vệ môi trường thì bị xử phạt theo các quy định tại Điều 7 của Pháp lệnh Xử
lý vi phạm hành chính.
Điều
3. Nguyên tắc xử phạt
1.
Mọi hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường phải được phát
hiện, xử phạt kịp thời và bị đình chỉ ngay.
Việc xử phạt phải được tiến hành nhanh chóng, công minh, triệt để; mọi hậu
quả về môi trường do hành vi vi phạm hành chính gây ra phải được khắc phục
theo đúng quy định của pháp luật.
2.
Cá nhân, tổ chức chỉ bị xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi
trường khi thực hiện hành vi vi phạm quy định tại Nghị định này và các nghị
định khác của Chính phủ quy định về xử phạt vi phạm hành chính có liên quan
đến môi trường.
3. Một hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường chỉ bị xử
phạt vi phạm hành chính một lần.
Một người, một tổ chức thực hiện nhiều hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh
vực bảo vệ môi trường thì bị xử phạt về từng hành vi vi phạm.
Nhiều người, nhiều tổ chức cùng thực hiện một hành vi vi phạm hành chính
trong lĩnh vực bảo vệ môi trường thì mỗi người, mỗi tổ chức vi phạm đều bị xử
phạt.
4. Việc xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường phải căn
cứ vào tính chất, mức độ vi phạm, nhân thân người vi phạm và những tình tiết
giảm nhẹ, tình tiết tăng nặng để quyết định hình thức, biện pháp xử lý thích
hợp.
5.
Không xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường trong các
trường hợp thuộc tình thế cấp thiết, sự kiện bất ngờ hoặc vi phạm hành chính
của cá nhân trong khi mắc bệnh tâm thần hoặc các bệnh khác đã làm mất khả năng
nhận thức hoặc khả năng tự điều khiển hành vi.
Điều
4. Tình tiết giảm nhẹ, tình tiết tăng nặng
Các tình tiết giảm nhẹ, tình tiết tăng nặng áp dụng trong việc xử phạt vi phạm
hành chính đối với các hành vi vi phạm quy định tại Chương II Nghị định này
được thực hiện theo quy định tại Điều 8 và Điều 9 của Pháp lệnh Xử lý vi phạm
hành chính.
Điều
5. Thời hiệu xử phạt
vi phạm hành chính
1.
Thời hiệu xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường là hai
năm, kể từ ngày hành vi vi phạm hành chính được thực hiện; nếu quá thời hạn
nói trên thì không xử phạt, nhưng vẫn áp dụng các biện pháp khắc phục hậu quả
quy định tại điểm a, điểm b, điểm c, điểm d khoản 3 Điều 7 của Nghị định này.
2.
Đối với cá nhân bị khởi tố, truy tố hoặc có quyết định đưa vụ án ra xét xử
theo thủ tục tố tụng hình sự mà có quyết định đình chỉ điều tra hoặc đình chỉ
vụ án, mà hành vi vi phạm có dấu hiệu vi phạm hành chính về bảo vệ môi trường
thì bị xử phạt vi phạm hành chính về bảo vệ môi trường; thời hiệu xử phạt vi
phạm hành chính là ba tháng, kể từ ngày người có thẩm quyền nhận được quyết
định đình chỉ và hồ sơ vụ vi phạm.
3.
Trong thời hạn quy định tại khoản 1, khoản 2 Điều này nếu cá nhân, tổ chức có
vi phạm hành chính mới trong lĩnh vực bảo vệ môi trường hoặc cố tình trốn
tránh, cản trở việc xử phạt thì không áp dụng thời hiệu quy định tại khoản 1,
khoản 2 Điều này. Thời hiệu xử phạt vi phạm hành chính được tính lại kể từ
thời điểm thực hiện vi phạm hành chính mới hoặc kể từ thời điểm chấm dứt hành
vi cố tình trốn tránh, cản trở việc xử phạt.
Điều
6. Thời hạn được coi là chưa bị xử phạt vi phạm hành chính
Cá
nhân, tổ chức bị xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường
nếu quá một năm, kể từ ngày chấp hành xong quyết định xử phạt hoặc từ ngày hết
hiệu lực thi hành quyết định xử phạt mà không tái phạm thì được coi như chưa
bị xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường.
Điều
7. Hình thức xử phạt và biện pháp khắc phục hậu quả
1.
Đối với mỗi hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường, cá
nhân, tổ chức vi phạm phải chịu một trong các hình thức xử phạt chính sau đây:
a) Cảnh cáo;
b) Phạt tiền.
Mức quy định phạt tiền tối đa đối với một hành vi vi phạm
trong lĩnh vực bảo vệ môi trường là 70.000.000 đồng.
