Uỷ ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam

MÔ HÌNH ĐIỂM KHU DÂN CƯ TỰ QUẢN BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG Ở THÔN 6 HOÀNG TRẠCH

Thôn 6 xã Hoằng Trạch (huyện Hoàng Hoá, tỉnh Thanh Hoá) là một trong 8 khu dân cư nằm ở trung tâm của xã, có tuyến đường liên xã WB2 chạy qua cận khu chợ mới, công sở của xã và khu trường học. Thôn có diện tích tự nhiên 15 ha, trong đó có 2 ha ao hồ, có 2 rãnh lớn tiêu thoát nước trong nội thôn. Toàn thôn hiện có 136 hộ dân với 582 nhân khẩu, do đất chật người đông nên mật độ dân cư ở đây tập trung nghề nghiệp chủ yếu là làm ruộng, buôn bán nhỏ và làm hàng mây tre xuất khẩu. Do điều tập quán sinh hoạt, nghề nghiệp, mật độ dân số và nhất là nhận thức của nhân dân về bảo vệ môi trường còn hạn chế nên thực trạng ý thức bảo vệ môi trường, giữ gìn vệ sinh trong khu dân cư còn thấp. Từ trước tháng 11 năm 2007 vẫn còn nhiều hộ chưa có nhà vệ sinh bảo đảm, giếng nước chưa đúng tiêu chuẩn sạch, còn để nước sinh hoạt, nước khu chăn nuôi chảy ra đường, còn cột bò ở trục đường giao thông, vứt rác thải, xác súc vật chết gây ảnh hưởng đến vệ sinh môi trường, để rác thải không đúng nơi quy định. Vệ sinh thôn xóm không được làm thường xuyên. Người dân còn xem việc bảo vệ môi trường là của tập thể, chưa có tinh thần tự giác. Trong các hộ dân chưa có hố rác gia đình, chưa phân loại rác thải để xử lý. Vệ sinh môi trường trong thôn còn có nhiều điểm bẩn và ô nhiễm, thôn đã phát động một số đợt dọn dẹp vệ sinh nhưng hiệu quả thấp do không làm thường xuyên, không có sự chỉ dẫn, không có hố rác gia đình, không có quy ước chung để mọi người cùng làm. Vì vậy công tác bảo vệ môi trường nói chung, làm vệ sinh môi trường nói riêng tuyên truyền, vận động để mọi người, mọi nhà tự giác hiểu rõ mục đích ý nghĩa, trách nhiệm của mọi người giữ gìn vệ sinh cộng đồng là việc làm hết sức cần thiết.

Cuối năm 2007 Thôn 6 được Ban thường trực Uỷ ban MTTQ các cấp lựa chọn xây dựng mô hình điểm "Khu dân cư tự quản bảo vệ môi trường ở cộng đồng dân cư". Cán bộ nhân dân thôn 6 rất phấn khởi và đồng tình hưởng ứng. Được sự thống nhất của Đảng uỷ, chính quyền, Chi bộ đảng đã lãnh đạo Ban công tác Mặt trận thôn thành lập Ban vận động gồm: Ban công tác Mặt trận thôn, đại diện chi uỷ, trưởng thôn, 10 ông bà tiêu biểu đại điện cho 10 cụm dân cư trong thôn. Ban vận động Xây dựng quy chế làm việc và tổ chức với 15 vị do trưởng Ban công tác Mặt trận làm trưởng ban, thôn làm trưởng phó ban và 13 uỷ viên. Đảng uỷ xã, UBND, thường trực MTTQ xã phân công cán bộ xuống cùng Ban vận động để theo dõi, chỉ đạo. Thôn đã tổ chức hội nghị cán bộ mở rộng gồm 18 vị, có mời các vị đại diện Đảng, chính quyền, MTTQ xã đến dự. Hội nghị đã nghe nội dung công văn 3l4, Hướng dẫn 230, kế hoạch số 01 của MTTQ xã, Luật BVMT và thông báo về chọn thôn 6 làm điểm bảo vệ môi trường.

Sau khi hội nghị bàn bạc thống nhất, Ban vận động đã đi kiểm tra, khảo sát toàn bộ địa bàn, đánh giá thực trạng môi trường trong thôn. Dự thảo khối lượng công việc kế hoạch tổ chức thực hiện, mở chiến dịch làm vệ sinh môi trường trong thôn, phân chia thôn thành 10 cụm dân cư tự quản bảo vệ môi trường mỗi cụm một tổ trưởng. Dự thảo xây dựng quy ước của nhân dân trong thôn về BVMT. Đồng thời, Thôn tổ chức họp toàn thể nhân dân trong thôn với 116 hộ tham gia. Hội nghị đã bàn bạc, thống nhất kế hoạch, quy ước của thôn về BVMT. Thống nhất việc chia cụm dân cư và tổ trưởng của các cụm dân cư. Ngày 1/12/2007 thôn tổ chức mít tinh, phát động nhân dân ra quân làm sạch môi trường. Phát động mỗi hộ làm 1 hố rác gia đình, phân loại rác thải xử lý hàng ngày. Toàn thôn có l16 hộ tham gia mít tinh, về phía xã có 28 đại biểu cùng tham gia. Ngày 1/1/2008 Thôn tổ chức nghiệm thu bước 1 và họp dân có 98 hộ tham gia, hội nghị đã bổ sung một số điều vào quy ước. Sau 1 tháng làm điểm Thôn đã biểu dương 14 hộ gia đình làm tốt, 7 cụm dân cư thực hiện tốt quy ước, nhắc nhở một số hộ còn để vật liệu ven đường giao thông, buộc trâu, bò ở rìa đường và một số hộ chưa có hố rác gia đình. Nói chung trong các hội nghị nhân dân đều được dân chủ bàn bạc có thống nhất cao trong hội nghị để thực hiện. Ban vận động đã dùng hệ thống loa đài của Thôn tuyên truyền 1 tuần 3 buổi các nội dung, qui ước về BVMT, biểu dương những hộ làm tốt. Ban vận động thành lập 1 tổ tuyên truyền tham gia kiểm tra gồm: Chi hội trưởng CCB, Người cao tuổi, Phụ nữ, Thanh niên trong 4 tháng đã có 13 bài viết về BVMT - vệ sinh cộng đồng, biểu dương các hộ làm tốt; Kẻ vẽ 12 khẩu hiệu tường, cắt dán 4 băng zôn, in ấn 16 bản quy ước, cấp phát l36 tờ cam kết cho 136 hộ dân, cho các cháu thiếu niên cổ động quanh thôn 1 buổi, ngoài ra tổ tuyên truyền kiểm tra thường xuyên để bổ khuyết cho nhân dân về công tác bảo vệ môi trường trong thôn.

Năm 2008 thôn 6 có l02 hộ / l36 hộ đạt gia đình văn hoá. Trong thôn không có hộ đói, giảm bớt 8 hộ nghèo so với năm 2007, thôn không có tai nạn, tệ nạn xã hội, chi bộ đảng đạt trong sạch vững mạnh. Có l36/136 hộ ký tờ cam kết bảo vệ môi trường và nhận tờ quy ước, thống nhất thực hiện quy ước BVMT. Toàn thôn đã có 68 hộ có hố tiêu tự hoại, 83 hộ có hố tiêu bảo đảm tiêu chuẩn vệ sinh, 98 hộ có giếng khoan, 50 hộ có giếng nước sạch, 95% hộ có công trình vệ sinh đảm bảo tiêu chuẩn; 120 hộ chăn nuôi có khu chăn nuôi hợp vệ sinh, không thải nước ra đường, 112 hộ có hố rác tại hộ gia đình, 24 hộ có thùng rác nhỏ tự phân loại xử lý hàng ngày.

Trong năm 2008 Thôn đã tổ chức 3 đợt nạo vét mương tiêu nước nội thôn được 369 m, tổ chức 6 đợt làm vệ sinh môi trường, bình quân mỗi đợt có 106 người tham gia, các buổi chiều ngày 10, 20, 30 hàng tháng các tổ dân cư tự giác làm vệ sinh khu vực. (Thường đến ngày đó loa của thôn thông báo nhắc nhở từ các buổi sáng và trưa). Cả 10/10 tổ tự quản hoạt động đều đạt hiệu quả. Đường làng ngõ xóm phong quang, sạch đẹp. Không có nước thải, rác bẩn, đổ vật liệu trên hệ thống giao thông. Từ khi thôn 6 được chọn làm mô hình điểm tự quản bảo vệ môi trường, giữ gìn vệ sinh đã được nâng lên, 100% hộ dân tự giác thực hiện quy ước, quy định của thôn vì vậy trong thôn luôn sạch đẹp. Ban vận động, các tổ tự quản hoạt động có hiệu quả, công tác quét dọn làm sạch môi trường đã trở thành việc làm thường xuyên trong nhân dân.

Dù vậy, hiện nay Thôn vẫn chưa có vị trí đổ rác tập trung, thiếu phương tiện và dụng cụ thu gom rác thải. Hệ thống tiêu úng cục bộ nội thôn còn ách tắc do vậy còn một số nước đọng ao hồ nội thôn. Do đặc điểm sản xuất nông nghiệp theo mùa vụ nên những lúc thu hoạch, vệ sinh giao thông chưa được gọn gàng...

Để mô hình điểm tự quản bảo vệ môi trường ở thôn 6 phát huy hiệu quả, trong thời gian tới cần tăng cường sự lãnh đạo của chi bộ trong công tác BVMT. Ban công tác MT phối hợp chặt chẽ với các tổ chức điều hành thật tốt hoạt động của Ban vận động các cụm dân cư tự quản BVMT; Tiếp tục vận động cán bộ nhân dân trong thôn thực hiện quy ước, quy định bảo vệ môi trường; Thường xuyên kiểm tra đánh giá tình hình thực hiện quy ước của các gia đình, các cụm dân cư, duy trì chế độ làm vệ sinh môi trường thường xuyên bổ khuyết vào quy ước BVMT ở đơn vị cho phù hợp hơnu

KẾT QUẢ THỰC HIỆN MÔ HÌNH ĐIỂM HÀI HOÀ GIỮA XOÁ ĐÓI GIẢM NGHÈO VÀ BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG TẠI KHU DÂN CƯ ĐẠO ĐẦU

Đạo Đầu là một trong 8 làng thuộc xã Triệu Trung huyện Triệu Phong tỉnh Quảng Trị, có 287 hộ với 1.350 nhân khẩu. Nhân dân sống chủ yếu là lao động sản xuất nông nghiệp có 1 số ít ngành nghề phụ, chăn nuôi, buôn bán nhỏ. Làng có trục lộ 65 và kênh tưới tiêu đi qua, đầu và cuối làng đều có chợ sinh hoạt.

Những năm trước đây do nhận thức chưa đầy đủ nên cán bộ và nhân dân thiếu quan tâm đến việc bảo vệ môi trường. Nông dân tham gia sản xuất nông nghiệp do thiếu hiểu biết sử dụng thuốc bảo vệ thực vật (BVTV) bừa bãi chưa đúng quy cách, một số thanh niên đã rự dùng máy rà (sung điện) để rà bắt làm cho tôm, cá ếch, nhái, rắn... bị huỷ diệt gây mất cân bằng sinh thái, việc chăn nuôi chưa quy hoạch chuồng trại gần nhà gây mất vệ sinh, nguồn nước thải một số hộ còn tuỳ tiện, các lò giết mổ, chế biến sản phẩm nông nghiệp, khu vực chợ nơi sinh hoạt cộng đồng chưa giải quyết kịp thời gây ảnh hưởng đến vệ sinh môi trường, các hộ nghèo theo tiêu chí mới chưa giảm.

Trước thực trạng trên, được sự chỉ đạo điểm toàn dân tham gia xây dựng mô hình điểm hài hoà giữa xoá đói giảm nghèo (XĐGN) và bảo vệ môi trường (BVMT) gắn liền cuộc vận động "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ở KDC" của Uỷ ban MTTQ tỉnh Quảng Trị, Uỷ ban Mặt trận huyện Triệu Phong, Uỷ ban Mặt trận xã Triệu Trung và trực tiếp là cấp uỷ chi bộ, Ban công tác Mặt trận Đạo Đầu đã phối kết hợp với trưởng thôn phát động khảo sát, điều tra toàn bộ các hộ gia đình trong thôn để có cơ sở vận động. Ngày 29/12/2007 BCĐ và BVĐ được thành lập sau đó BVĐ được đi tập huấn tại huyện để nắm được mục đích, yêu cầu và những thảm hoạ về vệ sinh môi trường trong cuộc vận động toàn dân tham gia hài hoà giữa XĐGN và bảo vệ môi trường gắn liền với cuộc vận động "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ở KDC".

Sau đợt tập huấn BVĐ đã họp bàn tìm giải pháp để khắc phục tình trạng ô nhiễm môi trường, xây dựng KDC có môi trường trong lành, xanh đẹp, hộ nghèo tích cực tham gia sinh hoạt trong nhóm tương hỗ nhằm góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống. Đồng thời được sự chỉ đạo của các cấp Mặt trận, Ban CTMT đã tổ chức họp bàn với các tổ chức thành viên thống nhất nội dung và cách thức tiến hành tổ chức tuyên truyền vận động nhân dân hưởng ứng tham gia. Thôn thành lập ra 12 tổ tự quản, xây dựng dự thảo bổ sung vào nội quy, hương ước của làng. Tổ chức lấy ý kiến đóng góp của nhân dân xây dựng bản cam kết với 7 nội dung và nhân dân đã đồng tình và ký cam kết thực hiện. Song song với việc tổ chức tuyên truyền nhắc nhở các hộ gia đình có ý thức trách nhiệm vừa sản xuất chăn nuôi tăng kinh tế gia đình gắn liền với bảo vệ môi trường tại gia đình và cộng đồng. Ban vận động phối hợp với chính quyền thôn có biện pháp xử lý các hành vi cố tình vi phạm với nội dung cụ thể như dùng sung điện rà bắt, đào bới trùn dùng cho chăn nuôi dọc đường và nơi công cộng. Phối kết hợp với chi hội Nông dân, Phụ nữ và BQL/HTX mời kỹ sư nông nghiệp về tập huấn nâng cao trình độ sử dụng thuốc bảo vệ dịch hại tổng hợp IPM cho nông dân, mở được 2 lớp tập huấn về chăn nuôi thú y và trồng rau màu sạnh, 1 lớp sửa chữa máy móc tạo việc làm cho con em; Thường xuyên nhắc nhở bà con không vất chai lọ bừa bãi khi sử dụng xong, chuồng trại chăn nuôi phải có chỗ ủ phân, lò giết mổ gia súc, gia cầm và chế biến nông sản đảm bảo vệ sinh; không thải nước bẩn ra nơi công cộng. Vận động 100% hộ gia đình ăn sạch ở sạch đặc biệt vận động xây bể Biôga và hệ thống nhà tiêu phòng tắm đảm bảo vệ sinh.

Đi đôi với cuộc vận động các thành viên trong Ban CTMT đều gương mẫu thực hiện. Nhân ngày Quốc tế Phụ nữ 8/3 BVĐ đã kêu gọi chị em phụ nữ ra quân làm sạch vệ sinh tại các khu vực công cộng. Đồng thời BVĐ đã cắm các biển cấm đổ rác dọc theo trục lộ 65 và khu vực chợ. Nhân ngày môi trường thế giới 5/6 với chủ đề "hãy thay đổi thói quen hướng đến một nền kinh tế ít các bon" BVĐ đã phát động tuổi trẻ Đạo Đầu nói riêng xã đoàn Triệu Trung nói chung, huy động trên 200 đoàn viên thanh niên tham gia xử lý rác thải tại các tụ điểm công cộng bị ô nhiễm môi trường, chăm sóc bảo vệ cây xanh làm sạch đường làng ngõ xóm. Đồng thời cũng đánh giá bước đầu thực hiện nội dung đã ký trong bản cam kết.

Sau một năm vận động thực hiện toàn dân tham gia xây dựng mô hình điểm hài hoà giữa XĐGN và BVMT ở Đạo Đầu đã đạt kết quả đáng ghi nhận. Các hộ gia đình đều có 1-2 hố rác rộng, sâu bình quân 1m để thiêu huỷ rác tại chỗ khi đã phân loại. Với phương thức Nhà nước và nhân dân cùng làm, được Phòng Môi trường huyện Triệu Phong hỗ trợ, thôn Đạo Đầu đã xây hoàn thiện bãi chứa rác với diện tích 250m² cách KDC 2 km; Thành lập được tổ thu gom rác thãi, mỗi tháng vận chuyển ra bãi chứa 3 lần bằng xe cải tiến có dàn được các hộ bỏ vào bao bì buộc chặt chuyển đến địa điểm quy định. 100% hộ gia đình đều dùng nước giếng khoan và có bể lọc. Nước sinh hoạt được thải theo quy định của làng không còn thải tự do. Khu dân cư đã bê tông hoá 340m đường làng rộng 3m; đổ cấp phối 1.000m rộng 4m. 100% hộ gia đình thống nhất nộp phí môi trường. 100% hộ gia đình trồng rau sạch. Toàn dân tham gia ủng hộ "Quỹ vì người nghèo" cùng với Nhà nước hỗ trợ, trong năm qua thôn Đạo Đầu đã xây dựng thêm 4 nhà đại đoàn kết. Nhóm tương hỗ thường xuyên sinh hoạt đã giúp vốn cho 2 gia đình mua 4 con bò để nuôi. Phát động được hũ gạo tình thương toàn dân làng để giúp đỡ cho các gia đình nghèo bị ốm đau đột xuất vượt qua được khó khăn. Bà con nông dân được tập huấn phương pháp sử dụng thuốc BVTV đúng kỹ thuật, nhiều hộ trồng rau màu không sử dụng thuốc trừ sâu vừa đạt năng suất cao lại bảo đảm an toàn hàng ngày cung cấp rau xanh cho vùng Thị xã và lân cận. Nhiều hộ thu nhập bình quân từ 60 - 90 triệu đồng/năm. Các hộ trồng rau đều có cấp giấy chứng nhận trồng rau sạch và chuẩn bị xây dựng thương hiệu rau sạch phục vụ cho nhu cầu thị trường.

Trong vụ đông xuân 2008 thời tiết khắc nghiệt, rét đậm rét hại kéo dài làm ảnh hưởng không ít đến đời sống nhân dân, thời giá nông sản phẩm bị sụt không cân bằng nhưng cuộc sống nhân dân vẫn ổn định; hộ nghèo còn 18/287 hộ, thoát nghèo 20 hộ, hộ khá hộ giàu tăng rõ rệt. 100% hộ gia đình đều có phương tiện nghe nhìn, trên 85% gia đình đều có xe máy và trên 90% gia đình có điện thoại.

Đến nay bộ mặt KDC Đạo Đầu được đổi mới, đường làng ngõ xóm phong quang, sạch đẹp; 90% hộ khuôn viên gia đình thu dọn gọn gàng sạch đẹp có chậu hoa cây cảnh ao cá và hồ cá cảnh. Phối hợp với BVĐ hàng tháng đều có đi kiểm tra đôn đốc nhắc nhở nhóm tự quản và tổ thu gom rác. Những nơi trước đây thường hay vất rác bao bì, những hộ chăn nuôi, lò giết mổ, chế biến nông sản phẩm xả nước thải bừa bãi, xác chết gia súc, gia cầm vất lung tung mọi người cho đó là bình thường thì ngày hôm nay việc làm đó không còn nữa. Ai vô tình vi phạm đều được mọi người trong cộng đồng nhắc nhở, sự chuyển biến đó đã thể hiện sự chuyển biến tư tưởng ở mỗi đảng viên, cán bộ để nhân rộng toàn dân. Từ đó đã có ý thức trong mọi người, mọi nhà. Mô hình KDC hài hoà giữa XĐGN và BVMT ở Đạo Đầu đang được tiếp tục nhân rộng ra toàn xãr

Xóm Hiếu Hạp là địa bàn trung tâm du lịch của xã Nghi Thu, Thị xã Cửa Lò. Trên địa bàn xã có trường Trung cấp Du lịch Thương mại Nghệ An, trường bán công TX Cửa Lò với hơn 2.500 học sinh, 62 cơ quan khách sạn, nhà nghỉ đóng trên địa bàn... Mùa hè có hàng vạn du khách trong và ngoài nước về tắm biển, tham quan du lịch, lượng rác thải hàng ngày rất lớn cùng với chất thải rắn của Thị xã Cửa Lò đang thời kỳ xây dựng đã trở thành vấn đề bức xúc của cán bộ và nhân dân địa phương.

Tháng 10 năm 2006, Ban Thường trực Uỷ ban MTTQ Tỉnh Nghệ An và thị xã Cửa Lò chủ trương xây dựng mô hình điểm "Toàn dân tham gia bảo vệ môi trường" tại xóm Hiếu Hạp, xã Nghi Thu, Thường trực Uỷ ban MTTQ xã đã tham mưu cho cấp uỷ chính quyền để thành lập Ban chỉ đạo, xây dựng quy chế, tổ chức họp dân quán triệt và chuẩn bị cho bước triển khai. Ngày 18/10/2006 UBND xã Nghi Thu ra quyết định số 124/QĐ-UB về thành lập BCĐ gồm 7 thành viên do Chủ tịch Uỷ ban MTTQ xã làm trưởng ban, Phó chủ tịch UBND, Trưởng ban công tác Mặt trận xóm làm phó ban.

Cùng với sự chỉ đạo thường xuyên của Ban dự án tỉnh, BCĐ xã Nghi Thu đã tổ chức tập huấn 145 người đại diện hộ dân 97 trong xóm cùng 10 trưởng ban công tác Mặt trận cơ sở - Đại diện Đảng, chính quyền - Mặt trận, các đoàn thể cấp xã tới dự. Tại cuộc tập huấn nhân dân rất đồng tình và hiểu rõ hơn về tác động môi trường trong cuộc sống. Từ đó nâng cao nhận thức, ý thức trách nhiệm của từng gia đình trong cộng đồng dân cư. Qua cuộc tập huấn nhân dân đã bàn giải pháp về thu gom rác, đóng góp tiền để vận chuyển rác và trách nhiệm của từng hộ gia đình trong việc bảo vệ môi trường.

BCĐ phối hợp với Ban công tác Mặt trận xóm tổ chức gặp mặt lãnh đạo, đại diện học sinh trường Trung cấp Du lịch Thương mại Nghệ An, các khách sạn, nhà hàng đóng trên địa bàn để cùng nhau ký cam kết thực hiện bảo vệ môi trường, phối hợp với công an xã, tài chính, thuế, thu phí môi trường của sinh viên tạm trú trên địa bàn. Sau tập huấn cho cán bộ, nhân dân, Ban công tác Mặt trận các xóm đã tổ chức tuyên truyền trên hệ thống loa truyền thanh về 7 nội dung và cam kết thực hiện tốt nhiệm vụ bảo vệ môi trường; làm 2 panô, áp phích, viết 5 khẩu hiệu trên đường Sào Nam với chủ đề về công tác bảo vệ môi trường; vận động nhân dân tổng dọn vệ sinh môi trường trên địa bàn dân cư.

Thực hiện chủ trương của BCĐ dự án Tỉnh, BCĐ của xã đã chuẩn bị chu đáo các nội dung để tổ chức hội thi tìm hiểu về môi trường. Kết quả hội thi có: 120 thành viên của 10 xóm tham gia hội thi và trên 200 khán giả tới dự và cổ vũ cho các đội. Có 8/10 tiểu phẩm tự biên soạn và dàn dựng kịch bản nói về bảo vệ môi trường, 100% đơn vị dự thi trả lời đúng nội dung câu hỏi chính và câu hỏi phụ.

Sau khi thực hiện dự án và triển khai học tập chương trình của dự án nhận thức của nhân dân trong xóm Hiếu Hạp và xã Nghi Thu chuyển biến rõ rệt, ý thức nhân dân về thu gom rác, thu nộp phí môi trường, xử lý rác tiến bộ hơn so với trước đây. Trách nhiệm và quyền lợi của nhân dân trong cộng đồng dân cư được xác định đúng hơn. Hiện tượng gây ô nhiễm môi trường trong dân cư được giảm dần, ý thức trách nhiệm của tổ thu gom rác được nâng lên, trách nhiệm rõ nét hơn.

Dự án xây dựng mô hình điểm lồng ghép bảo vệ môi trường vào cuộc vận động "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ở khu dân cư" được UBTW MTTQ Việt Nam phát động và tổ chức thực hiện là cuộc vận động rộng lớn, có tác động không những tại điểm chỉ đạo xóm Hiếu Hạp mà được nhân rộng ra các xóm toàn xã Nghi Thu và được các Ban công tác Mặt trận cơ sở hưởng ứng một cách tự giác và tích cực. Nhân ngày môi trường Thế giới 5/6 Ban chỉ đạo đã phối hợp với UBND tổ chức lễ phát động hưởng ứng, đã có 350 người tham gia và triển khai làm vệ sinh trên trục đường Sào Nam, bãi tắm Cửa Lò. Cùng trong dịp này, trên địa bàn toàn xã đã có hơn 600 người tham gia làm vệ sinh trong khối xóm. Ban Thường trực MTTQ xã và BCĐ xã đã in ấn 6 nội dung cuộc vận động "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ở khu dân cư", 9 nội dung bảo vệ môi trường xóm, 7 nội dung gia đình bảo vệ môi trường tại cộng đồng dân cư, để các xóm treo tại các nhà văn hoá xóm. Đánh giá kết quả 7 nội dung gia đình ký cam kết thực hiện: các gia đình đều có vật dụng chứa rác thải, bỏ rác đúng nơi quy định, những gia đình chăn nuôi trước đây gây ô nhiễm môi trường nay đã giảm dần, nhiều hộ đã xây hệ thống bể Biôga không gây ô nhiễm cho môi trường. 100% hộ có nhà vệ sinh hợp vệ sinh, các gia đình không phơi rơm rạ, vật liệu xây dựng trên các trục đường, cây xanh được bảo vệ. Ban công tác Mặt trận phối hợp với BCĐ đã tổ chức cho 100% hộ ký cam kết về bảo vệ môi trường. Xóm đã thành lập tổ thu gom rác gồm 6 lao động, mỗi tháng trả 300.000đ/người. Xây dựng hương ước, quy ước hàng năm khi bình bầu "Gia đình văn hoá" đã gắn với việc kiểm điểm việc thực hiện cam kết công tác bảo vệ môi trường của xóm. Xóm đã phối hợp với UBND xã xây dựng 2 gara rác, mua 3 xe vận chuyển rác. Tổ thu gom xử lý rác hoạt động hàng ngày có hiệu quả, hợp đồng với Công ty cổ phần Môi trường du lịch Thị xã hàng ngày vận chuyển rác đến nơi quy định. Hàng tuần, Hội Phụ nữ, Đoàn TN và toàn dân đều tổ chức dọn vệ sinh trong khối xóm và dọc đường Sào Nam. BCĐ đã đề nghị UBND Thị xã, xã Nghi Thu cưỡng chế di dời 1 điểm thu mua phế liệu vì gây ô nhiễm môi trường, đề nghị thị xã xây dựng mương tiêu nước số 3 để xử lý nước thải vùng du lịch. Tích cực thu lệ phí môi trường trong nhân dân và sinh viên cư trú tại địa bàn. Tuy đạt được những ưu điểm và có những tác động lớn trong việc thực hiện dự án nhưng quá trình thực hiện dự án vẫn còn những hạn chế cần khắc phục; Nhận thức, của nhân dân đã được nâng lên nhưng vẫn còn một số gia đình vẫn chưa chấp hành đầy đủ bản cam kết. Do địa bàn dân cư của xóm rộng nên tác dụng và hưởng lợi của dự án tại một số vùng dân cư còn thấp. BCĐ xã cùng với chính quyền chưa kịp thời xử lý những vi phạm làm ảnh hưởng đến môi trường.

Sau gần 3 năm thực hiện mô hình điểm lồng ghép bảo vệ môi trường vào cuộc vận động "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ở khu dân cư" sự chuyển biến nhận thức, ý thức của nhân dân so với trước lúc triển khai dự án có nhiều tiến bộ. Nhận thức về bảo vệ môi trường của cộng đồng dân cư được nâng lên rõ rệt, ý thức thu gom rác, xử lý rác của từng gia đình tốt hơn. Cơ sở vật chất được xây dựng, rác thải được thu gom kịp thời, các biểu hiện gây ô nhiễm môi trường được giảm dần. Việc đóng góp lệ phí môi trường của nhân dân tự giác, có trách nhiệm hơn, tổ thu gom rác hoạt động thường xuyên có hiệu quả. Trách nhiệm của Ban công tác Mặt trận xóm và các thành viên được nâng lên. Nhân dân Hiếu Hạp ngày càng có ý thức tương trợ giúp nhau trong mọi mặt xây dựng đời sống văn hoá. Năm 2008 có 164 hộ gia đình đạt tiêu chuẩn văn hoá, 14 hộ đạt tiêu chuẩn gia đình văn hoá xuất sắc, xứng đáng là đơn vị văn hoá cấp tỉnh đầu tiên của xã Nghi Thur

Năm 2008, tình trạng vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường diễn biến phức tạp trên nhiều lĩnh vực. Lực lượng cảnh sát môi trường đã phát hiện khoảng 2000 vụ việc, điều tra xử lý gần 1000 vụ, 1500 tổ chức, cá nhân vi phạm, chuyển cơ quan điều tra thụ lý 18 vụ, 30 đối tượng có dấu hiệu phạm pháp hình sự, xử phạt vi phạm và truy thu phí môi trường trên 135 tỷ đồng.

Các vụ vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường nổi lên ở một số lĩnh vực sau:

Trong hoạt động sản xuất, nhất là khu công nghiệp, khu chế xuất, các làng nghề truyền thống: tình trạng vừa sản xuất, vừa xây dựng cơ sở hạ tầng hoặc không đầu tư xây dựng hệ thống xử lý chất thải (nước thải, khí thải…). Một số nhà máy xây dựng hệ thống bí mật, tinh vi dẫn chất thải đổ trực tiếp ra sông hồ, được ngụy trang bằng hệ thống xử lý đúng quy định nhưng thực tế không vận hành hoặc chỉ vận hành đối phó khi bị kiểm tra, Đây chính là nguồn gây ô nhiễm nghiêm trọng cho các con sông và môi trường trên lưu vực sông. Điển hình là các vụ Công ty Vê Đan (Đồng Nai), Miwwon (Phú Thọ) Công ty thuôc da Hào Dương, Công ty giấy Việt Trì…đổ nước thải không xử lý ra sông. Các làng nghê truyền thống không được quy hoạch tập trung, quy mô sản xuất hộ gia đình nhỏ lẻ nên thường không được quan tâm đến vấn đề xử lý chất thải, nên chất thải bao gồm cả hóa chất độc hại được thải trực tiếp ra ao hồ, kênh mương, ruộng đồng gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng.

Hoạt động kinh doanh xuất nhập khẩu: Việc nhập khẩu sắt thép, nhựa phế liệu lẫn rác thải nguy hại vẫn diễn ra khá phổ biến. Một số doanh nghiệp lợi dụng cơ chế kiểm hóa bằng xác xuất (10% khối lượng hàng nhập), thậm chí móc nối với nhân viên hải quan, kiểm định, lấy mẫu trong các kho hàng đảm bảo yêu cầu chất lượng đã được chuẩn bị sẵn, từ đó phế liệu, rác thải dễ dàng được thông quan nhập khẩu vào nước ta. Có nhiều doanh nghiệp biết nhưng vẫn cố tình đưa rác về cảng, xin nộp phạt để thông quan.

Công tác quản lý, xử lý rác thải y tế: Năm 2007 đã phát hiện nhiều sai phạm trong công tác quản lý chất thải y tế tại các bệnh viện. Chính phủ và Bộ Y tế đã có nhiều biện pháp chấn chỉnh nên năm 2008 số vụ và tính chất vi phạm đã giảm . Tuy vậy, vẫn còn tình trạng nhân viên bệnh viện câu kết hoặc buông lỏng để rác thải y tế từ các lò thiêu đốt rác được tiếp tục phân loại bán cho các cơ sở kinh doanh phế biệu, để bệnh phẩm bừa bãi, lẫn với rác thải sinh hoạt gây nguy cơ lây lan dịch bệnh (như bệnh viện Lao Trung ương, Trường Đại học Y Hà Nội, bệnh viện Đa khoa Hà Tây). Nhiều cơ sở khám chữa bệnh tư, phòng chụp X quang… thiết bị lạc hậu, không có hệ thống chống rò rỉ phóng xạ ra ngoài, tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng tới sức khỏe nhân dân.

Trong lĩnh vực vệ sinh an toàn thực phẩm xảy ra tình trạng vận chuyển trái phép qua biên giới các loại gia súc, gia cầm chưa qua kiểm dịch ở nhiều nơi; nhiều cơ sở sản xuất, tiêu thụ hàng kém chất lượng như vụ Công ty cổ phần thực phẩm Á Châu, 3 cơ sở sản xuất kẹo ở Hà Tây. Hầu hết các nhà hàng, khách sạn lớn cũng không đảm bảo đúng quy trình bảo quản, xử lý và chế biến thực phẩm.

Công tác quản lý, xử lý chất thải nguy hại chưa được quan tâm đúng mức. Nhiều tập đoàn kinh tế lớn chưa coi trọng vấn đề quản lý, xử lý chất thải nguy hại, để tình trạng thu mua, tái chế trái phép chất thải nguy hại tiếp diễn tại nhiều địa phương. Nhiều tổ chức, cá nhân hành nghề thu gom, vận chuyển, xử lý chất thải không thực hiện đúng quy định như sử dụng phương tiện không chuyên dụng, không phân loại chất thải sau khi thu gom, chôn lấp. Điển hình như Công ty TNHH Huyndai Vinashin (Khánh Hòa); Công ty TNHH Tân Đức Thảo (TP HCM), Công ty TNHH Song Tinh (Vĩnh Phúc), vụ Công ty TNHH Sông Xanh (Bà Rịa – Vũng Tàu). Hoạt động thu mua vận chuyển và tái chế trái phép ắc quy chì vẫn diễn ra nhiều nơi với quy mô khá lớn như vụ doanh nghiệp tư nhân Hưng Nhung (Hưng Yên)…

Lĩnh vực bảo tồn động vật hoang dã quý hiểm: nhiều vụ buôn bán động vật quý hiếm xảy ra với thủ đoạn hết sức tinh vi như vụ công ty cổ phần XNK Talu nhập trên 23 tấn tê tê đông lạnh và 900 kg vảy tê tê, che phủ bằng cá đông lạnh, 2800 kg rùa, rắn qua cảng Hải Phòng. Việc nuôi nhốt động vật hoang dã diễn ra tràn lan, khó kiểm soát.

Khai thác, vận chuyển, tiêu thụ và xuất khẩu khoáng sản, vật liệu xây dựng diễn ra bừa bãi tràn lan, gây cạn kiệt tài nguyên, ô nhiễm đất, nguồn nước, phá hủy cảnh quan môi trường xảy ra phức tạp ở nhiều địa phương như các vụ khai thác, vận chuyển xuất khẩu than trái phép tại Quảng Ninh, Titan ven biển miền Trung. Bên cạnh đó, việc khai thác tài nguyên khoáng sản, vật liệu xây dựng quy mô nhỏ lẻ xảy ra ở hầu hết các địa phương chưa được kiểm soát.

Tình trạng trốn hoặc gian lận trong việc nộp phí bảo vệ môi trường diễn ra khá phổ biến ở các doanh nghiệp, các tổ chức, các cơ sở sản xuất kinh doanh và các bệnh viện.

Ông Nguyễn Xuân Lý – Cục trưởng Cục Cảnh sát môi trường cho biết, năm qua lực lượng cảnh sát môi trường tiến hành nhiều cuộc thanh tra, bắt được nhiều vụ vi phạm, tuy nhiên, số vụ phát hiện, xử lý so với thực tế còn quá ít, hơn nữa, hiện nay chúng ta chưa có chế tài xử phạt thực sự có hiệu quả để áp dụng, nên việc xử lý các trường hợp này xử vô cùng khó khăn.

Để giải quyết được vấn đề ô nhiễm môi trường, theo ông Lý, cần có một chế tài đủ mạnh, có sức răn đe mới có thể hạn chế các vụ vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường. Bên cạnh đó, Cục Cảnh sát môi trường cũng đang tiếp tục hoàn thiện bộ máy để hoạt động có hiệu quả hơn.

Chúng ta cũng cần huy động toàn hệ thống chính trị cùng tham gia bảo vệ môi trường, đồng thời đẩy mạnh công tác tuyên truyền cho nhân dân để mỗi người dân cùng đề cao tinh thần phát hiện, đấu tranh với các vụ vi phạm của các cơ quan, doanh nghiệp.

Ông Lý cũng nhấn mạnh, năm nay, lực lượng cảnh sát môi trường cũng sẽ tập trung đánh một số vụ án lớn mang tính chất cảnh tỉnh xã hội. Hy vọng rằng, với biện pháp mạnh đó, các doanh nghiệp cũng như cá nhân nhìn nhận lại mình, cùng chung tay bảo vệ môi trường, bảo vệ tương lai đất nước.

Hiện nay ở Bến Tre, mặc dù các cấp, các ngành trong tỉnh đã có nhiều cố gắng trong việc bảo vệ môi trường, nhưng tình trạng ô nhiễm trước hết là nguồn nước ở tỉnh này thật đáng lo ngại.

Theo báo cáo của đoàn kiểm tra, rác thải trên địa bàn dân cư thị xã, thị trấn và chợ thu gom đạt hơn 90%. Thị xã đã mở rộng bãi rác Phú Hưng thêm hai ha, thành lập bãi rác mới tại ấp 2 xã Hữu Ðịnh (Châu Thành) bốn ha. Các huyện Mỏ Cày, Thạnh Phú, Bình Ðại, Chợ Lách đều có quy hoạch bãi rác khoảng hai ha mỗi huyện. Huyện Giồng Trôm và Ba Tri xây dựng bãi rác chung hơn ba ha. Nhưng đó chỉ là khu vực thị xã, thị trấn, còn rác thải ở thị tứ, chợ xã chưa được quan tâm đúng mức. Hầu hết các địa phương giao khoán cho tư nhân thu gom, tự liên hệ tìm chỗ đổ và phần lớn là đổ xuống sông, rạch hoặc ven đường, làm ảnh hưởng môi trường sống chung quanh và ô nhiễm nguồn nước. Rác thải y tế tuy có lò đốt và tự xử lý, nhưng chưa được đầu tư công nghệ xử lý bảo đảm vệ sinh môi trường. Nước thải y tế ở hầu hết các bệnh viện trong tỉnh xử lý chưa đạt yêu cầu, như Bệnh viện Cù Lao Minh còn xả thải trực tiếp xuống sông. Nước thải sinh hoạt ở các đô thị, chợ và khu vực dân cư tập trung chưa có hệ thống xử lý, một số nơi gây ô nhiễm nghiêm trọng như kênh Chín Tế. Các khu tái định cư đều có lập báo cáo đánh giá tác động môi trường, cam kết đầu tư hệ thống xử lý nước thải, nhưng trong quá trình thi công xây dựng không thực hiện theo đúng cam kết.

Tỉnh cũng đã ban hành nhiều văn bản bảo vệ môi trường đối với các loại hình sản xuất kinh doanh, nuôi cá da trơn, thu gom xử lý rác thải, chăn nuôi, vệ sinh thú y... Các ngành chuyên môn như tài nguyên môi trường, nông nghiệp, giao thông vận tải, khoa học-công nghệ đều có kế hoạch triển khai thực hiện. Cấp xã, phường, thị trấn đưa công tác bảo vệ môi trường vào chương trình phát triển kinh tế - xã hội hằng năm. Nhưng đi vào thực hiện, nhiều nơi chưa quan tâm, còn nhiều mặt hạn chế, thiếu chặt chẽ, né tránh trách nhiệm, chưa chịu đầu tư hệ thống xử lý các chất gây ô nhiễm. Một mặt là do nhận thức, còn cho rằng công tác bảo vệ môi trường là của ngành chuyên môn. Ðâu đó vẫn còn hiện tượng chạy theo thành tích, che giấu sự thật, đổ lỗi khách quan, chưa thấy hết trách nhiệm của mình. Mặt khác, cũng phải thừa nhận rằng, công tác quan trắc môi trường chỉ có ở cấp tỉnh, cấp huyện và cơ sở chưa có nhiệm vụ này. Việc phân cấp còn nhiều bất cập, trình độ nghiệp vụ của cán bộ và cơ sở vật chất chưa đáp ứng yêu cầu. Công tác thanh tra, kiểm tra, xử lý chỉ tập trung ở cấp tỉnh, việc xác định các hành vi vi phạm đối với cấp huyện, thị và xã, phường còn nhiều khó khăn do chưa có đủ các trang thiết bị, máy móc để phân tích các chỉ số về ô nhiễm.

Ngành khoa học và công nghệ đã triển khai 21 đề tài về đánh giá tài nguyên và môi trường, giải quyết sự cố về ô nhiễm môi trường, ứng dụng các công nghệ trong quản lý... Nhìn chung đã giúp cho lãnh đạo định hướng trong quy hoạch và phát triển kinh tế - xã hội được tốt hơn, nhưng vẫn chưa đáp ứng yêu cầu thực tế. Một số đề tài nghiên cứu chưa được ứng dụng do chi phí quá cao, một số kết quả nghiên cứu chưa phù hợp thực tiễn.

Ði vào các khu vực trồng cây lương thực, thực phẩm, cây ăn trái như Chợ Lách, Châu Thành, Giồng Trôm, Ba Tri, Mỏ Cày thường xuyên được kiểm tra, kiểm soát, tổ chức nhiều lớp tập huấn về phòng trừ dịch hại tổng hợp IPM, khuyến cáo nông dân hạn chế sử dụng phân hóa học và thuốc trừ sâu độc hại, góp phần giảm dư lượng thuốc bảo vệ thực vật trong đất và cải tạo đáng kể về môi trường. Nhưng việc đầu tư cho xử lý nước thải và bùn đáy ao trong nuôi thủy sản chưa được quan tâm đúng mức, nhiều nơi còn trực tiếp thải ra sông, rạch gây ô nhiễm nguồn nước, nhất là trên sông Ba Lai. Theo điều tra của ngành chuyên môn, trên lĩnh vực chăn nuôi gia súc, gia cầm, thủy cầm những năm gần đây phát triển mạnh, hiện có khoảng 40% số hộ chăn nuôi lợn, bò có đầu tư xây dựng hệ thống xử lý chất thải bằng hầm, túi biogaz, nhưng trong đó chỉ có khoảng 20% đạt tiêu chuẩn môi trường, số còn lại xả trực tiếp ra sông, rạch làm ảnh hưởng lớn đến đời sống người dân trong khu vực, nhất là ô nhiễm do nuôi lợn trên địa bàn huyện Mỏ Cày, nuôi bò và thủy cầm trên địa bàn huyện Ba Tri.

Toàn tỉnh hiện có 22 làng nghề truyền thống, nhưng phần lớn là không đầu tư công trình xử lý nước thải hoặc có xây dựng nhưng không đồng bộ, nước thải sau xử lý không đạt tiêu chuẩn quy định. Nhiều cơ sở sản xuất chỉ xơ dừa trên địa bàn huyện Mỏ Cày còn xả chất thải trực tiếp xuống sông, rạch làm cho nguồn nước bị ô nhiễm nặng. Ô nhiễm nước thải trong quá trình sản xuất kẹo dừa, thạch dừa trên địa bàn phường 7 - thị xã. Ô nhiễm không khí ở các lò than thiêu kết từ gáo dừa trên địa bàn huyện Giồng Trôm.

Trong sản xuất là vậy, nhìn vào việc cấp nước phục vụ dân cư cũng đáng lo ngại. Chỉ mới lo được các vùng tập trung đông dân. Toàn tỉnh có 47 nhà máy có hệ thống xử lý nước, chủ yếu vừa và nhỏ từ 2 đến 15 m3/giờ, nguồn nước chủ yếu là xử lý từ kênh, mương, sông, rạch, chỉ có nhà máy Sơn Ðông - thị xã là tương đối hoàn chỉnh. Số hộ sử dụng nước hợp vệ sinh đạt 77%, 20% sử dụng nước mưa, số còn lại sử dụng nước giếng và nước sông, rạch.

Việc đầu tư cho công tác bảo vệ môi trường được quan tâm hơn, tuy chưa bảo đảm 1% tổng chi ngân sách theo quy định, nhưng thống kê lại hằng năm đều tăng. Ba năm qua tỉnh đã đầu tư 3,7 tỷ đồng, cấp huyện và xã chỉ mới được cấp hai năm nay, mỗi huyện từ 200 đến 500 triệu đồng/năm. Nhưng so với yêu cầu, nguồn vốn đầu tư vẫn còn thấp, trang thiết bị phục vụ công tác quản lý, dự báo, cảnh báo về môi trường còn ít, tỉnh chưa có phòng kiểm nghiệm về môi trường, muốn phân tích các chỉ tiêu ô nhiễm phải lên TP Hồ Chí Minh, vừa mất thời gian, vừa gây tốn kém, lại không kịp thời.

Việc bảo vệ môi trường không chỉ riêng ai. Ðồng chí Huỳnh Văn Be, Bí thư Tỉnh ủy đã nói: Phải tăng cường hơn nữa sự lãnh đạo của các cấp ủy đảng, vai trò quản lý của chính quyền các cấp, sự phối hợp của các ngành, các cấp để thực hiện tốt các nội dung, nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu bảo vệ môi trường đã được đề ra trong chương trình hành động của Tỉnh ủy. Trước hết là quản lý chặt việc xử lý chất thải trong công nghiệp, y tế; kiểm soát môi trường trồng trọt và chăn nuôi, nhất là gia súc, gia cầm, thủy sản,...; tăng cường công tác tuyên truyền nâng cao ý thức, vận động nhân dân tham gia giữ gìn và bảo vệ môi trường, khắc phục một bước việc xả nước thải, rác thải sinh hoạt ra sông, rạch; sản xuất kinh doanh phải được quản lý chặt chẽ, bảo đảm các yêu cầu về môi trường từ khâu đăng ký, phê duyệt, đến khi thực hiện; kiên quyết không đưa vào xây dựng, vận hành, khai thác các cơ sở chưa đáp ứng đầy đủ các yêu cầu về bảo vệ môi trường; khắc phục đối với các cơ sở sản xuất, kinh doanh, chăn nuôi đã đi vào hoạt động nhưng chưa có đầu tư công trình xử lý nước thải, chất thải theo quy định, nhất là những cơ sở có quy mô lớn; kiên quyết đình chỉ hoạt động hoặc buộc di dời đối với những cơ sở gây ô nhiễm nghiêm trọng trong khu dân cư nhưng không có giải pháp khắc phục hiệu quả. Về lâu dài, tổ chức, sắp xếp lại sản xuất trong dân cho phù hợp; khắc phục tập quán chăn nuôi xen lẫn trong dân cư gây mất vệ sinh; các cơ sở sản xuất quy mô lớn phải đầu tư hệ thống xử lý bảo đảm các tiêu chuẩn về vệ sinh môi trường; có kế hoạch thu gom và xử lý khối lượng rác thải đang ngày càng gia tăng; tập trung thu gom hết số rác thải ở các thị trấn, thị tứ; khắc phục tình trạng mất vệ sinh ở nơi công cộng bằng cách bảo đảm các điều kiện, phương tiện đựng rác ở những nơi có đông người qua lại, tiến tới chấm dứt nạn đổ rác thải, chất thải chưa qua xử lý xuống sông, rạch gây ô nhiễm nguồn nước. Ở nông thôn, cần phát động mỗi nhà có hố rác với mảnh vườn xanh-sạch-đẹp gắn với phong trào xây dựng đời sống văn hóa. Cân đối ngân sách hợp lý và đẩy mạnh các biện pháp huy động các nguồn lực đầu tư cho công tác bảo vệ môi trường. Tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát, tạo dư luận lên án nghiêm khắc đối với các hành vi gây ra ô nhiễm, đi đôi với thực hiện các chế tài xử phạt nghiêm. Tiếp tục kiện toàn và tăng cường năng lực tổ chức bộ máy, thực hiện tốt công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, bảo đảm thực hiện hiệu quả công tác quản lý Nhà nước về bảo vệ môi trường từ tỉnh đến cơ sở.

Qua kết quả đo đạc trên địa bàn thành phố Cần Thơ cho thấy nước sông Hậu đã bị ô nhiễm cấp độ 2, rạch Sang Trắng ở xã Phước Thới, huyện Ô Môn ô nhiễm cấp độ 7, rạch Bò Ót ở xã Thới Thuận, huyện Thốt Nốt ô nhiễm cấp độ 4.

Nước bề mặt ở các kênh rạch thuộc TP Cần Thơ đều bị ô nhiễm, nhất là ô nhiễm do chất hữu cơ, ngay cả vùng nước của sông Hậu (khu vực cách bờ 200 m) có lúc cũng bị ô nhiễm hữu cơ.

Ước tính mỗi ha mặt đất của thành phố Cần Thơ hằng ngày phải liên tục tiếp nhận gần 73 kg chất hữu cơ trong nước thải sinh hoạt, chăn nuôi và nước thải từ các nhà máy công nghiệp, cộng lại khoảng 26 tấn/ha/năm.

Không kể tới tập quán sinh hoạt của người dân vùng kênh rạch "trăm thứ đổ xuống sông" thì có hai nguồn cơ bản gây ô nhiễm nguồn nước trên địa bàn thành phố Cần Thơ, đó là nước thải của các cơ sở nuôi cá và nguồn thải từ nhà máy chế biến thủy sản.

Lý giải về tình trạng một số nhà máy chế biến thủy sản tại các khu công nghiệp trực tiếp xả nước thải làm ô nhiễm sông Hậu, một vấn đề đặt ra là các doanh nghiệp chưa chú trọng nhiều đến việc xử lý triệt để nước thải, không ít những trường hợp xây dựng hệ thống xử lý nước thải mang tính đối phó với các cơ quan chức năng, hơn nữa vướng mắc lớn nhất tại các khu công nghiệp của Cần Thơ là chưa xây dựng hệ thống xử lý nước thải tập trung.

Ông Dương Bá Diện, Giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường Cần Thơ cho rằng: Cần Thơ có năm khu công nghiệp và tiểu thủ công nghiệp. Các khu công nghiệp của Cần Thơ chưa xây dựng hệ thống xử lý nước thải tập trung, bởi vậy từng doanh nghiệp tự xây dựng hệ thống xử lý nước thải cục bộ, đến nay 75% số doanh nghiệp đã làm, còn 25% số doanh nghiệp tại các khu công nghiệp vẫn chưa làm.

Việc vận hành hệ thống xử lý nước thải công nghiệp tốn chi phí, mặt khác công tác quản lý, kiểm tra môi trường lỏng lẻo, không thường xuyên, nên đa phần các doanh nghiệp chỉ vận hành hệ thống xử lý chất thải khi có các đoàn thanh tra, kiểm tra môi trường.

Hầu hết chất lượng nước thải sau xử lý không ổn định, do các doanh nghiệp không tự giám sát môi trường trong hoạt động nên không đánh giá được chất lượng môi trường nước thải, dẫn đến nước thải ra sông quá xấu so với tiêu chuẩn quy định. Chỉ khi nào tại các khu công nghiệp có hệ thống xử lý nước thải tập trung thì mới có thể kiểm tra, phát hiện những hành vi vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường.

Có thời điểm Công ty cổ phần thủy sản Mekong, Công ty TNHH thực phẩm xuất khẩu Nam Hải và Công ty hải sản 404 được liệt vào "danh sách đen" vì đã gây ra ô nhiễm nghiêm trọng về nguồn nước sông.

Sở Tài nguyên và Môi trường đã tham mưu cho UBND TP Cần Thơ lập danh sách trình Chính phủ xử lý triệt để ba doanh nghiệp nêu trên. Tính đến thời điểm hiện nay, cả ba doanh nghiệp này đã hoàn thành các hạng mục công trình xử lý nước thải và được Bộ Tài nguyên và Môi trường loại ra khỏi danh sách xử lý triệt để.

Một điều cần nghiêm túc nhận ra là nếu như không có những bức xúc, khiếu nại liên tục từ người dân thì tình trạng các cơ sở sản xuất xả thải vô tội vạ chất thải chưa qua xử lý ra môi trường ngày càng trầm trọng. Công tác kiểm tra, giám sát môi trường còn lỏng lẻo, chỉ đợi đến khi có những sự cố môi trường thì mới vào cuộc.

Tại các khu công nghiệp, bất kể doanh nghiệp có đầu tư xây dựng hệ thống xử lý nước thải hay không thì nguồn nước thải chưa qua xử lý vẫn được thải ra sông Hậu. Hàng nghìn hộ dân ở huyện Thốt Nốt khổ vì nước thải chưa qua xử lý của hai nhà máy Ðại Tây Dương và Ấn Ðộ Dương (thuộc Công ty cổ phần Nam Việt, hành nghề chế biến thủy sản, thức ăn gia súc, dầu cá, bột cá...) tại Khu công nghiệp-tiểu thủ công nghiệp huyện Thốt Nốt hằng ngày xả thẳng ra sông Hậu gây ô nhiễm nghiêm trọng nguồn nước.

Trong quá trình sản xuất, Công ty TNHH Ðại Tây Dương đã gây ô nhiễm nghiêm trọng môi trường qua việc xả nước thải, chủ yếu là máu cá, mỡ cá chưa qua xử lý tuôn thẳng ra sông Hậu.

Trước bức xúc của các hộ dân, kiểm tra mẫu nước thải và khí thải đều vượt quá nhiều lần tiêu chuẩn cho phép, Sở Tài nguyên và Môi trường Cần Thơ đã phạt hành chính đồng thời tạm đình chỉ hoạt động của Công ty Ðại Tây Dương. Cuối năm 2006, Công ty Ðại Tây Dương xây dựng xong nhà máy xử lý nước thải, công suất 3.000-3.500 m3/ ngày đêm (theo ước tính của giới chuyên môn thì chi phí điện và hóa chất cho xử lý nước thải khá tốn kém, khoảng 30 triệu đồng/ngày đêm).

Giữa năm 2008, sát bên Công ty Ðại Tây Dương có thêm nhà máy của Công ty TNHH Ấn Ðộ Dương đi vào hoạt động, nhưng chưa hoàn thành hệ thống xử lý nước thải, nên phải dùng chung hệ thống xử lý nước thải của Công ty Ðại Tây Dương dẫn đến tình trạng quá tải xử lý nước thải, xả nước thải chưa qua xử lý trực tiếp ra sông Hậu, cộng với triều cường gây ô nhiễm nghiêm trọng môi trường sống của hơn 400 hộ dân khu vực Rạch Rạp, ấp Thới Thạnh, xã Thới Thuận, huyện Ô Môn.

Cuối tháng 11-2008, UBND thành phố Cần Thơ ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với Công ty Ấn Ðộ Dương tại Khu công nghiệp-tiểu thủ công nghiệp huyện Thốt Nốt vì đã không thực hiện đầy đủ các nội dung trong báo cáo đánh giá tác động môi trường được phê duyệt và các yêu cầu khác trong quyết định phê duyệt báo cáo, cùng với hành vi xả nước thải vượt tiêu chuẩn cho phép từ mười lần trở lên trong trường hợp thải lượng nước thải từ 50 m3/ngày đến dưới 5.000 m3/ngày, đồng thời áp dụng hình phạt bổ sung cấm hoạt động xả nước thải vượt nồng độ tối đa cho phép và buộc thực hiện các biện pháp khắc phục tình trạng ô nhiễm môi trường. Phía công ty đã trục những ống xả tầng đáy lên. UBND thành phố Cần Thơ chỉ đạo Sở Tài nguyên và Môi trường phối hợp Phòng Cảnh sát môi trường và UBND huyện Thốt Nốt tiếp tục theo dõi, giám sát chặt chẽ việc khắc phục hậu quả môi trường của công ty này, đồng thời tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra đột xuất để xử lý theo quy định của pháp luật.

Kiểm tra, rà soát hiện trạng môi trường các khu công nghiệp, cụm công nghiệp trên địa bàn, gắn với hoạt động đánh giá tác động môi trường của dự án đầu tư cụ thể trước khi phê duyệt nhằm bảo đảm phát triển bền vững. Theo đó, yêu cầu xây mới và bổ sung những hạng mục bắt buộc trong hệ thống xử lý ô nhiễm môi trường trong từng doanh nghiệp và xây dựng hệ thống xử lý nước thải tập trung tại các khu công nghiệp, cụm công nghiệp tại TP Cần Thơ là những việc làm không thể chậm trễ.

Hội Cựu chiến binh huyện Thiệu Hóa với công bảo vệ sinh môi trường

Trong những năm gần đây, Hội Cựu chiến binh (CCB) huyện Thiệu Hóa đã có nhiều hoạt động thiết thực, góp phần quan trọng vào quá trình phát triển kinh tế - xã hội của địa phương; trong đó nổi bật là huyện hội đã tham mưu cho Ban Thường vụ huyện ủy ra Chỉ thị chỉ đạo các Đảng bộ, UBND các cấp quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo phát triển kinh tế - xã hội phải đi đôi với công tác bảo vệ môi trường để tạo bước phát triển bền vững. Ban Chấp hành huyện hội cũng đã chọn nhiệm vụ tham gia công tác vệ sinh môi trường là nhiệm vụ đột phá, tiến hành xây dựng chương trình hành động và phát động phong trào trong toàn thể hội viên; vận động cán bộ, hội viên và gia đình xây dựng 3 công trình hợp vệ sinh.

Sau khi triển khai công tác tuyên truyền, phổ biến nội dung nghị quyết, huyện hội đã chỉ đạo cơ sở báo cáo cụ thể về nội dung, chỉ tiêu, biện pháp thực hiện; thành lập các đoàn khảo sát toàn bộ gia đình hội viên, vận động đăng ký xây dựng trong từng năm, phấn đấu hoàn thành mục tiêu vào năm 2010, trong đó hội viên CCB gương mẫu đi đầu trong thực hiện phong trào, sau đó nhân rộng ra các thành phần khác trong xã hội. Bên cạnh đó, huyện hội còn tổ chức phối hợp với phòng y tế huyện, trạm y tế các xã phổ biến tiêu chuẩn, kết cấu các công trình hợp vệ sinh; đề nghị các xã hỗ trợ cho các công trình hoàn thành được nghiệm thu đạt tiêu chuẩn; tín chấp cho gia đình hội viên vay vốn; vận động nhân dân quyên góp tiền thành lập các tổ vận chuyển rác thải, thành lập Câu lạc bộ CCB bảo vệ môi trường... Trên địa bàn huyện đã xuất hiện nhiều mô hình, cách làm hay ở Thiệu Hợp, Thiệu Trung, Thiệu Đô, thị trấn Vạn Hà.

Điểm nổi bật là hàng năm ban chấp hành huyện hội đã phối hợp với Ban Chỉ đạo vệ sinh môi trường của huyện đề ra được các chỉ tiêu, biện pháp sát thực trong thực hiện công tác bảo vệ môi trường; các hội cơ sở phối hợp xử lý hiệu quả các khu vực bị ô nhiễm, đề xuất xã, thôn, các nhà trường và đoàn thanh niên dọn vệ sinh, quy hoạch các khu chứa và xử lý rác thải; vận động hội viên và nhân dân đóng góp xây dựng các công trình nước sạch phục vụ sinh hoạt, tiêu biểu như xã Thiệu Trung và thị trấn Vạn Hà. Sau khi triển khai thực hiện một cách đồng bộ, đến nay trên địa bàn huyện đã có 1.665 giếng khoan, 1.275 nhà tắm, 1.916 nhà vệ sinh đạt tiêu chuẩn được xây dựng. Tỷ lệ gia đình hội viên CCB sử dụng nhà tắm hợp vệ sinh đạt trên 70%, sử dụng nước sạch đạt 99,6% và sử dụng nhà vệ sinh đạt tiêu chuẩn đạt gần 50%. Tỷ lệ gia đình hội viên CCB sử dụng 3 công trình hợp vệ sinh đạt gần 50%, số gia đình có hố chứa rác thải, thùng đựng rác được phân loại xử lý đạt 96,7%. Kết quả trên đã góp phần cùng với các xã tích cực xây dựng xã đạt chuẩn về y tế, các cơ quan, đơn vị tổ chức xây dựng các đơn vị văn hóa một cách có hiệu quả.

Hiện nay, Hội CCB huyện Thiệu Hóa đang tiếp tục vận động để mọi người, mọi gia đình hội viên CCB nâng cao nhận thức, hiểu biết về tầm quan trọng của công tác bảo vệ môi trường trong thời kỳ CNH, HĐH đất nước, góp phần vào sự tăng trưởng và phát triển bền vững. Phấn đấu đến năm 2010 có 100% gia đình hội viên sử dụng nhà tắm hợp vệ sinh, 75% có nhà vệ sinh đạt tiêu chuẩn, 100% gia đình có thùng đựng rác thải, phân loại và xử lý theo quy định.

Ngoài việc tăng cường quản lý, đánh giá tác động môi trường đối với các hoạt động vi phạm luật môi trường, kiên quyết xử lý các cơ sở gây ô nhiễm môi trường, Ninh Bình đã xây dựng được hàng chục mô hình xã hội hóa bảo vệ môi trường như mô hình "năng suất xanh", "làng sinh thái", xanh hóa trường học, phòng trừ dịch hại tổng hợp IPM, sản xuất rau an toàn...

Trong đó nhiều mô hình đạt hiệu quả cao như mô hình làng sinh thái vườn thị xã Gia Hòa (Gia Viễn), mô hình thanh niên tình nguyện bảo vệ môi trường vùng đệm khu bảo tồn đất ngập nước Vân Long, mô hình xanh hóa trường học ở Trường THCS Ninh Khánh, THPT Nguyễn Huệ (thành phố Ninh Bình), Trường tiểu học Quang Thiện (Kim Sơn), mô hình thu gom vỏ chai lọ, gói thuốc bảo vệ thực vật ở xã Thạch Bình (Nho Quan), mô hình xây dựng làm vệ sinh làng xóm, trồng cây xanh đường làng ở Gia Viễn, Kim Sơn... tạo môi trường xanh, sạch, đẹp, bảo vệ sức khỏe cộng đồng.

Tuy nhiên, do nhận thức của người dân và cán bộ chưa cao, nên công tác bảo vệ môi trường cần được xã hội hóa cao hơn với nhiều mô hình phù hợp tại các địa phương, với nhiều lĩnh vực sản xuất kinh doanh và nhiều lực lượng tham gia. Chi cục bảo vệ môi trường đang tuyên truyền vận động nhân dân các vùng nông thôn trong tỉnh tích cực bảo vệ môi trường, phối hợp với Chi cục phát triển nông thôn mở rộng mô hình sử dụng khí sinh học biogas phục vụ sinh hoạt.

Cùng với đó, Ninh Bình đang nghiên cứu thành lập Trung tâm quan trắc môi trường, thành lập quỹ bảo vệ môi trường trong thời gian tới. Theo đánh giá của ngành khoa học và quản lý môi trường tỉnh, thời gian qua, nhiều khu đô thị như thành phố Ninh Bình, thị xã Tam Ðiệp và nhiều khu công nghiệp, mỏ khai thác đá, làng nghề đá Ninh Vân khói bụi lơ lửng vượt quá ngưỡng cho phép từ 1,1 - 1,15%.

Ở phần lớn các cơ sở sản xuất xi-măng, khí thải lò nung đã được khống chế ở mức cho phép, nhưng do cộng hưởng của khói bụi từ các hoạt động khai thác, vận chuyển vật liệu xây dựng, nên không khí ở những vùng này vẫn bị ô nhiễm nặng. Ðể giảm ô nhiễm môi trường, năm 2008, Chi cục bảo vệ môi trường (Sở Tài Nguyên và Môi trường) đã tổ chức nhiều lớp tập huấn nâng cao nhận thức về quản lý chất thải rắn, chất thải y tế cho hàng trăm cán bộ làm công tác môi trường. Chi cục đã thẩm định về môi trường ở 12 dự án đầu tư, trong đó có bảy dự án sản xuất vật liệu xây dựng, ba dự án nông nghiệp và một dự án xử lý chất thải rắn, đồng thời tổ chức kiểm tra chất lượng môi trường ở 16 đơn vị sản xuất kinh doanh như lò nung clanh-ke của nhà máy xi-măng, vật liệu xây dựng Tam Ðiệp, nhà máy xi-măng 207, đánh giá hàm lượng asen trong nguồn nước sinh hoạt của 17 xã, phường trong tỉnh. Chi cục cũng phối hợp với các địa phương hướng dẫn các cơ sở hoàn thành xử lý ô nhiễm môi trường ở ba kho thuốc bảo vệ thực vật trước đây.

Bảo vệ môi trường trong thời kỳ đẩy mạnh CNH, HÐH đất nước

Ngày 21-1, Ban Bí thư T.Ư Ðảng ra Chỉ thị số 29-CT/T.Ư về tiếp tục đẩy mạnh thực hiện Nghị quyết 41-NQ/T.Ư của Bộ Chính trị (khóa IX) "Về bảo vệ môi trường trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước".

Sau khi nêu rõ kết quả đạt được và những thiếu sót trong việc thực hiện Nghị quyết của Bộ Chính trị và những hạn chế, yếu kém của công tác bảo vệ môi trường, Chỉ thị của Ban Bí thư yêu cầu các cấp ủy đảng, chính quyền, tiếp tục đẩy mạnh thực hiện triệt để các quan điểm, mục tiêu, nhiệm vụ và giải pháp của Nghị quyết số 41-NQ/T.Ư nhằm tạo sự chuyển biến mạnh mẽ trong công tác bảo vệ môi trường, trong đó chú trọng thực hiện các nhiệm vụ: Tổ chức kiểm điểm, đánh giá việc thực hiện Nghị quyết 41-NQ/T.Ư của Bộ Chính trị; xác định rõ những ưu điểm, khuyết điểm và nguyên nhân, nhất là nguyên nhân chủ quan, trách nhiệm của tổ chức, cá nhân; đề ra các giải pháp cụ thể để thực hiện tốt các nhiệm vụ trong Nghị quyết 41 và Chỉ thị này; đưa nội dung kiểm điểm công tác bảo vệ môi trường vào báo cáo tổng kết, đánh giá định kỳ của cơ quan, đơn vị. Tăng cường và đổi mới công tác tuyên truyền, giáo dục, tạo sự chuyển biến mạnh mẽ về nhận thức và hành động trong các cấp ủy đảng, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc, đoàn thể, cán bộ, đảng viên, các tầng lớp nhân dân về trách nhiệm, ý thức bảo vệ môi trường... Tăng cường, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước về bảo vệ môi trường.

...Ðẩy mạnh xã hội hóa công tác bảo vệ môi trường, có cơ chế, chính sách khuyến khích cá nhân, tổ chức, cộng đồng tham gia bảo vệ môi trường. Xây dựng và phát triển lực lượng tình nguyện viên bảo vệ môi trường.

...Tăng đầu tư và sử dụng đúng mục đích, hiệu quả nguồn chi thường xuyên từ ngân sách cho sự nghiệp môi trường, khuyến khích các tổ chức, cá nhân trong nước và ngoài nước đầu tư bảo vệ môi trường; tăng tỷ lệ đầu tư cho môi trường trong nguồn vốn hỗ trợ phát triển chính thức (ODA).

... Nghiên cứu xây dựng các luận cứ khoa học phục vụ hoạch định chủ trương, chính sách của Ðảng, Nhà nước về bảo vệ môi trường.

...Hợp tác chặt chẽ với các nước láng giềng và các nước trong khu vực để giải quyết các vấn đề môi trường liên quốc gia. Bản Chỉ thị nêu rõ: Ðảng đoàn Quốc hội, Ban cán sự đảng Chính phủ, các tỉnh ủy, thành ủy, ban cán sự đảng, đảng đoàn, đảng ủy trực thuộc Trung ương quán triệt và tổ chức thực hiện tốt Chỉ thị theo phạm vi quyền hạn, trách nhiệm của mình.

XÂY DỰNG MÔ HÌNH ĐIỂM “KHU DÂN CƯ THỰC HIỆN HÀI HÒA XÓA ĐÓI GIẢM NGHÈO VÀ BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG” Ở TỈNH SÓC TRĂNG

Thực hiện hướng dẫn của Ban Thường trực Uỷ ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam về việc xây dựng mô hình điểm “Khu dân cư thực hiện hài hòa xoá đói giảm nghèo và bảo vệ môi trường”, Ban Thường trực Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc tỉnh Sóc Trăng đã chọn khu dân cư Phônôcampốt (xã Tham Đôn, huyện Mỹ Xuyên) và khu dân cư An Đức (xã Đại Ngãi, huyện Long Phú) làm điểm xây dựng mô hình.

Khu dân cư Phônôcampốt có 246 hộ, trên 99% số hộ là bà con dân tộc người Khmer (chỉ có 2 hộ người Kinh), mọi sinh hoạt văn hoá gắn liền với chùa chiền và lễ hội. Khu dân cư An Đức có 227 hộ, chủ yếu lại là người Kinh (có 2 hộ là người dân tộc Khmer). Ở cả 2 khu dân cư, bà con chủ yếu đều sống bằng nghề nông, một ít bà con sống bằng nghề kinh doanh, dịch vụ, buôn bán nhỏ và đi làm thuê. Tỉ lệ hộ nghèo tính đến cuối năm 2007 ở thôn Phônôcampốt chiếm đến 28,22%; thôn An Đức là 18,1%.

Thực trạng môi trường ở cả 2 khu dân cư thời gian qua dù đã có sự quan tâm chú ý của cấp ủy đảng, chính quyền, Mặt trận, các đoàn thể nhân dân, song nhìn chung vẫn còn nhiều vấn đề bức xúc phải giải quyết: Người dân chưa có ý thức chủ động, năng động trong xoá đói giảm nghèo, làm giàu; ý thức, nhận thức của số đông người dân về bảo vệ môi trường còn thấp; chưa có sự vào cuộc đồng bộ của cấp chính quyền, Mặt trận, các đoàn thể; các điều kiện và cơ sở hạ tầng yếu kém, kinh phí không có... Tại nhiều tụ điểm công cộng, nhất là dọc theo các bờ kênh, đường xóm ngõ đến từng gia đình đều có rác, nước thải chưa được xử lý.

Trên cơ sở chỉ đạo, hướng dẫn của Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc tỉnh, huyện và xã, 2 khu dân cư đã tiến hành xây dựng mô hình điểm “Khu dân cư thực hiện hài hòa xoá đói giảm nghèo và bảo vệ môi trường”. Trong khoảng 10 tháng của giai đoạn 1, việc triển khai thực hiện mô hình cho thấy, cấp ủy đảng, chính quyền, Mặt trận, các đoàn thể từ tỉnh, huyện, xã đến thôn đã có sự phối hợp nhịp nhàng. Ban Thường trực Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc tỉnh đã thành lập Ban Chỉ đạo xây dựng mô hình và có quy chế phối hợp thực hiện. Công tác triển khai học tập trong cán bộ và quần chúng nhân dân được quan tâm. Mỗi thôn đều tổ chức được các lớp tuyên truyền, tập huấn, tổ chức các cuộc thi tìm hiểu về bảo vệ môi trường để giúp cho cán bộ và nhân dân hiểu biết về Luật Bảo vệ môi trường, Nghị quyết số 41-NQ/TW của Bộ Chính trị về bảo vệ môi trường trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá, về Chương trình hành động số 45 của Tỉnh ủy, Chỉ thị 04 của Uỷ ban nhân dân tỉnh... Cụ thể cả 2 khu dân cư Phônôcampốt và An Đức đã tổ chức họp dân được 14 cuộc, với hơn 1.000 lượt người tham dự và lồng ghép tuyên truyền cho trên 1.200 lượt người nghe.