2. Tuỳ theo tính chất, mức độ vi phạm, cá nhân, tổ chức vi
phạm có thể bị áp dụng một hoặc các hình thức xử phạt bổ sung sau đây:
a) Tước quyền sử dụng Giấy chứng nhận đạt tiêu chuẩn môi
trường và các loại giấy phép có nội dung liên quan về bảo vệ môi trường (sau
đây gọi tắt là Giấy phép môi trường) có thời hạn hoặc không thời hạn;
b) Tịch thu tang vật, phương tiện được sử dụng để vi phạm
hành chính trong lĩnh vực môi trường.
3. Ngoài các hình thức xử phạt quy định tại khoản 1, khoản
2 Điều này, cá nhân, tổ chức vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi
trường còn có thể bị áp dụng một hoặc nhiều biện pháp khắc phục hậu quả sau
đây:
a) Buộc thực hiện có thời hạn các biện pháp bảo vệ môi
trường do cơ quan quản lý nhà nước về bảo vệ môi trường yêu cầu;
b)
Buộc thực hiện các biện pháp khắc phục tình trạng ô nhiễm, suy thoái, sự cố
môi trường do hành vi vi phạm gây ra;
c) Buộc đưa ra khỏi lãnh thổ Việt Nam hoặc buộc tái xuất hàng hoá, vật phẩm
gây ô nhiễm môi trường;
d) Buộc tiêu huỷ hàng hoá, vật phẩm gây ô nhiễm môi trường.
4. Cá nhân, tổ chức vi phạm không tự nguyện thực hiện các
biện pháp quy định tại điểm a, điểm b, điểm c, điểm d khoản 3 Điều này thì bị
áp dụng các biện pháp cưỡng chế và phải chịu mọi chi phí cho việc áp dụng các
biện pháp cưỡng chế đó. Việc cưỡng chế thi hành được thực hiện theo quy định
tại Điều 66 Pháp lệnh Xử lý vi phạm hành chính.
Chương
II
Các hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực
bảo vệ môi trường, Hình thức xử phạt và mức xử phạt
Điều 8. Vi phạm các quy định về đăng ký đạt tiêu chuẩn môi trường, báo cáo
đánh giá tác động môi trường, Giấy chứng nhận đạt tiêu chuẩn môi trường và các
giấy phép khác về môi trường
1. Phạt cảnh cáo hoặc phạt tiền từ 500.000 đồng đến 1.000.000 đồng đối với
hành vi không thực hiện đăng ký đạt tiêu chuẩn môi trường đối với các cơ sở
thuộc đối tượng quy định phải đăng ký đạt tiêu chuẩn môi trường để trình cơ
quan quản lý nhà nước về bảo vệ môi trường xác nhận mà đã tiến hành xây dựng
công trình.
2. Phạt tiền từ 1.000.000 đồng đến 2.000.000 đồng đối với hành vi không lập
báo cáo đánh giá tác động môi trường đối với các cơ sở thuộc đối tượng quy
định phải lập
báo cáo đánh giá tác động môi trường để trình cơ
quan quản lý nhà nước về bảo vệ môi trường phê chuẩn mà đã tiến hành xây dựng
công trình.
3. Phạt tiền từ 1.500.000 đồng đến 3.000.000 đồng đối với hành vi không thực
hiện đăng ký đạt tiêu chuẩn môi trường đối với
cơ sở đang hoạt động thuộc đối tượng quy định phải đăng ký đạt tiêu chuẩn môi
trường.
4. Phạt tiền từ 3.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng đối với một trong các hành
vi vi phạm sau đây:
a)
Không đăng ký đạt tiêu chuẩn môi trường đối với cơ sở trong khu công nghiệp
đang hoạt động
thuộc đối tượng quy định phải đăng ký đạt tiêu chuẩn môi trường;
b) Không lập báo cáo đánh giá tác động môi trường đối với
cơ sở đang hoạt động thuộc đối tượng quy định phải lập báo cáo đánh giá tác
động môi trường;
c) Hoạt động không có giấy phép về môi trường theo quy định của cơ quan
quản lý nhà nước về bảo vệ môi trường đối với các cơ sở thuộc đối tượng phải
lập Bản đăng ký đạt tiêu chuẩn môi trường.
5. Phạt tiền từ 5.000.000 đến 10.000.000 đồng đối với hành vi hoạt động không
có giấy phép về môi trường theo quy định của cơ quan quản lý nhà nước về bảo
vệ môi trường đối với các cơ sở thuộc đối tượng phải lập báo cáo đánh giá tác
động môi trường và cơ sở trong khu công nghiệp thuộc đối tượng phải lập bản
đăng ký đạt tiêu chuẩn môi trường.
6.
Biện pháp khác đối với vi phạm quy định tại Điều này:
a) Buộc thực hiện có thời hạn đăng ký đạt tiêu chuẩn môi trường, lập báo cáo
đánh giá tác động môi trường;
b) Buộc thực hiện có thời hạn các thủ tục để được cấp Giấy phép môi trường.