Ban Công tác Mặt trận đã phối hợp với trưởng thôn, các đoàn thể tổ chức cho nhân dân trong khu dân cư xây dựng bản cam kết xây dựng gia đình thực hiện hài hòa xoá đói giảm nghèo và bảo vệ môi trường, với các nội dung rất cơ bản như: thực hiện tốt các tiêu chí đã được quy định trong cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ở khu dân cư”, chăm lo phát triển sản xuất, không để gia đình nghèo khó; thực hiện tốt nếp sống sinh hoạt vệ sinh, không vứt rác, không để gia súc thả lang; xây dựng thói quen bảo vệ môi trường... Qua họp khu dân cư và tuyên truyền đến từng hộ cho thấy 100% số hộ gia đình đều đăng ký và cam kết thực hiện. Ban Công tác Mặt trận và các đoàn thể cùng trưởng thôn còn tăng cường phối hợp vận động các cá nhân và gia đình gương mẫu tổ chức được 13 đội tự quản bảo vệ môi trường gắn với tổ an ninh nhân dân, có 75 thành viên tự nguyện tham gia. Các thành viên đều được tập huấn về kỹ năng tuyên truyền, vận động và làm nòng cốt thực hiện cũng như đôn đốc, nhắc nhở bà con trong khu dân cư cùng chăm lo sản xuất, làm giàu và bảo vệ môi trường sống. Các đợt tổng vệ sinh chung nơi công cộng của khu dân cư như khai thông cống, kênh thoát nước, thu gom rác đã huy động gần 500 lượt người dân tham gia.

Nhân Ngày môi trường thế giới (5-6), Ban Chỉ đạo xây dựng mô hình điểm còn bàn phối hợp với cấp ủy đảng, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc, các đoàn thể, ngành chức năng từ xã đến khu dân cư để tuyên truyền, vận động bảo vệ môi trường thông qua tổ chức các cụm panô, áp phích, khẩu hiệu, cờ phướn, đặc biệt tổ chức lễ phát động hưởng ứng Ngày môi trường bằng những hành động cụ thể. Ngay sau lễ phát động, cán bộ và nhân dân đã tổ chức trồng được trên 500 cây bạch đàn, keo tai tượng và hoa; tổ chức vệ sinh thu gom rác dọc theo các đường thôn, dọc các bờ kênh...

Chỉ với hơn 6 tháng tổ chức xây dựng mô hình, qua sơ kết bước đầu cho thấy, Ban Chỉ đạo xây dựng mô hình đã có sự phối hợp và rất sâu sát với khu dân cư. Các nội dung thực hiện là sát thực tế gắn với nhu cầu, đời sống thiết thực của nhân dân. Người dân qua tuyên truyền, vận động tham gia xây dựng mô hình đã có ý thức và chủ động hơn; không chỉ chăm lo tính toán phát triển sản xuất, xoá đói giảm nghèo mà còn gắn với bảo vệ môi trường, quan tâm bảo vệ sức khỏe. Những việc làm và kết quả cụ thể, như hỗ trợ và vận động nhân dân ở 2 khu dân cư góp thêm xây dựng được 18 căn nhà “đại đoàn kết” (mỗi căn trị giá 10.000.000đ) đã cơ bản giúp thôn xóa xong nhà tre lá dột nát; hầu hết các gia đình đều đạt tiêu chuẩn gia đình văn hoá.

Tuy nhiên, cái được lớn nhất qua xây dựng mô hình điểm “Khu dân cư thực hiện hài hòa xoá đói giảm nghèo và bảo vệ môi trường” của tỉnh là, ý thức và nhận thức của người dân về làm ăn phát triển kinh tế và bảo vệ môi trường đã có sự thay đổi rất cơ bản. Từ ý thức, nhận thức thay đổi dẫn đến người dân đã chủ động và trách nhiệm hơn trong hoạt động, trong các hành vi ứng xử với môi trường sống xung quanh mình. Việc chăm lo phát triển sản xuất, xoá đói giảm nghèo đã bớt đi sự tùy tiện, người dân đã nghĩ đến ích lợi nếu gắn với bảo vệ môi trường. Thông qua xây dựng mô hình điểm mà quan hệ giữa các cấp ủy đảng, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc, các đoàn thể và người dân cũng gắn bó với nhau hơn. Đặc biệt, vai trò của Ban Công tác Mặt trận ở khu dân cư gắn với nhiệm vụ phát huy dân chủ, xây dựng chế độ tự quản được thể hiện cụ thể. Các nội dung trong cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ở khu dân cư” và cuộc vận động “Ngày vì người nghèo” được triển khai có nội dung, địa chỉ, đối tượng, có kết quả rõ ràng. Nhìn chung tư tưởng, tâm lý người dân là phấn khởi, yên vui vì thấy được Đảng, Nhà nước quan tâm, chăm lo, qua đó càng tin tưởng ở sự lãnh đạo của Đảng, tự động viên nhau thực hiện tốt mọi chủ trương, đường lối, chính sách và pháp luật.

Những việc làm cụ thể về xây dựng mô hình điểm “Khu dân cư thực hiện hài hòa xoá đói giảm nghèo và bảo vệ môi trường” ở tỉnh Sóc Trăng sẽ là cơ sở, điều kiện tốt cho việc nhân rộng trên phạm vi toàn tỉnh. Đây cũng là những việc làm thiết thực chào mừng Đại hội Mặt trận Tổ quốc Việt Nam các cấp của tỉnh để tiến tới Đại hội toàn quốc lần thứ VII Mặt trận Tổ quốc Việt Nam.

MẶT TRẬN TỔ QUỐC TỈNH VĨNH LONG VỚI CÔNG TÁC BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG

Thực trạng công tác bảo vệ môi trường ở tỉnh Vĩnh Long hiện nay đang có nhiều diễn biến khá phức tạp, không chỉ ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe, đời sống nhân dân, mà còn tác động xấu đến phát triển kinh tế - xã hội, ảnh hưởng đến quá trình đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá ngay trên địa bàn tỉnh.

Vấn đề bức xúc gây dư luận hiện nay là: bãi chứa rác của tỉnh ở xã Hoà Phú, huyện Long Hồ gây ô nhiễm môi trường sống của dân nhưng chưa có biện pháp xử lý hữu hiệu; hệ thống xử lý nước thải ở các khu công nghiệp của tỉnh, nhất là khu công nghiệp Hoà Phú (huyện Long Hồ) chưa hoàn chỉnh làm ảnh hưởng đến môi trường; rác thải ở các chợ phần lớn được xử lý tốt, nhưng vẫn còn nhiều chợ chưa có hố rác, cống rãnh thoát nước chưa hoàn chỉnh, thậm chí có hộ buôn bán đổ rác trực tiếp xuống dòng sông; các bệnh viện tuy có nhiều cố gắng nhưng do kinh phí có hạn, quy trình xử lý rác thải y tế chưa đồng bộ, nên nước thải ra sông rạch không đạt tiêu chuẩn, ảnh hưởng đến môi trường.

Việc sản xuất lúa và các loại hoa màu ở một số nơi chưa đảm bảo đúng quy trình khi sử dụng phân hoá học, thậm chí có những hộ nông dân dùng thuốc trừ sâu phun xịt trên rau chỉ vài ngày đã thu hoạch bán ra thị trường, làm ảnh hưởng lớn đến sức khoẻ người tiêu dùng; các ao hồ nuôi cá công nghiệp trực tiếp cho nước thải ra sông rạch làm ô nhiễm nguồn nước; các hộ nuôi gia súc, gia cầm chưa có ý thức vẫn thường xuyên gây ô nhiễm, ảnh hưởng đến đời sống khu dân cư.

Việc khai thác cát trên sông, một số nơi thực hiện không đúng quy trình, không theo hợp đồng, lại không có kiểm tra, kiểm soát đã ảnh hưởng đến dòng chảy, gây sạt lở bờ sông, ảnh hưởng đến môi trường và sinh hoạt của nhân dân trong khu vực. Điều đáng quan tâm hiện nay là công tác tuyên truyền, giáo dục chưa tạo thành nền nếp để các hộ gia đình có ý thức bảo vệ môi trường xung quanh nhà và nơi công cộng nhằm giữ cho môi trường xanh, sạch, đẹp từ mỗi địa bàn dân cư.

Trước thực trạng môi trường bị ô nhiễm nói trên, cấp ủy đảng, chính quyền, các ngành, các cấp trong tỉnh đã có một số giải pháp thực hiện rất cụ thể và thiết thực. Ban Thường trực Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc tỉnh Vĩnh Long cũng hiểu rất rõ về tầm quan trọng của công tác bảo vệ môi trường nên đã có kế hoạch tăng cường hoạt động của Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc các cấp và các tổ chức thành viên, trong việc vận động toàn dân thực hiện tốt công tác bảo vệ môi trường. Một số việc làm cụ thể đã được triển khai thực hiện như sau:

- Căn cứ vào Nghị quyết liên tịch số 01 ngày 28-10-2004 của Ban Thường trực Uỷ ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và Bộ Tài nguyên - Môi trường “Về việc phối hợp thực hiện chiến lược bảo vệ môi trường quốc gia”; Kế hoạch thực hiện của Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Kế hoạch liên tịch số 06 ngày 6-5-2005 “Về việc phối hợp hành động bảo vệ môi trường phục vụ phát triển bền vững” của Ban Thường trực Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc tỉnh và Sở Tài nguyên - Môi trường, công tác bảo vệ môi trường đã được triển khai sâu rộng trong toàn hệ thống Mặt trận từ tỉnh đến cơ sở và các cộng đồng dân cư, các ấp, khóm.

- Đưa các nội dung bảo vệ môi trường vào cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư” và cuộc vận động “Xây dựng nếp sống văn minh nơi công cộng”, cụ thể như sau:

+ Trong 6 tiêu chuẩn xây dựng gia đình văn hoá, có tiêu chuẩn xây dựng hộ gia đình xanh, sạch, đẹp. Để hưởng ứng phong trào, nhiều hộ gia đình đã chú ý chỉnh trang lại nhà cửa, đầu tư để có điện sử dụng, quanh nhà được chăm lo vệ sinh sạch sẽ, thoáng mát, nhà có hàng rào bảo vệ và trang trí

+ Trong 4 tiêu chuẩn xây dựng cơ quan, đơn vị, trường học, trạm y tế, chợ, bến tàu xe, cơ sở thờ tự đạt chuẩn văn hoá, có tiêu chuẩn sức khoẻ, vệ sinh môi trường, như: nhà vệ sinh, cống thoát nước bảo đảm vệ sinh, có nơi chứa rác (đối với các đơn vị sản xuất kinh doanh phải có biện pháp xử lý chất thải công nghiệp), có nước sạch, có hoa kiểng, cây xanh…

+ Các tiêu chuẩn xây dựng đơn vị, cá nhân và hộ gia đình đạt chuẩn văn hoá (trong đó có tiêu chuẩn đảm bảo vệ sinh môi trường, tức tiêu chuẩn xanh, sạch, đẹp) được đăng ký thực hiện ngay từ đầu năm, được thực hiện cụ thể và cuối năm có đánh giá công nhận.

Đến nay, toàn tỉnh đã có 164.867 hộ đạt Gia đình văn hoá (chiếm 72,59%), có 11.674 tổ đạt Tổ tự quản văn hoá (chiếm 71,89%), 639 ấp, khóm đạt Ấp, Khóm văn hoá (chiếm 75,53%), có 37 xã, phường, thị trấn đạt Xã, Phường, Thị trấn văn hoá (chiếm 34,57%).

Có 500/517 đơn vị, cơ quan, trường học, bệnh viện, chợ, bến tàu, bến xe và cơ sở thờ tự phấn đấu đăng ký thực hiện đạt chuẩn văn hoá (chiếm 96,71%), có 6.878/7.375 cá nhân đăng ký thực hiện đạt chuẩn văn hoá.

Năm qua đã có nhiều đơn vị, cá nhân và hộ gia đình đạt chuẩn văn hoá, gắn với thực hiện tốt công tác bảo vệ môi trường và đạt chuẩn xanh,

Để có cơ sở rút kinh nghiệp và nâng cao chất lượng công tác bảo vệ môi trường trong toàn tỉnh, được sự hỗ trợ và hướng dẫn của Ban Thường trực Uỷ ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam “Về việc xây dựng mô hình điểm khu dân cư thực hiện hài hoà xoá đói giảm nghèo và bảo vệ môi trường”, Ban Thường trực Ủy ban Mặt trận Tổ quốc tỉnh Vĩnh Long đã chọn 3 khu dân cư ở huyện làm điểm chỉ đạo rút kinh nghiệm, là: ấp 7, xã Tân An Luông, huyện Vũng Liêm; ấp Thành An, xã Thành Đông, huyện Bình Tân; ấp Đông Thạnh A, xã Đông Thạnh, huyện Bình Minh. Các khu dân cư được chọn làm điểm về Bảo vệ môi trường đang thực hiện đồng bộ các nội dung như sau:

- Từng ấp điểm có kế hoạch và đề ra giải pháp bảo vệ và phát triển cảnh quan môi trường, làm cho khu dân cư ngày càng xanh, sạch, đẹp.

- Đối với cơ sở sản xuất, kinh doanh, buôn bán, khu vực chợ, các hộ phải cam kết đảm bảo vệ sinh chung, có nơi chứa rác và xử lý rác hàng ngày, tuyệt đối không để mùi hôi thối ảnh hưởng đến cộng đồng dân cư.

- Đối với hộ nuôi gia súc, gia cầm phải có giải pháp xử lý phân, nước thải, không được thải trực tiếp ra kênh, rạch, sông làm ô nhiễm nguồn nước. Đặc biệt quá trình chăn nuôi gia súc, gia cầm phải tiêm ngừa đúng quy định; không được bán gia súc, gia cầm bị bệnh cho người tiêu dùng, khi có dịch phải báo ngành chuyên môn để có giải phải xử lý.

- Đối với việc tang ma, cưới hỏi phải thực hiện đúng theo nếp sống văn minh trong việc tang, việc cưới.

- Đối với từng cơ quan, đơn vị đóng trên địa bàn và hộ gia đình phải tuyệt đối chấp hành nếp sống văn minh nơi công cộng; phải có đủ ba công trình vệ sinh; xung quanh nhà, cơ quan, đơn vị phải thoáng mát, sạch, có hàng rào đầy đủ, không để ao tù, nước đọng xung quanh.

- Ban vận động ấp, khóm chủ động có giải pháp tích cực bảo vệ môi trường, đảm bảo khu dân cư thông thoáng, xanh, sạch, đẹp.

Hiện nay các khu dân cư làm điểm đã tiến hành điều tra khảo sát xong, các hộ gia đình đều đã đăng ký thực hiện đảm bảo giữ môi trường. Năm 2007, Ban Thường trực Ủy ban Mặt trận Tổ quốc tỉnh đã chủ trì phối hợp với các tổ chức thành viên, các ban của Hội đồng nhân dân, một số cán bộ về hưu, tổ chức đoàn thể khảo sát thực tế việc thực hiện vệ sinh môi trường ở khu công nghiệp Hoà Phú, một số cơ sở nuôi cá tra, một số chợ trong tỉnh có vấn đề môi trường theo phản ánh của nhân dân và các cơ quan, đơn vị ở trong khu vực. Qua đó, Mặt trận có cơ sở để phản ánh, kiến nghị những vấn đề bức xúc về môi trường để lãnh đạo tỉnh và ngành chức năng có hướng giải quyết, được nhân dân rất hoan nghênh.

Để góp phần thực hiện thắng lợi công tác bảo vệ môi trường của tỉnh Vĩnh Long trong những năm tiếp theo, Ban Thường trực Ủy ban Mặt trận Tổ quốc tỉnh đã đề ra một số nhiệm vụ trọng tâm như sau:

1/ Hướng dẫn, phối hợp triển khai thực hiện một cách hiệu quả, thiết thực kế hoạch liên tịch giữa Ủy ban Mặt trận Tổ quốc tỉnh với Sở Tài nguyên - Môi trường của tỉnh đến các cấp Mặt trận, các tổ chức thành viên và cá nhân tiêu biểu trong các dân tộc, các tôn giáo, tầng lớp xã hội do Mặt trận trực tiếp vận động.

2/ Phối hợp với Sở Tài nguyên - Môi trường, các cơ quan quản lý nhà nước về môi trường ở địa phương và các cơ quan có liên quan, tổ chức thực hiện các nội dung bảo vệ môi trường đã đề ra một cách có hiệu quả. Hướng dẫn Mặt trận các cấp, đặc biệt là cấp cơ sở, thường xuyên thu thập ý kiến nhân dân, kịp thời phát hiện, kiến nghị xử lý những tồn tại, vướng mắc phát sinh trên lĩnh vực bảo vệ môi trường; động viên các cộng đồng trong thực thi chính sách, pháp luật về bảo vệ môi trường; phối hợp với các ngành chức năng trong việc lấy ý kiến nhân dân tham gia vào các báo cáo đánh giá hiện trạng môi trường, đánh giá tác động môi trường đối với các chương trình, dự án, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội có liên quan đến cộng đồng dân cư.

3/ Gắn nội dung bảo vệ môi trường với các phong trào, cuộc vận động, đặc biệt là cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư”, “Xây dựng nếp sống văn minh nơi công cộng” và cuộc vận động “Ngày vì người nghèo” nhằm đảm bảo phát triển bền vững. Thực hiện việc động viên, tôn vinh, nhân rộng các mô hình, điển hình tiên tiến về bảo vệ môi trường, giữ cho môi trường khu dân cư ngày càng “xanh, sạch, đẹp” và làm cho mọi người dân có ý thức sống thân thiện với môi trường, sử dụng hợp lý nguồn tài nguyên thiên nhiên; kiên quyết đấu tranh khắc phục các tệ nạn, tập tục, thói quen trong sản xuất, sinh hoạt, tiêu dùng xâm hại đến tài nguyên và môi trường. Đặc biệt tập trung xây dựng mô hình điểm về bảo vệ môi trường do tỉnh và Trung ương chỉ đạo, tổ chức rút kinh nghiệm kịp thời nhằm nhân rộng mô hình trong năm 2009.

4/ Tổ chức tập huấn cho cán bộ Mặt trận các cấp và tuyên truyền, giáo dục cho những đối tượng do Mặt trận trực tiếp vận động để duy trì thường xuyên hoạt động truyền thông môi trường tại khu dân cư. Vận động các tổ chức, cá nhân tích cực đóng góp các loại thuế, phí, quỹ môi trường theo quy định của pháp luật.

5/ Động viên, khuyến khích các tầng lớp nhân dân ở trong và ngoài nước tham gia đầu tư, kinh doanh, dịch vụ bảo vệ môi trường đi đôi với phát triển, huy động các nguồn lực tại chỗ của cộng đồng cùng nhà nước xây dựng hạ tầng cơ sở về thu gom, xử lý, chế biến rác thải; cung cấp nước sạch, giữ gìn, tôn tạo cảnh quan môi trường khu dân cư. Phát huy truyền thống đoàn kết, tương thân, tương ái, giúp đỡ người có hoàn cảnh khó khăn, các đối tượng thuộc diện chính sách xã hội, nạn nhân chiến tranh trong việc khắc phục thiên tai, sự cố môi trường, đặc biệt là việc cung ứng, cải thiện các công trình phúc lợi, dịch vụ xã hội về vệ sinh môi trường, sử dụng nước sạch, chăm sóc sức khoẻ nhân dân…

6/ Phát huy vai trò của Ủy ban Mặt trận Tổ quốc ở cơ sở, các Ban Công tác Mặt trận, Ban Thanh tra nhân dân và các tổ chức hoạt động tình nguyện vì môi trường nhằm đẩy mạnh công tác hoà giải, giải quyết những mâu thuẫn, tranh chấp, xung đột lợi ích giữa phát triển kinh tế - xã hội với bảo vệ môi trường và sử dụng tài nguyên thiên nhiên có quan hệ đến cộng đồng dân cư.

Với quyết tâm chung của Ủy ban Mặt trận Tổ quốc các cấp và các tổ chức thành viên, chương trình công tác bảo vệ môi trường ở tỉnh Vĩnh Long những năm tiếp theo nhất định sẽ đạt kết quả tốt đẹp, góp phần thực hiện thắng lợi Nghị quyết số 41/NQ-TW của Bộ Chính trị “Về bảo vệ môi trường trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước” và Nghị quyết liên tịch số 01 của Mặt trận Tổ quốc, Bộ Tài nguyên - Môi trường “Về việc phối hợp thực hiện chiến lược bảo vệ môi trường quốc gia”.

Bảo vệ môi trường gắn với cuộc vận động "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ở khu dân cư" ở Khu 9 thị trấn Than Uyên

Nằm gần ở trung tâm thị trấn, địa bàn dân cư chủ yếu là đồng bào dân tộc Thái, nhưng những năm qua, công tác bảo vệ tài nguyên và môi trường của khu 9 (thị trấn Than Uyên, tỉnh Lào Cai) vấn còn nhiều vấn đề bức xúc: việc tuyên truyền nâng cao ý thức người dân trong giữ vệ sinh môi trường còn chưa được chú trọng, các tập tục lạc hậu, như: nuôi nhốt gia súc, gia cầm ngay dưới gầm nhà còn phổ biến; 100% hộ gia đình chưa có nhà xí hợp vệ sinh, chủ yếu phóng uế bừa bãi; tại khu dân cư không có nơi tập trung rác thải sinh hoạt để xử lý, chủ yếu là thải xuống các khu vực ao, hồ, sông suối gần khu dân cư; các đám tang còn để người chết lâu ngày trong nhà, gây mất vệ sinh môi trường; nạn chặt, phá rừng và đốt rừng bừa bãi vẫn xảy ra thường xuyên.

Xác định đây là những vấn đề bức xúc của khu dân cư trong những năm qua, nhất là các hủ tục lạc hậu còn ăn sâu bám rễ trong đông đảo nhân dân, mặc dù Ban Công tác Mặt trận đã tổ chức tuyên truyền, vận động nhân dân từ bỏ các thói quen và các hủ tục lạc hậu đó, nhưng hầu như không có hiệu quả. Chính vì vậy, khi được khu dân cư phản ảnh và đề nghị có biện pháp để khắc phục sự cố vệ sinh môi trường lên, cùng với thực hiện Hướng dẫn số 33/HD-MTTW của Ban Thường trực Uỷ ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam về xây dựng mô hình điểm lồng ghép nhiệm vụ bảo vệ môi trường vào cuộc vận động "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ở khu dân cư", Ban Thường trực Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc tỉnh Lai Châu đã cùng với chính quyền và cấp uỷ địa phương chỉ đạo thực hiện việc lồng ghép nội dung bảo vệ môi trường vào nội dung cuộc vận động nói trên tại khu dân cư và đã mang lại hiệu quả thiết thực.

Để triển khai có hiệu quả công tác bảo vệ môi trường, Ban Công tác Mặt trận khu 9 đã cử đại diện hộ gia đình tham dự hội thảo tập huấn về công tác bảo vệ môi trường và thành lập tổ tự quản tại khu dân cư. Sau tập huấn, Ban Công tác Mặt trận và tổ tự quản đã tổ chức các buổi tuyên truyền ở khu dân cư, thu hút gần 100% số hộ gia đình tham dự. Nội dung tuyên truyền tập trung chủ yếu là, hướng dẫn các hộ gia đình thực hiện các văn bản hướng dẫn của Trung ương, của tỉnh, huyện về công tác bảo vệ môi trường; tổ chức xây dựng quy ước của khu dân cư về bảo vệ môi trường; tuyên truyền, vận động các hộ gia đình ký cam kết về công tác bảo vệ môi trường; cử 1 đội tham gia Hội thi tìm hiểu "Về công tác bảo vệ tài nguyên môi trường" tổ chức tại thị trấn để tham gia hội thi cấp huyện, tỉnh.

Định kỳ 1 tháng 1 lần, Ban Công tác Mặt trận phối hợp với tổ tự quản tổ chức vận động nhân dân trong khu phố dọn vệ sinh các khu vực công cộng, khơi thông cống rãnh, phát quang các đoạn đường giao thông; phối hợp với y tế thôn, bản và thị trấn tổ chức phun thuốc diệt muỗi cho tất cả các hộ gia đình; thường kỳ tổ chức thăm và kiểm tra nơi sinh hoạt của từng hộ gia đình để vận động các hộ gia đình bố trí, sắp xếp nơi sinh hoạt khoa học, đảm bảo vệ sinh cho gia đình mình cũng như hợp vệ sinh chung của cả thôn, bản. Mặt trận còn phối hợp với các ban, ngành, đoàn thể thị trấn đứng ra tín chấp cho các hộ gia đình vay vốn ưu đãi để xây dựng các công trình phục vụ sinh hoạt trong gia đình, như: xây bể chứa nước, giếng nước, xây nhà vệ sinh, đường nước sinh hoạt và nước thải…Toàn khu có 75/75 đã hộ có bể chứa nước dùng sinh hoạt hợp và đảm bảo vệ sinh, 46/75 hộ có nhà vệ sinh đảm bảo đúng tiêu chuẩn, 100% số hộ gia đình đã đưa chuồng chăn nuôi gia súc, gia cầm xa nhà ở. Từ khi không nuôi gia súc, gia cầm dưới gầm sàn, nhiều hộ đã cho vệ sinh, bó láng nền, quét dọn sạch sẽ thành nơi sinh hoạt thường xuyên của gia đình.

Bên cạnh đó, công tác tham gia trồng và bảo vệ rừng cũng được Ban Công tác Mặt trận tuyên truyền, vận động đến các hộ gia đình tại khu dân cư và đưa vào quy ước ở khu dân cư về nội dung bảo vệ tài nguyên và môi trường. Quy ước cụ thể qui định: hộ gia đình 1 năm chỉ được phép vào rừng tận thu lâm sản 1-3 lần và phải được sự nhát trí của cấp có thẩm quyền; hàng năm các hộ gia đình phải cử thành viên đăng ký tham gia phòng cháy, chữa cháy rừng tại địa phương… Nhờ thực hiện tốt các quy chế nói trên, thời gian gần đây tại khu dân cư 9 không xảy ra vụ vi phạm pháp luật nào, các hộ gia đình đã đăng ký nhận khoanh nuôi và bảo vệ 100 ha rừng các loại. Nhân ngày Môi trường thế giới hàng năm (5-6), Ban Công tác Mặt trận đã phối hợp với tổ tự quản vận động nhân dân ra quân trồng cây xanh trên địa bàn khu dân cư, đến nay đã trồng và đảm bảo sống được 6.300 cây (trên diện tích 3,5 ha), góp phần phủ xanh đất trống, đồi trọc giáp ranh với khu dân cư.

Có thể khẳng định, việc triển khai lồng ghép công tác bảo vệ tài nguyên, môi trường với nội dung cuộc vận động "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ở khu dân cư" tại khu 9 đã mang lại kết quả, hiệu quả thực tế. Năm 2007, khu 9 đã đạt danh hiệu "Khu dân cư tiên tiến", huyện công nhận "Khu dân cư văn hoá", được Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc tỉnh tặng Bằng khen.

Lồng ghép nội dung, nhiệm vụ bảo vệ môi trường vào nội dung cuộc vận động "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ở khu dân cư" tại khu 9 thị trấn Tham Uyên có hiệu quả, vì có sự quan tâm của cấp uỷ, sự phối hợp của chính quyền, các ngành, các đoàn thể và đặc biệt là sự đồng thuận cùng tham gia hưởng ứng của đông đảo các tầng lớp nhân dân tại khu dân cư. Công tác tuyên truyền vận động của Ban Công tác Mặt trận ở khu dân cư là rất linh hoạt, thực tế và phù hợp với điều kiện tại khu dân cư. Ban Công tác Mặt trận và tổ tự quản đã phát huy được vai trò, trách nhiệm, nhiệt tình trong công tác tuyên truyền, vận động từng thành viên và nhân dân hưởng ứng tham gia.

Định kỳ hàng năm, hàng quý có kiểm tra, sơ kết đánh giá tình hình triển khai thực hiện, đồng thời biểu dương, khen thưởng kịp thời các tập thể, cá nhân có thành tích xuất sắc trong việc thực hiện nhiệm vụ bảo vệ môi trường trong cuộc vận động "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ở khu dân cư".

Nhờ có chủ trương thực hiện bảo vệ môI trường gắn với cuộc vận động "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ở khu dân cư", đén nay khu dân cư đã xây dựng được lực lượng nòng cốt trong công tác bảo vệ môi trường, hình thành các tổ tự quản, cùng Ban Công tác Mặt trận ở khu dân cư xây dựng được quy ước về công tác bảo vệ tài nguyên môi trường và vận động bà con tại khu dân cư cùng ký cam kết thực hiện. Các trường hợp vi phạm quy ước về công tác bảo vệ môi trường được xử lý nghiêm minh đã có tác dụng nâng cao ý thức bảo vệ môi trường của người dân ngày một tốt hơn.

Từ năm 2006 trở về trước, do ý thức của một bộ phận người dân trên địa bàn phường Phú Sơn (TP Thanh Hóa) còn hạn chế nên nhiều loại rác thải, phế liệu đều vứt xuống lòng lề đường, dẫn đến tình trạng ô nhiễm môi trường ở các khu dân cư.

Để nâng cao nhận thức của hội viên về sức khỏe và vệ sinh môi trường, hội phụ nữ phường Phú Sơn đã đảm nhận việc tuyên truyền tới từng chi hội, tổ phụ nữ về mục đích, nội dung, ý nghĩa và nội dung cần thực hiện trong công tác bảo vệ môi trường. Hội phối hợp cùng các ban, ngành, đoàn thể, chính quyền địa phương huy động chị em phụ nữ và nhân dân tham gia tổng vệ sinh trên địa bàn. Song song với công tác tuyên truyền, vận động, hội phụ nữ còn đứng ra kêu gọi sự ủng hộ của các cá nhân, tập thể đóng góp để xây dựng, tu sửa những đoạn đường, cống rãnh hư hỏng... Hội chú trọng triển khai lồng ghép hoạt động vệ sinh môi trường vào các hoạt động khác của hội, coi đó là chỉ tiêu để bình xét thi đua hàng năm ở các chi hội. Qua đó nâng cao nhận thức của cán bộ, hội viên phụ nữ trong lĩnh vực bảo vệ môi trường, xây dựng khu dân cư sáng - xanh - sạch - đẹp, làm cho môi trường ngày càng được cải thiện theo chiều hướng tích cực. Nếu như năm 2006 chỉ có 2/9 chi hội đăng ký xây dựng tuyến đường, ngõ phố xanh – sạch – đẹp do phụ nữ tự quản thì đến thời điểm này tất cả 9/9 chi hội đều đã đăng ký xây dựng tuyến đường, ngõ phố xanh – sạch – đẹp do phụ nữ đứng ra đảm nhận. Phong trào toàn dân tham gia tổng vệ sinh hàng tuần vào thứ 7, chủ nhật làm sạch đẹp tuyến đường, ngõ phố đã trở thành việc làm tự nguyện, thường xuyên của toàn thể hội viên phụ nữ và nhân dân trong phường. Hiện nay, tổ vệ sinh môi trường (thuộc Công ty Môi trường và Công trình đô thị) thu hút 15 hội viên phụ nữ phường Phú Sơn tham gia, đảm nhận việc thu gom rác thải cho toàn bộ các tuyến đường, ngõ phố trên địa bàn. Thực hiện Dự án Cải thiện môi trường đô thị miền Trung, hội phụ nữ phường Phú Sơn đã khảo sát hộ nghèo có nhu cầu vay vốn cải thiện vệ sinh hộ gia đình. Đến thời điểm này đã có 48 hộ được vay vốn với tổng số tiền là 192 triệu đồng. Dự án đầu tư 64 triệu đồng (nhân dân đóng góp 38 triệu đồng) làm đoạn đường gần 100m ở ngõ Phương Đông, phố Phú Thọ.

Phụ nữ phường Phú Sơn còn tích cực tham gia nhiều hoạt động thiết thực như: chiến dịch truyền thông, mít tinh hưởng ứng phong trào hành động vì môi trường xanh – sạch – đẹp; giao lưu văn hóa, văn nghệ, tuyên truyền trên các phương tiện thông tin đại chúng và thi tìm hiểu về nước sạch, vệ sinh môi trường... Trong thời gian tới, hội phụ nữ phường Phú Sơn tiếp tục đẩy mạnh hơn nữa công tác tuyên truyền để mỗi gia đình, mỗi người dân đều phải ý thức về vệ sinh môi trường, với phương châm “sạch nhà, đẹp ngõ”, góp phần xây dựng thành phố ngày càng sáng - xanh - sạch - đẹp.

Kết quả triển khai Mô hình điểm bảo vệ môi trường ở thôn KroongKtu, xã Kroong, thị xã Kon Tum.

Thôn KroongKtu, xã Kroong, thị xã Kon Tum, tỉnh Kon Tum nằm cách trung tâm thị xã Kon Tum khoảng 20 km về phía Bắc. Toàn thôn có 116 hộ với 595 nhân khẩu. Phần lớn số hộ trong thôn là dân tộc Rơngao và theo đạo công giáo.

Trước kia, khi chưa được chọn xây dựng mô hình điểm bảo vệ môi trường lồng ghép với cuộc vận động "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ở khu dân cư" việc bảo vệ môi trường ở thôn KroongKtu diễn ra nhiều phức tạp. Tình trạng nuôi nhốt gia súc dưới gầm nhà sàn và chăn nuôi thả rông còn khá phổ biến. Một số hộ làm chuồng chăn nuôi xa nhà ở nhưng còn tạm bợ, không bền vững. Nhiều hộ gia đình ít dọn dẹp vệ sinh nhà ở sạch sẽ, nhiều vườn không được rào ngăn nắp, vẫn còn tình trạng ăn ở mất vệ sinh. Hầu hết các hộ trong thôn không có hố chứa nước thải và rác thải. Nhiều hộ còn chưa xây dựng và sử dụng hố xí và nhà tắm. Trong thôn chưa có phong trào dọn dẹp vệ sinh đường làng, nơi công cộng theo định kỳ.

Trước tình trạng trên, ngày 20 tháng 9 năm 2006 Ban Thường trực Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc thị xã Kon Tum đã có kế hoạch số 05/KH-MT về việc chọn xây dựng mô hình điểm lồng ghép việc bảo vệ môi trường với cuộc vận động "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ở khu dân cư" ở thôn KroongKtu. Cùng với sự phối hợp chỉ đạo của Mặt trận Tổ quốc các cấp tỉnh Kon Tum, dưới sự chỉ đạo của Đảng uỷ xã và sự hướng dẫn của MTTQ xã Kroong, Ban công tác Mặt trận thôn KroongKtu đã tổ chức các cuộc họp toàn thể nhân dân trong thôn để thống nhất biện pháp và đề cao ý thức, trách nhiệm của từng hộ dân trong việc tham gia xây dựng cảnh quan môi trường trong thôn xanh, sạch, đẹp. Tổ chức lấy ý kiến bà con trong thôn để xây dựng tiêu chuẩn Làng văn hoá, góp phần xây dựng khu dân cư phát triển bền vững.

Để triển khai thực hiện mô hình đạt kết quả tốt, sát với điều kiện và tình hình thực tế, Ban công tác Mặt trận và Ban nhân dân thôn đã tiến hành thống kê lại toàn bộ số hộ, số nhà, số công trình phụ và gia súc... thực tế. Tổ chức tiến hành phát phiếu điều tra để thăm dò lấy ý kiến nhân dân theo mẫu của Uỷ ban Trung ương MTTQ Việt Nam. Ban công tác Mặt trận thôn đã thành lập 06 nhóm hộ tự quản bảo vệ môi trường. Đồng thời tiến hành họp nhóm và phân công nhiệm vụ cụ thể cho nhóm trưởng, nhóm phó và các thành viên trong nhóm. Nhân dịp tổ chức Ngày hội đại đoàn kết toàn dân tộc ở khu dân cư năm 2006, Ban công tác Mặt trận đã tổ chức phát động đến tất cả các hộ dân trong thôn cùng đăng ký tham gia xây dựng "Gia đình văn hoá"; vận động nhân dân làm nhà vệ sinh, làm nhà tắm, xây dựng chuồng trại chăn nuôi xa nhà ở, đào hố chứa nước thải, rác thải, rào vườn, phát quang bụi rậm xung quanh nhà. Vận động bà con tích cực tham gia tu bổ đường giao thông, trồng cây xanh trên đường làng và khu vực nhà rông, trường học trong thôn. Sau khi đã tổ chức lấy ý kiến rộng rãi của nhân dân trong thôn, Ban công tác Mặt trận đã triển khai cho các gia đình trong thôn ký cam kết bảo vệ môi trường và vận động 100% số hộ trong thôn tham gia đợt tập huấn về công tác bảo vệ môi trường. Ban công tác Mặt trận thôn còn thường xuyên tuyên truyền, vận động bà con dân làng tham gia bảo vệ môi trường thông qua các buổi họp dân, các buổi chào cờ đầu tuần và thông qua các nhóm tự quản bảo vệ môi trường vận động các hộ dân trong nhóm thực hiện nghiêm túc 10 nội dung của bản cam kết đã được các hộ gia đình ký kết. Vận động các hộ dân trong thôn đăng ký trồng cây xanh trong khu vực nhà rông, trường học, trên đường làng. Phối hợp với Ban nhân dân thôn vận động bà con không được đốt rừng làm rẫy, kể cả đất rừng trên địa bàn xã Kroong và đất thâm canh ở nơi khác. Đưa các nội dung bảo vệ môi trường vào tiêu chí thi đua hàng năm để bình xét. Hàng tuần, Ban công tác Mặt trận phối hợp với Ban nhân dân thôn và già làng vận động bà con dọn dẹp vệ sinh đường làng, nhà rông văn hoá vào mỗi buổi sáng thứ hai, sau buổi chào cờ đầu tuần. Đồng thời tổ chức theo dõi, giám sát hoạt động của các nhóm tự quản và các gia đình trong thôn về công tác bảo vệ môi trường ở khu dân cư.

Nhờ có sự chỉ đạo của Đảng uỷ, của chi bộ, sự hướng dẫn, ủng hộ giúp đỡ của chính quyền và Mặt trận các cấp, sự phối hợp nhịp nhàng giữa Ban công tác Mặt trận và Ban nhân dân thôn, các nhóm tổ tự quản bảo vệ môi trường và nhất là sự hưởng ứng tích cực của bà con trong thôn nên việc thực hiện mô hình điểm bảo vệ môi trường lồng ghép với cuộc vận động "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ở khu dân cư" tại thôn KroongKtu đã đạt được kết quả khá tốt. Đến nay, hầu hết các hộ gia đình đã thường xuyên dọn dẹp vệ sinh nhà cửa gọn gàng, sân vườn sạch sẽ. Toàn thôn đã có 70 giếng nước phục vụ sinh hoạt hàng ngày cho các hộ trong thôn. Tất cả các hộ gia đình đã thực hiện ăn chín, uống sôi. nhiều nhà đã đào hố chứa rác thải và đổ rác đúng nơi quy định. Hầu hết các hộ gia đình đã xây dựng và sử dụng hố xí, nhà tắm hợp vệ sinh. Trong thôn có 61 hộ chăn nuôi trâu, bò, đến nay đã làm chuồng ra xa nhà ở. Bà con trong thôn đã tích cực tham gia quét dọn, vệ sinh đường làng, nhà rông, trường học, sửa chữa đường làng. 100% hộ gia đình cam kết không phát, đốt cháy rừng làm nương, rẫy và tích cực tham gia bảo vệ rừng. Đã có 110/116 hộ rào vườn ngăn nắp, thường xuyên phát quang bụi rậm quanh nhà. Thông qua tuyên truyền, vận động đã có 104 hộ đóng góp ngày công và kinh phí xây dựng cổng, làm hàng rào và trồng cây xanh ở nhà rông văn hoá, trường học trong thôn.

Sau hơn hai năm triển khai thực hiện mô hình điểm bảo vệ môi trường lồng ghép với cuộc vận động "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ở khu dân cư" tại thôn KroongKtu bước đầu đạt được những kết quả nhất định đã làm chuyển biến cảnh quan môi trường và nhận thức của nhân dân. Đến nay bộ mặt trong thôn đã thay đổi hẳn, đường làng sạch sẽ, phong quang, nhà cửa khang trang, đời sống của bà con được cải thiện và nâng cao, ý thức bảo vệ môi trường được nhân dân trong thôn đồng tình hưởng ứng và tích cực tham gia, qua đó giúp cho bộ mặt của thôn KroongKtu ngày càng xanh - sạch - đẹp.

KẾT QUẢ XÂY DỰNG MÔ HÌNH ĐIỂM KDC THỰC HIỆN HÀI HÒA XÓA ĐÓI GIẢM NGHÈO VÀ BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG Ở QUẢNG TRỊ

Thực hiện chỉ đạo của Ban Thường trực - Ban Chủ nhiệm chương trình Toàn dân tham gia bảo vệ Môi trường ƯBTW MTTQVN về việc chọn 02 khu dân cư để thực hiện xây dựng mô hình điểm “Khu dân cư thực hiện hài hòa giữa Xóa đói giảm nghèo và Bảo vệ Môi trường”, Ban thường trực UBMTTQ tỉnh Quảng Trị đã thống nhất chọn KDC Đạo Đầu, xã Triệu Trung, huyện Triệu Phong và KDC Khu phố 2, Phường 5, Thị xã Đông Hà.

Ngày 18/12/2007 Ban thường trực UBMTTQVN tỉnh Quảng Trị đã có Quyết định thành lập Ban chủ nhiệm chương trình xây dựng mô hình điểm (CTXDMHĐ) “KDC thực hiện hài hòa XĐGN và Bảo vệ Môi trường” do đồng chí Chủ tịch UBMTTQVN tỉnh làm Chủ nhiệm chương trình cùng 06 thành viên của Ban chủ nhiệm, trong đó nòng cốt là cán bộ thuộc ban phong trào. Ban chủ nhiệm chương trình đã xây dựng Kế hoạch số 14/KH-MT về việc thực hiện xây dựng mô hình điểm khu dân cư thực hiện hài hòa xóa dói giảm nghèo và bảo vệ môi trường trong đó xác định nội dung và tiến độ thực hiện. Ban chủ nhiệm chương trình tỉnh đã làm việc với cấp ủy Đảng, chính quyền, Mặt trận và các đoàn thể của xã Triệu Trung và Phường 5 cùng sự tham gia của BTTUBMTTQVN huyện Triệu Phong và Thị xã Đông Hà với nội dung phối hợp chỉ đạo, thực hiện xây dựng mô hình điểm, thống nhất mục đích, yêu cầu, nội dung, thành lập tổ chức chỉ đạo xây dựng mô hình của xã, phường. Trong đó chỉ đạo trực tiếp với Ban công tác Mặt trận của 02 khu dân cư để triển khai các nội dung khảo sát, tiến hành khảo sát tình hình thực tế của địa phương, nắm rõ từng hộ gia đình, thực trạng về mối liên hệ giữa xóa đói giảm nghèo và bảo vệ môi trường.

Ngày 22 và 23/01/2008 Ban chủ nhiệm chương trình tiến hành tổ chức tập huấn cho 100 cán bộ Mặt trận của xã, phường, trưởng thôn, Ban công tác Mặt trận, các đoàn thể quần chúng, các tổ dân phố, tổ dân cư của 2 khu dân cư làm điểm. Ngay sau đó 2 khu dân cư đã tiến hành tổ chức họp dân để tham gia vào bản cam kết với hơn 400 người tham gia đóng góp 33 ý kiến, trong đó chủ yếu tập trung thảo luận về mục đích, yêu cầu và các nội dung thực hiện trong việc xây dựng mô hình, tham gia ý kiến vào bản cam kết bảo vệ môi trường ở khu dân cư. Ngày 27/02 và ngày 03/3/2008, 02 khu dân cư tiến hành tổ chức lễ phát động, ký cam kết giữa Ban công tác Mặt trận và các đoàn thể quần chúng nhân dân. Sau lễ phát động và ký cam kết thực hiện mô hình điểm của 2 khu dân cư, Ban chỉ đạo chương trình của tỉnh thường xuyên chỉ đạo và kiểm tra lịch trình hoạt động của mô hình điểm từ xã, phường đến khu dân cư; phối hợp với Sở Tài nguyên - Môi trường chỉ đạo triển khai lễ phát động ngày Môi trường thế giới và các hoạt động môi trường rầm rộ ở khu dân cư làm điểm vào các ngày 3, 4, 5/6/2008. Cũng trong tháng 6/2008, Ban chủ nhiệm CTXDMHĐ của Tỉnh đã tổ chức Hội thi tìm hiểu về môi trường trong cán bộ Mặt trận của 9 phường và 83 khu dân cư trên địa bàn thị xã Đông Hà. Hội thi đã giúp cho cán bộ Mặt trận và các tầng lớp nhân dân nắm chắc hơn các chỉ thị, Nghị quyết của Đảng về công tác bảo vệ môi trưòng cũng như Luật bảo vệ môi trường để thực hiện tốt công tác bảo vệ môi trường ở địa bàn khu dân cư.

Để đánh giá kết quả thực hiện mô hình giai đoạn I, rút kinh nghiệm để tiếp tục chỉ đạo triển khai giai đoạn II, ngày 16 và 17/9/2008, Ban chủ nhiệm CTXDMHĐ đã tiến hành kiểm tra việc thực hiện giai đoạn I của mô hình tại 2 KDC Đạo Đầu - xã Triệu Trung - huyện Triệu Phong và KP2 - phường 5 - TX Đông Hà. Qua thực hiện xây dựng mô hình điểm, Ban chỉ đạo đã phối hợp lồng ghép nhiệm vụ phát triển kinh tế, XĐGN với bảo vệ môi trường nhằm gắn công tác bảo vệ môi trường phát triển bền vững, nâng cao chất lượng môi trường ở khu dân cư “Xanh- sạch- đẹp”. Thông qua việc xây dựng mô hình điểm đã góp phần nâng cao nhận thức của cấp ủy Đảng, Chính quyền, đoàn thể và các tầng lớp nhân dân ở khu dân cư về nhiệm vụ phát triển kinh tế, XĐGN và bảo vệ môi trường. Nội dung bảo vệ môi trường đã được cụ thể hóa, đồng thời là một trong những tiêu chí để đánh giá và xếp loại KDC, gia đình văn hóa trong cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở KDC”. Thực hiện kế hoạch triển khai xây dựng mô hình điểm KDC thực hiện hài hòa giữa XĐGN và bảo vệ môi trường, các Ban chỉ đạo từ xã đến KDC đã được thành lập và bước đầu hoạt động có hiệu quả. Đặc biệt là Ban chỉ đạo của KDC, sau khi được tập huấn về mục đích, ý nghĩa, yêu cầu, nội dung của mô hình điểm, đã xây dựng kế hoạch triển khai, tổ chức họp dân để bàn bạc, thảo luận thống nhất về các nội dung, tiêu chí của mô hình. Tổ chức lễ phát động, ký cam kết giữa Mặt trận và các đoàn thể để phối hợp thực hiện; xây dựng bản cam kết với 7 nội dung cụ thể để các hộ gia đình ký cam kết và thực hiện cam kết về bảo vệ môi trường. Đã xây dựng lịch trình tuần, tháng, quý để tổ chức làm vệ sinh ở những nơi cộng cộng ở KDC và tổ chức lễ phát động làm vệ sinh nhân ngày môi trường thế giới (5/6) trên địa bàn KDC.

Ban chỉ đạo đã chú trọng phối hợp thực hiện nhiệm vụ phát triển kinh tế với bảo vệ môi trường. Ở KDC đã vận động một số hộ nghèo nhận ruộng để làm, tập trung phát triển kinh tế, nâng cao đời sống gia đình, vươn lên thoát nghèo. Một số mô hình nuôi cá xen với trồng lúa, phát triển chăn nuôi lợn kết hợp với trồng lúa, vay vốn xóa xóa đói giảm nghèo tại các cơ sở tín dụng trên địa bàn đã mang lại hiệu quả thiết thực trong việc phát triển kinh tế ở địa phương, một số hộ đã vươn lên thoát nghèo. Các hoạt động tự quản về bảo vệ môi trường tại khu dân cư từng bước đi vào nền nếp, có tổ chức và sự quan tâm chỉ đạo, hướng dẫn của cấp ủy Đảng, chính quyền và các đoàn thể ở khu dân cư nên ý thức bảo vệ môi trường của nhân dân được nâng cao, thực hiện có hiệu quả việc giữ gìn vệ sinh trên địa bàn khu dân cư. Qua kiểm tra, các hộ gia đình đã thực hiện việc tập trung rác thải để tiêu hủy, xử lý được rác thải rắn đưa ra bãi rác tập trung của khu dân cư, ý thức người dân được nâng lên rõ rệt.

Qua hơn 1 năm thực hiện mô hình, với các hoạt động tuyên truyền vận động, nhận thức của nhân dân trên địa bàn dân cư được nâng lên rõ rệt. Người dân đã có ý thức trong việc giữ gìn vệ sinh chung. Các hoạt động thông tin tuyên truyền về nội dung bảo vệ môi trường đã được triển khai đến từng hộ gia đình. Đặc biệt, vào dịp kỷ niệm Ngày môi trường thế giới 5/6, KDC tổ chức phát động xây dựng thói quen bảo vệ môi trường đã có tác dụng tích cực, tạo được phong trào trên địa bàn các khu dân cư. Việc thu gom rác thải trong các hộ gia đình đã tự nguyện gom bỏ rác vào nơi tập trung để đem đến nơi tập kết. Phân loại rác để tiêu hủy tại gia đình, bao bì ni lông và các chất rắn tập trung về địa điểm chính để vận chuyển về bãi đổ rác. Chuồng trại chăn nuôi gia súc, gia cầm đảm bảo vệ sinh. Nước thải được xử lý đảm bảo đúng quy định, có hơn 90% số hộ gia đình đã sử dụng giếng khoan, nước máy do công ty cấp thoát nước cung cấp để sinh hoạt. Rác thải được xử lý đảm bảo đúng quy trình, đúng nơi quy định để tiêu hủy. Thường xuyên phát động giữ gìn vệ sinh môi trường tại các đường làng ngõ xóm và những nơi công cộng theo định kỳ hàng tháng, hàng quý. Có 100% hộ gia đình ký cam kết thực hiện làm tốt công tác xóa đói giảm nghèo và bảo vệ môi trường; 80% hộ gia đình tham gia các hoạt động vệ sinh môi trường ở tổ dân phố, thôn xóm; 90% hộ gia đình nộp đủ các loại phí bảo vệ môi trường theo quy định.Dù vậy, nhận thức của một số người dân về tầm quan trọng của môi trường và bảo vệ môi trường, về mục đích, yêu cầu của việc xây dựng mô hình điểm chưa đầy đủ. Hơn nữa, mô hình điểm khu dân cư thực hiện hài hòa XĐGN và bảo vệ môi trường còn rất mới mẻ, việc triển khai còn gặp nhiều khó khăn. Đây là nhiệm vụ phức tạp nếu chỉ dừng ở mức khu dân cư mà không có sự hỗ trợ từ phía cơ quan chức năng trong lĩnh vực môi trường thì không thể có kết quả tích cực. Công tác tuyên truyền, vận động xây dựng mô hình điểm cần được đẩy mạnh hơn nữa để trở thành một hoạt động thường xuyên, tạo thành ý thức tự giác cho người dân.

Qua thực tế triển khai ở Quảng Trị cho thấy: Mô hình điểm “Khu dân cư thực hiện hài hòa XĐGN và bảo vệ môi trường” là một việc làm có ý nghĩa thiết thực, đáp ứng được tâm tư nguyện vọng của bà con nhân dân. Việc giữ gìn, bảo vệ tốt môi trường bền vững gắn với việc thực hiện có hiệu quả chương trình XĐGN sẽ tạo ra sự phát triển hài hòa giữa tăng trưởng kinh tế và nâng cao ý thức bảo vệ môi trường đối với bà con nhân dân, góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống của người dânr

Bảo vệ môi trường hiệu quả từ nâng cao nhận thức nhân dân

Được chọn xây dựng mô hình điểm "Khu dân cư tự quản về bảo vệ môi trường" mới chỉ hơn bốn tháng, nhưng với sự nỗ lực của các ban ngành, đoàn thể và nhân dân, giờ đây "bộ mặt" của thôn Yên Phú (xã Liên Ninh, huyện Thanh Trì) và tổ dân phố số 10 (phường Việt Hưng, quận Long Biên) đã hoàn toàn thay đổi. Đường làng ngõ xóm phong quang, sạch đẹp, nhà nhà đều trang bị thùng chứa rác, thực hiện không vứt rác bừa bãi, đổ rác, phế thải đúng giờ, đúng nơi quy định và không nuôi súc vật thả rông....

Cùng chung đặc thù là nằm ven Quốc lộ 1, có nhiều công ty, xí nghiệp sản xuất hoạt động, trước đây khu dân cư Yên Phú (xã Liên Ninh) và tổ dân phố số 10 (phường Việt Hưng) khá "nổi tiếng" bởi tình trạng ô nhiễm môi trường. Tốc độ đô thị hoá nhanh đã "biến" hai khu dân cư thành công trường xây dựng, ngổn ngang vật liệu, cát bụi và úng ngập cục bộ do việc san lấp ao, hồ, cống rãnh thoát nước gây ra. Trước bối cảnh đó, ý thức giữ gìn vệ sinh môi trường của người dân rất hạn chế, vấn đề môi trường trở thành mối quan tâm hàng đầu của chính quyền và các ban ngành đoàn thể ở địa phương. Kể từ đầu tháng 1/2008, khi MTTQ thành phố chính thức có công văn đề nghị thực hiện xây dựng mô hình điểm "Khu dân cư tự quản về bảo vệ môi trường" ở hai khu dân cư này thì môi trường khu vực đã bắt đầu thay đổi.

Trên cơ sở hướng dẫn của MTTQ thành phố, Mặt trận Tổ quốc xã Liên Ninh đã tiến hành khảo sát, tổng hợp được hơn 300 ý kiến của các tầng lớp nhân dân tham gia cho việc bảo vệ môi trường (BVMT). Đồng thời, thành lập tổ tự quản ở 9 ngõ xóm và trực tiếp tuyên truyền, vận động nhân dân tham gia ký cam kết, thực hiện các biện pháp BVMT. Bên cạnh đó, cho phát trên hệ thống loa truyền thanh các thôn từ 10 đến 15 phút hàng ngày các nội dung ngắn gọn, xúc tích với chủ đề BVMT. Cuối tuần, vào các chiều thứ sáu và sáng thứ 7, từng tổ tự quản cùng nhân dân tổng vệ sinh và duy trì liên tục việc này thành nền nếp, tạo thành thói quen, nâng cao nhận thức nhân dân đối với việc BVMT.

Ông Hoàng Văn Khuyên - Chủ tịch MTTQ xã Liên Ninh cho biết, khi mới triển khai mô hình này ở Yên Phú, Ban chỉ đạo đã gặp không ít khó khăn, bởi thôn Yên Phú gồm có 9 xóm, bao gồm 356 hộ, hơn 1200 nhân khẩu, chủ yếu sống bằng nghề làm ruộng, sản xuất rau màu, tỷ lệ hộ nghèo còn ở mức cao (3,1%). Thêm vào đó, tình trạng đô thị hoá nhanh, lượng người đến cư trú ngày một đông khiến cho công tác BVMT có lúc rơi vào tình trạng "bắt cóc bỏ đĩa". Song, nhờ có sự vào cuộc đồng bộ và quyết tâm, đồng thuận của Mặt trận, các ban ngành đoàn thể như Hội cựu chiến binh, phụ nữ, đoàn thanh niên, đặc biệt là sự hỗ trợ tích cực của Hội người cao tuổi và chính quyền địa phương, việc vận động, nâng cao nhận thức nhân dân về bảo vệ môi trường trở nên dễ dàng hơn rất nhiều và mang lại những hiệu quả thiết thực. Hiện nay, ý thức của người dân Yên Phú về giữ gìn vệ sinh, BVMT đã được nâng lên rõ rệt, mọi người dân không vứt, xả rác bừa bãi; số hộ trang bị thùng đựng rác có nắp tăng từ 40% lên 60%; hiện tượng đổ rác, phế thải ra đường, hồ, ao giảm nhiều. Đặc biệt, tất cả các hộ trong thôn đều đã đầu tư xây dựng bể chứa nước sạch, nhà tắm, nhà vệ sinh bảo đảm yêu cầu vì môi trường trong sạch.

Với cách làm tương tự, cán bộ và nhân dân tổ dân phố số 10 (phường Việt Hưng) giờ đây cũng đã rất tự hào vì là địa phương có môi trường sạch, đẹp. Hiện nay, toàn bộ tổ 10 không còn hộ nuôi chó thả rông. Đặc biệt, 154 hộ trên địa bàn đều nâng cao nhận thức, ý thức tự giác về BVMT. Đặc biệt, bà con đã phát huy tinh thần đoàn kết, bảo ban, hỗ trợ những gia đình nghèo mua thùng đựng rác hợp vệ sinh và thực hiện đổ rác, phế thải đúng giờ, đúng nơi quy định. Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, việc BVMT ở cả thôn Yên Phú và tổ dân phố số 10 đều còn những khó khăn, bất cập đó là tình trạng san lấp ao hồ làm nhà ở, hệ thống thoát nước, đường làng ngõ xóm xuống cấp gây úng ngập cục bộ, nhiều hộ xây nhà cho thuê, không bảo đảm điều kiện vệ sinh môi trường. Vì thế, cùng với sự cố gắng, nỗ lực của cán bộ và nhân dân ở các khu dân cư, tổ dân phố, rất cần có sự phối hợp đồng bộ của các cấp, các ngành để giải quyết những bất cập nêu trên. Đây được coi là "gốc" của vấn đề để làm cho môi trường thực sự được sạch đẹp. Được như vậy, tin rằng mô hình "Khu dân cư tự quản BVMT" khi được nhân rộng sẽ phát huy tác dụng, góp phần làm cho môi trường thành phố xanh- sạch - đẹp một cách bền vững.

Tỉnh Hậu Giang triển khai các văn bản pháp luật liên quan đến lĩnh vực môi trường

Theo Sở Tài nguyên - Môi trường tỉnh Hậu Giang, trong tháng 4-2009, Chi cục Bảo vệ môi trường tỉnh Hậu Giang sẽ tổ chức triển khai một số văn bản mới có liên quan đến lĩnh vực môi trường. Địa điểm tổ chức ở thị xã Vị Thanh và thị xã Ngã Bảy. Ở mỗi điểm, thời gian triển khai các văn bản là một ngày. Sẽ có khoảng 300 người là cán bộ lãnh đạo các sở, ban, ngành, đoàn thể các cấp, các đơn vị có liên quan và đại diện các doanh nghiệp, cơ sở sản xuất kinh doanh, các chủ đầu tư thuộc đối tượng phải lập báo cáo đánh giá tác động môi trường và phương án bảo vệ môi trường do cấp tỉnh quản lý.

Các văn bản được triển khai đợt này bao gồm: Chỉ thị số 29/CT-TW ngày 21 tháng 1 năm 2009 của Ban Bí thư Trung ương Đảng về việc tiếp tục đẩy mạnh thực hiện Nghị quyết 41-NQ/TW của Bộ Chính trị (khóa IX) “Về bảo vệ môi trường trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước”; Thông tư liên tịch số 02/2009/TTLT-BCA-BTNMT ngày 6 tháng 2 năm 2009 về hướng dẫn quan hệ phối hợp công tác phòng, chống tội phạm và vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường; Thông tư 05/2008/TT-BTNMT ngày 8 tháng 12 năm 2008 về hướng dẫn đánh giá môi trường chiến lược, đánh giá tác động môi trường và cam kết bảo vệ môi trường; Thông tư 04/2008/TT-BTNMT ngày 18 tháng 9 năm 2008 về hướng dẫn lập, phê duyệt hoặc xác nhận đề án bảo vệ môi trường và kiểm tra, thanh tra việc thực hiện đề án bảo vệ môi trường; Thông tư số 39/2008/TT-BTC ngày 19 tháng 5 năm 2008 về hướng dẫn thực hiện Nghị định số 174/2007/NĐ-CP ngày 29 tháng 11 năm 2007 của Chính phủ về phí bảo vệ môi trường đối với chất thải rắn,...

Chuyển biến từ khi được chọn làm mô hình điểm khu dân cư tự quản bảo vệ môi trường ở Thôn Khe Hóp

Thôn Khe Hóp – xã Yên Hợp (Văn Yên - Yên Bái) cách trung tâm xã 5 km, giao thông đi lại khó khăn và toàn thôn có 84 hộ 369 nhân khẩu. Diện tích đất tự nhiên 219 ha, chủ yếu là đất lâm nghiệp, đất sản xuất nông nghiệp có 18,4 ha. Điều kiện sản xuất thâm canh chưa cao, chủ yếu tự cung tự cấp tỷ lệ hộ nghèo còn 44%. Thực trạng vệ sinh môi trường còn nhiều bất cập; tình hình trật tự an toàn xã hội, tệ nạn xã hội vẫn còn phát sinh...

Năm 2007, thôn Khe Hóp được Uỷ ban MTTQ tỉnh Yên Bái chọn làm mô hình điểm “Khu dân cư tự quản bảo đảm vệ môi trường, giảm hộ nghèo không có tệ nạn xã hội” gắn với thực hiện tốt 6 nội dung của cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ở khu dân cư” để nhân ra diện rộng tại các địa phương khác trong toàn tỉnh. Thực hiện mô hình điểm, MTTQ các cấp đã phối hợp với thôn Khe Hóp xây dựng kế hoạch cho cả quá trình triển khai cũng như kế hoạch cụ thể cho từng hoạt động.

Ông Mai Văn Thế - Bí thư chi bộ, Trưởng Ban công tác Mặt trận thôn Khe Hóp cho biết: “ Để mô hình chỉ đạo điểm đạt kết quả, Ban công tác Mặt trận thôn đã tập trung tuyên truyền, tổ chức cho nhân dân học tập các chủ trương, mục đích yêu cầu của điểm chỉ đạo, tổ chức tập huấn công tác bảo vệ môi trường, quán triệt 6 nội dung của cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ở khu dân cư” và các nội dung liên quan đến cuộc vận động làm điểm. Qua học tập, cán bộ và nhân dân trong thôn đều rất phấn khởi, các hộ đều nhất trí ký cam kết thực hiện”.

MTTQ các cấp cùng phối hợp với Ban công tác Mặt trận thôn Khe Hóp tiến hành khảo sát và bàn biện pháp xoá nhà dột nát cho các hộ nghèo có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn trong thôn cũng như việc xây dựng các công trình vệ sinh; biện pháp đẩy mạnh phát triển sản xuất, giảm hộ nghèo trong thôn. Thôn Khe Hóp cũng tổ chức phát động chiến dịch “Vì sức khoẻ cộng đồng”; tổ chức Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc (18/11) ở khu dân cư tập trung vào việc vận động nhân dân thực hiện tốt công tác vệ sinh môi trường đảm bảo sức khoẻ cho cộng đồng dân cư; vận động nhân dân đoàn kết tích cực thi đua lao động sản xuất, phát triển kinh tế - xã hội, giảm hộ nghèo đảm bảo TTATXH, không có tệ nạn xã hội; xây dựng khu dân cư tiên tiến từng bước cải thiện nâng cao chất lượng cuộc sống cho nhân dân.

Qua đó, nhận thức của người dân trong thôn có sự chuyển biến tích cực, luôn đoàn kết thi đua lao động sản xuất; giúp nhau xoá đói giảm nghèo; tích cực áp dụng tiến bộ KHKT vào sản xuất đưa năng suất lúa từ 185 kg lên 215 kg/sào, trồng chè giống mới được 6 ha. Được hỗ trợ nguồn vốn vay với lãi suất ưu đãi các hộ đầu tư phát triển chăn nuôi góp phần phát triển đàn gia súc lên gần 500 con trên 2.500 con gia cầm. Đã xuất hiện nhiều mô hình chăn nuôi có thu nhập từ 40 triệu đồng trở lên như hộ ông Nguyễn Thanh Sơn, Tống Văn Phương, Nguyễn Văn Sỹ, hộ bà Hà Thị Thường…

Từ việc vận động phát triển kinh đã góp phần giảm được 21 hộ nghèo, không còn hộ đói lúc giáp hạt. Phát huy truyền thống “Uống nước nhớ nguồn”, “Tương thân tương ái”, Ban công tác Mặt trận thôn đã vận động nhân dân tích cực tham gia đóng góp các loại quỹ từ thiện nhân đạo được trên 2 triệu đồng. Thực hiện chương trình xoá nhà dột nát cho hộ nghèo, anh em họ tộc, nhân dân trong thôn đã ủng hộ tiền, ngày công nguyên, vật liệu xây dựng trị giá trên 65 triệu đồng cùng sự hỗ trợ 24 triệu đồng từ nguồn quỹ “Vì người nghèo” của tỉnh, thôn Ngòi Hóp đã làm mới 6 nhà “Đại đoàn kết” cho các hộ nghèo. Bên cạnh đó, MTTQ còn tích cực vận động các hộ dân thực hiện tốt quy định trong việc cưới, việc tang… giúp đỡ nhau trong lúc khó khăn hoạn nạn.

Nhân dân trong thôn đóng góp hàng trăm công lao động làm được 1 km đường nông thôn rải cát sỏi cấp phối, đáp ứng nhu cầu đi lại thuận tiện giao lưu hàng hoá của nhân dân. Được MTTQ hỗ trợ vốn Khe Hóp đã có 70% số hộ trong thôn xây dựng được 3 công trình hợp vệ sinh, đường làng, ngõ xóm phong quang, sạch sẽ.

Qua bình xét hàng năm có 85% số hộ trong thôn đạt tiêu chuẩn gia đình văn hoá. Đặc biệt, năm 2008, khu dân cư đã góp tiền, góp công cùng với sự ủng hộ của tổ chức Tầm nhìn Thế giới thôn đã xây dựng được nhà văn hoá khang trang trị giá 85 triệu đồng. Thôn cũng vừa ra mắt làng văn hoá. Hai năm qua, hoạt động của chi bộ Đảng và các đoàn thể trong thôn được xếp loại vững mạnh. Ban công tác Mặt trận được Uỷ ban MTTQ tỉnh tặng bằng khen.

Ông Nguyễn Xuân Trường – Chủ tịch UBMTTQ huyện Văn Yên đánh giá: “ Sau hai năm thực hiện mô hình chỉ đạo điểm khu dân cư tự quản bảo vệ môi trường, giảm hộ nghèo, không có tệ nạn xã hội ở thôn Khe Hóp đã củng cố niềm tin của nhân dân đối với Đảng, chính quyền và góp phần phát huy thế mạnh vốn có, dần khắc phục những hạn chế. Điều đạt được quan trọng nhất là tình cảm gắn bó cộng đồng thể hiện ở những phần việc đóng góp, giúp đỡ lẫn nhau trong sản xuất, sinh hoạt hàng ngày dưới mái nhà chung đoàn kết. Cũng từ đó trên địa bàn thôn không còn các tệ nạn xã hội xảy ra, 6 nội dụng cuộc vận động toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ở khu dân cư được nhân dân chấp hành thực hiện có hiệu quả”.

Từ điểm chỉ đạo thôn Khe Hóp xã Yên Hợp (Văn Yên), Uỷ ban MTTQ tỉnh và huyện Văn Yên đã tổng kết đánh giá, rút kinh nghiệm đồng thời tiếp tục chỉ đạo mỗi huyện thị, thành phố xây dựng từ 1- 2 điểm chỉ đạo “Khu dân cư tự quản bảo vệ môi trường, giảm hộ nghèo, không có tệ nạn xã hội”.

Ngày 7-5, tại Hà Nội, Ban Tuyên giáo Trung ương, Ban cán sự Ðảng Bộ Tài nguyên và Môi trường tổ chức Hội nghị Triển khai Chỉ thị 29-CT/T.Ư của Ban Bí thư T.Ư Ðảng về tiếp tục đẩy mạnh thực hiện Nghị quyết số 41- NQ/T.Ư của Bộ Chính trị (khóa IX) "Về bảo vệ môi trường trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước".

Tới dự có Ðại tướng Lê Văn Dũng, Bí thư T.Ư Ðảng, Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị; các đồng chí Ủy viên T.Ư Ðảng: Phùng Hữu Phú, Phó Trưởng ban Thường trực Ban Tuyên giáo T.Ư; Vũ Ngọc Hoàng, Phó Trưởng ban Tuyên giáo T.Ư; đại diện các bộ, ngành, ban tuyên giáo các tỉnh, thành phố, tập đoàn kinh tế.

Mục đích của việc triển khai Chỉ thị là nâng cao ý thức trách nhiệm của cán bộ, đảng viên và các tầng lớp nhân dân về bảo vệ môi trường, với năm nội dung trọng tâm: Tổ chức kiểm điểm, đánh giá nghiêm túc việc thực hiện Nghị quyết số 41-NQ/T.Ư đối với cơ quan, đơn vị, địa phương mình; tăng cường đổi mới công tác tuyên truyền, giáo dục, tạo sự chuyển biến mạnh mẽ về nhận thức và hành động trong các cấp ủy đảng, chính quyền, mặt trận Tổ quốc, các đoàn thể, cán bộ đảng viên và các tầng lớp nhân dân về trách nhiệm, ý thức bảo vệ môi trường; tiếp tục bổ sung, hoàn thiện các văn bản quy phạm pháp luật nhằm cụ thể hóa và hướng dẫn đầy đủ Luật Bảo vệ môi trường, Luật Ða dạng sinh học, sửa đổi, bổ sung các quy định về tội phạm môi trường trong Bộ luật hình sự. Quy định các chế tài xử lý nghiêm các vi phạm pháp luật về môi trường; đẩy mạnh công tác xã hội hóa công tác bảo vệ môi trường; tăng đầu tư và sử dụng đúng mục đích, hiệu quả nguồn chi thường xuyên từ ngân sách cho sự nghiệp môi trường, khuyến khích các tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước đầu tư bảo vệ môi trường. Từng bước thực hiện thu phí, ký quỹ bảo vệ môi trường, buộc bồi thường về thiệt hại môi trường.

Ngày môi trường thế giới 5-6:Trái đất cần chúng ta ! Hãy liên kết chống lại biến đổi khí hậu

Ngày Môi trường Thế giới do Đại Hội đồng Liên Hợp Quốc sáng lập ra năm 1972, đánh dấu ngày khai mạc Hội nghị Stockholm về Môi trường và con ngưòi (5-6-1972), đây cũng là ngày Chương trình Môi trường của Liên Hợp Quốc (UNEP) thành lập.