Điều
9. Vi phạm các quy định về thực hiện những nội dung trong Bản đăng ký đạt tiêu
chuẩn môi trường, báo cáo đánh giá tác động môi trường
1. Phạt cảnh cáo hoặc phạt tiền từ 500.000 đồng đến 2.000.000 đồng đối với
hành vi thực hiện không đúng những nội dung trong Bản đăng ký đạt tiêu chuẩn
môi trường được xác nhận.
2. Phạt tiền từ 2.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng đối với hành vi không thực
hiện những nội dung trong Bản đăng ký đạt tiêu chuẩn môi trường được xác nhận.
3. Phạt tiền từ 3.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng đối với hành vi thực hiện
không đúng những nội dung trong Bản đăng ký đạt tiêu chuẩn môi trường được xác
nhận của các cơ sở trong khu công nghiệp hoặc trong báo cáo đánh giá tác động
môi trường đã được phê chuẩn.
4. Phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng đối với hành vi không thực
hiện những nội dung trong Bản đăng ký đạt tiêu chuẩn môi trường được xác nhận
của các cơ sở hoạt động trong khu công nghiệp hoặc trong báo cáo đánh giá tác
động môi trường được phê chuẩn.
5. Biện pháp khác đối với vi phạm quy định tại Điều này:
Buộc thực hiện có thời hạn đối với vi phạm quy định tại khoản 1, khoản 2,
khoản 3 và khoản 4 Điều này.
Điều
10. Vi phạm các quy định về xả nước thải
1. Phạt cảnh cáo hoặc phạt tiền từ 100.000 đồng đến 500.000 đồng đối với hành
vi xả nước thải vượt tiêu chuẩn cho phép dưới hai lần.
2.
Phạt tiền từ 2.000.000 đồng đến 8.000.000 đồng đối với hành vi xả nước thải
vượt tiêu chuẩn cho phép từ hai lần trở lên.
3.
Phạt tiền từ 15.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng đối với hành vi xả nước thải
có chứa chất nguy hại vượt tiêu chuẩn cho phép.
4. Phạt tiền từ 60.000.000 đồng đến 70.000.000 đồng đối với hành vi xả nước
thải có chứa chất phóng xạ gây nhiễm xạ môi trường vượt mức cho phép.
5. Hình thức xử phạt bổ sung và biện pháp khắc phục hậu quả đối với vi phạm
quy định tại Điều này:
a) Tước quyền sử dụng Giấy phép môi trường từ 90 ngày đến 180 ngày đối với
các vi phạm quy định tại khoản 2, khoản 3 Điều này;
Tước quyền sử dụng Giấy phép môi trường không thời hạn đối với các vi phạm
quy định tại khoản 4 Điều này;
b) Buộc khắc phục hậu quả do hành vi vi phạm quy định tại khoản 1, khoản 2,
khoản 3 và khoản 4 Điều này gây ra.
Điều
11. Vi phạm các quy định về thải khí, bụi.
1.
Phạt cảnh cáo hoặc phạt tiền từ 100.000 đồng đến 500.000 đồng đối với một
trong các hành vi vi phạm sau đây:
a) Thải khí, bụi vượt tiêu chuẩn môi trường cho phép vào môi trường;
b) Thải mùi hôi thối, mùi khó chịu trực tiếp vào môi trường không qua thiết
bị hạn chế ô nhiễm môi trường.
2. Phạt tiền từ 2.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng đối với hành vi vi phạm quy
định tại điểm a khoản 1 Điều này
vượt tiêu chuẩn cho phép từ hai lần trở lên.
3. Phạt tiền từ 15.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng đối với hành vi thải khí
thải, bụi thải có chứa chất nguy hại vượt tiêu chuẩn cho phép.
4. Phạt tiền từ 60.000.000 đồng đến 70.000.000 đồng đối với hành vi thải khí
thải, bụi thải có chứa chất phóng xạ gây nhiễm xạ môi trường vượt mức cho
phép.
5. Hình thức xử phạt bổ sung và biện pháp khắc phục hậu quả đối với vi phạm
quy định tại Điều này:
a) Tước quyền sử dụng Giấy chứng nhận đạt tiêu chuẩn môi trường từ 90 ngày
đến 180 ngày đối với các vi phạm tại khoản 2, khoản 3 Điều này;
Tước quyền sử dụng Giấy chứng nhận đạt tiêu chuẩn môi trường không thời hạn
đối với các vi phạm tại khoản 4 Điều này;
b) Buộc khắc phục hậu quả do hành vi vi phạm quy định tại khoản 1, khoản 2,
khoản 3 và khoản 4 Điều này gây ra.
Điều 12. Vi phạm các quy định về thải chất thải rắn
1. Phạt cảnh cáo hoặc phạt tiền từ 100.000 đồng đến 500.000 đồng đối với hành
vi thải chất thải rắn không đúng quy định.
2. Phạt tiền từ 2.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng đối với hành vi vi phạm quy
định tại khoản 1 Điều này gây ô nhiễm môi trường.
3. Phạt tiền từ 15.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng đối với hành vi vi phạm
quy định tại khoản 2 Điều này trong trường hợp chất thải rắn có chứa chất thải
nguy hại vượt tiêu chuẩn cho phép.
4. Phạt tiền từ 60.000.000 đồng đến 70.000.000 đồng đối với hành vi vi phạm
quy định tại khoản 1 Điều này trong trường hợp chất thải rắn có chứa chất
phóng xạ gây nhiễm xạ môi trường vượt mức cho phép.
5. Hình thức xử phạt bổ sung và biện pháp khắc phục hậu quả đối với hành vi
vi phạm quy định tại Điều này:
a) Tước quyền sử dụng Giấy phép môi trường từ 90 ngày đến 180 ngày đối với
các vi phạm quy định tại khoản 2, khoản 3 Điều này;
Tước quyền sử dụng Giấy phép môi trường không thời hạn đối với các vi phạm tại
khoản 4 Điều này;
b) Buộc khắc phục hậu quả do hành vi vi phạm quy định tại khoản 1, khoản 2,
khoản 3 và khoản 4 Điều này gây ra.
Điều 13. Vi phạm các quy định về tiếng ồn, độ rung
1. Phạt cảnh cáo hoặc phạt tiền từ 500.000 đồng đến 1.000.000 đồng đối với
hành vi gây tiếng ồn, độ rung vượt tiêu chuẩn môi trường cho phép.
2. Phạt tiền từ 2.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng đối với hành vi gây tiếng
ồn, độ rung vượt tiêu chuẩn môi trường cho phép trong khoảng thời gian từ 22
giờ ngày hôm trước đến 6 giờ ngày hôm sau.
3.
Biện pháp khác đối với các hành vi vi phạm tại Điều này:
Buộc
khắc phục hậu quả do hành vi vi phạm quy định tại
khoản 1, khoản 2 Điều này gây ra.
Điều 14.
Vi phạm các quy định về quản lý, vận chuyển và xử lý chất thải
1.
Phạt cảnh cáo hoặc phạt tiền từ 500.000 đồng đến 2.000.000 đồng đối với hành
vi quản lý, vận chuyển và xử lý chất thải, các chất gây ô nhiễm môi trường
không theo đúng quy định về bảo vệ môi trường.
2. Phạt tiền từ 2.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng đối với hành vi vi phạm quy
định tại khoản 1 Điều này gây ô nhiễm môi trường.
3.
Phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng đối với hành vi quản lý, vận
chuyển và xử lý chất thải nguy hại hoặc có chứa chất phóng xạ không đúng quy
định về bảo vệ môi trường.
4. Phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng đối với hành vi quản lý,
vận chuyển và xử lý chất thải nguy hại gây ô nhiễm môi trường.
5. Phạt tiền từ 60.000.000 đồng đến 70.000.000 đồng đối với hành vi quản lý,
vận chuyển và xử lý chất thải có chứa chất phóng xạ gây nhiễm xạ môi trường
vượt mức cho phép.
6. Hình thức xử phạt bổ sung và biện pháp khắc phục hậu quả đối với hành vi
vi phạm quy định tại Điều này:
a) Tước Giấy phép môi trường từ 90 ngày đến 180 ngày đối với các vi phạm quy
định tại khoản 2, khoản 3, khoản 4 Điều này;
Tước Giấy phép môi trường không thời hạn đối với các vi phạm tại khoản 5 Điều
này;
b) Buộc khắc phục hậu quả do hành vi vi phạm quy định tại khoản 2, khoản 3,
khoản 4 và khoản 5 Điều này gây ra.
Điều
15. Vi phạm các quy định về nhập khẩu, xuất khẩu phế liệu
1.
Phạt tiền từ 2.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng đối với hành vi nhập khẩu, xuất
khẩu, quá cảnh, tạm nhập để tái xuất, tạm xuất để tái nhập, chuyển khẩu phế
liệu không theo đúng quy định của cơ quan quản lý nhà nước về bảo vệ môi
trường.
2. Phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng đối với hành vi nhập khẩu,
xuất khẩu, quá cảnh, tạm nhập để tái xuất, tạm xuất để tái nhập, chuyển khẩu
phế liệu mà không được cơ quan có thẩm quyền quản lý nhà nước về bảo vệ môi
trường cho phép.
3. Phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng đối với các hành vi vi
phạm quy định tại khoản 1, khoản 2 Điều này gây ô nhiễm môi trường.
4. Phạt tiền từ 55.000.000 đồng đến 70.000.000 đồng đối với hành vi quy định
tại khoản 2 Điều này trong trường hợp là chất thải nguy hại hoặc chất phóng xạ
vượt tiêu chuẩn môi trường cho phép.