Ngày Môi trường thế giới được kỷ niệm vào ngày 5 tháng 6 hàng năm là dịp quan trọng để tuyên truyền nâng cao nhận thức toàn cầu về môi trường. Mỗi năm, UNEP lựa chọn một chủ đề và chọn một thành phố để tổ chức lễ kỷ niệm quốc tế chính thức. Đây là sự kiện trọng đại của nhân dân thế giới với các hạt động phong phú như diễu hành trên đường phố, đua xe đạp, thi viết văn trong nhà trường phổ thông, trồng cây xanh và các cuộc vận động làm vệ sinh môi trường… Tại buổi lễ trọng thể kỷ niệm quốc tế chính thức, các nhà Môi trường từ khắp mọi nơi trên thế giới cùng đổ về nơi đăng cai để nhận Giải thưởng Global 500 của UNEP; cũng là dịp để các quốc gia thoả thuân ký kết hay phê chuẩn các công ước quốc tế về lĩnh vực môi trường.

Mục đích của Ngày Môi trường thế giới là tập trung sự chú ý trên toàn thế giới vào tầm quan trọng của môi trường và khuyến khích sự quan tâm chính trị và hành động bảo vệ môi trường. Sự kiện này làm cho các vấn đề môi trường mang tính nhân văn; trao quyền cho mọi người để trở thành tác nhân tích cực của quá trình phát triển bền vững và bình đẳng; nâng cao hiểu biết của các tác động vai trò then chốt làm thay đổi hành vi hướng tới các vấn đề môi trường; ủng hộ mối cộng tác để đảm bảo rằng, tất cả các quốc gia và các dân tộc được hưởng một tương lai an toàn và thịnh vượng hơn.

Với chủ đề “Trái đất cần chúng ta! Hãy liên kêt chống lại biến đổi khí hậu”, Ngày Môi trường thế giới năm nay với thông điệp chính là biến đổi khí hậu. Đây là một trong những thách thức lớn nhất đối với nhân loại trong thế kỷ 21, thu hút sự quan tâm của nhiều quốc gia, nhiều nhà khoa học, nhà quản lý và các chính khách trên thế giới. Thực tế biến đổi khí hậu đang đe dọa nghiêm trọng đến lợi ích sống còn của nhiều dân tộc trên khắp hành tinh, trong đó có Việt Nam. Biểu hiện rõ nét nhất là chế độ thời tiết thất thường, sự ấm lên của trái đất làm tan băng ở Bắc và Nam cực, nước biển dâng lên làm nhiều thành phố va diện tích đất nông nghiệp của các quốc gia ven biển có nguy cơ bị nước biển nhấn chìm, xuất hiện nhiều mưa lũ,

Với chủ đề “Trái đất cần chúng ta! Hãy liên kết chống lại biến đổi khí hậu”, Ngày Môi trường thế giới năm nay với thông điệp chính là biến đổi khí hậu. Đây là một trong những thách thức lớn nhất đối với nhân loại trong thế kỷ 21, thu hút sự quan tâm của nhiều quốc gia, nhiều nhà khoa học, nhà quản lý và các chính khách trên thế giới. Thực tế biến đổi khí hậu đang đe dọa nghiêm trọng đến lợi ích sống còn của nhiều dân tộc trên khắp hành tinh, trong đó có Việt Nam. Biêu hiện rõ nét nhất là chế độ thời tiết thất thường, sự ấm lên của trái đất làm tan băng ở Bắc và Nam cực, nước biển dâng lên làm nhiều thành phố và diện tích đất nông nghiệp của các quốc gia ven biển có nguy cơ bị nước biển nhấn chìm, xuất hiện nhiều mưa lũ, bão, lốc xoáy và con người đang phải đối mặt với những tác động khôn lường của biến đổi khí hậu như dịch bệnh, đói nghèo, mất nơi ở, thiếu đất canh tác, suy giảm đa dạng sinh học....

Nguyên nhân của sự biến đổi khí hậu trái đất ngày nay chủ yếu là do các hoạt động của con người, chặt phá rừng để làm nông nghiệp, chăn nuôi, làm vật liệu trong các ngành sản xuất công nghiệp, dân dụng và đốt quá nhiều nhiên liệu hoá thạch như than đá, dầu mỏ, khí thiên nhiên làm phát thải hơn 20% khí nhà kính trên toàn cầu, đặc biệt là CO2. Một số hình thức canh tác, chăn nuôi, giao thông vận tải với thói quen sử dụng năng lượng, nhiên liệu không tái tạo và các sản phẩm từ rừng đã làm giảm khả năng hấp thụ khí CO2 và gián tiếp tăng thêm khí CO2 vào khí quyển.

Theo đánh giá của Ngân hàng Thế giới, Việt Nam là một trong năm nước sẽ bị ảnh hưởng nghiêm trọng của biến đổi khí hậu, những lĩnh vực, đối tượng được đánh giá là dễ bị tổn thương do biến đổi khí hậu bao gồm: An ninh lương thực, tài nguyên nước, sức khỏe, nơi cư trú, giao thông vận tải nhất là vùng ven biển và miền núi. Các khu vực dễ bị tổn thương bao gồm dải ven biển (kể cả những đồng bằng, đặc biệt là những vùng hàng năm thường chịu ảnh hưởng của bão, nước dâng do bão, lũ lụt), vùng núi, nhất là những nơi thường xảy ra lũ quét, sạt lở đất. Các cộng đồng dễ bị tổn thương bao gôm: Nông dân, ngư dân (nhất là ở những khu vực dễ bị tổn thương), các dân tộc thiểu số ở miền núi, người già, phụ nữ, trẻ em và các tầng lớp nghèo nhất ở các đô thị... Có thể nói hậu quả của biến đổi khí hậu đối với kinh tế - xã hội và môi trường chưa thể lường hết được, song chắc chắn biến đổi khí hậu là nguy cơ hiện hữu với mục tiêu xóa đói giam nghèo và là nguy cơ tiềm tàng đối với sự phát triển bền vững và việc thực hiện các mục tiêu thiên niên kỷ của mỗi quốc gia.

Nhận thức rõ tác động của biến đổi khí hậu, Chính phủ Việt Nam đã sớm tham gia và phê chuẩn Công ước khung của Liên hiệp quốc về biến đổi khí hậu cũng như Nghị định thư Kyoto và chỉ đạo triển khai nhiều chương trình, dự án liên quan, trong đó nhiều chương trình đề tài nghiên cứu tình hình diễn biến khí hậu, tác động của chúng, các giải pháp ứng phó, chương trình phòng chống thiên tai, khai thác, sử dụng hợp lý tài nguyên thiên nhiên và bảo vệ môi trường.

Trong những năm qua, cùng với cả nước, công tác quản lý Bảo vệ môi trường ở tỉnh Phú Thọ nói riêng đã có những bước tiến đáng kể, có nhiều họat động về bảo vệ môi trường của cộng đồng và đã được sự đồng tình hưởng ứng sâu rộng của nhân dân, trong đó các hoạt động hưởng ứng Ngày Môi trường thế giới là một trong những chiến dịch lớn về tuyên truyền nâng cao nhận thức về bảo vệ môi trường, góp phần vào sự nghiệp bảo vệ môi trường chung của toàn xã hội.

Nhân dịp này, các cấp ủy Đảng, chính quyền, các đoàn thể, các tổ chức xã hội, các ngành trên địa bàn tỉnh Phú Thọ phát huy những nỗ lực và kinh nghiệm trong thời gian qua, tổ chức tham gia các hoạt động thiết thực với những công việc cụ thể để cải thiện môi trường ở địa phương; thường xuyên giáo dục, tuyên truyền, xây đựng thói quen, nếp sống và các phong trào quần chúng bảo vệ môi trường nhằm thực hiện Nghị quyết 41- NQ/T.Ư của Bộ Chính trị về “Tăng cường công tác bảo vệ môi trường trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa hiện đại hóa đất nước”. Phát động một chiến dịch tuyên truyền về các hoạt động “Sạch và xanh” nhằm nâng cao nhận thức của chính quyền các cấp, các ngành và cộng đồng dân cư về các vấn đề môi trường, đặc biệt là làm giảm thiểu, hạn chế sử dụng các loại nguyên liệu hóa thạch, tái chế và quản lý chất thải, làm cho môi trường trên địa bàn tỉnh ngày càng Xanh - Sạch - Đẹp hơn, góp phần vào sự nghiệp bảo vệ môi trừơng chung của cả nước cũng như trên toàn thế giới.

Mít-tinh kỷ niệm ngày Môi trường thế giới (5-6) và ngày Đại dương thế giới (8-6)

Sáng 5-6, tại quảng trường Nhà hát thành phố, Bộ Tài nguyên- Môi trường và UBND thành phố Hải Phòng phối hợp tổ chức mít-tinh kỷ niệm ngày Môi trường thế giới (5-6), ngày Đại dương thế giới (8-6).

Phó chủ tịch nước Nguyễn Thị Doan; Bộ trưởng Bộ Tài nguyên-Môi trường Phạm Khôi Nguyên; Quyền Chủ tịch Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam Hồ Uy Liêm; đại diện UNDP, nhóm điều phối chương trình phát triển bền vững của Liên hợp quốc Andrew Speendy; Đại sứ Lào tại Việt Nam Soothorn Xayachack; Tham tán công sứ Đại sứ quán In-đô-nê-xi-a tại Việt Nam Syamsudin Sidabutar cùng đại diện các bộ, ngành trung ương đến dự.

Về phía thành phố, có các đồng chí: Nguyễn Văn Thuận, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Thành ủy, Chủ tịch HĐND thành phố; Trịnh Quang Sử, Chủ tịch UBND thành phố; các Phó chủ tịch HĐND, UBND thành phố; đại diện các ban, ngành cùng hơn 3000 đại biểu đại diện các tầng lớp nhân dân, học sinh, sinh viên và lực lượng vũ trang thành phố tham gia.

Với chủ đề “Trái đất cần chúng ta-hãy cùng nhau chống lại biến đổi khí hậu”, “Chúng ta chỉ có chung một đại dương, một bầu khí quyển và một tương lai”, các hoạt động hưởng ứng ngày Môi trường thế giới và ngày Đại dương thế giới 2009 cảnh báo những vấn đề phức tạp ảnh hưởng tới sự phát triển kinh tế, đời sống xã hội, sức khỏe con người mà biến đổi khí hậu (BĐKH) có thể gây ra; nhấn mạnh vai trò của đại dương với giảm thiểu tác động của BĐKH. BĐKH là thách thức hiện hữu, tác động đến sự phát triển bền vững của mỗi quốc gia. Việt Nam, theo dự báo của các nhà khoa học là một trong số 5 quốc gia có khả năng bị ảnh hưởng nặng nhất. Hải Phòng với 125 km bờ biển, 8/15 quận, huyện ven biển là địa phương bị tác động sớm bởi BĐKH.

Thay mặt Đảng, Nhà nước, Phó chủ tịch nước Nguyễn Thị Doan nhấn mạnh tầm quan trọng, sự cấp bách trong công tác bảo vệ môi trường và đại dương. Việc ứng phó với BĐKH chỉ thành công khi có sự liên kết của cộng động. Những năm qua, Đảng và Nhà nước đề ra nhiều chủ trương, đường lối, chính sách kịp thời nhằm bảo vệ môi trường, bảo vệ biển, đảo. Việt Nam sẽ phấn đấu hết sức mình, đồng thời kêu gọi sự hợp tác giữa các nước cùng bảo vệ môi trường, bảo vệ biển, chống lại sự biến đổi khí hậu.

Chủ trì cuộc mít-tinh, Bộ trưởng Phạm Khôi Nguyên kêu gọi mọi tổ chức, cá nhân, doanh nghiệp trên cả nước có những hành động thiết thực bảo vệ môi trường, bảo vệ đại dương, cùng nhau liên kết chống lại nguy cơ BĐKH; tăng cường kiểm soát và khuyến khích các hoạt động bảo vệ và phát triển bền vững biển, đảo, khai thác và sử dụng hợp lý nguồn tài nguyên biển.

Chủ tịch UBND thành phố Trịnh Quang Sử phát biểu nêu rõ: Hải Phòng luôn coi trọng công tác bảo vệ môi trường, là một trong các tỉnh, thành phố ven biển thực hiện hiệu quả chiến lược biển Việt Nam. Trong thời gian tới, Hải Phòng tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền, nâng cao nhận thức của cộng đồng cùng hợp tác thực hiện tốt Luật Bảo vệ môi trường; hoàn thiện chiến lược, quy hoạch chính sách phát triển thành phố có tính đến yếu tố BĐKH, tăng cường và nâng cao hiệu quả quản lý Nhà nước về biển và hải đảo, khuyến khích, hỗ trợ các doanh nghiệp công nghiệp áp dụng cơ chế phát triển sạch, kiểm soát có hiệu quả khí thải…

Sau lễ mít tinh là cuộc tuần hành, tuyên truyền về môi trường bằng xe đạp, đi bộ với sự tham gia của hơn 3.000 đội viên thanh niên tình nguyện cùng các quan chức môi trường của Chính phủ, đại diện UNDP. Các đại biểu tham gia trồng cây tại khu Hòn Dáu resort, thả hàng nghìn con cá giống xuống biển Đồ Sơn.

Nhân dịp này, Ban tổ chức trao giải thưởng “Môi trường Việt Nam” 20 tập thể, cá nhân, trong đó, Hải Phòng có 2 tập thể và 1 cá nhân được nhận giải thưởng gồm: Viện Tài nguyên môi trường biển, Hội Bảo vệ môi trường Hải Phòng và Tổng thư ký Hội bảo vệ môi trường Hải Phòng Lê Sơn. Bộ Tài nguyên-Môi trường tặng bằng khen 10 tập thể, cá nhân có thành tích xuất sắc trong công tác bảo vệ môi trường năm 2009./.

Ngày Môi trường thế giới và Ngày Đại dương thế giới năm nay với chủ đề " Trái đất cần chúng ta - Hãy liên kết chống lại biến đổi khí hậu ", " Chúng ta chỉ có chung một đại dương, một bầu khí quyển, một tương lai " chính là dịp để mọi người khẳng định quyết tâm hưởng ứng các hoạt động bảo vệ môi trường, bảo vệ biển đảo, ứng phó với biến đổi khí hậu, vì sự phát triển bền vững của hành tinh chúng ta.

Biển được biết đến như là tài sản đặc biệt quý giá mà thiên nhiên đã “trao tặng” cho mỗi quốc gia. Việt Nam hiện có khoảng 3260km chiều dài bờ biển với một nguồn tài nguyên biển phong phú. Bên cạnh đó còn có khoảng 3000 hòn đảo, 44 vịnh, 12 đầm phá, 1120 rạn san hô, 252500ha rừng ngập mặn, thảm có biển phân bố đều từ Bắc vào Nam tạo nên một quần thể thiên nhiên tươi đẹp và trù phú.

Với đặc tính như vậy, biển Việt Nam chính là nơi quần tụ nhiều loài hải sản quý, ẩn chứa những tiềm năng phát triển kinh tế to lớn. Tài nguyên biển đa dạng là nguồn thực phẩm và là nguồn thu nhập quan trọng cho phần lớn cư dân ven biển. Tuy nhiên, những năm gần đây, do việc phát triển kinh tế cùng với sự buông lỏng quản lý dẫn đến việc việc khai thác tài nguyên biển bừa bãi không có quy hoạch - biển đang là nơi tập trung các chất thải từ lục địa theo sông đổ ra, các chất thải sinh hoạt dân cư, khu công nghiệp chưa được xử lý, các bến cảng, các phương tiện giao thông vận tải và cả sự cố tràn dầu… vẫn từng ngày đổ ra biển đã gây ô nhiễm nặng nề.

Chính vì vậy, những hệ sinh thái biển và ven biển đang nhanh chóng bị xuống cấp hoặc bị biến đổi. Hiện tượng phá rừng ngập mặn một cách bừa bãi để nuôi trồng thuỷ sản, phá vỡ hệ cân bằng sinh thái, làm mất đi nhiều loài hải sản; việc đánh bắt cá bằng lưới quét mắt nhỏ, bằng chất nổ, thuốc độc... đã tiêu diệt hàng loài sinh vật biển mà theo đánh giá thì phải mất hàng chục năm mới khôi phục lại được. Thậm chí việc quai đê lấn biển ở một số vùng cửa sông, ven bờ cũng làm thay đổi dòng chảy và có nguy cơ xói lở bờ ở các vùng khác. Tình trạng ngập lụt ở các vùng ven biển do chặt phá rừng bừa bãi để khai thác gỗ, đốt rừng đầu nguồn... đã làm đảo lộn các hệ sinh thái, dẫn đến việc huỷ diệt các dải san hô, nơi sinh sống của nhiều loài thuỷ sản.

Theo các tài liệu nghiên cứu của các nhà khoa học, 80% tài sản vô giá của biển Việt Nam như hệ sinh thái, thảm cỏ biển, rạn san hô đang nằm trong tình trạng rủi ro và 50%được cảnh báo là rủi ro cao, khó khắc phục.

Muốn phát triển bền vững, ngoài việc phát triển kinh tế thì việc giữ gìn và bảo vệ môi trường sống chung quanh cũng là một việc quan trọng và cần có những biện pháp cấp bách nhằm hạn chế đến mức thấp nhất sự thiệt hại do ô nhiễm gây ra, đặc biệt đối với môi trường biển.

Chính vì vậy, Việt Nam ra Luật Bảo vệ môi trường và ngày 12-5-2004, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Nghị định số 12/2004/NĐ-CP quy định về Xử phạt hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường, nhưng việc đưa nó vào đời sống xã hội, để trở thành ý thức chấp hành tự giác trong mỗi người dân không phải là vấn đề đơn giản. Hiện nay, hiểu biết của người dân về những hoạt động có ảnh hưởng tiêu cực đến môi trường và sự liên hệ giữa đốt, phá rừng đầu nguồn, rừng ngập mặn, xả rác bừa bãi... với lụt lội, hạn hán, xói lở đất... còn rất hạn chế. Vì vậy, cần phải có những biện pháp tuyên truyền sâu rộng, có hướng dẫn đầy đủ đến người dân để họ hiểu được sự cần thiết phải bảo vệ môi trường nói chung và môi trường biển nói riêng.

Mới đây, Nghị định 25/2009/NĐ-CP ngày 6-3-2009 của Chính phủ ra đời là một văn bản pháp lý quan trọng quy định về thể chế quản lý tài nguyên và bảo vệ môi trường biển và hải đảo. Nghị định cũng quy định, việc cấp phép khi thác sử dụng tài nguyên biển và đảo phải căn cứ vào quy hoạch sử dụng tài nguyên và bảo vệ môi trường biển hải đảo, quy hoạch chuyên ngành đã được phê duyệt. Nhằm phòng ngừa, ngăn chặn, kiểm soát ô nhiễm biển hải đảo; các chủ cơ sở sản xuất kinh doanh trên hải đảo, chủ phương tiện nổi trên biển có trách nhiệm báo cáo về chất thải, và phương án xử lý chất thải cho cơ quan quản lý Nhà nước về môi trường; nước thải từ các giàn khoan thăm dò và khai thác dầu khí, phương tiện nổi, của các tổ chức, cá nhân hoạt động tại vùng biển Việt Nam chỉ được phép xả ra biển sau khi đã xử lý đạt quy chuẩn kỹ thuật môi trường.

Tuy nhiên, để bảo vệ môi trường biển thì chúng ta cần có sự hợp tác của các cấp, các ngành và sự đầu tư thích đáng đối với việc phát triển công nghệ tiên tiến như tin học, vật lý học, viễn thám để kiểm soát được mức độ ô nhiễm môi trường biển, từ đó mới có thể đưa ra những giải pháp và xử lý kịp thời. Bên cạnh đó, môi trường biển hiện đang là vấn đề chung của các quốc gia trên thế giới nên vấn đề hợp tác quốc tế trong quản lý và bảo vệ môi trường biển cũng không kém phần quan trọng.

Việt Nam cũng đề ra chiến lược biển đến năm 2020, theo đó, phấn đấu tăng trưởng quốc gia mạnh về biển, giàu lên từ biển, bảo vệ vững chắc chủ quyền, an ninh quốc gia và kinh tế biển. Chúng ta chủ trương phát triển kinh tế biển, hướng ra biển và coi đây là chiến lược quan trọng trong thế kỷ 21. Chính vì vậy, cần phải có giải pháp toàn diện, có sự điều chỉnh hợp lý và có những sách lược đúng đắn để bảo vệ tài nguyên biển và hạn chế đến mức thấp nhất ô nhiễm môi trường biển nhằm bảo đảm sự phát triển kinh tế trong đa dạng sinh thái biển - có như vậy, Việt Nam mới thật sự là quốc gia phát triển bền vững.

Bà Rịa – Vũng Tàu: Được chọn tổ chức điểm “Tuần lễ môi trường năm 2009”

“Tuần lễ môi trường năm 2009” tại tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu dự kiến sẽ được tổ chức từ ngày 28 – 6 đến ngày 4 – 7 – 2009 với nhiều nội dung tuyên truyền giáo dục, nhằm “Xây dựng môi trường du lịch biển sạch, đẹp”, “Xây dựng đô thị du lịch văn minh, sạch đẹp” – đó là kết luận của ông Nguyễn Văn Sơn, Phó Giám đốc Sở Văn hóa – Thể thao và Du lịch tỉnh tại cuộc họp sáng 9 – 6 bàn về việc xây dựng kế hoạch thực hiện “Tuần lễ môi trường năm 2009” tại tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu.

Tại cuộc họp, đại diện các ngành chức năng, các cơ quan truyền thông đã đóng góp nhiều ý kiến chi tiết xây dựng kế hoạch “Tuần lễ môi trường năm 2009”, hướng đến mục tiêu hiệu quả, thiết thực. Chương trình dự kiến bao gồm nhiều phần việc: Lễ phát động ra quân làm sạch môi trường (tại Khu du lịch Biển Đông, TP. Vũng Tàu và tại thị trấn Long Hải, huyện Long Điền); phát tờ rơi, gắn bảng hiệu, panô, áp phích cổ động quần chúng nhân dân tham gia bảo vệ môi trường; văn nghệ (ca hát, biểu diễn tiểu phẩm, kịch về đề tài bảo vệ môi trường); vẽ tranh tuyên truyền; xe hoa diễu hành và đi bộ đồng hành vì môi trường và sức khỏe cộng đồng… Bên cạnh đó, các cơ sở, doanh nghiệp du lịch, các địa phương, đặc biệt là người dân sinh sống trên địa bàn vùng biển, gần khu di tích được khuyến khích trồng cây xanh, thảm cỏ tại các khu du lịch, khu di tích, nơi sinh hoạt văn hóa công cộng để tăng thêm mảng xanh cho đô thị…

Theo ông Nguyễn Văn Sơn, Bà Rịa – Vũng Tàu được xác định là địa phương có nhiều khu di tích, khu văn hóa, du lịch ở phía Nam và được chọn làm nơi tổ chức điểm trong cả nước cho chiến dịch “Tuần lễ môi trường năm 2009”, nhằm khởi đầu cho chương trình “Thiết lập hệ thống tuyên truyền, phổ biến, nâng cao nhận thức bảo vệ môi trường trong ngành Văn hóa – Thể thao – Du lịch từ trung ương đến địa phương” trong cả nước năm 2009.

Nâng cao vai trò của các đoàn thể trong công tác bảo vệ môi trường ở Phú Yên

Bảo vệ môi trường (BVMT) là vấn đề mang tính toàn cầu nên chỉ có kết quả khi có sự tham gia của tất cả các quốc gia, của toàn nhân loại. Thực hiện xã hội hóa hoạt động BVMT nhằm tạo điều kiện cho các tổ chức, đoàn thể chính trị xã hội tham gia giải quyết những vấn nạn do ô nhiễm môi trường gây ra.

Trong những năm qua, Sở Tài nguyên - Môi trường Phú Yên đã ký 8 nghị quyết liên tịch với các tổ chức đoàn thể nhân dân về việc phối hợp hành động BVMT. Các đoàn thể nhân dân, tổ chức chính trị xã hội các cấp với thế mạnh lực lượng đông đảo và nhiệt tình như Đoàn Thanh niên, Hội Nông dân, Hội Phụ nữ... đã tích cực xây dựng và duy trì các phong trào BVMT có hiệu quả, tạo dựng thói quen, nếp sống vệ sinh, sạch sẽ; giúp người dân được tiếp cận, sử dụng, tiết kiệm nước sạch, giữ gìn môi trường khu dân cư. Một trong những kết quả lớn nhất từ việc ký kết và thực hiện các Nghị quyết liên tịch chính là việc triển khai thành công các mô hình BVMT có sự tham gia tích cực của cộng đồng và các đoàn thể nhân dân tại một số địa phương. Năm qua, Sở Tài nguyên – Môi trường phối hợp với Hội Nông dân xây dựng mô hình thu gom rác thải sinh hoạt và nơi tập trung rác thải tạm thời cho nhân dân thôn Quy Hậu (Hòa Trị, Phú Hòa); phối hợp với Ủy ban MTTQVN tỉnh xây dựng và phát 7500 tờ rơi tuyên truyền về tiêu chí BVMT cho khu dân cư tiên tiến; phối hợp với Liên minh HTX tổ chức dịch vụ thu gom rác thải nông thôn cho nhân dân tại một số điểm ở huyện Đông Hòa; phối hợp với Hội Liên hiệp Phụ nữ, Hội Cựu chiến binh, Đoàn Thanh niên tuyên truyền về BVMT cho các hội viên, đoàn viên; phối hợp với Liên hiệp các hội KHKT thẩm định các báo cáo ĐTM... Các mô hình này đã góp phần cải thiện môi trường sống của nhân dân, tạo việc làm cho một số lao động địa phương, nâng cao được nhận thức và ý thức trách nhiệm BVMT cho nhân dân, kết hợp được phương thức Nhà nước và nhân dân cùng BVMT.

Bên cạnh những thành quả đã đạt được, công tác xã hội hóa BVMT ở Phú Yên vẫn còn nhiều tồn tại như: còn thiếu sự chủ động và phối hợp thường xuyên giữa Sở Tài nguyên và Môi trường với các đoàn thể nhân dân; thiếu kinh phí cho các hoạt động triển khai xã hội hóa hoạt động BVMT, chưa có cơ chế đầu tư cụ thể cho các nội dung hoạt động; việc xây dựng kế hoạch, chương trình phối hợp thực hiện nghị quyết liên tịch còn phiến diện hoặc quá chung chung, tính khả thi thấp nên việc triển khai thực hiện gặp nhiều khó khăn, kém hiệu quả; năng lực chuyên môn về môi trường của các cán bộ đoàn thể nhân dân còn rất hạn chế, lực lượng cán bộ quản lý môi trường còn thiếu và chưa đồng bộ ở tất cả các cấp trong hệ thống; việc hướng dẫn và hỗ trợ chuyên môn từ Sở Tài nguyên - Môi trường do nhiều nguyên nhân cũng còn yếu và thiếu phổ biến thông tin, chia sẻ kinh nghiệm giữa các địa phương với nhau trong việc triển khai thực hiện các nghị quyết liên tịch.

Để khắc phục các khó khăn, vướng mắc này, đồng thời định hướng cho các hoạt động trong thời gian tới, cần thực hiện một số giải pháp như: Đẩy mạnh hơn nữa hoạt động phối hợp triển khai ở các địa phương giữa Sở Tài nguyên – Môi trường với tổ chức đoàn thể nhân dân cấp tỉnh; xây dựng chương trình hành động cụ thể với những nội dung thiết thực để đưa vào kế hoạch công tác hàng năm của các cơ quan liên quan. Phó Giám đốc Sở Tài nguyên - Môi trường Phú Yên Chế Bá Hùng cho biết: Các hoạt động phối hợp giữa sở với các tổ chức, đoàn thể sẽ từng bước được cụ thể hơn để nâng cao hiệu quả xã hội hóa hoạt động BVMT. Trong đó, tập trung vào các nội dung như: Tăng cường truyền thông, giáo dục về nhận thức bảo vệ môi trường và ý thức chấp hành pháp luật BVMT trong xã hội, cộng đồng, mọi tổ chức và cá nhân; đưa BVMT vào nội dung hoạt động của các khu dân cư, cộng đồng dân cư và phát huy vai trò của các tổ chức này trong công tác bảo vệ môi trường; tạo điều kiện, khuyến khích cộng đồng và mọi thành phần kinh tế tham gia vào các hoạt động bảo vệ môi trường, các dịch vụ xử lý chất thải, cải thiện môi trường và các dịch vụ môi trường khác; tăng cường sự tham gia của cộng đồng vào quá trình hoạch định chính sách phát triển, xây dựng luật pháp, đánh giá tác động môi trường và giám sát sau đánh giá tác động môi trường; phát động các phong trào quần chúng, cổ vũ mọi tổ chức và cá nhân tự nguyện tham gia các hoạt động BVMT; khuyến khích và nhân rộng các mô hình tự quản của cá nhân và cộng đồng về BVMT và xây dựng các mô hình BVMT lồng ghép các mô hình kinh tế - xã hội.

Tổ chức, đoàn thể cần xem công tác BVMT là một trong những nhiệm vụ trọng tâm, tăng cường hơn nữa sự chỉ đạo với cơ sở; bố trí cán bộ chuyên trách và kiêm nhiệm về môi trường đáp ứng được việc theo dõi, triển khai các hoạt động BVMT ở địa bàn cấp xã, phường; quan tâm bồi dưỡng, đào tạo cán bộ làm công tác môi trường cũng như cung cấp thông tin, tài liệu, tổ chức tập huấn, hội thảo rút kinh nghiệm, giới thiệu những bài học hay, những điển hình BVMT... Giữa các tổ chức đoàn thể cũng cần có sự phối hợp để đạt được hiệu quả cao nhất trong triển khai các hoạt động BVMT, hướng tới phát triển bền vững.

Ngày 12/6/2009, Chính phủ đã ra Nghị quyết số 27/NQ-CP về một số giải pháp cấp bách trong công tác quản lý nhà nước về tài nguyên và môi trường.

Để tăng cường và nâng cao hiệu quả công tác quản lý nhà nước về tài nguyên và môi trường, tăng cường công tác đo đạc lập bản đồ địa chính, hồ sơ địa chính, phấn đấu đến năm 2010 cơ bản hoàn thành việc cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đối với tất cả các loại đất trên phạm vi toàn quốc; xác định rõ đất trồng lúa nước để bảo vệ nghiêm ngặt, bảo đảm an ninh lương thực quốc gia; ngăn chặn, xử lý kịp thời các cơ sở gây ô nhiễm môi trường; kiểm soát chặt chẽ các hoạt động khai thác, sử dụng tài nguyên nước, xả nước thải vào nguồn nước.

Nghiên cứu dự báo và chủ động có giải pháp ứng phó hiệu quả với biến đổi khí hậu; giảm sản lượng khai thác một số loại tài nguyên, khoáng sản và hạn chế xuất khẩu tài nguyên, khoáng sản dưới dạng nguyên liệu thô; hoàn thiện cơ chế, chính sách để phát huy tiềm năng, tăng nguồn thu từ ngành tài nguyên và môi trường cho ngân sách nhà nước; phát triển kinh tế biển gắn với bảo vệ tài nguyên môi trường biển, bảo vệ chủ quyền trên các vùng biển và hải đảo Việt Nam, Chính phủ quyết nghị:

a) Chủ trì, phối hợp với các Bộ, ngành có liên quan và các địa phương tổ chức thực hiện Đề án tạo quỹ đất của Nhà nước phục vụ các mục tiêu công ích, chính sách xã hội, điều tiết thị trường đất đai và hỗ trợ tái định cư sau khi được cấp có thẩm quyền phê duyệt:

b) Chủ trì, phối hợp với Bộ Giao thông vận tải hướng dẫn cụ thể việc giải phóng mặt bằng cho các dự án đầu tư xây dựng công trình giao thông và đất hành lang an toàn đường bộ theo quy định của pháp luật.

2. Uỷ ban nhân dân cấp tỉnh tập trung chỉ đạo đẩy mạnh việc đo đạc lập bản đồ địa chính gắn liền với việc lập hồ sơ địa chính, việc đo đạc lập bản đồ địa chính phải thực hiện theo tiến độ và yêu cầu của công tác đăng ký quyền sử dụng đất; bảo đảm hoàn thành cơ bản việc đăng ký quyền sử dụng đất, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất trong năm 2010; xác định rõ đất trồng lúa nước để bảo vệ nghiêm ngặt; tiến hành cắm mốc giới và giao trách nhiệm quản lý đối với những khu vực cần bảo vệ nghiêm ngặt diện tích đất chuyên trồng lúa nước.

a) Chủ trì, phối hợp với các Bộ, ngành, Uỷ ban nhân dân cấp tỉnh tăng cường công tác kiểm tra, thanh tra việc chấp hành các quy định của pháp luật về bảo vệ môi trường đối với các cơ sở đang hoạt động, đặc biệt tập trung đối với cơ sở hoạt động trong các đô thị, khu đông dân cư, khu công nghiệp, khu chế xuất, khu công nghệ cao, khu kinh tế và khu vực thuộc các lưu vực sông lớn; chỉ đạo, giải quyết triệt để các vấn đề môi trường nổi cộm, bức xúc, các “điểm nóng” về môi trường;

b) Tăng cường chỉ đạo, kiểm tra, thanh tra việc xử lý ô nhiễm triệt để của các cơ sở gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng theo Quyết định số 64/2003/QĐ-TTg ngày 22 tháng 4 năm 2003 của Thủ tướng Chính phủ; khẩn trương triển khai các biện pháp khắc phục những tồn tại, vướng mắc và nâng cao hiệu quả thực hiện kế hoạch xử lý triệt để các cơ sở gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng; kiên quyết đình chỉ hoạt động đối với các cơ sở không hoàn thành đúng tiến độ và vẫn đang tiếp tục gây ô nhiễm;

c) Chủ trì, phối hợp với các Bộ, ngành, Uỷ ban nhân dân cấp tỉnh tăng cường kiểm tra việc quản lý, sử dụng đúng mục đích, hiệu quả nguồn chi sự nghiệp môi trường; tăng cường phối hợp giữa các cơ quan thanh tra chuyên ngành về bảo vệ môi trường với lực lượng Cảnh sát môi trường, trong ngăn ngừa, phát hiện, xử lý các hành vi vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường.

2. Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn phối hợp với Bộ Tài chính, Uỷ ban nhân dân cấp tỉnh thống kê, lập kế hoạch và bố trí kinh phí để xử lý, tiêu huỷ thuốc bảo vệ thực vật quá hạn sử dụng, thuốc không rõ nguồn gốc, thuốc không nằm trong danh mục được phép sử dụng, xử lý các địa điểm bị ô nhiễm do thuốc bảo vệ thực vật tồn lưu; hướng dẫn xây dựng các kho lưu chứa thuốc bảo vệ thực vật quá hạn sử dụng, chấm dứt tình trạng phát sinh các kho thuốc bảo vệ thực vật gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng.

Hớng dẫn sử dụng phân bón, thuốc bảo vệ thực vật hợp lý, tiêu huỷ gia súc, gia cầm bị dịch bệnh; hướng dẫn quy hoạch các khu sản xuất tập trung tại các làng nghề nhằm giảm thiểu ô nhiễm song song với việc bảo tồn nét đẹp văn hoá của các làng nghề; rà soát, sửa đổi, bổ sung cơ chế, chính sách quản lý phù hợp nhằm ngăn chặn việc nhập lậu, buôn bán trái phép thuốc bảo vệ thực vật ngoài danh mục, không được phép sử dụng ở Việt Nam.

3. Bộ Y tế chỉ đạo công tác phân loại tại nguồn, thu gom và xử lý chất thải y tế tại các cơ sở y tế trên cả nước theo quy định của pháp luật.

4. Bộ công Thương chỉ đạo, hướng dẫn và kiểm tra và việc thực hiện pháp luật về bảo vệ môi trường tại các cơ sở công nghiệp và thương mại, thực hiện di dời và xử lý các cơ sở sản xuất, kinh doanh gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng, thực hiện các yêu cầu về bảo vệ môi trường trong quá trình xây dụng các quy hoạch phát triển ngành, lĩnh vực thuộc thẩm quyền quản lý; chỉ đạo phát triển ngành công nghiệp môi trường, hướng dẫn thực hiện sản xuất sạch hơn, áp dụng công nghệ sạch và thân thiện môi trường đối với các cơ sở ngành công thương, thay đổi mô hình sản xuất công nghiệp theo hướng bền vững, định hướng đến một nền công nghiệp xanh.