5. Biện pháp khắc phục hậu quả đối với các hành vi vi phạm tại Điều này:
a) Buộc tiêu huỷ hoặc tái xuất phế liệu hoặc chất thải nguy hại;
b)
Buộc khắc phục hậu quả do hành vi vi phạm quy định
tại khoản 3, khoản 4 Điều này gây ra.
Điều
16. Vi phạm các quy định trong các hoạt động nghiên cứu, sản xuất, nhập khẩu
công nghệ, hoá chất độc hại, sinh vật biến đổi gen và các sản phẩm của chúng
1.
Phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng đối với hành vi nhập khẩu công
nghệ, hoá chất độc hại, sinh vật biến đổi gen và các sản phẩm của chúng không
theo đúng quy định của Nhà nước về bảo vệ môi trường.
2. Phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng đối với hành vi nhập khẩu
công nghệ, hoá chất độc hại, sinh vật biến đổi gen và các sản phẩm của chúng
mà không được phép của cơ quan nhà nước có thẩm quyền.
3. Phạt tiền từ 30.000.000 đồng đến 45.000.000 đồng đối với hành vi làm trái
quy định trong nghiên cứu, ứng dụng, chuyển giao, sản xuất, vận chuyển đối với
sinh vật biến đổi gen và các sản phẩm của chúng.
4. Phạt tiền từ 55.000.000 đồng đến 70.000.000 đồng đối với các hành vi vi
phạm quy định tại khoản 1, khoản 2, khoản 3 Điều này gây ô nhiễm môi trường.
5. Hình thức phạt bổ sung và biện pháp khắc phục hậu quả đối với các hành vi
vi phạm tại Điều này:
a) Tước quyền sử dụng giấy phép từ 30 ngày đến 90 ngày đối với các vi phạm
quy định Điều này;
b) Buộc tiêu huỷ hoặc tái xuất;
c)
Buộc khắc phục hậu quả do hành vi vi phạm quy định
tại khoản 4 Điều này gây ra.
Điều
17. Vi phạm các quy định về bảo tồn thiên nhiên
1.
Phạt cảnh cáo hoặc phạt tiền từ 200.000 đồng đến 1.000.000 đồng đối với hành
vi khai thác khu bảo tồn thiên nhiên, vườn quốc gia không đúng quy định về bảo
vệ môi trường.
2. Phạt tiền từ 15.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng đối với hành vi khai thác
khu bảo tồn thiên nhiên không đúng quy định về bảo vệ môi trường, gây suy
thoái môi trường.
3. Phạt tiền từ 50.000.000 đồng đến 60.000.000 đồng đối với hành vi khai thác
vườn quốc gia không đúng quy định về bảo vệ môi trường, gây suy thoái môi
trường.
4. Biện pháp khắc phục hậu quả đối với các hành vi vi phạm tại Điều này:
Buộc khắc phục hậu quả do hành vi vi phạm quy định tại khoản 2, khoản 3 Điều
này gây ra.
Điều
18. Vi phạm các quy định về phòng, chống sự cố môi trường trong tìm
kiếm, thăm dò, khai thác, vận chuyển dầu khí
1.
Phạt tiền từ 2.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng đối với một trong các hành vi
vi phạm sau đây:
a) Không trang bị phương tiện phòng, chống rò rỉ dầu, cháy nổ dầu, tràn dầu
theo quy định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền;
b) Không có phương án phòng, chống rò rỉ dầu, cháy nổ dầu, tràn dầu theo quy
định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền.
2. Phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng đối với hành vi gây ra sự
cố rò rỉ dầu, cháy nổ dầu, tràn dầu.
3. Phạt tiền từ 55.000.000 đồng đến 70.000.000 đồng đối với hành vi vi phạm
quy định tại khoản 2 Điều này gây ô nhiễm môi trường.
4.
Biện pháp khắc phục hậu quả đối với hành vi vi phạm tại Điều này:
Buộc thực hiện các biện pháp khắc phục tình trạng ô nhiễm môi trường do hành
vi vi phạm quy định tại khoản 2, khoản 3 Điều này gây ra.
Điều
19.
Vi phạm các quy định về sản xuất, vận chuyển, kinh doanh, nhập khẩu, tàng
trữ, sử dụng pháo hoa và các chất dễ gây cháy nổ
1. Phạt cảnh cáo hoặc phạt tiền từ 2.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng đối với
hành vi sản xuất, vận chuyển, kinh doanh, nhập khẩu, tàng trữ, sử dụng pháo
hoa và các chất dễ gây cháy nổ không đúng quy định về bảo vệ môi trường.
2. Phạt cảnh cáo hoặc phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 15.000.000 đồng đối với
hành vi sản xuất, vận chuyển, tàng trữ, sử dụng pháo hoa và các chất dễ gây
cháy nổ gây ô nhiễm môi trường.