5. Bộ Công an chủ trì, phối hợp với Bộ Tài nguyên và Môi trường, các Bộ, ngành có liên quan nghiên cứu, đề xuất tăng thẩm quyền cho lực lượng Cảnh sát môi trường; nhanh chóng kiện toàn về tổ chức, bộ máy, biên chế, chú trọng công tác đào tạo, bảo đảm kinh phí nhằm tăng cường năng lực cho lực lượng Cảnh sát môi trường.

6. Bộ Tài chính chủ tri, phối hợp với Bộ Tài nguyên và Môi trường sửa đổi, bổ sung các quy định về việc quản lý kinh phí sự nghiệp môi trường nhằm hỗ trợ và quản lý có hiệu quả hơn nguồn kinh phí chi cho công tác bảo vệ môi trường; phải bảo đảm có sự thống nhất với Bộ Tài nguyên và Môi trường, Bộ Kế hoạch và Đầu tư trước khi trình Chính phủ kinh phi cho sự nghiệp môi trường hàng năm của các Bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ và các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương.

7. Ủy ban nhân dân cấp tỉnh chỉ đạo việc bố trí đủ cán bộ quản lý môi trường cấp huyện và cấp xã; chỉ đạo kiểm tra việc bố trí ngân sách chi thường xuyên cho sự nghiệp môi trường tổ chức công tác kiểm tra, thanh tra, thẩm định theo quy định về thẩm định dự án, xác nhận việc thực hiện quyết định phê duyệt báo cáo đánh giá tác động môi trường thuộc thẩm quyền; đẩy mạnh kiểm tra, thanh tra, xử lý các vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường và xử lý triệt để các cơ sở gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng trên địa bàn.
C. Lĩnh vực khí tượng thủy văn và ứng phó với biến đổi khí hậu.

1. Bộ Tài nguyên và Môi trường chủ trì, phối hợp với các Bộ, ngành có liên quan có trách nhiệm:

a) Kiện toàn cơ quan quản lý nhà nước về khí tượng thủy văn và biến đổi khí hậu; đẩy mạnh công tác quản lý nhà nước về khí tượng thủy văn nhằm quản lý và nâng cao chất lượng dự báo, cảnh báo thiên tai;

b) Đẩy nhanh hiện đại hóa công nghệ dự báo và mạng lưới quan trắc khí tượng thủy văn phục vụ dự báo áp thấp nhiệt đới, bão, lũ, nâng cao chất lượng dự báo, cảnh báo thiên tai;

c) Tăng cường xây dựng và thực hiện các dự án đầu tư theo cơ chế phát triển sạch;

d) Chuẩn bị tốt cho việc xây dựng Luật Khí tượng thủy văn để Chính phủ trình Quóc hội; chủ trì, phối hợp với Bộ, ngành và Ủy ban nhân dân cấp tỉnh khẩn trương tổ chức thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia ứng phó với biến đổi khí hậu;

đ) Tăng cường công tác thông tin tuyên truyền nâng cao nhận thức của người dân về nguy cơ của biến đổi khí hậu và những biện pháp thích ứng, giảm nhẹ biến đổi khí hậu; nâng cao vai trò của Việt Nam trong các hoạt động quốc tế về ứng phó với biến đổi khí hậu.

2. Các Bộ, ngành, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh trong phạm vi trách nhiệm của mình chỉ đạo, tổ chức thực hiện tốt công tác phòng chóng thiên tai, tuyên truyền, nâng cao nhận thức của người dân về ứng phó với biến đổi khí hậu; tích cực, chủ động thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia ứng phó với biến đổi khí hậu.

a) Rà soát, xây dựng, hoàn thiện hệ thống chính sách, pháp luật về tài nguyên nước theo hướng kinh tế hóa, tài chính hóa ngành nước, đẩy mạnh phát triển dịch vụ ngành nước;

b) Đôn đốc, phối hợp với Ủy ban nhân dân cấp tỉnh tăng cường kiểm soát việc khai thác, sử dụng nước, xả nước thải gây ô nhiễm nguồn nước; bảo đảm đến năm 2011 cơ bản hoàn thành việc cấp phép cho các công trình khai thác, sử dụng nước cho thủy điện, sản xuât nông nghiệp và cấp nước đô thị thuộc diện phải cấp phép; xử lý nghiêm các trường hợp xả nước thải gây ô nhiễm nghiêm trọng nguồn nước;

c) Xác định danh mục các nguồn nước bị ô nhiễm, cạn kiệt nghiêm trọng làm ảnh hưởng đến đời sống nhân dân và hoạt động sản xuất phát triển kinh tế - xã hội, đề xuất giải pháp xử lý, khôi phục trình Thủ tướng Chính phủ trong năm 2009;

d) Khẩn trương xây dựng, hoàn thiện đề án kiểm kê tài nguyên nước quốc gia, đề án quy hoạch khai thác, sử dụng và bảo vệ nguồn nước các lưu vực sông, vùng kinh tế - xã hội, vùng kinh tế trọng điểm, trình Thủ tướng Chính phủ;

đ) Tăng cường hợp tác quốc tế trong lĩnh vực tài nguyên nước; chủ trì, phối hợp với các Bộ, ngành, địa phương liên quan tổ chức thực hiện Hiệp định hợp tác phát triển bền vững lưu vực sông Mê Công; xây dựng cơ chế quản lý, khai thác, sử dụng nguồn nước biên giới; xây dựng kế hoạch hợp tác với Trung Quốc trong việc chia sẻ nguồn nước trên lưu vực sông Hồng, sớm trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt.

2. Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn có trách nhiệm rà soát nhu cầu dùng nước, điều chỉnh cơ cấu sản xuất, cây trồng, vật nuôi phù hợp với diễn biến, tiềm năng nguồn nước, nhất là trong thời kỳ khan hiếm nước ở những vùng thường xuyên thiếu nước.

3. Bộ Công thương chủ trì, phối hợp với Bộ Tài nguyên và Môi trường và các Bộ, ngành, địa phương chỉ đạo việc xử lý các cơ sở công nghiệp thuộc quyền quản lý của Bộ đang gây ô nhiễm, suy thoái nguồn nước; chủ động nghiên cứu, áp dụng các công nghệ tiên tiến để xử lý nước thải, chất thải công nghiệp, giảm thiểu ô nhiễm nguồn nước và môi trường.

4. Bộ Xây dựng có trách nhiệm chủ trì, phối hợp với các Bộ, ngành, địa phương có liên quan chỉ đạo, rà soát lại các quy hoạch cấp nước, thoát nước cho các thành phố lớn, các đô thị và khu dân cư tập trung; hướng dẫn, kiểm tra việc xây dựng kết cấu hạ tầng cấp nước, thoát nước và xử lý nước thải đô thị.
5. Bộ Tài chính chủ trì, phối hợp với Bộ Tài nguyên và Môi trường và các Bộ, ngành liên quan rà soát, kiến nghị sửa đổi, bổ sung các quy định về thuế tài nguyên nước; nghiên cứu, đề xuất quy định về phí khai thác, sử dụng nước, phí bảo vệ tài nguyên nước.

a) Điều tra, thống kê và kiểm soát chặt chẽ các cơ sở xả thải gây ô nhiễm nguồn nước; tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra, xử lý dứt điểm các cơ sở gây ô nhiễm nguồn nước; lập danh mục các nguồn nước bị ô nhiễm, suy thoái, cạn kiệt và đề xuất giải pháp xử lý, khôi phục. Các thành phố lớn thực hiện kiểm soát đối với việc thải nước thải sinh hoạt và công nghiệp vào các nguồn nước mặt, xây dựng các hệ thống xử lý nước thải cho các khu dân cư tập trung để giảm tải và cải thiện chất lượng của hệ thống sông ngòi, kênh rạch trên địa bàn;

b) Tổ chức việc điều tra, kiểm kê, đánh giá tài nguyên nước, hiện trạng khai thác, sử dụng nước ở địa phương; đẩy mạnh công tác quy hoạch tài nguyên nước, trước mắt là quy định mục tiêu chất lượng nước, khoanh vùng các khu vực nguồn nước bị cạn kiệt, ô nhiễm, vùng mực nước dưới đất bị hạ thấp quá mức; chấn chỉnh tình trạng khoan thăm dò, khai thác, sử dụng tài nguyên nước không có giấy phép, gây ô nhiễm, cạn kiệt nguồn nước.

1. Bộ Tài nguyên và Môi trường chủ trì phối hợp với Bộ Công thương, Bộ Kế hoạch và đầu tư, Bộ Tài chính có giải pháp tăng cường đầu tư để đánh giá, điều tra, phát hiện khoáng sản dưới sâu; công tác điều tra cơ bản địa chất về tài nguyên khoáng sản cần tiến mạnh ra biển trong thời gian tới.

a) Chủ trì, phối hợp với Bộ Tài nguyên và Môi trường, Bộ Xây dựng rà soát các dự án quy hoạch thăm dò, khai thác, chế biến, khoáng sản; hướng dẫn xây dựng lộ trình giảm sản lượng khai thác và hạn chế xuất khẩu khoáng sản dưới dạng nguyên liệu thô đối với khoáng sản quan trọng như than, dầu mỏ, khí đốt, kim loại báo cáo Thủ tướng Chính phủ trong Quý III năm 2009;

b) Chủ trì, phối hợp với Bộ Tài nguyên và Môi trường, Bộ Xây dựng, UBND cấp tỉnh kiểm tra, đánh giá tình hình triển khai thực hiện Quy hoạch thăm dò, khai thác, chế biến và sử dụng khoáng sản đã được phê duyệt, đề xuất nội dung điều chỉnh báo cáo Thủ tướng Chính phủ trong Quý II năm 2010.
3. Bộ Tài chính tiếp tục thực hiện rà soát các chính sách, pháp luật về thuế, phí, lệ phí liên quan đến hoạt động thăm dò, khai thác, chế biến và sử dụng tài nguyên khoáng sản, phát hiện các bất cập và đề xuất giải pháp khắc phục; trong Quý IV năm 2009 báo cáo Thủ tướng Chính phủ về sửa đổi chính sách thuế xuất khẩu khoáng sản nhằm khuyến khích sản xuất, kinh doanh, chế biến khoáng sản trong nước, tăng nguồn thu ngân sách.

a) Rà soát phân công nhiệm vụ điều tra cơ bản giữa các Bộ, ngành và các địa phương ven biển; hướng dẫn và tổ chức thực hiện quy hoạch tổng thể, phân vùng biển làm cơ sở cho việc tổ chức khai thác, sử dụng và bảo vệ tài nguyên, phát triển kinh tế xã hội biển và hải đảo Việt Nam; nâng cao năng lực quản lý và trách nhiệm của chính quyền các địa phương trong nhiệm vụ quản lý vùng ven biển;

b) Hoàn thiện cơ chế quản lý, khai thác dữ liệu về điều tra cơ bản và quản lý tài nguyên-môi trường biển; nhanh chóng xây dựng cơ sở dữ liệu về tài nguyên-môi trường biển Việt Nam, bảo đảm tính hệ thống, đồng bộ, hiện đại, có độ tin cậy cao phục vụ cho việc xây dựng các định hướng, chủ trương về phát triển kinh tế biển “tiến mạnh ra biển và làm chủ vùng biển”;

c) Tăng cường đào tạo nguồn nhân lực và cơ sở vật chất kỹ thuật phục vụ nhiệm vụ điều tra cơ bản và quản lý tài nguyên-môi trường biển;

d) Đẩy nhanh tiến độ xây dựng Dự án Luật Bảo vệ tài nguyên và môi trường biển trình Chính phủ cho ý kiến;

đ) Chủ trì, phối hợp với Bộ Ngoại giao và các Bộ, ngành có liên quan tổ chức việc đo đạc, thành lập bản đồ, tài liệu phục vụ việc đàm phán, hoạch định và phân giới đường biên giới các vùng biển Việt Nam.

2. Bộ Nội vụ chủ trì, phối hợp với Bộ Tài nguyên và Môi trường, Bộ Ngoại giao và các tỉnh có biển phân định ranh giới quản lý biển, trình Chính phủ trong năm 2010.

1. Bộ Tài nguyên và Môi trường theo dõi, kiểm tra việc thực hiện Nghị quyết này, kịp thời báo cáo Thủ tướng Chính phủ những khó khăn, vướng mắc; định kỳ 6 tháng báo cáo Chính phủ kết quả thực hiện.

3. Các Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ, Thủ trưởng các cơ quan thuộc Chính phủ, Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương chịu trách nhiệm thi hành Nghị quyết này./.

Hiệu quả từ mô hình “Tổ tự quản bảo vệ môi trường” ở tỉnh Bình Dương

Giờ đây, nếu ai có dịp đi từ cầu Ông Đành vào hai bên bờ đê thuộc khu phố 3, phường Hiệp Thành (TX.TDM) sẽ thấy môi trường sạch đẹp, thông thoáng hẳn ra... đó là nhờ người dân thường xuyên tự giác thu xếp công việc và thời gian riêng tư để cùng nhau nhổ cỏ, làm vệ sinh đường phố, tạo mỹ quan ngay trong góc phố, ngõ hẻm của mình.

Để xây dựng nếp sống văn minh “Vì một đô thị không rác”, năm 2007, Mặt trận Tổ quốc tỉnh Bình Dương và TX.TDM đã chọn khu phố 3, phường Hiệp Thành thực hiện thí điểm mô hình “Tổ tự quản bảo vệ môi trường”. Theo ông Vương Văn Bấc, Trưởng ban phong trào Mặt trận Tổ quốc tỉnh Bình Dương, sau khi phối hợp với Sở Tài nguyên - Môi trường tổ chức điều tra khảo sát thực tế và bàn bạc, thảo luận với người dân khu phố thì được biết: “Khu phố 3 là địa bàn dân cư sống tập trung, việc bảo vệ môi trường sống chưa được người dân chú trọng bởi khu phố chưa quấy động phong trào”.

Từ khi đồng lòng bắt tay vào thực hiện, Ban chủ nhiệm “Tổ tự quản bảo vệ môi trường” của khu phố được thành lập đã phát động các hộ dân ký ngay bản cam kết bảo vệ môi trường, đồng thời tổ chức tập huấn kiến thức về môi trường, nhằm tạo sự chuyển biến về nhận thức giúp các hộ tham gia mô hình. Ban đầu, tổ tiến hành đến từng nhà, trao tặng thùng rác cho 80 hộ gia đình và bố trí 12 thùng rác công cộng lớn trong khu dân cư; cùng đó, tổ chức ra quân giải tỏa các tụ điểm về rác, khai thông cống rãnh, mương nước và xây dựng quy ước “Bảo vệ môi trường” và dựng cổng chào cùng với các pa-nô tuyên truyền về môi trường... Tiếp xúc một số hộ dân trong khu phố, họ cười nói rất vui: “Từ ngày có “Tổ tự quản bảo vệ môi trường”, đường phố sạch đẹp, thông thoáng hẳn, người dân chúng tôi đi qua đi lại không còn tránh né vì sình lầy, bụi bặm...”.

Việc thí điểm mô hình “Tổ tự quản bảo vệ môi trường” ở khu phố 3, phường Hiệp Thành giờ đây đã nhân rộng ở một số địa bàn khác như khu phố Bình Minh, thị trấn Dĩ An (Dĩ An); ấp Bình Đáng, xã Bình Hòa (Thuận An); khu phố 3, thị trấn Mỹ Phước (Bến Cát) và khu phố 3, thị trấn Dầu Tiếng (Dầu Tiếng)... Điều đáng quý là từ khi thực hiện mô hình này, các hộ dân đã tích cực tham gia không chỉ đơn thuần là đóng góp ngày công làm vệ sinh đường phố, mà còn đóng phí vệ sinh đầy đủ và đổ rác đúng theo giờ quy định để xe rác thu gom cho tiện, tránh tình trạng rác ứ đọng gây ô nhiễm, làm mất mỹ quan nơi công cộng. Trong gia đình, mỗi thành viên tự giác quét dọn nhà cửa, phát quang cây cối, bụi rậm, kinh doanh không để đổ nước thải ra đường, vứt rác xuống đường, sông rạch...

Ông Vương Văn Bấc cho biết thêm: “Nhờ nhân rộng thực hiện mô hình “Tổ tự quản bảo vệ môi trường”, đến nay, tình hình ô nhiễm môi trường ở nhiều khu dân cư bước đầu đã được hạn chế. Mặc dù trong quá trình thực hiện vẫn còn nhiều hạn chế, thế nhưng sắp tới đây, Mặt trận Tổ quốc tỉnh sẽ nhân rộng mô hình ra toàn tỉnh. Mỗi khu, ấp sẽ có một tổ tự quản bảo vệ môi trường nhằm tiến đến phong trào toàn dân tham gia thực hiện “Vì một đô thị không rác”. Đây cũng là một trong những tiêu chuẩn thi đua bắt buộc trong cuộc vận động toàn dân xây dựng đời sống văn hóa ở từng khu, ấp trên địa bàn”...

Chị Nguyễn Thị Kim Thắng-Chủ tịch Hội Phụ nữ xã Phú Long cho biết, khi câu lạc bộ ra đời đã nhận ngay sự ủng hộ nhiệt tình của cấp ủy xã, huyện Hội, đặc biệt đồng chí Bí thư Huyện ủy hết lời khen và bảo “phải nhân rộng mô hình này ra cho các xã còn lại”. Riêng đồng chí Bí thư xã Nguyễn Văn Nghiệp nhận xét, trong cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa”, câu lạc bộ đã góp phần thiết thực nâng cao nhận thức của bà con trong việc bảo vệ môi trường, cảnh quan, hàng rào cây xanh sạch và đẹp.

Nhằm thực hiện thắng lợi ba nhiệm vụ trọng tâm của Tỉnh uỷ, Hội Phụ nữ huyện đã có ý tưởng thành lập ở mỗi xã một câu lạc bộ “Phụ nữ với môi trường”. Hội Phụ nữ xã Phú Long - Bình Đại được chọn làm điểm đầu tiên của huyện, bởi là Hội Phụ nữ cơ sở hoạt động năng nổ, gương mẫu nhất của huyện. Với nhiệm vụ chính của câu lạc bộ là tuyên truyền, vận động toàn dân nâng cao ý thức bảo vệ môi trường. Vậy là câu lạc bộ đầu tiên ở ấp Giồng Kiến được thành lập vào ngày 4-3 - có 20 chị em tham gia, ngay sau khi được thành lập, câu lạc bộ ra quân với việc phát quang đoạn lộ dẫn vào đền thờ liệt sĩ xã, cắt tỉa hàng rào cây xanh, thu gom rác (từ đường tỉnh 883 vào đền thờ liệt sĩ). Ngày ra quân đã nhận được sự đồng tình của các ban, ngành xã như Đoàn thanh niên, Hội Cựu chiến binh, Mặt trận Tổ quốc, Công an…Từ đây, bằng những việc làm hữu ích, thiết thực của mình, câu lạc bộ đã thật sự tạo được dấu ấn sâu rộng trong mọi tầng lớp nhân dân. Ý thức về bảo vệ môi trường trong bà con có nhiều chuyển biến tích cực.

Từ một câu lạc bộ ở Giồng Kiến, đến nay 4/4 ấp của xã đã thành lập được câu lạc bộ cho ấp mình, với tổng số 75 thành viên. Sinh hoạt câu lạc bộ định kỳ mỗi tháng một lần. Ban chủ nhiệm tổ chức thường xuyên ra quân dọn dẹp, giải quyết dứt điểm các điểm nóng về môi trường ở các ấp. Trong quá trình xây dựng xã văn hóa, câu lạc bộ đã vào cuộc nhiệt tình, tất cả các đoạn đường liên xóm, ấp về hàng rào cây xanh được cắt tỉa thẳng hàng, gọn, đẹp. Rác thải và vấn đề ô nhiễm môi trường đã được cải thiện một cách rõ nét, nhận thức của nhân dân ngày càng được nâng lên.

PHỐI HỢP VỚI CÁC TỔ CHỨC THÀNH VIÊN THỰC HIỆN TỐT CÔNG TÁC VỆ SINH MÔI TRƯỜNG Ở XÃ THANH MINH

Xã Thanh Minh thị xã Phú Thọ có 9 khu dân cư với 886 hộ dân trên 3.300 nhân khẩu, chủ yếu làm nông nghiệp. Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc có 30 thành viên, có 9 Ban công tác Mặt trận ở khu dân cư với 74 thành viên, Trưởng Ban công tác Mặt trận 100% là đại diện của cấp uỷ, các thành viên là đại diện của các đoàn thể, các cá nhân tiêu biểu được quần chúng tín nhiệm ở khu dân cư. Hoạt động công tác Mặt trận trong những năm qua trên địa bàn xã đã được quan tâm, lãnh đạo của Đảng uỷ và phối hợp chặt chẽ của chính quyền xã. Sự phối hợp và chia sẻ của chính quyền đối với công tác Mặt trận trong việc thực hiện các cuộc vận động những năm qua đã đem lại kết quả thiết thực.

Nhận thức rõ tầm quan trọng của vệ sinh an toàn thực phẩm và công tác vệ sinh môi trường để đảm bảo sức khoẻ tốt cho cộng đồng, MTTQ xã đã phối hợp chặt chẽ với các tổ chức thành viên, trạm y tế xã với vai trò chủ trì đã thường xuyên làm tốt công tác tuyên truyền vận động tập hợp các tầng lớp nhân dân thực hiện tốt công tác an toàn thực phẩm vệ sinh môi trường trên địa bàn xã. Hàng quý phối hợp với Trung tâm y tế dự phòng thị xã hướng dẫn tập huấn công tác phòng chống dịch cho các thành viên Ban chỉ đạo, các đoàn thể, các cộng tác viên y tế thôn, đội. Tổ chức tập huấn công tác vệ sinh an toàn thực phẩm trên hệ thống loa truyền thanh của xã, treo băng zôn tuyên truyền tại các ngã ba và nơi trung tâm, tuyên truyền phòng chống dịch tiêu chảy, phòng chống dịch tả, thuỷ đậu, đau mắt đỏ... tập huấn công tác xử lý, cấp cứu sau ngập lũ cho các cộng tác viên y tế thôn đội, tuyên truyền hướng dẫn nhân dân xử lý, cấp cứu sau ngập lũ cho các cộng tác viên y tế thôn đội, tuyên truyền hướng dẫn nhân dân xử lý nguồn nước ô nhiễm sau ngập lụt. Các tổ chức thành viên đã làm tốt công tác tuyên truyền vận động tới trên 90% đoàn viên, hội viên của mình, với nhiều hình thức tuyên truyền lồng ghép các cuộc họp khu dân cư để tuyên truyền từ đó các tầng lớp nhân dân đã có nhiều chuyển biến tích cực, nhân dân đã nhận thức được tầm quan trọng công tác vệ sinh môi trường và vệ sinh an toàn thực phẩm. Các tổ chức thành viên thường xuyên tuyên truyền động viên đoàn viên, hội viên của mình là những nhân tố tích cực gương mẫu đi đầu trong việc thực hiện và tuyên truyền sâu rộng trong các tầng lớp nhân dân. Kết quả các tầng lớp nhân dân đã đồng tình ủng hộ và chấp hành nghiêm chỉnh công tác vệ sinh môi trường và vệ sinh an toàn thực phẩm, 100% hộ dân trong xã thực hiện phun thuốc khử trùng tiêu độc định kỳ do cán bộ thú y xã phối hợp với các khu dân cư triển khai thực hiện, đường làng, ngõ xóm luôn được vệ sinh sạch sẽ, rác thải sinh hoạt luôn được thu gom vào các thùng rác do Đoàn thanh niên chủ trì thực hiện. Có thể nói MTTQ đã luôn phối hợp chặt chẽ thường xuyên với các tổ chức thành viên, thực hiện tốt công tác tuyên truyền vận động tập hợp các tầng lớp nhân dân. Thực hiện tốt công tác vệ sinh môi trường nên trong những năm qua trên địa bàn xã không xảy ra dịch bệnh, công tác vệ sinh môi trường luôn được nhân dân hưởng ứng và thực hiện tốt.

Qua các hoạt động thực tiễn ở cơ sở xã Thanh Minh cho thấy trong hoạt động của Mặt trận cơ sở thì Ban công tác Mặt trận có vai trò tất quan trọng trong việc tiếp nhận các chủ trương, các phong trào, tổ chức thực hiện việc tuyên truyền vận động các tầng lớp nhân dân ở cộng đồng dân cư nghiêm chỉnh thực hiện các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước, chấp hành nghiêm các nội quy, quy định đặc biệt trong việc thực hiện tốt công tác vệ sinh, bảo vệ môi trường, trong đó công tác tuyên truyền phải được tiến hành thường xuyên, nội dung tuyên truyền phải phong phú đa dạng, tuyên truyền bằng nhiều hình thức đan xen như: thông qua các hội nghị, loa truyền thanh, tờ bướm, panô khẩu hiệu và các tổ chức thành viên thường xuyên chỉ đạo kiểm tra sát sao các đoàn viên, hội viên của tổ chức mình ở cơ sở trong việc triển khai thực hiện. Gắn việc bảo vệ môi trường, vào tiêu chí đánh giá xếp loại thi đua và cuộc vận động "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ở khu dân cư" hàng năm. Mỗi gia đình, mỗi người dân ý thức được - giữ gìn vệ sinh môi trường và an toàn vệ sinh thực phẩm chính là giữ gìn, bảo vệ sự sống của chính mình và xây dựng được môi trường xã hội lành mạnh, môi trường tự nhiên thân thiện.

MẶT TRẬN CÁC CẤP TỈNH THANH HOÁ THỰC HIỆN CHƯƠNG TRÌNH BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG NĂM 2009

Cùng với những kết quả đã đạt được về công tác Mặt trận trong 6 tháng qua, việc thực hiện chương trình phối hợp Bảo vệ môi trường (BVMT) trong cộng đồng dân cư tiếp tục được MTTQ các cấp trong tỉnh Thanh Hóa đẩy mạnh thực hiện và đã thu được nhiều kết quả đáng ghi nhận.

Ngay từ đầu năm, Ban Thường trực Uỷ ban MTTQ Tỉnh đã tổ chức hội nghị sơ kết đánh giá tình hình thực hiện chương trình phối hợp BVMT trong cộng đồng dân cư năm 2008. Đồng thời triển khai thực hiện Kế hoạch số 25/KH-MTTH ngày 20/1/2009 của Ban Thường trực Uỷ ban MTTQ tỉnh Thanh Hóa về tiếp tục đẩy mạnh phong trào nhân dân thực hiện chương trình phối hợp BVMT trong cộng đồng dân cư trong năm 2009. Công tác chỉ đạo vừa tập trung thực hiện trên diện rộng, vừa tiếp tục chỉ đạo điểm ở 27 xã, phường, thị trấn. Đặc biệt đã tập trung phối hợp chỉ đạo thực hiện một số chiến dịch lớn về tiêu độc, khử trùng, tháng vệ sinh an toàn thực phẩm, ngày Môi trường thế giới 5/6. Đồng thời tiến hành tổ chức đánh giá kết quả chỉ đạo điểm giai đoạn 2007 - 2008, tiến hành khảo sát, lựa chọn các xã, phường để làm điểm chỉ đạo mới 2009 - 2010. Trên cơ sở chỉ đạo, hướng dẫn của tỉnh, MTTQ các huyện, thị, thành phố đã xây dựng kế hoạch, lựa chọn được các nội dung hoạt động thích hợp ở từng địa phương để tổ chức thực hiện.

Các hoạt động tuyên truyền tiếp tục được MTTQ phối hợp đẩy mạnh ở các cấp, các địa phương nhằm nâng cao nhận thức trong các tầng lớp nhân dân về tình hình, nhiệm vụ và các quy định của pháp luật, chính quyền các cấp về công tác Bảo vệ môi trường, phổ biến, nhân rộng các điển hình tiên tiến trong phong trào tự quản Bảo vệ môi trường của các cộng đồng dân cư. Các hoạt động tuyên truyền đã góp phần tích cực vào việc phát huy vai trò trách nhiệm của nhân dân trong việc tham gia thực hiện tốt các chiến dịch tiêu độc khử trùng, tháng vệ sinh an toàn thực phẩm, hạn chế sự phát sinh, lây lan các dịch bệnh trên người, gia súc, gia cầm. Đặc biệt thực hiện công văn hướng dẫn số 92/ CV-MTTH ngày 27/4/2009 cho MTTQ các cấp tổ chức hưởng ứng ngày Môi trường thế giới (5/6), hầu hết các xã, phường, thị trấn; các huyện, thị, thành phố đã có những hoạt động thiết thực để hưởng ứng ngày Môi trường thế giới, đồng thời cấp phát 900 tờ áp phích tuyên truyền ngày Môi trường thế giới (5/6) do Ban Chủ nhiệm chương trình Toàn dân tham gia bảo vệ môi trường ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam cung cấp đến tận các xã, phường, thị trấn; làm 270 băng zôn, khẩu hiệu tuyên truyền hưởng ứng ngày Môi trường thế giới (5/6) với chủ đề "Trái đất cần chúng ta! Hãy liên kết chống lại biến đổi khí hậu". Có 21/27 xã, phường là điểm chỉ đạo và 15/27 huyện, thị đã tổ chức lễ mít tinh hưởng ứng ngày Môi trường thế giới với 28.500 lượt người tham gia.

Thông qua lễ mít tinh, các địa phương đều phát động phong trào nhân dân làm vệ sinh môi trường trên địa bàn khu dân cư, đồng thời tổ chức cho nhân dân đăng ký cam kết thực hiện công tác môi trường. Đặc biệt trong ngày 5/6, phường Lam Sơn - thị xã Bỉm Sơn sau buổi lễ mít tinh đã tổ chức cho nhân dân diễu hành trên các trục đường trên địa bàn phường, để tuyên truyền nhân dân hưởng ứng ngày Môi trường thế giới và tích cực tham gia công tác BVMT. Tại xã Quảng Cư - Thị xã Sầm Sơn và Xã Hoằng Trạch - huyện Hoằng Hoá đã tổ chức lễ mít tinh hưởng ứng ngày Môi trường thế giới, sau lễ mít tinh đã tổ chức cho nhân dân làm vệ sinh các bãi rác gây ô nhiễm nặng trên địa bàn khu dân cư. Hầu hết các điểm chỉ đạo đều ra quân dọn vệ sinh nhân ngày Môi trường thế giới (5/6). Thông qua các hoạt động trên nhằm nâng cao vai trò, trách nhiệm của mọi người đối với công tác BVMT. Đặc biệt, được sự quan tâm của Sở Tài nguyên Môi trường, MTTQ tỉnh phối hợp với cơ sở chọn, cử 1 đội tham gia hội thi Công tác BVMT với chủ đề "Trái đất cần chúng ta! Hãy liên kết chống lại biến đổi khí hậu" nhằm tuyên truyền sâu rộng trong nhân dân về công tác BVMT trên địa bàn tỉnh ta.

Ban Thường trực Uỷ ban MTTQ Tỉnh tiếp tục chỉ đạo đẩy mạnh phong trào xây dựng xã, phường, thị trấn, khu dân cư tự quản, bảo đảm an toàn, sạch đẹp về Môi trường. Thông qua cuộc vận động "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ở khu dân cư" đã huy động các lực lượng, nhất là thanh, thiếu niên tham gia tổng dọn vệ sinh, làm sạch Môi trường, đóng góp đầu tư cải tạo, nâng cấp, làm mới hệ thống đường giao thông, cống rãnh thoát nước, các công trình vệ sinh, nước sạch, quy hoạch các điểm thu gom rác thải, v.v... trong thôn, xóm, làng, bản, khu phố, xã, phường, thị trấn. Do đó, đã và đang tạo ra những bước chuyển biến tích cực về Môi trường ở cơ sở trong toàn tỉnh. Mặt trận Tổ quốc các cấp tiếp tục phát huy vai trò giám sát đối với công tác bảo vệ môi trường. Gắn với các hoạt động thực tiễn như: thông qua tham gia các cuộc tiếp xúc cử tri, các cuộc giám sát của các Đại biểu dân cử các cấp, tập hợp ý kiến của nhân dân, các tổ chức thành viên, MTTQ các cấp đã kịp thời phản ánh tình hình và kiến nghị các cấp uỷ Đảng, chính quyền trong các kỳ họp của HĐND, Quốc hội về những vấn đề bức xúc trong công tác Bảo vệ Môi trường, góp phần ngày càng tăng cường được sự lãnh đạo, chỉ đạo của các cấp uỷ, chính quyền cũng như trách nhiệm của các ngành, các cấp, các cơ quan, doanh nghiệp, đơn vị để tháo gỡ các khó khăn, bức xúc ở cơ sở.

Thực hiện chương trình toàn dân tham gia bảo vệ môi trường, trong thời gian tới Mặt trận các cấp tỉnh Thanh Hóa tiếp tục đẩy mạnh công tác tuyên truyền thường xuyên các chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước, các quy định của địa phương về công tác BVMT trong cộng đồng dân cư gắn với chủ đề: "Trái đất cần chúng ta! Hãy liên kết chống lại biến đổi khí hậu". Đẩy mạnh phong trào tự quản Bảo vệ môi trường, "xây dựng xã, phường, thị trấn, khu dân cư bảo đảm an toàn, sạch đẹp môi trường" sâu rộng tận địa bàn cơ sở khu dân cư, tiếp tục chỉ đạo các mô hình điểm để rút kinh nghiệm, nhân ra diện rộng, đạt hiệu quả cao nhất. Tổ chức cho nhân dân hàng tuần, hàng tháng dọn vệ sinh môi trường trên địa bàn khu dân cư, đồng thời vận động nhân dân tích cực tham gia trồng và bảo vệ rừng, bảo vệ tài nguyên thiên nhiên, không khai thác bừa bãi, trái phép, làm ảnh hưởng môi trường, tập trung xử lý, giải quyết kịp thời các điểm bức xúc về ô nhiễm môi trường trong cộng đồng dân cư. Tiếp tục triển khai tổ chức cuộc thi "Những sáng kiến mới, cách làm hay về công tác Bảo vệ môi trường" ở một số cụm cơ sở. Tổ chức hội nghị sơ kết từ cơ sở và cấp huyện đánh giá kết quả tổ chức thực hiện chương trình phối hợp Bảo vệ môi trường trong cộng đồng dân cư ở từng cấp và có biện pháp cụ thể để tiếp tục chỉ đạo thực hiện đạt kết quả tốt hơnr

Phụ nữ Hưng Yên tham gia giữ gìn vệ sinh và bảo vệ môi trường

Xác định có vai trò của mình trong công tác bảo vệ môi trường (BVMT), trong những năm qua, các cấp hội phụ nữ trong tỉnh Hưng Yên đã đẩy mạnh công tác tuyên truyền và tổ chức nhiều hoạt động thiết thực nhằm giáo dục, vận động chị em tham gia giữ gìn VSMT và BVMT. Các hoạt động được tổ chức đa dạng như ra quân làm VSMT, truyền thông, xây dựng tổ phụ nữ tự quản, tập huấn về nước sạch và VSMT... Đặc biệt, năm 2005 Hội LHPN tỉnh và Sở Tài Nguyên - Môi trường đã ký kết chương trình phối hợp về việc "Hành động bảo vệ môi trường phục vụ phát triển bền vững".