3. Phạt tiền từ 15.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng đối với hành vi sử dụng
các loại thuốc nổ lấy từ bom, mìn, lựu đạn và các loại vũ khí khác để sản xuất
pháo hoa.
4. Phạt tiền từ 55.000.000 đồng đến 70.000.000 đồng đối với hành vi vi phạm
khoản 1, khoản 2, khoản 3 Điều này gây sự cố môi trường.
5. Hình thức xử phạt bổ sung và các biện pháp khắc phục hậu quả đối với hành
vi vi phạm tại Điều này:
a)
Tịch thu hàng hoá, vật phẩm;
b) Buộc thực hiện các biện pháp khắc phục tình trạng ô nhiễm môi trường do
hành vi vi phạm quy định tại khoản 2, khoản 3 và khoản 4 Điều này gây ra.
Điều
20. Vi phạm quy định về ô nhiễm đất
1.
Phạt cảnh cáo hoặc phạt tiền từ 100.000 đồng đến 500.000 đồng đối với hành vi
chôn vùi hoặc thải vào đất các chất gây ô nhiễm không theo đúng quy định về
bảo vệ môi trường.
2. Phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 15.000.000
đồng đối với hành vi vi phạm quy định tại khoản 1 Điều này gây ô nhiễm đất.
3. Phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 35.000.000
đồng đối với hành vi vi phạm quy định tại khoản 2 Điều này trong trường hợp
chất gây ô nhiễm có chứa chất thải nguy hại vượt tiêu chuẩn cho phép.
4. Phạt tiền từ 60.000.000 đồng đến 70.000.000 đồng đối với
hành vi vi phạm quy định tại khoản 2 Điều này trong
trường hợp chất gây ô nhiễm có chứa chất phóng xạ gây nhiễm xạ môi trường vượt
mức cho phép.
5. Biện pháp khắc phục hậu
quả đối với hành vi vi phạm tại Điều này:
Buộc thực hiện
các biện pháp khắc phục tình trạng ô nhiễm, suy thoái môi trường do hành vi vi
phạm quy định tại khoản 2, khoản 3 và khoản 4 Điều này gây ra.
Điều
21. Vi phạm quy định về ô nhiễm môi trường nước
1. Phạt cảnh cáo
hoặc phạt tiền từ 100.000 đồng đến 500.000 đồng đối với hành vi xả, thải vào
môi trường nước các chất gây ô nhiễm vượt quá tiêu chuẩn cho phép.
2. Phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 15.000.000
đồng đối với hành vi vi phạm quy định tại khoản 1 Điều này gây ô nhiễm nước.
3. Phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 30.000.000
đồng đối với hành vi vi phạm quy định tại khoản 2 Điều này trong trường hợp
chất gây ô nhiễm có chứa chất thải nguy hại vượt tiêu chuẩn môi trường cho
phép.
4. Phạt tiền từ 60.000.000 đồng đến 70.000.000
đồng đối với hành vi vi phạm quy định tại khoản 2 Điều này trong trường hợp
chất gây ô nhiễm có chứa chất phóng xạ gây nhiễm xạ môi trường vượt mức cho
phép.
5. Biện pháp khắc phục hậu quả đối với hành vi
vi phạm tại Điều này:
Buộc thực hiện
các biện pháp khắc phục tình trạng ô nhiễm, suy thoái môi trường do hành vi vi
phạm quy định tại khoản 2, khoản 3 và khoản 4 Điều này gây ra.
Điều 22. Vi phạm quy định về ô
nhiễm không khí
1. Phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 15.000.000
đồng đối với hành vi thải các loại khói, bụi, chất độc hại hoặc các yếu tố độc
hại khác vào không khí, gây ô nhiễm không khí.
2. Phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 35.000.000
đồng đối với hành vi vi phạm quy định tại khoản 1 Điều này trong trường hợp
chất gây ô nhiễm có chứa chất thải nguy hại gây hậu quả xấu đến con người và
thiên nhiên.
3. Phạt tiền từ 60.000.000 đồng đến 70.000.000
đồng đối với hành vi vi phạm quy định tại khoản 1 Điều này trong trường hợp
chất gây ô nhiễm có chứa chất phóng xạ gây nhiễm xạ môi trường vượt mức cho
phép.
4. Biện pháp khắc phục hậu quả đối với hành vi
vi phạm tại Điều này:
Buộc khắc phục hậu quả do hành vi vi phạm quy
định tại khoản 1, khoản 2 và khoản 3 Điều này gây ra.
Điều
23.