Mới hoạt động gần 2 tháng nhưng CLB “Phụ nữ tham gia BVMT” xã Song Mai (Kim Động) đã gây được ấn tượng tốt đối với quần chúng nhân dân. Đây là mô hình truyền thông hoạt động có hiệu quả và thu hút nhiều cán bộ, hội viên phụ nữ và nhân dân tham gia. CLB tuyên truyền vận động các thành viên giữ gìn vệ sinh môi trường ngay tại gia đình và nơi công cộng. Ông Nguyễn Văn Tuấn, một nông dân ở xã nói: "Chúng tôi rất phấn khởi khi Hội phụ nữ tỉnh quan tâm thành lập CLB phụ nữ tham gia BVMT. Việc tham gia giữ gìn VSMT và BVMT bây giờ đã trở thành vấn đề rất quan trọng, có ý nghĩa thiết thực. Không riêng gì hội viên phụ nữ mà tất cả nhân dân cùng vào cuộc chung tay thực hiện tốt công tác BVMT nhưng theo tôi phụ nữ vẫn là nòng cột trong phong trào này…”.

Để thực hiện tốt chương trình phối hợp, hàng năm Hội LHPN tỉnh Hưng Yên có kế hoạch chỉ đạo 10 huyện, thành phố và các đơn vị tổ chức các hoạt động hưởng ứng "Tuần lễ quốc gia nước sạch - vệ sinh môi trường", "Ngày môi trường thế giới", "Tháng hành động vì chất lượng vệ sinh an toàn thực phẩm". Ban Thường vụ Hội LHPN tỉnh đã tổ chức các đoàn đi kiểm tra một số cơ sở hội, nhất là những nơi công cộng đông người như bệnh viện, chợ và các khu công nghiệp, làng nghề... Hội phụ nữ các huyện, thành phố, đơn vị đã có văn bản hướng dẫn cụ thể tới từng cơ sở hội, tăng cường cán bộ hội phụ trách giúp cơ sở triển khai thực hiện. Phát động phong trào thi đua BVMT trong cán bộ, hội viên như tích cực tham gia lao động dọn vệ sinh cơ quan của hội từ tỉnh đến cơ sở, trên địa bàn dân cư và từng gia đình, tham gia các cuộc thi tìm hiểu về môi trường… Một trong những hoạt động giúp hội viên nhận thức được tầm quan trọng của môi trường và trách nhiệm bảo vệ môi trường là kênh tuyên truyền trên các phương tiện thông tin đại chúng. Kết quả, các cấp hội đã tuyên truyền được 54.582 lượt tin bài, kẻ và cắt 10.556 khẩu hiệu, phát 3.850 tờ rơi... có nội dung về BVMT theo tinh thần các chỉ thị của Bộ Chính trị, chỉ thị của Tỉnh uỷ về "Tăng cường công tác bảo vệ môi trường trong thời kỳ CNH- HĐH", kiến thức vệ sinh môi trường, bảo vệ môi trường, tham gia xử lý rác thải, tuyên dương những điển hình tập thể, cá nhân... Các cấp hội hưởng ứng phong trào "Sạch làng tốt ruộng, xây dựng nếp sống vệ sinh gia đình" như không vứt rác, súc vật chết, không phóng uế bừa bãi xuống ao, sông ngòi; không sử dụng phân tươi để nuôi cá và bón rau xanh; không sử dụng thuốc trừ sâu cấm chỉ định phun cho rau xanh; không vứt vỏ chai, túi ni lông đựng thuốc sâu trên đồng ruộng; dùng nguồn nước sạch... Từ năm 2005 đến nay, các cấp hội đã tổ chức được 200 buổi nói chuyện chuyên đề về nước sạch VSMT, tập huấn về nước sạch VSMT cho gần 23.500 cán bộ, hội viên. Nhân các ngày lễ lớn và dịp kỷ niệm ngành, các cấp hội đều tổ chức ra quân dọn vệ sinh môi trường, khơi thông cống rãnh, phát quang bụi rậm, thu gom rác thải... với 550 nghìn lượt phụ nữ tham gia. Ngoài ra, Hội đã mở 16 lớp tập huấn cho 1.500 tuyên truyền viên về nước sạch VSMT ở 6/10 huyện, thành phố, giúp các tuyên truyền viên làm tốt công tác dân vận. Một số cơ sở đã quan tâm tới công tác VSMT đều tổ chức phát động truyền thông ra quân BVMT, được hỗ trợ dụng cụ thu gom rác thải... Điển hình là 10 gia đình ở thôn Xích Đằng, phường Lam Sơn (thành phố Hưng Yên) được hỗ trợ sửa chữa, xây mới công trình vệ sinh; Hội phụ nữ xã Tân Dân (Khoái Châu) được hỗ trợ dụng cụ thu gom rác thải...

Hoạt động tuyên truyền BVMT trường còn được thông qua hình thức sinh hoạt CLB lồng ghép, giao lưu văn hoá, văn nghệ tuyên truyền nội dung về nước sạch VSMT. Đến nay, toàn tỉnh đã thành lập hàng trăm đội VSMT do phụ nữ tự quản và làm việc hiệu quả như hội phụ nữ huyện Yên Mỹ, huyện Ân Thi và thành phố Hưng Yên.

Sau gần 5 năm thực hiện chương trình phối hợp với Sở Tài Nguyên - Môi trường về việc "Hành động bảo vệ môi trường phục vụ phát triển bền vững", công tác BVMT ở các cấp hội phụ nữ đã mang lại hiệu quả thiết thực. Hội LHPN tỉnh đã bám sát sự chỉ đạo của Trung ương Hội LHPN Việt Nam và đưa nội dung hoạt động nước sạch, VSMT vào chương trình công tác hội. Đồng thời, Hội đã tích cực phối hợp với các cơ quan tuyên truyền, nâng cao nhận thức cho phụ nữ về tầm quan trọng của nước sạch - VSMT đối với sức khoẻ và đời sống. Từ công tác tuyên truyền và các hoạt động trên đã làm thay đổi nhận thức, hành vi BVMT và giữ gìn VSMT của mỗi hội viên từ trong gia đình đến ngoài cộng đồng xã hội.

Bên cạnh những kết quả đã đạt được, trong công tác BVMTcủa các cấp hội phụ nữ vẫn còn một số hạn chế như một số phụ nữ chưa có ý thức trong việc giữ gìn vệ sinh môi trường tại gia đình và cộng đồng nhất là trong sản xuất nông nghiệp; nhiều cán bộ hội còn thờ ơ chưa có trách nhiệm trong việc chỉ đạo ở cơ sở... Để khắc phục những hạn chế trên, cần có sự quan tâm phối hợp của các ngành chức năng, sự chung tay của cả cộng đồng. Ngoài chương trình phối hợp, các cấp hội cần được cung cấp các thông tin, tài liệu truyền thông về vệ sinh môi trường, hỗ trợ kỹ thuật và các nguồn lực khác.

CÔNG TÁC TRIỂN KHAI THỰC HIỆN NHÂN RỘNG MÔ HÌNH ĐIỂM BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG NĂM 2009 Ở LAI CHÂU

Căn cứ Hướng dẫn của Ban Chủ nhiệm chương trình "Toàn dân tham gia bảo vệ môi trường" về việc triển khai hoạt động hưởng ứng ngày môi trường thế giới năm 2009, Ban Thường trực Uỷ ban MTTQ tỉnh Lai Châu đã xây dựng Kế hoạch triển khai mở diện cuộc vận động "Toàn dân tham gia bảo vệ môi trường" năm 2009 trên địa bàn toàn tỉnh. Ban Thường trực Uỷ ban MTTQ tỉnh tổ chức hội nghị triển khai mở diện, tập huấn công tác bảo vệ môi trường lồng ghép với cuộc vận động "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư" cho cán bộ chủ chốt của MTTQ các cấp trong tỉnh. Đến nay, các huyện, thị xã và các xã, phường, thị trấn đã triển khai thực hiện kế hoạch mở diện rộng cuộc vận động "Toàn dân tham gia bảo vệ môi trường" gắn với việc nâng cao chất lượng cuộc vận động "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư".

Nhân ngày môi trường thế giới 5/6/2009, Ban Thường trực Uỷ ban MTTQ tỉnh phối hợp với Sở Tài nguyên và Môi trường tổ chức lễ phát động hưởng ứng tại thị xã Lai Châu và hướng dẫn 7/7 huyện, thị xã trên địa bàn tỉnh tổ chức lễ ra quân hưởng ứng ngày môi trường thế giới 5/6/2009. Cung cấp 150 tờ áp phích và các khẩu hiệu tuyên truyền nhân ngày môi trường thế giới tới 7/7 huyện, thị xã năm 2009 với chủ đề: "Trái đất cần chúng ta! Hãy liên kết chống lại biến đổi khí hậu". Ngay sau lễ phát động các cơ quan, đơn vị, trường học, khu dân cư hộ gia đình ra quân tổ chức phát quang bụi dậm, khơi thông cống rãnh, thu gom rác thải...

Trước đó tại huyện Than Uyên địa phương chỉ địa điểm của Tỉnh, BTT Uỷ ban MTTQ tỉnh đã làm việc với Huyện ủy, UBND, phòng Tài nguyên và Môi trường, Uỷ ban MTTQ huyện, lãnh đạo cấp ủy, chính quyền, Uỷ ban MTTQ thị trấn, đội tự quản khu 6, khu 9 dự họp và triển khai các hoạt động hưởng ứng ngày môi trường thế giới; hướng dẫn cơ sở tiếp tục duy trì có hiệu quả công tác môi trường tại các điểm chỉ đạo; đồng thời xây dựng kế hoạch nhân rộng mô hình ra các khu dân cư khác trên địa bàn thị trấn. Ban Thường trực Uỷ ban MTTQ tỉnh phối hợp với Ban Thường trực Uỷ ban MTTQ huyện Than Uyên, MTTQ Thị trấn Than Uyên tổ chức lễ phát động toàn dân tham gia bảo vệ môi trường, có 300 đại biểu đại diện cho tỉnh, huyện, thị trấn và nhân dân các dân tộc thị trấn đến dự. Tại lễ phát động, các đại biểu và nhân dân đã ra quân triển khai dọn vệ sinh, xử lý các tụ điểm công cộng bị ô nhiễm môi trường trên địa bàn toàn thị trấn với 2.500 lượt người tham gia dọn vệ sinh tại 13/13 khu dân cư; trồng được 1.600 cây xanh trên các tuyến đường nội thị của thị trấn Than Uyên; phát quang bụi rậm, tu sửa đường dân sinh được 20m và khơi thông mương máng dọc 2 bên cánh đồng khu 8, khu 9, khu 10. Tại khu 9 nhân dân đã trồng được 1.000 cây xanh trên đồi với 178 người tham gia. Tại khu 6, nhân dân và đoàn viên thanh niên tổ chức dọn dẹp vệ sinh đường làng, ngõ xóm, xung quanh nhà ở và đã khơi thông lòng suối được 56m.

Trong thời gian tới, Uỷ ban Mặt trận các cấp trong Tỉnh tiếp tục tuyên truyền, vận động nhân dân các dân tộc trên địa bàn các huyện, thị xã nói chung và các khu dân cư chỉ đạo điểm nói riêng thực hiện tốt kế hoạch mở diện thực hiện nhiệm vụ bảo vệ môi trường tại khu dân cư gắn với cuộc vận động "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ở khu dân cư". Tăng cường công tác kiểm tra, đồng thời chỉ đạo thành lập các tổ tự quản duy trì các hoạt động nhằm vận động nhân dân thực hiện có hiệu quả các nội dung cam kết bảo vệ môi trường; chỉ đạo mỗi huyện, thị xã; mỗi xã, phường, thị trấn chọn 1 khu dân cư chỉ đạo điểm công tác bảo vệ môi trường gắn với nội dung cuộc vận động "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư"r

HỘI NƯỚC SẠCH VÀ MÔI TRƯỜNG, GÓP PHẦN TÍCH CỰC CÙNG TOÀN DÂN THAM GIA BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG

Trong những năm qua với sự nỗ lực và quyết tâm cao, Việt Nam đã thu được nhiều kết quả khả quan trong lĩnh vực bảo vệ môi trường, trong đó có nội dung về nước sạch và vệ sinh môi trường. Hiện nay, chúng ta đang cố gắng thực hiện các Mục tiêu thiên niên kỷ, nhất là mục tiêu 7 - quy định đến năm 2015 giảm được một nửa số người không được sử dụng nước sạch và không có được điều kiện vệ sinh cơ bản. Mục tiêu cụ thể trong Chương trình Quốc gia về nước sạch và vệ sinh môi trường mà Việt Nam đang hướng tới vào năm 2010 là chúng ta sẽ có 85% người dân nông thôn được sử dụng nước sạch, 70% được sử dụng nhà tiêu hợp vệ sinh và tất cả các trường học và trạm y tế đều có công trình nước và vệ sinh đạt tiêu chuẩn.

Nhằm hướng tới việc thực hiện các mục tiêu Thiên niên kỷ, Hội nước sạch vệ sinh môi trường Việt Nam được thành lập đã có tác dụng thiết thực góp phần cùng các cơ quan quan lý nhà nước về môi trường trong việc nâng cao chất lượng nước sạch và vệ sinh môi trường của Việt Nam. Là tổ chức xã hội nghề nghiệp tự nguyện của những người hoạt động, quan tâm đến lĩnh vực nước sạch và môi trường, Hội Nước sạch và Môi trường Việt Nam đã được thành lập theo quyết định số 377/QĐ-BNV ngày 24/5/2007 của Bộ trưởng Bộ Nội vụ. Trong những năm qua, Hội nước sạch và Môi trường Việt Nam đã tích cực hoàn thành tốt các nhiệm vụ:

1. Tuyên truyền phổ biến những kiến thức về nước và môi trường trong nhân dân, vận động nhân dân tham gia các hoạt động có liên quan đến cung cấp nước sạch, chống ô nhiễm nguồn nước, cải thiện nguồn nước và bảo vệ môi trường sinh thái góp phần chăm sóc sức khỏe của nhân dân và nâng cao sức khoẻ cộng đồng.

2. Tham gia ý kiến vào việc xây dựng chính sách và pháp luật về nước sạch và môi trường.

3. Tư vấn và phản biện các vấn đề về nước sạch và môi trường với các cơ quan Nhà nước, các tổ chức, doanh nghiệp khi được yêu cầu.

4. Tham gia các hoạt động nghiên cứu khoa học, chuyển giao công nghệ, các hoạt động bảo vệ quyền lợi của người dân và người tiêu dùng trong lĩnh vực nước sạch và môi trường.

5. Tham gia các hoạt động truyền thông giáo dục, báo chí, xuất bản về nước sạch và môi trường theo quy định của pháp luật.

6. Tổ chức các hoạt động dịch vụ, tập huấn, triển lãm, hội thảo, phổ biến kinh nghiệm điển hình tiên tiến trong lĩnh vực nước sạch và môi trường.

7. Thực hiện hợp tác quốc tế, hợp tác với các Hội và các tổ chức xã hội khác trong lĩnh vực có liên quan tới nước sạch và về môi trường theo quy định của pháp luật.

8. Tìm kiếm, tranh thủ mọi nguồn lực để thực hiện các dự án liên quan đến lĩnh vực nước sạch và môi trường.

9. Quản lý, tổ chức hội viên, đoàn kết giúp đỡ nhau, nâng cao trình độ của hội viên, bảo vệ quyền lợi hợp pháp của hội viên; quản lý tài sản, tài chính theo các quy định hiện hành.

10. Thành lập các tổ chức pháp nhân trực thuộc Hội, hoạt dộng trong lĩnh vực liên quan đến nước sạch và môi trường theo đúng quy định của pháp luật.

Với nội dung hoạt động rất thiết thực nêu trên, đồng thời tập trung sâu vào những vấn đề mang tính thời sự trong lĩnh vực nước sạch và vệ sinh môi trường ở Việt Nam, hoạt động của Hội đã thu hút được nhiều tổ chức và cá nhân tham gia. Đến nay Hội đã có tỉnh Hội ở một số địa phương, 94 hội viên tập thể và hơn 600 hội viên cá nhân là những nhà khoa học, những chuyên gia giàu kinh nghiệm trong lĩnh vực nước sạch, vệ sinh môi trường; những người tâm huyết, quan tâm đến việc bảo vệ môi trường tại Việt Nam. Dưới sự điều hành của TS. Hồ Ngọc Hải - Chủ tịch Hội và 36 vị trong Ban chấp hành (bao gồm những chuyên gia đầu ngành, những nhà hoạt động có uy tín trong lĩnh vực môi trường), hoạt động của Hội không chỉ dừng lại ở những đối tác trong nước mà còn mở rộng tới các đối tác nước ngoài và phát triển nhiều lĩnh vực. Trong các đối tác của Hội có Trung tâm Công tác Lý luận. Bước đầu hợp tác, 2 bên tập trung nghiên cứu và tư vấn một số vấn đề về Môi trường…

Trong quá trình hoạt động, Hội nước sạch và Môi trường Việt Nam nhận thấy việc trở thành thành viên của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam phù hợp với đường lối của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước và tạo thuận lợi để Hội thực hiện có hiệu quả tôn chỉ, mục đích, Điều lệ và vai trò của mình trong xã hội. Ngày 17/6/2009, Hội nước sạch và Môi trường Việt Nam đã có đơn xin gia nhập làm thành viên của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam. Trên cơ sở những điều kiện, thủ tục kết nạp tổ chức thành viên, tại Hội nghị Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam vào ngày 26/9/2009, Hội Nước sạch và Môi trường Việt Nam chính thức trở thành tổ chức thành viên thứ 46 của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, và TS. Hồ Ngọc Hải - Chủ tịch Hội, với vai trò đại diện cho Hội đã vinh dự tham gia Uỷ ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam khóa VII.

Với vai trò mới là thành viên của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Hội Nước sạch và Môi trường Việt Nam ngoài việc tuân thủ Điều lệ và Luật Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Hội còn có trách nhiệm phối hợp cùng các thành viên khác của Mặt trận tuyên truyền, vận động nhân dân tham gia bảo vệ nguồn nước sạch, giữ gìn vệ sinh môi trường; đồng thời tranh thủ các nguồn lực nhằm góp phần bảo đảm chất lượng nước sinh hoạt, bảo vệ môi trường, nâng cao sức khoẻ cộng đồng và phát triển bền vững đất nướcr

Ngày 28/2, tại Công viên Thống nhất, Hà Nội, Trung ương Đoàn TNCS HCM và Thành đoàn Hà Nội tổ chức Lễ phát động Tháng Thanh niên 2010, với sự tham dự của gần 4.000 đoàn viên thanh niên, học sinh sinh viên Thủ đô.

Tới dự có Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Dân vận Trung ương Hà Thị Khiết; Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Thiện Nhân cùng đại diện lãnh đạo các Ban, Ngành Trung ương và thành phố Hà Nội.

Phát biểu tại buổi lễ, Phó Thủ tướng Nguyễn Thiện Nhân đánh giá cao tinh thần sáng tạo, hy sinh, ý chí vươn lên của các thế hệ thanh niên Việt Nam, góp phần vào công cuộc xây dựng và bảo vệ đất nước. Phó Thủ tướng hoan nghênh việc Trung ương Đoàn chọn bảo vệ môi trường là chủ đề của Tháng Thanh niên 2010 và chúc thanh niên cả nước với khí thế hướng tới kỷ niệm 1.000 năm Thăng Long-Hà Nội, khí thế của tuổi trẻ thế hệ Hồ Chí Minh sẽ tiếp tục lập nhiều thành tích mới, góp phần làm cho năm 2010 là Năm Thanh niên của dân tộc.

Thay mặt Ban Bí thư Trung ương Đoàn, Bí thư thứ nhất Trung ương Đoàn Võ Văn Thưởng phát động Tháng Thanh niên 2010 và nhấn mạnh: Trung ương đoàn khuyến khích sự sáng tạo, trân trọng những ý tưởng hay, những mô hình và cách làm mới của các cấp bộ đoàn và từng đoàn viên thanh niên. Tháng Thanh niên với những hành động thiết thực, với nhiều công trình, phần việc thanh niên thực sự hữu ích sẽ tạo tiền đề để thực hiện tốt chương trình công tác năm 2010, năm “Công trình thanh niên”; tiếp tục khẳng định tinh thần dám nghĩ, biết làm làm và làm hiệu quả của Đoàn Thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh trong xung kích tham gia thực hiện nhiệm vụ phát triển kinh tế-xã hội, đảm bảo quốc phòng an ninh, góp phần vào sự nghiệp công nghiệp hoá hiện đại hóa đất nước.

Ngay sau Lễ phát động, hàng loạt hoạt động vì cộng đồng được Thành đoàn Hà Nội triển khai trên địa bàn Thủ đô, thu hút hàng chục ngàn đoàn viên thanh niên tham gia như: “Ngày hội hiến máu tình nguyện” tại Nhà văn hoá học sinh sinh viên với gần 2.000 người tình nguyện hiến máu; trồng cây làm sạch môi trường tại Công viên Thống nhất, làm sạch môi trường tại làng nghề bánh kẹo La Phù, huyện Hoài Đức, bóc xoá quảng cáo rao vặt trái phép tại quận Thanh Xuân…/.

Sáng 1/6, tại Hà Nội, Ban Chủ nhiệm chương trình “Toàn dân tham gia bảo về môi trường” phối hợp với Công đoàn cơ quan Uỷ ban Trung ương MTTQ Việt Nam tổ chức lễ kỷ niệm ngày môi trường thế giới (5/6) và tổ chức hội nghị tập huấn kỹ năng tuyên truyền, vận động thực hiện nhiệm vụ bảo vệ môi trường năm 2010.

Dự lễ mít tinh có đồng chí Lê Bá Trình, Phó Chủ tịch Uỷ ban Trung ương MTTQ Việt Nam, Chủ nhiệm chương trình “Toàn dân tham gia bảo về môi trường” Uỷ ban Trung ương MTTQ Việt Nam; các đồng chí Phó Chủ tịch Uỷ ban Trung ương MTTQ Việt Nam: Hà Văn Núi, Nguyễn Lam, Bùi Thị Thanh; đồng chí Lê Thị Thanh Bình, quyền Cục trưởng cục Bảo tồn, đa dạng sinh học - Tổng cục Môi trường - Bộ Tài Nguyên và Môi trường cùng các đồng chí lãnh đạo các Ban, đơn vị, Đảng uỷ, Công đoàn và toàn thể cán bộ, công nhân viên chức, công đoàn cơ quan Uỷ ban Trung ương MTTQ Việt Nam.

Tại buổi lễ mít tinh đồng chí Lê Bá Trình cho biết: Trong những năm qua, bằng nhiều phong trào, nhiều cuộc vận động của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, công tác bảo vệ môi trường đã được Uỷ ban MTTQ các cấp phối hợp với chính quyền và các tổ chức thành viên lồng ghép thực hiện trong cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ở khu dân cư” đã trở thành công việc thường ngày, thành hành động thiết thực vì sự phát triển bền vững của môi gia đình, mỗi người và mỗi cộng đồng xã hội ở hầu khắp các khu dân cư trên cả nước. Tuy nhiên, xét về hiệu quả công việc và so với yêu cầu đặt ra, chúng ta vẫn còn nhiều mặt hạn chế trong việc thực hiện vai trò, nhiệm vụ của MTTQ Việt Nam và các tổ chức thành viên với công tác vận động nhân dân tham gia bảo vệ môi

trường. Đồng chí đề nghị mỗi cán bộ làm công tác Mặt trận ở bất cứ vị trí nào phải cố gắng nhiều hơn nữa để làm tròn trách nhiệm của mình trước nhiệm vụ lớn mà Đảng, Nhà nước và nhân dân giao phó. Đồng chí nhấn mạnh Kỷ niệm ngày Môi trường thế giới năm nay ở nước ta diễn ra cùng với Năm quốc tế về đa dạng sinh học, tuần lễ biển và hải đảo Việt Nam. Ban Thường trực Uỷ ban Trung ương MTTQ Việt Nam phối hợp với Bộ Tài Nguyên và Môi trường chọn tỉnh Quảng Bình tổ chức các hoạt động lớn mang tính quốc gia trong các ngày từ ngày 4 - 06/6/2010 sẽ diễn ra các sự kiện lớn: Năm Quốc tế về đa dạng sinh học, Ngày Môi trường thế giới, Tuần lễ Biển và Hải Đảo Việt Nam năm 2010 tại Quảng Bình và triển khai nhiều hoạt động có ý nghĩa để tham gia các sự kiện như: Tổ chức Hội thảo tìm giải pháp nâng cao chất lượng phối hợp giữa các cơ quan tuyên truyền, báo chí của Mặt trận với ngành Tài Nguyên và Môi trường trong công tác tuyên truyền, vận động nhân dân thực hiện nhiệm vụ Bảo vệ môi trường; hướng dẫn và hỗ trợ MTTQ các cấp trong cả nước huy động các tầng lớp nhân dân thể hiện hành động cụ thể tham gia kỷ niệm Ngày môi trường thế giới, đặc biệt ở 102 khu dân cư đang chọn xây dựng mô hình điểm khu dân cư bảo vệ môi trường của 51 tỉnh, thành phố…

Tại buổi Lễ mít tinh, đồng chí Hà Văn Núi, Chủ tịch Công đoàn cơ quan Uỷ ban Trung ương MTTQ Việt Nam phát động và kêu gọi toàn thể cán bộ công chức, viên chức, người lao động và đoàn viên công đoàn cơ quan Uỷ ban Trung ương MTTQ Việt Nam hưởng ứng ngày Môi trường thể giới năm 2010 và đề nghị toàn thể cán bộ công chức, viên chức, người lao động và đoàn viên công đoàn tham gia hưởng ứng bằng những hành động thiết thực để nâng cao ý thức bảo vệ môi trường, giữ gìn vệ sinh chung xây dựng cơ quan luôn sạch đẹp và tham gia vận động các tầng lớp nhân dân và cộng đồng dân cư chấp hành tốt Luật Bảo vệ Môi trường.

Các giải pháp nâng cao hiệu quả công tác tuyên truyền, vận động nhân dân bảo vệ môi trường của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam

1.Ngày 15-11-2004, Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 41-NQ/TW Về bảo vệ môi trường trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, trong đó nêu rõ quan điểm: Bảo vệ môi trường là nhiệm vụ vừa phức tạp, vừa cấp bách, có tính đa ngành và liên vùng rất cao, vì vậy cần có sự lãnh đạo, chỉ đạo chặt chẽ của các cấp uỷ đảng, sự quản lý thống nhất của Nhà nước, sự tham gia tích cực của Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể nhân dân.

Trong các giải pháp thực hiện nhiệm vụ bảo vệ môi trường, Nghị quyết 41-NQ/TW của Bộ Chính trị nêu rõ: Phát triển các phong trào quần chúng tham gia bảo vệ môi trường. Đề cao trách nhiệm, tăng cường sự tham gia có hiệu quả của Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức chính trị - xã hội, tổ chức xã hội, các phương tiện truyền thông trong hoạt động bảo vệ môi trường... Đưa nội dung bảo vệ môi trường vào cuộc vận động Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá và vào tiêu chuẩn thi đua.

- Điều 124 của Luật Bảo vệ môi trường sửa đổi (có hiệu lực từ 01-7-2007) chỉ rõ trách nhiệm của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức thành viên trong việc tuyên truyền, vận động các thành viên của tổ chức và nhân dân tham gia bảo vệ môi trường; giám sát việc thực hiện pháp luật về bảo vệ môi trường.

- Để cụ thể hóa nhiệm vụ của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam được nêu trong Nghị quyết 41-NQ/TW của Bộ Chính trị và Luật Bảo vệ môi trường, năm 2004, Ban Thường trực Uỷ ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và Bộ Tài nguyên và Môi trường đã ban hành Nghị quyết liên tịch số 01/2004/NQLT-MTTQ-BTNMT về phối hợp triển khai thực hiện Chiến lược Bảo vệ môi trường Quốc gia đến năm 2010 và định hướng đến 2015, trong đó nhấn mạnh những công việc cụ thể của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam trong việc huy động sức mạnh của các tầng lớp nhân dân thực hiện nhiệm vụ bảo vệ môi trường: Cụ thể hoá, tiêu chí hoá và phối hợp lồng ghép nhiệm vụ bảo vệ môi trường với các phong trào, cuộc vận động, đặc biệt là cuộc vận động Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ở khu dân cư và cuộc vận động Ngày vì người nghèo nhằm gắn công tác bảo vệ môi trường với phát triển bền vững; góp phần động viên, tôn vinh, nhân rộng các mô hình, điển hình về bảo vệ môi trường để nâng cao chất lượng, cảnh quan môi trường khu dân cư ngày càng “Xanh - Sạch - Đẹp” và làm cho mọi người dân có ý thức, kiến thức sống thân thiện với môi trường, sử dụng hợp lý tài nguyên thiên nhiên; đấu tranh khắc phục các tệ nạn, tập tục, thói quen trong sản xuất, sinh hoạt, tiêu dùng xâm hại đến môi trường, tài nguyên.

Trên cơ sở đó, ngày 30-5-2005, tại lễ mít tinh hưởng ứng Ngày môi trường thế giới năm 2005 ở cơ quan Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam với chủ đề: “Thành phố xanh: Kế hoạch cho hành tinh chúng ta”, Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam đã phát động phong trào Toàn dân tham gia bảo vệ môi trường.

2. Để góp phần đưa phong trào Toàn dân tham gia bảo vệ môi trường phát triển sâu rộng trong cán bộ và nhân dân, công tác tuyên truyền, vận động các tầng lớp nhân dân thực hiện nhiệm vụ bảo vệ môi trường của Mặt trận các cấp được triển khai thực hiện với những nội dung cụ thể:

Tuyên truyền các chủ trương, đường lối của Đảng; chính sách, pháp luật của Nhà nước liên quan đến nhiệm vụ bảo vệ môi trường, đặc biệt là nhiệm vụ bảo vệ môi trường ở các cộng đồng dân cư, trách nhiệm của Uỷ ban Mặt trận và các tổ chức thành viên trong vận động, hướng dẫn, tổ chức cho nhân dân nâng cao nhận thức và thay đổi hành vi theo hướng tích cực bảo vệ môi trường ở các địa bàn dân cư; chương trình, kế hoạch phối hợp hành động của Ban Thường trực Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam các cấp với các bộ, ngành, tổ chức thành viên từ Trung ương đến cơ sở triển khai thực hiện nhiệm vụ bảo vệ môi trường.

Tuyên truyền, phản ánh những mô hình, điển hình tiên tiến và những vấn đề đặt ra về ô nhiễm môi trường và nhiệm vụ bảo vệ môi trường tại các cộng đồng dân cư.

Tuyên truyền, phản ánh các hoạt động truyền thông, vận động, giám sát của hệ thống Mặt trận các cấp (từ Trung ương đến Ban Công tác Mặt trận ở khu dân cư) về tham gia bảo vệ môi trường.

- Để kịp thời chuyển tải các nội dung trên đây đến với cộng đồng dân cư, hộ gia đình và từng cá nhân, Ban Thường trực Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam chỉ đạo các đơn vị báo chí, thông tin của Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam bao gồm: báo Đại đoàn kết, tạp chí Mặt trận, Thông tin Công tác Mặt trận, Website Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và báo Người Công giáo Việt Nam phối hợp thực hiện nhiều phương thức tuyên truyền linh hoạt, đa dạng, phong phú về bảo vệ môi trường đến với mọi đối tượng quần chúng nhân dân, từng cộng đồng dân cư, khu dân cư, từng hộ gia đình.

Ban Chủ nhiệm Chương trình “Toàn dân tham gia bảo vệ môi trường” còn phối hợp với chuyên mục “Đại đoàn kết” phát trên kênh VTV1 của đài Truyền hình Việt Nam thực hiện các phóng sự, tin sâu, chuyên đề về vận động các tầng lớp nhân dân thực hiện bảo vệ môi trường.

Ngoài ra, căn cứ vào chủ đề của Ngày Môi trường thế giới hằng năm, Ban Thường trực Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam đã ban hành các thông tri hướng dẫn Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam các cấp trong cả nước thực hiện chiến dịch truyền thông nâng cao nhận thức về trách nhiệm bảo vệ môi trường đến từng cộng đồng dân cư. Ban Chủ nhiệm Chương trình “Toàn dân tham gia bảo vệ môi trường” của Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam đã phối hợp với Bộ Tài nguyên và Môi trường xây dựng các tranh cổ động, áp phích, đề cương tuyên truyền, tổ chức in ấn và phát hành đến tận khu dân cư, đặc biệt ở những khu dân cư được chọn xây dựng mô hình điểm về bảo vệ môi trường.

3. Công tác tuyên truyền, vận động thực hiện nhiệm vụ bảo vệ môi trường trên các phương tiện, thông tin, báo chí của Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam đã góp phần quan trọng vào kết quả thực hiện phong trào Toàn dân tham gia bảo vệ môi trường:

Đã góp phần tích cực nâng cao nhận thức, ý thức trách nhiệm của các cấp ủy đảng, chính quyền và các tầng lớp nhân dân ở các địa bàn dân cư về nhiệm vụ bảo vệ môi trường; thúc đẩy việc phát huy vai trò, nhiệm vụ và nội dung hoạt động của Mặt trận các cấp trong việc huy động toàn dân tham gia bảo vệ môi trường ngày càng rõ nét.

Các hoạt động thông tin, tuyên truyền về nội dung bảo vệ môi trường ở các khu dân cư có xây dựng mô hình điểm được duy trì thường xuyên. Tại nhiều điểm xây dựng mô hình điểm đã xây dựng thêm nhiều bảng tin, khẩu hiệu tuyên truyền, cổ động cho nhiệm vụ bảo vệ môi trường; đặc biệt, trong dịp kỷ niệm Ngày Môi trường thế giới có 100% khu dân cư đã tổ chức mít tinh kỷ niệm tạo thành phong trào trên địa bàn, có tác dụng tích cực, thường xuyên nhắc nhở người dân xây dựng thói quen bảo vệ môi trường.

Công tác phối hợp, thực hiện trách nhiệm giữa Uỷ ban Mặt trận và các tổ chức thành viên và ngành Tài nguyên Môi trường ở các địa phương được thực hiện ngày càng có hiệu quả.

4. Tuy nhiên, so với yêu cầu, nhiệm vụ của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam trong phong trào Toàn dân tham gia bảo vệ môi trường thì kết quả công tác tuyên truyền của các cơ quan thông tin, báo chí của Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam vẫn còn nhiều mặt hạn chế, trong đó, cần thấy rõ những vấn đề sau:

Chưa có sự phối hợp chặt chẽ, kịp thời giữa các cơ quan thông tin, báo chí của Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam với các cơ quan thông tin, báo chí của ngành Tài nguyên và Môi trường, đặc biệt là ở lĩnh vực trao đổi thông tin, nghiệp vụ nên hiệu quả tuyên truyền chưa cao. Chưa phối hợp cập nhật những thông tin mang tính chuyên ngành liên quan đến từng lĩnh vực cụ thể của nhiệm vụ bảo vệ môi trường như vấn đề bảo tồn đa dạng sinh học, bảo tồn tài nguyên rừng, biển; các chiến dịch vận động nhân dân sử dụng nguồn nguyên liệu sạch không gây tác hại về môi trường trong cuộc sống hằng ngày... Số lượng các ấn phẩm sách, tài liệu tham khảo, báo, tạp chí về nội dung bảo vệ môi trường để hỗ trợ phần kỹ thuật phục vụ công tác tuyên truyền, vận động các tầng lớp nhân dân và nâng cao kiến thức môi trường cho cán bộ Mặt trận chưa được thường xuyên.

Công tác tuyên truyền mới tập trung đẩy mạnh ở những địa bàn dân cư có xây dựng mô hình điểm bảo vệ môi trường, chưa trải rộng, đều khắp trong phạm vi cả nước. Chưa nghiên cứu sâu tính đặc thù của từng loại hình khu dân cư như vùng có đông đồng bào dân tộc thiểu số, vùng có đông đồng bào các tôn giáo có những thói quen, tập quán sinh hoạt, tín ngưỡng, tôn giáo cụ thể... để có cách tuyên truyền, đưa thông tin đến từng đối tượng nhân dân một cách phù hợp, tác động cao. Đặc biệt, chưa có ý kiến phản ánh mạnh mẽ những bức xúc của nhân dân ở các địa bàn xảy ra tình trạng vi phạm nghiêm trọng các quy định về bảo vệ môi trường từ phía các doanh nghiệp, tổ chức và cá nhân trong hoạt động kinh doanh, dịch vụ hay quản lý, điều hành xã hội.