Vi
phạm các quy định về ứng cứu và khắc phục hậu quả sự cố môi
trường
1. Phạt cảnh cáo hoặc phạt tiền từ 100.000 đồng đến 500.000 đồng đối với
một trong các hành vi sau đây:
a) Không kịp thời báo cho ủy ban nhân dân, cơ quan quản lý nhà nước về bảo
vệ môi trường nơi gần nhất khi phát hiện sự cố môi trường.
b) Không thực hiện những biện pháp thuộc trách nhiệm của mình để kịp thời
khắc phục sự cố môi trường.
c) Không chấp hành hoặc chấp hành không đúng lệnh huy động khẩn cấp nhân
lực, vật tư, phương tiện để khắc phục sự cố môi trường.
2. Phạt tiền từ 2.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng đối
với các hành vi vi phạm quy định tại khoản 1 Điều này trong trường hợp gây ô
nhiễm môi trường.
3. Phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng
đối với các hành vi vi phạm quy định tại khoản 1 Điều này trong trường hợp gây
ô nhiễm môi trường trên diện rộng, thời gian khắc phục hậu quả lâu dài.
4. Các biện pháp khác đối với hành vi vi phạm quy định tại Điều này:
Buộc thực hiện các biện pháp khắc phục tình trạng
ô nhiễm, suy thoái môi trường do hành vi vi phạm quy định tại khoản 1, khoản 2
và khoản 3 Điều này gây ra.
Điều
24. Hành vi cản trở hoạt động quản lý nhà nước về bảo vệ môi trường
1. Phạt cảnh cáo hoặc phạt tiền từ 200.000 đồng đến 500.000
đồng đối với hành vi cản trở công tác điều tra, nghiên cứu, kiểm soát, đánh
giá hiện trạng môi trường.
2. Phạt cảnh cáo hoặc phạt tiền từ 1.000.000 đồng đến
3.000.000 đồng đối với hành vi báo cáo không trung thực về hiện trạng môi
trường cho cơ quan quản lý nhà nước về bảo vệ môi trường.
3. Phạt tiền từ 1.000.000 đồng đến 4.000.000 đồng đối với
hành vi cản trở công tác thanh tra, kiểm tra về bảo vệ môi trường do cơ quan
quản lý nhà nước về bảo vệ môi trường tiến hành.
4. Biện pháp khác đối với vi phạm quy định tại Điều này:
Buộc thực hiện các yêu cầu của cơ quan quản lý nhà nước về bảo vệ môi
trường.
Chương III
Thẩm quyền, thủ tục xử phạt
Điều
25. Thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính của Chủ tịch ủy
ban nhân dân các cấp
1. Chủ tịch ủy ban nhân dân xã, phường, thị trấn có quyền:
a) Phạt cảnh cáo;
b) Phạt tiền đến 500.000 đồng;
c) Tịch thu hàng hoá, vật phẩm gây ô nhiễm môi trường có giá trị đến 500.000
đồng;
d) Buộc khắc phục tình trạng ô nhiễm môi trường, suy thoái môi trường do hành
vi vi phạm gây ra;
đ) Buộc tiêu huỷ hàng hoá, vật phẩm gây ô nhiễm môi trường.
2. Chủ tịch ủy ban nhân dân huyện, quận, thị xã, thành phố thuộc tỉnh có
quyền:
a) Phạt cảnh cáo;
b) Phạt tiền đến 20.000.000 đồng;
c) Tịch thu hàng hoá, vật phẩm gây ô nhiễm môi trường;
d) Buộc thực hiện các biện pháp khắc phục tình trạng ô nhiễm môi trường do
hành vi vi phạm gây ra;
đ) Buộc tiêu huỷ hàng hoá, vật phẩm gây ô nhiễm môi trường.
3.
Chủ tịch ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương có quyền:
a) Phạt cảnh cáo;
b) Phạt tiền đến 70.000.000 đồng;
c) Tước quyền sử dụng Giấy phép môi trường do Sở Tài nguyên và Môi trường cấp;
d) Tịch thu hàng hoá, vật phẩm gây ô nhiễm môi trường;
đ) Buộc thực hiện các biện pháp khắc phục tình trạng ô nhiễm môi trường, suy
thoái môi trường do hành vi vi phạm gây ra;
e) Buộc tiêu huỷ hàng hoá, vật phẩm gây ô nhiễm môi trường.
Điều 26. Thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính của thanh tra
chuyên ngành về bảo vệ môi trường
1. Thanh tra viên chuyên ngành về tài nguyên và môi trường
của Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, của Bộ
Tài nguyên và Môi trường đang thi hành công vụ có quyền:
a) Phạt cảnh cáo;
b) Phạt tiền đến 200.000 đồng;
c) Tịch thu hàng hoá, vật phẩm gây ô nhiễm môi trường có giá trị đến
2.000.000 đồng;
d) Buộc tiêu huỷ hàng hoá, vật phẩm gây ô nhiễm môi trường;
đ) Buộc thực hiện các biện pháp khắc phục tình trạng ô nhiễm
môi trường, suy thoái môi trường do hành vi vi phạm gây ra.
2. Chánh Thanh tra chuyên ngành tài nguyên và môi trường của Sở Tài nguyên và
Môi trường tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương có quyền:
a) Phạt cảnh cáo;
b) Phạt tiền đến 20.000.000 đồng;
c) Tước quyền sử dụng Giấy phép môi trường thuộc thẩm quyền;
d) Tịch thu hàng hoá, vật phẩm gây ô nhiễm môi trường;
đ) Buộc tiêu huỷ hàng hoá, vật phẩm gây ô nhiễm môi trường;
e) Buộc thực hiện
các biện pháp khắc phục tình trạng ô nhiễm môi trường, suy thoái môi trường do
hành vi vi phạm quy định tại Điều này gây ra.
3. Chánh Thanh tra môi trường của Bộ Tài nguyên và Môi trường có quyền:
a) Phạt cảnh cáo;
b) Phạt tiền đến 70.000.000 đồng;
c) Tước quyền sử dụng Giấy phép môi trường thuộc thẩm quyền;
d) Tịch thu hàng hoá, vật phẩm gây ô nhiễm môi trường;
đ) Buộc tiêu huỷ hàng hoá, vật phẩm gây ô nhiễm môi trường;
e) Buộc thực hiện các biện pháp khắc phục tình trạng ô nhiễm
môi trường, suy thoái môi trường do hành vi vi phạm gây ra.
Điều
27.
Thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính về bảo vệ môi trường của các cơ quan
quản lý nhà nước và các tổ chức thanh tra nhà nước chuyên ngành
Ngoài những người có thẩm quyền xử phạt quy định tại
Điều 25, Điều 26 Nghị định này, những người có thẩm quyền xử phạt theo quy
định của Pháp lệnh Xử lý vi phạm hành chính nếu phát hiện thấy các hành vi vi
phạm hành chính quy định trong Nghị định này mà thuộc lĩnh vực và địa bàn quản
lý của mình thì có quyền xử phạt nhưng phải thực hiện theo đúng quy định của
Điều 42 của Pháp lệnh Xử lý vi phạm hành chính.
Điều
28. Thủ tục xử phạt vi phạm hành chính
1.
Khi phát hiện hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường,
người có thẩm quyền xử phạt phải ra lệnh đình chỉ ngay hành vi vi phạm.
2. Trình tự thủ tục xử phạt vi phạm hành chính được thực hiện như sau:
a) Đối với vi phạm hành chính mà hình thức xử phạt là cảnh cáo hoặc phạt
tiền đến 100.000 đồng thì người có thẩm quyền xử phạt ra quyết định xử phạt
tại chỗ.
Quyết định xử phạt phải ghi rõ ngày, tháng, năm ra quyết định; họ, tên, địa
chỉ của người vi phạm hoặc tên, địa chỉ của tổ chức vi phạm; hành vi vi phạm;
địa điểm xảy ra vi phạm; họ, tên, chức vụ của người ra quyết định; điều, khoản
của văn bản pháp luật được áp dụng. Quyết định này phải được giao cho cá nhân,
tổ chức bị xử phạt một bản.
Trường hợp phạt tiền thì trong quyết định phải ghi rõ mức tiền phạt. Cá
nhân, tổ chức vi phạm có thể nộp tiền phạt tại chỗ cho người có thẩm quyền xử
phạt; trong trường hợp nộp tiền tại chỗ thì được nhận biên lai thu tiền phạt.
b) Đối với vi phạm hành chính mà hình thức xử phạt là phạt tiền trên
100.000 đồng thì người có thẩm quyền xử phạt phải lập biên bản về vi phạm hành
chính. Trong biên bản về vi phạm hành chính phải ghi rõ ngày, tháng, năm, địa
điểm lập biên bản; họ, tên, chức vụ người lập biên bản; họ, tên, địa chỉ, nghề
nghiệp người vi phạm hoặc tên, địa chỉ tổ chức vi phạm; hành vi vi phạm, các
biện pháp ngăn chặn vi phạm hành chính và bảo đảm việc xử phạt (nếu có); tình
trạng hàng hoá, vật phẩm bị tạm giữ (nếu có); lời khai của người vi phạm hoặc
đại diện tổ chức vi phạm; nếu có người chứng kiến, người bị hại hoặc đại diện
tổ chức bị thiệt hại thì phải ghi rõ họ, tên, địa chỉ người bị hại.
3. Tổ chức, cá nhân bị phạt tiền phải nộp tiền tại Kho bạc Nhà nước được
ghi trong quyết định xử phạt và được nhận biên lai ghi tiền phạt.
Tại những vùng xa xôi, hẻo lánh, trên sông, trên biển, những vùng mà việc
đi lại gặp khó khăn hoặc ngoài giờ hành chính thì cá nhân, tổ chức bị xử phạt
có thể nộp tiền cho người có thẩm quyền xử phạt. Người có thẩm quyền xử phạt
có trách nhiệm thu tiền ph |