5. Để công tác tuyên truyền, vận động thực hiện nhiệm vụ bảo vệ môi trường của các cơ quan thông tin, tuyên truyền của Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam có hiệu quả tốt hơn nữa trong thời gian tới, cần tập trung thực hiện các giải pháp cụ thể sau đây:

Cần xác định huy động toàn dân tham gia bảo vệ môi trường trong điều kiện nước ta phải đối mặt với những tác động tiêu cực của những vấn đề về môi trường như biến đổi khí hậu, phát triển kinh tế không đi đôi với bảo vệ môi trường dẫn đến cạn kiệt tài nguyên thiên nhiên, sự xâm hại môi trường sống ngày càng nghiêm trọng ở các cộng đồng dân cư... là nhiệm vụ hàng đầu hiện nay để bảo đảm sự phát triển bền vững của đất nước, trong đó, phát huy vai trò của Mặt trận các cấp trong công tác tuyên truyền, vận động toàn dân nâng cao nhận thức và thay đổi hành vi để khắc phục ngay những vấn đề nêu trên là việc làm vừa có tính cấp bách, vừa mang tính chiến lược, lâu dài của cả hệ thống chính trị. Từ đó, có sự đầu tư thỏa đáng về cơ chế, chính sách, chủ trương của Đảng và Nhà nước cho công tác tuyên truyền, vận động và tổ chức cho nhân dân giám sát nhiệm vụ bảo vệ môi trường ở các địa bàn dân cư của Mặt trận và từng tổ chức thành viên.

Tăng cường hơn nữa sự phối hợp, thống nhất hành động giữa các tổ chức thành viên trong Mặt trận, đặc biệt là giữa các cơ quan thông tin, tuyên truyền của các tổ chức thành viên trong Mặt trận bằng những kế hoạch, nội dung phối hợp cụ thể hơn nữa để tạo nên sức mạnh tổng hợp của lực lượng thông tin, tuyên truyền của Mặt trận, làm cho các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và các nội dung vận động, giám sát của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam về nhiệm vụ bảo vệ môi trường sớm đến được với từng người dân. Những vấn đề cần xử lý trong việc vi phạm các quy định về bảo vệ môi trường ở các địa bàn dân cư sớm được phát hiện, ngăn chặn và yêu cầu các cơ quan chức năng xử lý kịp thời, tạo được tiếng nói đồng bộ, mạnh mẽ từ phía người dân đối với nhiệm vụ bảo vệ môi trường.

Kịp thời phát hiện, phản ánh, biểu dương các cá nhân, tổ chức, đơn vị là gương điển hình, mô hình tốt, việc làm hay về bảo vệ môi trường ở các địa bàn dân cư để quảng bá, tuyên truyền như là những hành động yêu nước, đem lại hạnh phúc cho mọi người. Đồng thời có tiếng nói phê phán mạnh mẽ hơn nữa các hành vi, thói quen, tập quán sinh hoạt lạc hậu... gây tác hại về môi trường. Hướng đến mục tiêu hiệu quả của công tác tuyên truyền tạo thành dư luận xã hội, ý kiến chung của cộng đồng dân cư trong việc biểu dương, ghi công những cá nhân, tổ chức, đơn vị... thực hiện tốt nhiệm vụ bảo vệ môi trường ở địa bàn dân cư; phê phán, lên án những thái độ (thờ ơ, thiếu trách nhiệm), hành vi tiêu cực đối với những sự việc, vụ việc dẫn đến vi phạm những quy định về bảo vệ môi trường.

Tăng cường sự phối hợp, hợp tác giữa các đơn vị thông tin, báo chí của Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và Bộ Tài nguyên và Môi trường trong việc thực hiện nhiệm vụ tuyên truyền, vận động các tầng lớp nhân dân thực hiện nhiệm vụ bảo vệ môi trường. Tập trung tác động đến các vùng có đông đồng bào dân tộc thiểu số, đồng bào là tín đồ các tôn giáo có tính đặc thù về phong tục, tập quán sinh hoạt, về tín ngưỡng, tôn giáo, khắc phục việc thông tin, tuyên truyền mang tính chung chung, không sát đối tượng để nâng cao chất lượng và hiệu quả của công tác tuyên truyền, vận động, góp phần nâng cao nhận thức, thay đổi hành vi, tập quán trong sinh hoạt của mỗi gia đình, cộng đồng dân cư về bảo vệ môi trường.

Lễ phát động Quốc gia Hưởng ứng chiến dịch làm cho Thế giới sạch hơn 2010

Ngày 19/9, tại Trung tâm Văn hoá Kinh Bắc, thành phố Bắc Ninh (Bắc Ninh), Bộ Tài nguyên và Môi trường phối hợp với UBND tỉnh Bắc Ninh, Uỷ ban Trung ương MTTQVN và Đại sứ quán Australia tổ chức Lễ Phát động Quốc gia hưởng ứng chiến dịch làm cho Thế giới sạch hơn 2010.

Tham dự lễ phát động có Thứ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường Nguyễn Thái Lai; Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Ninh Trần Văn Tuý; Ngài Allaster Cox, Đại sứ đặc mệnh toàn quyền Australia tại Việt Nam, đại diện lãnh đạo Trung ương MTTQVN, LĐLĐVN và các tỉnh Bắc Giang, Thái Nguyên, Bắc Cạn, Vĩnh Phúc, Hải Dương, Bắc Ninh, thành phố Hà Nội cùng hàng nghìn học sinh, sinh viên các trường PTTH, trường chuyên nghiệp, lực lượng vũ trang, cán bộ, đoàn viên...

Với chủ đề “Cộng đồng quan tâm bảo vệ thiên nhiên”, Lễ phát động Quốc gia hưởng ứng chiến dịch làm cho Thế giới sạch hơn năm nay sẽ diễn ra nhiều hoạt động bảo vệ môi trường tại Bắc Ninh và là lời kêu gọi các cơ quan, đơn vị, tầng lớp nhân dân trong tỉnh hưởng ứng chiến dịch bảo vệ môi trường tại mỗi gia đình, đơn vị, địa phương. Theo đó, nhiều hoạt động cụ thể như: tham gia vệ sinh đường phố, nơi công cộng, giữ gìn và bảo vệ nguồn nước, trồng cây xanh...được triển khai thực hiện tích cực ở nhiều địa điểm. Bên cạnh những hoạt động thiết thực để bảo vệ môi trường, Bộ Tài nguyên và Môi trường cũng đề nghị các địa phương tích cực tuyên truyền, giáo dục cho mọi đối tượng nhằm biến nhận thức bảo vệ môi trường thành hành động cụ thể ở các cấp, ngành, doanh nghiệp và mỗi người dân. Bảo vệ môi trường cần chú trọng đến bảo vệ đa dạng sinh học, loại bỏ tư tưởng chạy theo lợi ích kinh tế trước mắt và coi trọng việc duy trì, bảo vệ và tái tạo môi trường. Tiếp tục huy động các nguồn lực đầu tư cho công tác bảo vệ môi trường và thực hiện xã hội hoá công tác bảo vệ môi trường ở các địa phương.

Lễ phát động Quốc gia Hưởng ứng chiến dịch làm cho Thế giới sạch hơn là một sự kiện môi trường quốc tế thường niên quan trọng đang diễn ra trên khắp thế giới với mục tiêu cùng hành động vì môi trường trong lành cho tất cả mọi người.

Cùng với các địa phương khác trong cả nước, tuy đã có nhiều cố gắng trong công tác bảo vệ môi trường nhưng tỉnh Bắc Ninh cũng đang phải đối mặt với tình trạng ô nhiễm môi trường ngày càng nghiêm trọng, nhất là ở các làng nghề và khu công nghiệp tập trung. Để giải quyết vấn đề này, tỉnh Bắc Ninh vừa chỉ đạo khắc phục tình trạng ô nhiễm môi trường ở các làng nghề, khu công nghiệp, đồng thời kiên quyết di dời các cơ sở công nghiệp gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng ra khỏi khu vực dân cư. Đầu tư có hiệu quả nhiều công trình, dự án xử lý chất thải, khuyến khích, tạo điều kiện cho các tổ chức, cá nhân tham gia vận chuyển, thu gom, xử lý chất thải và kiên quyết xử lý các trường hợp cố tình pháp luật gây ô nhiễm môi trường./.

5 năm mô hình điểm bảo vệ môi trường trong CVĐ "Toàn dân đoàn kết xdđsvh ở khu dân cư" ở Lâm Đồng

Sau hội nghị tập huấn triển khai công tác chỉ đạo điểm bảo vệ môi trường của Uỷ ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam năm 2006, Ban Thường trực Uỷ ban MTTQ tỉnh Lâm Đồng (Ban Thường trực) đã tiến hành các bước triển khai công tác chỉ đạo điểm. Ban Thường trực xây dựng kế hoạch hướng dẫn MTTQ các cấp trong công tác triển khai xây dựng mô hình điểm bảo vệ môi trường lồng ghép trong cuộc vận động "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ở khu dân cư".

Tháng 9/2006, Ban Thường trực tổ chức Hội nghị triển khai kế hoạch và thống nhất chủ trương công tác chỉ đạo điểm trên địa bàn tỉnh, đồng thời chọn: Khu phố 1, Phường 2, thị xã Bảo Lộc (nay là thành phố Bảo Lộc) xây dựng mô hình "Khu dân cư bảo vệ môi trường" ở vùng đô thị và Thôn 16, xã Lộc Thành, huyện Bảo Lâm xây dựng mô hình "Khu dân cư bảo vệ môi trường" ở vùng nông thôn có đông đồng bào dân tộc ít người. Ban Thường trực tiến hành làm việc với cấp uỷ, chính quyền, MTTQ và các đoàn thể tại địa phương làm điểm; phối hợp tổ chức khảo sát tình hình thực tế tại các khu dân cư làm điểm. Tổ chức tập huấn cho hơn 150 đại biểu, gồm: Cán bộ MTTQ cấp xã, Ban công tác Mặt trận và các đoàn thể và một số người tiêu biểu ở cộng đồng dân cư. Biên soạn và cấp phát 300 cuốn tài liệu tuyên truyền, vận động; in 800 bản cam kết và hướng dẫn các hộ gia đình tại khu dân cư làm điểm ký cam kết tham gia bảo vệ môi trường. Tổ chức họp dân tại Thôn 16, xã Lộc Thành và Khu phố 1, phường 2 để tuyên truyền, phổ biến nội dung, phát động phong trào toàn dân tham gia bảo vệ môi trường và tuyên truyền, vận động nhân dân thực hiện. Thống nhất mục đích, yêu cầu, nội dung, tiêu chí để xây dựng "Khu dân cư bảo vệ môi trường" lồng ghép trong cuộc vận động "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ở khu dân cư"; hướng dẫn Ban công tác Mặt trận tại 2 khu dân cư làm điểm bổ sung các tiêu chí đưa vào Quy ước cộng đồng dân cư. Hàng năm, Ban Thường trực xây dựng kế hoạch và các văn bản hướng dẫn MTTQ các địa bàn làm điểm đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động nhân dân tham gia các hoạt động bảo vệ môi trường. Hàng năm, vào "Ngày Môi trường thế giới" 5/6, Ban Thường trực Uỷ ban MTTQ tỉnh phối hợp với Ban Thường trực Uỷ ban MTTQ huyện Bảo Lâm và thành phố Bảo Lộc hướng dẫn MTTQ xã Lộc Thành và Phường 2 tổ chức Lễ ra quân phát động toàn dân tham gia hưởng ứng bảo vệ môi trường. Tại 2 khu dân cư làm điểm tổ chức huy động đông đảo các tầng lớp nhân dân ra quân tham gia tổng vệ sinh, kết hợp trồng cây xanh, nạo vét kênh mương, tu sử đường làng, ngõ xóm... Định kỳ Ban Thường trực hướng dẫn địa bàn làm điểm tổ chức sơ kết, rút kinh nghiệm trong công tác chỉ đạo tại các địa bàn làm điểm; qua đó kịp thời đề xuất các ý kiến kiến nghị với các cấp, các ngành liên quan các giải pháp phối hợp triển khai thực hiện có hiệu quả công tác bảo vệ môi trường.

Qua 5 năm triển khai thực hiện, mô hình "Khu dân cư bảo vệ môi trường" lồng ghép trong cuộc vận động "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ở khu dân cư" tại Thôn 16, xã Lộc Thành, Bảo Lâm đặc trưng của vùng nông thôn có đông đồng bào dân tộc ít người và Khu phố 1, Phường 2, Bảo Lộc là địa bàn vùng đô thị, tuy đặc điểm tình hình của mỗi khu dân cư khác nhau, nhưng kết quả chung nhất được thể hiện khá rõ nét đó là: Nhận thức của cấp uỷ, chính quyền, Ban điều hành, Ban công tác Mặt trận, các chi hội đoàn thể và các hộ gia đình trong thôn (khu phố) trong việc phối hợp tham gia bảo vệ môi trường trong cộng đồng dân cư được nâng lên. Ban Chỉ đạo xây dựng mô hình điểm do đồng chí Bí thư Chi bộ là Trưởng ban, Trưởng Ban công tác Mặt trận làm phó Ban, các chi hội đoàn thể và tổ trưởng khu dân cư là thành viên; ở các khu dân cư làm điểm đều thành lập được các tổ chức tự quản tham gia bảo vệ môi trường. Qua đó từng khu dân cư đã đăng ký, cam kết bổ sung vào quy ước, hương ước của cộng đồng và phấn đấu xây dựng hộ gia đình đạt chuẩn văn hoá, khu dân cư văn hoá, góp phần nâng cao chất lượng cuộc vận động "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ở khu dân cư".

Tại "Khu dân cư bảo vệ môi trường" ở vùng nông thôn có đông đồng bào dân tộc ít người (Thôn 16, xã Lộc Thành) các hộ gia đình trên địa bàn đã có sự chuyển biến rõ rệt trong nhận thức tham gia bảo vệ môi trường; đặc biệt là nhiều hộ gia đình đồng bào dân tộc ít người đã thay đổi tập quán cũ trước đây như: Không có các công trình vệ sinh, đến nay hầu hết các gia đình đều có ý thức trong việc thu gom rác thải, chăn nuôi có chuồng trại, xây dựng và sử dụng các công trình sinh hoạt hợp vệ sinh, có ý thức trong việc tham gia nhận khoán, chăm sóc, quản lý bảo vệ rừng...

Tại "Khu dân cư bảo vệ môi trường" ở vùng đô thị (Khu phố 1, Phường 2) đã huy động được đông đảo các tầng lớp nhân dân tham gia phong trào xây dựng khu phố "Xanh, sạch, đẹp", nhân dân đã có ý thức hơn trong việc xây dựng nếp sống văn minh đô thị: 100% gia đình có các công trình hợp vệ sinh, các gia đình, cơ sở sản xuất, chăn nuôi trên địa bàn thực hiện cam kết không xả rác, chất thải ra môi trường; cùng với sự đầu tư của Nhà nước, nhân dân đã đóng góp công sức, tiền của để nâng cấp, trồng cây xanh, lắp đặt hệ thống chiếu sáng tại các tuyến đường trong khu phố; hàng tháng hầu hết các gia đình đều đóng phí vệ sinh và duy trì các hoạt động tham gia bảo vệ môi trường. Đến nay, bộ mặt khu phố ngày càng khang trang, sạch đẹp.

Qua triển khai công tác xây dựng mô hình điểm, nhận thức của cấp uỷ, chính quyền, MTTQ và các đoàn thể về công tác bảo vệ môi trường được nâng lên rõ rệt. Thông qua việc ban hành Nghị quyết và các văn bản chỉ đạo của cấp uỷ, chính quyền, các ngành đã có sự phối hợp chặt chẽ với MTTQ tham gia thực hiện công tác bảo vệ môi trường; Phân công các thành viên trực tiếp tham gia theo dõi, hướng dẫn việc triển khai thực hiện bảo vệ môi trường tại cộng đồng dân cư. Việc triển khai xây dựng mô hình tại cộng đồng dân cư đã góp phần tạo sự chuyển biến mạnh mẽ trong các tầng lớp nhân dân về ý thức tham gia bảo vệ môi trường. Người dân đã có ý thức hơn trong việc giữ gìn vệ sinh chung, sử dụng nguồn nước sạch, xây các bể chứa nước, nhà tắm, công trình vệ sinh của hộ gia đình; nước thải, rác thải được xử lý đúng quy định; đóng đầy đủ các loại phí bảo vệ môi trường. Tình trạng chăn nuôi gia súc thả rông hạn chế đáng kể; chuồng trại được xây dựng xa khu sinh hoạt hộ gia đình; tham gia trồng và nhận khoán bảo vệ rừng, hạn chế tình trạng chặt phá, đốt rừng bừa bãi. Các hoạt động tự quản bảo vệ môi trường tại khu dân cư từng bước đi vào nề nếp, có tổ chức và được sự chỉ đạo, hướng dẫn của các cấp uỷ Đảng, chính quyền, MTTQ và các đoàn thể ở cơ sở nên đã được duy trì đều đặn, thường xuyên góp phần giữ gìn bảo vệ môi trường trên địa bàn khu dân cư.

Các hoạt động thông tin, tuyên truyền về nội dung bảo vệ môi trường được duy trì thường xuyên, đã có tác dụng tích cực, tạo thành phong trào sâu rộng trên địa bàn và giúp người dân hình thành "thói quen" bảo vệ môi trường. Tại những điểm xây dựng mô hình, khu dân cư đã xây dựng thêm nhiều bản tin, khẩu hiệu tuyên truyền, cổ động về bảo vệ môi trường; các khu dân cư đã bổ sung nội dung bảo vệ môi trường vào Quy ước cộng đồng dân cư. Nội dung bảo vệ môi trường đã trở thành một trong những tiêu chí để đánh giá và xếp loại khu dân cư, gia đình văn hoá hàng năm, góp phần nâng cao chất lượng cuộc vận động "Toàn dân đoàn kết xây dưng đời sống văn hoá ở khu dân cư". Vì vậy, Tỉnh cần có kế hoạch từng bước nhân rộng mô hình trên địa bàn đưa công tác bảo vệ môi trường vào nội dung của cuộc vận động "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ở khu dân cư"r

Kết quả chương trình khu dân cư tự quản bảo vệ môi trường tỉnh Đắc Lắc

Thực hiện Hướng dẫn số 59/HD- MTTƯ ngày 10/1/2008 của Ban chủ nhiệm chương trình toàn dân tham gia bảo vệ môi trường Uỷ ban TƯMTTQ Việt Nam, Ban Thường trực Uỷ ban MTTQ tỉnh Đắc Lắc đã lập kế hoạch số 55/ KH-MT để triển khai xây dựng mô hình điểm khu dân cư tự quản bảo vệ môi trường và xây dựng lịch cụ thể để triển khai thực hiện. Ban Thường trực Uỷ ban MTTQ tỉnh đã ra quyết định thành lập Ban điều hành chương trình xây dựng mô hình điểm khu dân cư tự quản bảo vệ môi trường cấp tỉnh gồm 5 đồng chí do đồng chí Chủ tịch Uỷ ban MTTQ tỉnh làm Trưởng ban. Ban điều hành của Tỉnh đã phối hợp triển khai xây dựng mô hình điểm khu dân cư tự quản bảo vệ môi trường tại Buôn Tring, xã Ea Blang, huyện Krông Buk (nay là phường An Lạc, Thị xã Buôn Hồ) và tổ dân phố 13 phường Tân Tiến, Thành phố Buôn Ma Thuột, tổ chức khảo sát thực tế tình hình đời sống, các phong tục tập quán và nếp sinh hoạt của khu dân cư tác động đến môi trường; xác định điểm xuất phát và các tiêu chí đạt được của mô hình; chọn lựa địa bàn xây dựng mô hình điểm. Cùng với cấp uỷ cơ sở chỉ đạo, hướng dẫn cho Ban Thường trực Uỷ ban MTTQ xã, phường phối hợp với UBND thành lập được 2 Ban chỉ đạo cấp xã, phường, mỗi ban chỉ đạo gồm 5 người.

Đồng thời, Ban Thường trực Uỷ ban MTTQ Tỉnh phối hợp với Sở Tài nguyên & Môi trường thống nhất đưa một số nội dung cơ bản về công tác bảo vệ môi trường vào chương trình tập huấn công tác Mặt trận cho đội ngũ cán bộ làm công tác Mặt trận ở cơ sở; đã tổ chức được 39 lớp với tổng số 3.880 người tham gia. Thời gian qua, Ban điều hành của tỉnh đã phối hợp với cấp ủy, chính quyền và Mặt trận phường An Lạc, thị xã Buôn Hồ và phường Tân Tiến, thành phố Buôn Ma Thuột tổ chức họp dân và cán bộ các ban, ngành, đoàn thể tại buôn Tring 2 và tổ dân phố 13 để sơ, tổng kết hoạt động thực hiện mô hình điểm khu dân cư tự quản bảo vệ môi trường có 635 lượt đại biểu tham dự. Qua việc sơ, tổng kết cho thấy thời gian qua các tổ tự quản bảo vệ môi trường tại Buôn Tring 2 và tổ dân phố 13 cơ bản đã làm tốt nhiệm vụ tuyên truyền, động viên, nhắc nhở các hộ gia đình nâng cao ý thức trách nhiệm bảo vệ môi trường tại gia đình và khu dân cư, đồng thời phối hợp với chính quyền có biện pháp xử lý các hành vi cố tình gây ô nhiễm môi trường; điển hình như các tổ tự quản bảo vệ môi trường Buôn Tring và tổ dân phố 13 đã phối hợp với công an viên buôn, công an khu vực đến từng hộ dân còn thả rông gia súc, cơ sở sản xuất đồ nhựa và cơ sở gia công luyện vàng để nhắc nhở, động viên người dân thực hiện đúng cam kết bảo vệ môi trường, không ảnh hưởng đến cộng đồng dân cư. Đồng thời tổ chức lễ phát động hưởng ứng "Ngày Môi trường thế giới" hàng năm, huy động được trên 2.650 lượt nhân dân, học sinh, thanh niên trong buôn, tổ dân phố đến dự và đồng loạt ra quân phát dọn, làm vệ sinh, trồng được trên 1.500 cây xanh ở các khu vực công cộng. Đã tổ chức đưa nội dung sinh hoạt bảo vệ môi trường vào nội dung sinh hoạt định kỳ của các ban tự quản, các chi, tổ hội đoàn thể của buôn, của tổ dân phố; tích cực tuyên truyền trên hệ thống truyền thanh của phường, của buôn và tổ dân phố về nhiệm vụ bảo vệ môi trường tại gia đình và cộng đồng dân cư trên địa bàn, đưa tin người tốt việc tốt, nhắc nhở những hộ gia đình chấp hành chưa tốt, riêng tổ dân phố 13 đã vận động đảng viên trong tổ đóng góp được 40 triệu đồng và vận động nhân dân đóng góp được trên 100 ngày công để mua đất mở rộng sân hội trường và nhựa hoá con đường hẻm đi lại trước hội trường tổ dân phố, tạo được dư luận tích cực trong nhân dân; thường xuyên vận động nhân dân thực hiện tốt công tác "Trật tự đô thị và vệ sinh môi trường" ở khu dân cư, thông qua cuộc họp tổ dân phố, đoàn thể chính trị và loa truyền thanh của phường. Lực lượng đoàn viên, thanh niên duy trì "Con đường thanh niên" bằng việc định kỳ hàng tháng dọn dẹp vệ sinh và vận động từng hộ gia đình giữ gìn vệ sinh chung góp phần làm môi trường "Xanh - sạch - đẹp". Đáng chú ý là cuối tháng 7/2008 tại xã Eablang, cấp uỷ, UBND, UBMTTQ xã phối hợp cùng với Uỷ ban MTTQ huyện Krông Búc (cũ) và Ban điều hành chương trình của tỉnh đã tổ chức thành công Hội thi "Tìm hiểu về kiến thức bảo vệ môi trường" tại buôn Tring 2; tham dự hội thi có 9 tổ tự quản bảo vệ môi trường và 27 thí sinh tham gia, hội thi đã thu hút được hàng trăm người đến xem và cổ vũ, kết quả ban tổ chức đã trao giải nhất cho tổ tự quản bảo vệ môi trường số 3, giải nhì cho tổ tự quản số 1 và giải ba dành cho tổ tự quản số 5.

Nhìn chung, việc triển khai công tác tuyên truyền nội dung chương trình phối hợp giữa Ban Thường trực Uỷ ban MTTQ tỉnh Đắc Lắc và Sở Tài nguyên & Môi trường cũng như việc triển khai xây dựng mô hình điểm khu dân cư tự quản bảo vệ môi trường vẫn còn những hạn chế. Công tác vận động nhân dân nhằm nêu cao ý thức tự giác trong việc tự quản bảo vệ môi trường của Uỷ ban MTTQ cấp xã, phường, thị trấn và các tổ tự quản có lúc chưa tốt, hình thức tuyên truyền, vận động chưa phong phú. Sự phối hợp giữa Uỷ ban MTTQ tỉnh với Sở Tài nguyên & Môi trường tỉnh ở một số nội dung có lúc chưa chặt chẽ, chưa kịp thời sơ kết, đánh giá việc thực hiện chương trình phối hợp hàng năm theo quy định đã ký kết, kinh phí phục vụ cho công tác tuyên truyền, mở lớp tập huấn mà Sở Tài nguyên Môi trường hỗ trợ cho Uỷ ban MTTQ tỉnh không đều và còn nhiều bất cập nên có một số hoạt động không thực hiện được. ý thức của một số hộ dân về công tác bảo vệ môi trường tại gia đình và khu dân cư chưa cao, ít tham gia các cuộc họp, việc đôn đốc nhắc nhở nhân dân ở khu dân cư thực hiện cam kết bảo vệ môi trường đã ký chưa thường xuyên, công tác kiểm tra, giám sát chưa tốt, chính quyền địa phương chưa kiên quyết xử lý các hộ vi phạm về nuôi nhốt gia súc, gia cầm, nhất là ở địa bàn vùng sâu, vùng xa. Một số ít cán bộ, trong các tổ tự quản bảo vệ môi trường còn hạn chế năng lực, thiếu nhiệt tình, hơn nữa kinh phí để chi cho các hoạt động xây dựng điểm bảo vệ môi trường còn thấp, không động viên được đông đảo người dân tham gia.

Để tiếp tục triển khai thực hiện có hiệu quả chương trình phối hợp giữa Uỷ ban MTTQ tỉnh với Sở Tài nguyên & Môi trường tỉnh Đắc Lắc trong công tác bảo vệ môi trường cũng như việc triển khai xây dựng mô hình điểm khu dân cư tự quản bảo vệ môi trường, Mặt trận các cấp trong tỉnh cần phối hợp với ngành tài nguyên môi trường tiếp tục tuyên truyền vận động nhân dân các dân tộc trong tỉnh thực hiện giữ gìn và BVMT, tổ chức quán triệt những nội dung cơ bản chương trình phối hợp hoạt động thực hiện chiến lược bảo vệ môi trường quốc gia giữa Uỷ ban MTTQ tỉnh với Sở Tài nguyên & Môi trường, sửa đổi những vấn đề không còn phù hợp trong chương trình phối hợp. Tuyên truyền giáo dục ý thức chấp hành pháp luật, cần tăng cường giám sát việc thi hành pháp luật về BVMT. Đề cao vai trò của MTTQ, các đoàn thể nhân dân, các tổ chức xã hội trong việc tuyên truyền, vận động nhân dân thực hiện và giám sát việc thực thi pháp luật về môi trường. Đưa công tác BVMT vào nội dung hoạt động của các tổ dân phố, buôn, làng, cộng đồng dân cư. Tiếp tục vận động các tầng lớp nhân dân ở khu dân cư nâng cao nhận thức và phát huy dân chủ trong công tác bảo vệ môi trường với phương châm: "vì lợi ích của nhân dân, thực hiện bằng sức dân và dân tự quản", nhân rộng việc triển khai mô hình khu dân cư tự quản bảo vệ môi trường trên địa bàn Thị xã Buôn Hồ và thành phố Buôn Ma Thuột. Tiếp tục hướng dẫn nội dung hoạt động bảo vệ môi trường cho cán bộ MTTQ ở cơ sở theo kế hoạch, nhất là Ban công tác Mặt trận và tổ tự quản bảo vệ môi trường ở khu dân cư, phát huy tinh thần đoàn kết, tự giám sát lẫn nhau trong việc bảo vệ môi trường, biểu dương người tốt, việc tốt, phối hợp cùng với chính quyền và các ngành chức năng kiên quyết xử lý những hành vi vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường ở khu dân cư. Tích cực vận động toàn dân tham gia giữ gìn vệ sinh môi trường trong quá trình sản xuất kinh doanh và tổ chức cuộc sống tại địa bàn dân cư để làm rõ các nội dung tự quản bảo vệ môi trường gắn với cuộc vận động "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư" và từng bước nhân rộng các mô hình điểm trên diện rộng tại tất cả các cộng đồng tự quản ở khu dân cư trong toàn tỉnh, trước mắt là các địa phương chọn làm điểm của tỉnh. Tăng cường sự lãnh đạo, chỉ đạo của các cấp ủy Đảng, sự phối hợp thực hiện giữa chính quyền, các tổ chức thành viên với Mặt trận các cấp, Ban tự quản, Ban công tác Mặt trận, tổ tự quản bảo vệ môi trường ở khu dân cư, đôn đốc các hộ thực hiện đúng cam kết về tự quản bảo vệ môi trường ở khu dân cưq

Mô hình tổ tự quản bảo vệ môi trường: Ngày càng thực chất và hiệu quả

Là một trong những chương trình phối hợp có hiệu quả của UBMTTQVN tỉnh Bình Dương và Sở Tài nguyên - Môi trường, mô hình Tổ tự quản Bảo vệ môi trường (TTQ BVMT) bắt đầu được triển khai tại Bình Dương từ năm 2007. Qua 4 năm thực hiện chương trình có thể dễ dàng nhận thấy sự thay đổi rõ rệt trong nhận thức của người dân cũng như hiệu quả tích cực mà các TTQ BVMT mang lại ở địa phương.

Thời gian gần đây, khi đi qua khu vực trung tâm thị trấn Mỹ Phước (Bến Cát) nếu để ý sẽ thấy trên tuyến quốc lộ (QL) 13 và những tuyến đường lớn trên địa bàn khu phố 2 đều luôn sạch sẽ. Hình ảnh đẹp về một môi trường không rác, sạch sẽ có sự đóng góp không nhỏ của TTQ khu phố 2, thị trấn Mỹ Phước. Được chọn xây dựng mô hình điểm “TTQ BVMT ở khu dân cư” từ tháng 7-2010, TTQ BVMT khu phố 2 đã tích cực tuyên truyền và vận động người dân trong khu phố tham gia vào TTQ, đồng thời qua đó nâng cao nhận thức và có những hành động cụ thể nhằm BVMT. Sau khi được vận động, tuyên truyền, 100% hộ dân trong khu phố đã tự giác tham gia mô hình này và ký cam kết thực hiện BVMT. Theo đó, các hộ dân sẽ chấp hành việc đóng phí vệ sinh đầy đủ; đổ rác theo giờ xe rác đi thu gom... Nhờ vậy chỉ qua 3 tháng triển khai mô hình, tình hình vệ sinh trong khu phố đã cải thiện rõ rệt. Các hộ dân tự giác nhắc nhở nhau quét dọn trước nhà vào mỗi buổi sáng, giữ gìn hẻm phố xanh, sạch, đẹp.

Nhiều khu dân cư đã sạch đẹp hơn khi người dân nâng cao ý thức BVMT

Cùng với việc tuyên truyền, vận động các hộ dân tham gia TTQ, các thành viên trong Ban lãnh đạo TTQ còn tuyên truyền, vận động các hộ dân sinh sống trên địa bàn dân cư cùng tham gia BVMT, như: Tham gia các đợt tổng vệ sinh, không kinh doanh buôn bán lấn chiếm lòng lề đường; nhắc nhở các hộ xây dựng, sửa chữa nhà không để vương vãi vật liệu cản trở lối đi chung. Các hộ kinh doanh mặt hàng ăn uống trên địa bàn sau khi được tuyên truyền đã có ý thức hơn trong việc BVMT như không vứt rác bừa bãi xuống đường hay sông, rạch. Nhiều hộ gia đình đã nhắc nhở các thành viên đổ rác đúng quy định, đúng giờ. Còn các hộ kinh doanh buôn bán nhỏ đã tự giác thu gom rác sau khi buôn bán xong. Ông Tô Văn Đường, Chủ tịch UBND thị trấn Mỹ Phước cho biết, mô hình TTQ tuy mới thành lập và hoạt động chưa lâu nhưng bước đầu đã mang lại hiệu quả tích cực góp phần vào công tác BVMT chung của thị trấn.

Hiện tại trên địa bàn tỉnh đã có 14 mô hình TTQ BVMT, trong đó có 8 mô hình do Sở Tài nguyên - Môi trường hỗ trợ kinh phí được triển khai tại tất cả các huyện, thị. Từ tháng 7-2007, TTQ BVMT đầu tiên được thành lập tại khu phố 3, phường Hiệp Thành, TX.TDM. Sau đó đến tháng 7-2009 có 3 đơn vị thành lập TTQ là khu phố 10, phường Chánh Nghĩa, TX.TDM; ấp Ngãi Thắng, xã Bình Thắng, Dĩ An và ấp 4, xã Thới Hòa, Bến Cát. Tháng 7-2010 có thêm 4 đơn vị thành lập TTQ BVMT là khu phố 2, thị trấn Mỹ Phước; ấp Định Phước, xã Định Hiệp, Dầu Tiếng; khu phố 8, thị trấn Uyên Hưng, Tân Uyên và Khu dân cư Bình Đường 2, xã An Bình, Dĩ An. Theo đánh giá của UBMTTQVN tỉnh, sau khi thành lập TTQ, đa số người dân đồng tình hưởng ứng và có ý thức hơn trong công tác giữ gìn vệ sinh môi trường. Các hộ dân đã tự nguyện đăng ký tham gia các tổ rác dân lập, từ đó hạn chế tình trạng xả rác bừa bãi trên địa bàn. Ngoài ra, thông qua việc khảo sát, đánh giá thực trạng môi trường hàng năm, nhân dân đã có nhiều ý kiến đóng góp cho việc xử lý rác thải và biện pháp khắc phục tình trạng ô nhiễm môi trường tại địa phương.

Từ những kết quả đạt được trong công tác BVMT thông qua các TTQ, bà Trần Thị Sơn, Phó Chủ tịch UBMTTQVN tỉnh cho biết, trong vòng 5 năm tới, UBMTTQVN tỉnh dự định phát triển tiếp mô hình TTQ BVMT nhằm đẩy mạnh hơn nữa việc tuyên truyền, vận động các tầng lớp nhân dân, trước hết là các tổ chức thành viên, các đối tượng do mặt trận trực tiếp vận động và mỗi người dân ở cộng đồng dân cư không ngừng nâng cao nhận thức, ý thức và hành động cụ thể để BVMT. Bên cạnh đó, sẽ có biện pháp tăng cường mở rộng đoàn kết, tạo sự đồng thuận trong xã hội đối với sự nghiệp BVMT; đồng thời cụ thể hóa các tiêu chí và phối hợp lồng ghép nhiệm vụ BVMT với các phong trào, cuộc vận động, nhất là cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa” gắn với công tác BVMT để phát triển bền vững.